"Ας μην ξεχνάμε ότι όλοι μας γεννηθήκαμε χωρίς γνώση, κι αν περισυλλέξαμε λίγα ψίχουλα μέχρι σήμερα, δεν είναι απόλυτα δικά μας, αλλά των προγενεστέρων μας . Ένα απέραντο δάσος από βαλανιδιές, χρωστάει την ύπαρξή του στο πρώτο βελανίδι" Dr. Δημήτρης Καραλής
Ενότητες, Ανθολογίες και άλλα..
τα Κείμενα της Ενότητας
η Αρθρογραφία:
ο Πρόλογος Αυτοβιογραφικό Το Μυστικό της Ευτυχίας Ο ΔΑΝΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΓΝΩΣΗ Η ΣΩΣΤΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ O ΚΥΚΛΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΝΟΙΑΣ Στοχασμοί ΠΕΡΙ ΦΙΛΙΑΣ Η ΤΕΧΝΗ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ Η ΖΩΗ ΚΑΙ ΠΕΙΘΑΡΧΙΑ Η ΑΡΧΑΙΑ ΜΑΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ ΤΑ ΝΑΡΚΩΤΙΚΑ ΚΑΙ Η ΕΞΑΡΤΗΣΗ ΣΤΟΧΑΣΤΙΚΕΣ ΣΤΙΓΜΕΣ ΤΑ ΔΕΔΡΑ ΠΕΡΙ ΕΓΓΑΜΗΣ ΖΩΗΣ Η ΤΕΧΝΗ ΤΗΣ ΣΚΕΨΕΩΣ Η ΑΛΗΘΕΙΑ ΚΑΙ Η ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΖΩΗ ΚΑΙ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΠΕΡΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΩΝ ΠΛΑΤΩΝΑΣ Ο ΘΕΜΕΛΙΩΤΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΜΗΣ Μίκης Θεοδωράκης Η γνωριμία μου με τον Γιάννη Ρίτσο ΠΕΡΙ ΨΥΧΗΣ ΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΣΚΕΨΗ Η ΟΥΣΙΑ ΤΗΣ ΑΓΑΠΗΣ Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ Ο ΑΡΤΙΟΣ ΚΥΒΕΡΝΗΤΗΣ Η ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΤΟΥ ΕΧΘΡΟΥ Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ "ΘΕΟΣ ΕΡΕΙΠΩΜΕΝΟΣ" H ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΣΚΕΨΗΣ" Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Η ΠΟΡΕΙΑ ΤΟΥ Χαιρετισμούς από την Αυστραλία του Ιάκωβου Γαριβάλδη Η ΛΕΞΗΣ ΤΕΛΕΙΟΤΗΤΑ του Δημήτρη Καραλή Σίγουρα ο παππούς Ηράκλειτος.. του Ιάκωβου Γαριβάλδη Η ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΕΞΕΛΙΞΗ
 
Πρόλογος
Ο γιατρός κ. Δημήτρης Καραλής από το Γιοχάνεσμπουργκ, είναι πρόεδρος του "Νεοπλατωνικού Φιλοσοφικού Συνδέσμου Νοτίου Αφρικής". Και είναι αναμφισβήτητα ένας καταπληκτικός ΕΛΛΗΝΑΣ από την γη της ΔΙΑΣΠΟΡΑΣ! Σοφός! Με αγνή καρδιά και κοφτερό το πνεύμα!... Στην αρθρογραφία του μαζί και στην αλληλογραφία μας όπως θα δείτε στην Σελίδα της LAND of GODS (Ελληνική Λογοτεχνία στο Διαδίκτυο) είναι κτίσμα μιας πολύκαιρης φιλίας που είχα και έχω μαζί του δια μέσο του Ιντερνέτ και παρ' ότι δεν είμαι κριτικός της λογοτεχνίας πολύ περσότερο της φιλοσοφίας, ωστόσο -για εμένα μιλάω παντα και τον μεγάλο μου θαυμασμό στο γράψιμό του. 'Αλλωστε- θα το δείτε αυτό και στα γράμματα όπου του έστειλα, τα περισσότερα, τα παραθέτω εδώ). Προσωπικά μου πιστεύω, ότι ποτές μου πριν, δεν ξαναδιάβασα κείμενα, που να αποτείνονται στον απλό αναγνώστη με τόση αγνότητα αλλά και ανθρώπινο μεγαλείο σοφών ανθρώπων όλου του κόσμου! Και διαπιστώνω: Το πιο πολύ που αρέσει στον κ. Καραλή είναι να μιλάει, μαζί και να προβάλει τους αρχαίους μας ΕΛΛΗΝΕΣ φιλοσόφους: Μιλάει γι' αυτούς θαρρείς, με την οικειότητα του φίλου, του δικού και αγαπημένου του προσώπου, που λες και συνάντησε!. Γνωρίζει τον αρχαίο μας ελληνικό πολιτισμό πολύ καλά! Γι' αυτό και η ευχαρίστησής του είναι, να μάθουν για εκείνον το πολιτισμό και όλοι οι αναγνώστες του που τον διαβάζουν στην αρθρογραφία του. Και νομίζω ότι αυτό, το πετυχαίνει με πολύ σιγουριά: Τα κείμενά του, είναι φορτωμένα το πλούσιο καλάθι της λυρικής ποίησης, μαζί της σοφίας, μεστά, σαν το γερό κρασί, είναι γιομάτα πράγματα και σκέψεις που αφορούν άμεσα τον αναγνώστη στο πνεύμα και την υγεία του: Αυτά τα δύο, πιστεύω, είναι και ο μεγάλος του στόχος. Σέβεται και αγαπάει πολύ τον αναγνώστη του! Και γι΄ αυτό τον κατακτάει με το πρώτο. Και νομίζω αυτό είναι το γνώρισμα του ολοκληρωμένου συγγραφέα, όπου στο ίδιο πνεύμα καθώς εκείνων των δυναμικών προγόνων μας, που έζησαν εδώ και 2,500 χιλ. χρόνια και η ανθρωπότητα δεν τους ξεχνάει, επειδή αυτοί είναι οι πρώτοι! που έδωσαν το φως της σοφίας. Στο ίδιο πνεύμα και φως, έχω την γνώμη πως κινούνται και τα θέματα του Δημήτρη Καραλή στην Αρθρογραφία του. Χαρείτε τον !!

Να είστε καλά! Κώστας Δουρίδας
Φλεβάρης του 2001 Oakville On. Canada

kostasdouridas@bell.com

 
  
 
Αυτοβιογραφία

Στις αρχές του θεσσαλικού κάμπου και ζερβά του κεντρικού δρόμου Τρίκαλα - Καλαμπάκας, βρίσκετε ένα πανέμορφο χωριουδάκι ονομαζόμενο Μεγάρχη. Ξαπλώνετε γραφικά μεταξύ τους πρόποδες του βουνού Κόζιακα και στις όχθες ενός χειμάρρου του Πηνειού ποταμού. Είναι γεωργοκτηνοτροφικό χωριό όπως και τα περισσότερα χωριά της Ελλάδας. Εκεί γεννήθηκε ο πατροπαππούς μου Γιάννος Καραλής παντρεμένος με την γιαγιά μου Μαρία Γαλάνη που ήταν Σουλιώτικη η γεννητική καταγωγή της όπου κι απόκτησαν τρεις κόρες κ' ένα γιο. Ο μοναχογιός τους Βασίλης, παντρεύτηκε την κόρη του παπά του χωριού Νικόλα Παπαγεωργίου η γνωστότερος ως Παπανικόλας, που την λέγανε Ουρανία. Ήταν μια γερόκορμη πανέμορφη γυναίκα με σγουροκόκκινα δασιά μαλλιά και πράσινα μάτια. Αναμφισβήτητα είχε κληρονομήσει την προγονική της φλέβα απ' τους αρχαίους μας Δωριείς.

Μαζί τους έφεραν στη ζωή οκτώ (8) παιδιά, τέσσερα αγόρια και τέσσερα κορίτσια, αλλά τα δυο τους πέθαναν στην γέννα. Μεγαλύτερη ήταν η αδερφή μας που πέθανε πρόσφατα στα 74 χρόνια της,- και μικρότερος είμαι εγώ γεννημένος Μάη μήνα το 1942. Ο πατέρας μου καίτοι γεωργός στο επάγγελμα ήταν αρκετά αναπτυγμένος διανοητικά για την εποχή εκείνη, όπως με πληροφόρησαν διότι δεν είχα την τύχη να τον αγρικήσω σχεδόν καθόλου. Τόσο πολύ ήταν ανεπτυγμένος που τον λέγανε Σωκράτη ως παρατσούκλι του. Ήταν συνάμα και πρόεδρος του χωριού μέχρι τον Αύγουστο το 1947 ώσπου εκτελέσθηκε για τις προοδευτικές του απόψεις. 'Aφησε πίσω του έξη (6) ανήλικα ορφανά παιδιά, το μεγαλύτερο ήταν η αδερφή μου 20 ετών και το μικρότερο εμένα μόλις πέντε (5).

Αμέσως μετά την εκτέλεση του πατέρα μας άρχισε και η απερίγραπτη τραγωδία για όλη την οικογένεια μας. Εκτός από την αρπαγή όλης της κινητής περιουσίας και τα' απάνθρωπα βασανιστήρια που υποφέραμε όλοι μας, δεν τολμούσαν ακόμα και οι συγγενείς να μας πλησιάσουν λόγου φοβίας κομουνιστικού στιγματισμού. Στην αναπτυξιακή παιδική μου ηλικία έβλεπα την Μάνα μου να ξυλοκοπάτε βάναυσα απ' οπλοφορημένους των ΤΕΑ και τα αίματά της να κυλάνε σαν ποτάμι. Τι ποιο φριχτότερο πράμα για ένα παιδάκι πέντε (5) χρονών να βλέπει τη Μάνα του αναίσθητη καταγής πνιγμένη στα αίματα και να σκούζει κατατρομαγμένο ολομόναχο και εντελώς απαρηγόρητο; Τέτοιες βάρβαρες εγκληματικές πράξεις δύσκολα γίνονται πιστευτές σήμερα εάν δεν τις έζησε κανείς πραγματικά. Αναρωτούμαι ακόμη και σήμερα, πως είναι δυνατόν να ξεπέφτει ο άνθρωπος τόσο κτηνώδης χαμηλά; Στο τι έφταιγε άραγε η Μάνα μου; η ακόμη περισσότερο τι έφταιγαν τα έξη(6) ανήλικα παιδιά της; Όλα τα αδέρφια μου είχαν διασκορπιστεί κατατρομαγμένα ψάχνοντας να βρουν άσυλο όπου και όπου για να γλιτώσουν την άγρια θανατική τους εξόντωση.

Ο μεγαλύτερος αδερφός μου 'Θανάσης' (τότε 17 ετών) ξυλοκοπήθηκε βάναυσα μέχρι θανάτου και εγκατέλειψαν το αιματοβαμμένο πτώμα του, ώσπου να σκάψουν λάκκο να το θάψουν. Εκ θαύματος όμως αναστήθηκε στο μικρό διάστημα αυτό, βρίσκοντας δύναμη και ψυχραιμία να δραπετέψει όπου και σώθηκε σήμερα. Μέσα σε ένα τέτοιο απερίγραπτο εγκληματικό περιβάλλον ξετυλιγόμουνα σαν τη Ομηρική οδύσσεια. Όλη η εγκληματική αυτή πρωτόγονη κτηνωδία, αγανάκτησε την ψυχή μου σε τέτοιο βαθμό, που άρχισα να βλέπω την ανθρωπότητα βάρβαρη και επικίνδυνη να ζω αναμασά της. Μπαίνοντας στο δημοτικό σχολειό στα επτά μου χρόνια, αναγκαζόμουνα να βοηθώ παράλληλα και το σπίτι μου σε διάφορες γεωργικές δουλειές όσο η ηλικία μου το επέτρεπε. Βοσκό-φρόντιζα επί το πλείστον τα λιγοστά μας αρνάκια, διότι τα περισσότερα τα παίρνανε οι ομάδες των ΤΕΑ να τα φάνε με το έτσι θέλω. Μέσα στην απερίγραπτη αυτή άγρια ατμόσφαιρα είχα υποστεί υπερβολική φοβία και ταχυκαρδία αντικρίζοντας χωροφύλακες η όπλο-φορεμένους "άνδρες" των ΤΕΑ. Ακόμη και ψυχολογικό τραυλισμό άρχιζα να αποκτώ απ' τον υπερβολικό μου φόβο. Την μόνη ελπίδα που έτρεφα μεγαλώνοντας, ήταν με ποιο τρόπο θα μπορούσα να αλλάξω χωριό, πόλη η και κράτος ακόμη ελπίζοντας κάπου αλλού για ευνοϊκότερο ανθρώπινο περιβάλλον.

Μετά από λίγα χρόνια στο τοπικό γυμνάσιο Τρικάλων,(με λοιμώδες βιοτικές συνθήκες) κατάφερα να ξεφύγω σε ηλικία δέκα πέντε(15) χρονών εγγραφόμενος στο τεχνικό ίδρυμα της νήσου Λέρου. Επιστρέφοντας από εκεί παρέμεινα για λιγοστό διάστημα στην Αθήνα όπου δεν είχα στον ήλιο μοίρα με το βεβαρημένο κοινωνικό φρόνημα που κληρονόμησα απ' τον πατέρα μου. Ούτε και για σκουπιδιάρης δεν μ' επέτρεπαν να εργασθώ σε δημόσια εργασία και αισθανόμουνα ότι ζούσα ανεπιθύμητος και παράνομος στη χώρα που γεννήθηκα. Απελπισμένος και πεινασμένος έφυγα τελικά στη Γερμανία πριν ακόμη κλείσω τα δεκαοκτώ μου (18) χρόνια. Κατέλεξα στην Ολλανδία αργότερα όπου βρήκα πολιτισμένο περιβάλλον να δουλεύω αλλά και να σπουδάζω συγχρόνως. Για πρώτη μου φορά ένοιωσα κοινωνικά ελεύθερος να αυτοδημιουργηθώ χωρίς την απάνθρωπη φρονηματική διάκριση απ' την πολιτισμένη και αξιοθαύμαστη Ολλανδική πολιτεία.

Επιστρέφοντας στην Ελλάδα το 1963 να υπηρετήσω τη στρατιωτική μου θητεία, έγινα μόνιμος στόχος παρακολούθησης και καταπίεσης απ' το στρατιωτικό γραφείου "Α2", ( πληροφορικό δίκτυο που παρακολούθησε κυρίως τους στρατιώτες με αριστερό φρόνιμα). Τακτικά με καλούσαν για πλύση εγκεφάλου και μ' επέμεναν να αποκηρύξω το κομουνιστικό κόμμα γραπτώς. Όσο με πίεζαν τόσο περισσότερο με σπρώχνανε πεισματικά στον αριστερισμό,- παρά ότι δεν με ενδιέφερε διόλου η πολιτική σε τέτοια νεαρή ηλικία. Κύρια απασχόλησή μου τότε ήταν το τι θα απογίνω επαγγελματικά μετά το στρατιωτικό μου, και όχι να σπαταλάω τα πολύτιμα νιάτα μου με τα πολιτικά μοντέλα.

Με προειδοποιούσαν, αυστηρά μάλιστα, ότι εάν θέλω να γίνω φρονηματικά καθαρός και να αποφύγω το φρονηματικό μητρώο μου μελλοντικά, θα πρέπει να ενεργήσω έγκαιρα. Με φυλάκισαν σε αυστηρή απομόνωση, διότι πήγα να δω τη συναυλία του Μίκη Θεοδωράκη σε κινηματογράφο της Δράμας. Κύρια κατηγορία μου ήταν ότι αψήφησα την διαταγή (λοχαγού του 'Α2'), να μην πάει κανείς στρατιώτης στην συναυλία του Μίκη Θεοδωράκη.

Έβαζαν τακτικά στρατιώτες να παρακολουθούν την εξοδό μου στην πόλη της Δράμας για να δουν με ποιους πολίτες συναστρέφομαι κι αν συχνάζω σε αριστερά καταστήματα. Είχαν κρεμάσει μια λίστα αριστερών καταστημάτων της πόλης σε κάθε θάλαμο του συντάγματος και συνιστούσαν στους στρατιώτες να μην ψωνίζει κανείς απ' αυτά. Πρωτόγονη και πρωτάκουστη ηλίθια βαρβαρότητα............! Τελειώνοντας τη στρατιωτική μου θητεία έφυγα αμέσως για το εξωτερικό πικραμένος για ακόμη μια φορά και αποφασισμένος πια να μην επιστρέψω ποτέ στην πατρίδα μου κάτω από τέτοιες απάνθρωπες φασιστικές συνθήκες. Το 1970 απεφάσισα να μεταναστέψω στην Νότιο Αφρική, μέσου Ολλανδίας, όπου συνέχισα τις σπουδές μου για μερικά ακόμη χρόνια στην Ιατρικό κλάδο. Τελειώνοντας το 1973 παντρεύτηκα με Αγγλίδα σύζυγο όπου και αποκτήσαμε τρία παιδιά, διό γιους και μια κόρη. Μετά από δέκα (10) χρόνια εργαζόμενος στον Ιατρικό κλάδο, άνοιξα την πρώτη βιολογική κλινική στην Νότιο Αφρική (1984) ίσως και στον κόσμο εάν δεν κάνω λάθος.

Το 1979 είχα την τύχη να γνωριστώ με τον εθνικό μας ποιητή Γιάννη Ρίτσο κατά την επισκεψή μου στην Αθήνα όπου δεθήκαμε φιλικά μέχρι το θανατό του. Επωφελήθηκα αρκετά απ' την γνωριμία μας αυτή και ειδικότερα στον πνευματοδιανοητικό μου τομέα. Το 1993 ανάλαβα την διοργάνωση ενός Νέο-πλατωνικού συνδέσμου στην Νότιο Αφρική, όπου προσέφερα και προσφέρω μέχρι και σήμερα της υπηρεσίες μου πάνω στις φιλοσοφικές αντιλήψεις των αρχαίων μας προγόνων. Διοργάνωσα και διοργανώνω ακόμα συνέδρια για την Ελληνική και παγκόσμια πρακτική φιλοσοφία σε διεθνή κλίμακα και δίνω διάφορες ομιλίες που αφορούν άμεσα τον άνθρωπο στην καθημερινότητά του. Αισθάνομαι περήφανος που γεννήθηκα Έλληνας και προσπαθώ όσο το δυνατό να φανώ αντάξιος στην αρχαία ιερή κληρονομιά μου που θαυμάζω κι αγαπώ!

Τώρα εάν τυχόν γενάτε το ερώτημα κανενός πως αντιμετωπίζω ένα τέτοιο άθλιο παρελθόν ψυχονοητικά σήμερα, η απάντησή μου είναι η εξής. Αν και δεν μπορώ ποτέ να to ξεχάσω τόσο εύκολα, (ευτυχώς δεν πάσχω ακόμα από αμνησία) εντούτοις όμως δεν μ' αρέσει να το ανασέρνω συχνά στην επιφάνεια διότι το βρίσκω πρωτόγονο και φρικώδες βάρβαρο. Παρά το φοβερό Γολγοθά που πέρασα με την υπόλοιπη οικογειά μου, δεν μ' αρέσει να μισώ προσωπικά κανέναν. Δεν μ' ευτυχεί να ανατρέχω πίσω στα βάρβαρα χρόνια του εθνικού μας διχασμού, κρατώντας έχθρα, μίσος και εκδίκηση σαν τους ελέφαντες στην ζούγκλα. Τέτοιου είδους συμπεριφορά είναι δείγμα υπανάπτυξης και τοποθετεί τον άνθρωπο σε χαμηλότερο επίπεδο ακόμα κι απ' τα ασυνείδητα κτήνη.

Αναπτυσσόμενος και ωριμάζοντας κανείς, θα πρέπει να προσπερνά αυτά τα ζωώδες στρώματα και να κοιτάζει στο μέλλον του πολιτισμένα, ανθρώπινα και δημιουργικά. Παράδοξο, αλλά εντούτοις όμως αληθινό! Παρά τον ψυχολογικό τραυματισμό που με προξένησε αρχικά το δυσάρεστο παρελθόν μου, με ωφέλησε εν μέρη να αναπτυχθώ πνευματοδιανοητικά στην πορεία μου αργότερα.

Ότι δεν μας σκοτώνει στη ζωή, λεει Ο Φρειδερίκος Νίτσε, μας κάνει δυνατότερους νοητικά και ψυχικά αργότερα. Η υποφέρια και η καταφρόνησης μετατρέπονται καμιά φόρα σε υπερφυσικά οχήματα που προωθούν τον νου και την ψυχή σε ανώτερα πνευματοδιανοητικά επίπεδα. Σαν το φουσκωμένο τόπι, που για να πηδήξει πολύ ψηλά, πρέπει να χτυπήσει δυνατά πρώτα καταγής. Η πρώιμη παρατεταμένη οικονομοκοινωνική εύνοια, και η αντίξοη βιοτική κακοτυχία, οδηγούν συνήθως τους ανθρώπους σε διαφορετικά διανοητικά επίπεδα. Αυτά που η οικονομοκοινωνική εύνοια αγοράζει, πολλοί τα πεθυμούν, αλλά αυτά όμως που η υποφέρια συνήθως φέρνει κι αναπτύσσει, όλοι τα θαυμάζουν. Έξυπνα και σοφά περίγραψε την υποφέρια και ο Γερμανός ποιητής Γκαίτε (Goethe) με τον περίφημο τούτο στοίχο του.

"Όποιος δεν έφαγε ξερό ψωμί με δάκρυα και θλίψη,
Και δεν ξόδεψε ατέλειωτες ώρες κάθε νύχτα,
Θρηνώντας και ελπίζοντας ώσπου να ξημερώσει,
Α!.... δεν σε γνώρισε ακόμα αόρατη μεγαλοδύναμη!.."

Συμφωνώ απόλυτα μαζί του, και ειδικότερα όταν η υποφέρια έρχεται νωρίς στα νεανικά μας χρόνια, όπου αναπτύσσει το νου και την ψυχή ακόμα πιο βαθύτερα. Χαίρομαι να μαθαίνω την προκοπή και πρόοδο του κάθε ειλικρινή και εργατικό συνάνθρωπό μου, τόσο στον βιοτικό και διανοητικό του τομέα, όσο και σαν ευεργέτης για την ανθρωπότητα γενικότερα. Η υπέρτατη ανθρώπινη αρετή είναι η ψυχοδιανοητική του ανάπτυξη. Όσο νωρίτερα καταλάβει κανείς το πραγματικό σκοπό στη ζωή του, τόσο γρηγορότερα θα επωφεληθεί βιοτικά, ηθικά, διανοητικά και πνευματικά. Σοφά το εξέφρασαν και οι αρχαίοι προγονοί μας με το βαθύστοχο τούτο γνωμικό γραμμένο πάνω στους Ιερούς τοίχους των Δελφών. "Αν γνώς τι εστί άνθρωπος ηδίων έση", δηλαδή= 'Εάν συνειδητοποιήσουμε το τι θα πει άνθρωπος, τότε σίγουρα καλύτεροι θα γίνομε.

Johannesburg, Φλεβάρης του 2001

 
* * * Καινούργιο άρθρο
ΤΟ ΜΥΣΤΙΚΟ ΤΗΣ ΕΥΤΥΧΙΑΣ
«Αργία, μήτηρ πάσης κακίας»

Βλέποντας κάποτε Ο Λέων Τολστόι στον πρωινό του περίπατο ένα καυκάσιο γεωργό να οργώνει το χτήμα του τραγουδώντας, σταμάτησε λιγάκι να τον ρωτήσει από περιέργεια. 'Πατριώτη, λέει, εάν ήξερες σίγουρα ότι θα πέθαινες απόψε, τι θα 'κανες την υπόλοιπη μέρα; Α......θα συνέχιζα το όργωμα όπως και τώρα μέχρι το σούρουπο, του απάντησε κεφάτα. Για κοίτα ευτυχία...! μουρμούρισε ο Τολστόι, τόσο πολύ αγαπά τη δουλειά του π' ακόμα και το θάνατο όταν πλησιάζει δεν φοβάται. Οι πεταλούδες που ζούνε περίπου δυο εικοσιτετράωρα, δουλεύουν κι αυτές ασταμάτητα πετώντας απ' ανθό σ' ανθό αφήνοντας αμέτρητα αυγά μέχρις ότου ξεψυχήσουν. Σίγουρα κάποια ύψιστη ευτυχία πρέπει να φέρνει η απασχόλησης για να αγαπιέται τόσο στοργικά.

Παρατηρούμε και τα μικρά παιδάκια να κινούνται ασταμάτητα όταν είναι ξυπνητά. Πηδάνε, χορεύουν, φωνάζουν, κλαίνε και ξεκαρδίζονται στα γέλια με το παραμικρό. Ότι κινείται στη φύση είναι ζωτικότερο και δεν μουxλιάζει η σκουριάζει γρήγορα, ούτε κι αρρωσταίνει εύκολα. Τουναντίον όμως οι ακίνητες πέτρες, τα ξεχασμένα εργαλεία και οι ακάματοι συνάνθρωποί μας, μουxλιάζουν, σκουριάζουν και φθείρονται σωματονοητικά γρηγορότερα. Όλα στη γη και στο σύμπαν κινούνται διαρκώς χωρίς ξαπόσταμα. Βρύσες, ποτάμια, αγέρας, σύγνεφα, άστρα, πλανήτες, ηλιακά συστήματα, γαλαξίες και φεγγάρια, τρέχουν και γυρίζουν σαν τη σβούρα ακατάπαυτα.

Κάθε υγιείς άνθρωπος αρέσκετε να κινείτε δημιουργικά σαν τα εργατικά μυρμήγκια και μελίσσια, διότι έτσι μόνο νοιώθει υγιής και βιοτικά προκομμένος. Ο Πλάτωνας έλεγε, ποτέ μην εξασκείτε το νου σας μοναχό του, αλλά πάντα με το σώμα σας αντάμα. Σαν τα δίδυμα σιαμαία, όπου και να πάει το ένα, και τ' άλλο υποχρεωτικά ακολουθεί. Τι πολύτιμο πράμα που 'ναι η απασχόλησης!.... αλλά και τι καταστροφική συνήθεια είναι η χρόνια τεμπελιά! "Idle mind, devils garden" (Τεμπέλης νους, κήπος του διαβόλου) λένε οι Εγγλέζοι. Όταν το σώμα και ο νους δεν κινούνται δημιουργικά, αρχίζουν να ψάχνουν για περίσσια τροφή κι άλλες αφύσικες συνήθειες. "Too much leisure and no work or play, makes Jack a dangerous bandit" (πολύ λούφα και καθόλου παιχνίδι η δουλειά, κάνει τον Τζιακ επικίνδυνο λωποδύτη), λένε οι Αμερικάνοι.

Πριν από κάμποσο καιρό όταν πλησίαζα τα εξήντα πέντε (65) μου χρόνια απεφάσισα να βγω πια σε σύνταξη. Είχα κουραστεί μετά από τριάντα τέσσερα χρόνια σκληρή δουλειά και νοσταλγούσα τη ξεκούραση. Έχτισα ένα σπιτάκι αντίκρυ στη θάλασσα κι άρχισα να διαβάζω, να γράφω λίγο, λίγη κηπουρική και κοντινούς περίπατους.. Το κάκου μου όμως δεν υπολόγισα τις βλαβερές συνέπειες που φέρνει η απότομη διακοπή της εντατικής απασχόλησης. Ο ύπνος μου δεν ήταν τόσο βαθύς και δεν αισθανόμουνα ανανεωμένος σωματικά και νοητικά στο πρωινό μου ξύπνημα όπως όταν δούλευα. Ενοχλημένος για την ανεπιθύμητη αυτή μου εξέλιξη, απεφάσισα να κάνω κάτι παραπάνω σωματικά για να μη επιδεινώσω την υγεία μου περισσότερο. Θυμήθηκα κάποτε όταν διάβαζα τον Πλούταρχο να αναφέρει τα χούγια του Μέγα Αλέξανδρου. Δεν έτρωγε καθόλου πρωινό ούτε και μεσημέρι, λέει, και δειπνούσε νωρίς τα βράδια ελαφρά σαν είδος πρωινό του.

Δέκα χρόνια όμως αργότερα όταν η αυτοκρατορία του ξαπλώθηκε μέχρι τις μακρινές Ινδίες, επέστρεψε να ξεκουραστεί στα αρχικά αποικιακά του λημέρια. Έτρωγε, έπινε συχνότερα και χωράτευε με τους αξιωματικούς του σχεδόν καθημερινά. Δεν άντεξε όμως πολύ το Βασιλικό ραχάτι του, γιατί πέθανε πρώιμα στα τριάντα τρία (33) του χρόνια. 'Aκουσα διάφορες εκδοχές να λένε ότι πέθανε από ψηλό πυρετό, άλλοι από υπερβολικό πιοτό, πολλοί πως δηλητηριάστηκε από αντιπάλους του, και μερικοί ότι πέθανε από ελονοσία. Σέβομαι όλες τις απόψεις, αλλά θέλω να πω και εγώ τη γνώμη μου.

Νομίζω ότι εάν είχε κι άλλες αποικίες να κατακτήσει πολεμώντας, σίγουρα θα ζούσε περισσότερο. Το μυστικό της μακροζωίας βρίσκετε μόνο στην ελπίδα της δημιουργίας, κι όχι στην κλασσική τεμπελιά. Ζούμε μόνο για να δημιουργούμε, διότι αυτός είναι ο κύριος ανθρώπινος προορισμός μας.

Οι ακάματοι κηφήνες τρώνε χαράμι το μέλι στην κηρήθρα χωρίς να το συμπληρώνουν με καινούργιο απόθεμα, για αυτό και εκτελούνται εν ψυχρό απ' τα θηλυκά μελίσσια για καλύτερη οικονομία στην κυψέλη. Παρόμοια συμβαίνει και με τους τεμπέλικους χαρακτήρες, απωθούνται , αρρωσταίνουν και αφαιρούνται απ' τη ζωή νωρίτερα, σαν χαλασμένα εξαρτήματα που δεν προσφέρουν χρήσιμο έργο στον αργαλειό της κοσμικής εξέλιξης. Ακόμα και το πνεύμα απωθείται με τη χρόνια τεμπελιά, διότι επικοινωνεί μαζί μας μόνο όταν κινούμαστε δημιουργικά. "Laborare est orare" λέγανε οι Ρωμαίοι, δηλ. "εργασία είναι η πίστη και η λατρεία μου". Είναι αυτονόητο που τόσο σπάνια συναντάμε αργόσχολους κληρικούς και θεολόγους να είναι πνευματικά διαφωτισμένοι. Δεν αμφιβάλω ότι μερικοί απ' αυτούς να είναι καλοί άνθρωποι, αλλά όχι όμως και πνευματικά αναπτυγμένοι; Συνήθως τα πτώματα είναι πάντοτε καλά. Δογματισμός και πνευματισμός είναι δύο αντίθετα άκρα αναμεταξύ τους. Μπορεί κάποιος να είναι θρήσκος και αμαθείς, αλλά ποτέ όμως πνευματικός κι αμαθείς. Ο πνευματισμός δεν διδάσκετε ούτε κατακτείται με χειροτονίες. Μας επισκέπτεται μόνο όταν δημιουργούμε και χρειάζεται ανανέωση κάθε στιγμή.

Για να είναι όμως περισσότερο οικοδομική μια εργασία, χρειάζεται να ικανοποιεί το νου και τη ψυχή πρωταρχικά, διαφορετικά είναι σαν είδος αγγαρείας που καταστρέφει τον εργαζόμενο σαν το εξάρτημα που γυρίζει άσκοπα στη μηχανή. Καθένας μας γεννήθηκε με κάποιο επαγγελματικό κάλεσμα, και το κάλεσμα αυτό ονομάζετε «ταλέντο», που εκτελείτε με αστείρευτη όρεξη και θαυμαστή τελειότητα. Αδικοχαμένα ψάχνομε να βρούμε δουλειά μακριά απ' την βιολογική αποστολή μας, διότι σπάνια τη βρίσκομε ευχάριστη και δημιουργική. Μόνο όταν τοποθετούμε τα χέρια και το νου μας στην έλξη της εσωτερικής φωνής, ανακαλύπτομε μονομιάς την επαγγελματική αποστολή μας. Όμοια σαν τα απεγνωσμένο ψάρια στη στεριά, που ξαναβρίσκουν το ποτάμι και τη θάλασσα για να ζήσουν φυσιολογικά.

Τα χελιδόνια ενστικτωδώς κουβαλάνε τσαλιά και λάσπη από πηλό να χτίσουν τη φωλιά τους, και είναι ευτυχισμένα. Οι πελαργοί διαλέγουν βέργες και χόρτα αντοχής να πλέξουν τη δική τους κατοικία στα αψηλά καμπαναριά, κ' είναι επίσης ευτυχισμένα. Ποια είναι άραγε η ποιο ύψιστη ανθρώπινη ευτυχία; «το γνώθι σ' αυτόν», λέγανε οι αρχαίοι πρόγονοί μας, αλλά πάντα με σύμμαχο την αγάπη για δημιουργία.

Hermanus, Μάρτης του 2007.
Νότιος Αφρική.

 
  
* * * Καινούργιο άρθρο
Ο ΔΑΝΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΓΝΩΣΗ

Εάν παρατηρήσουμε τα διάφορα παράσιτα κι άλλα μικροσκοπικά σκαθάρια στην φύση, διαπιστώναμε πως όλα δανείζονται έτοιμη τροφή από μεγαλύτερα όντα για θρέψη και ανάπτυξη. Ψύλλοι, ψείρες, κουνούπια, βδέλλες τσιμπούρια και λοιπά, ροφάνε αίμα ασταμάτητα όπου και όποτε τα δοθεί η ευκαιρία. Το ίδιο φαινόμενο συνεχίζετε και στο φυτικό βασίλειο. Τα αδύνατα αναρριχητικά φυτά, περικοκλάδες, κισσοί, φασολιές και ντοματιές κι άλλα, δανείζονται παρόμοια εξωγενές στηρίγματα για ανάπτυξη και καλύτερη παραγωγή.

Στις βιβλιοθήκες βλέπουμε τους ανθρώπους να κάνουν κι αυτοί το ίδιο πράμα. Όλοι ψάχνουν υπομονετικά ανάμεσα σ' άσπρες και παλιές κιτρινωπές σελίδες να αποστάξουν νοητική τροφή για τη διανοητική τους ανάπτυξη. Η νεροχωμάτινη πύρινη σβούρα που μας φιλοξενεί πάνω στο φλοιό της, ροφά κι αυτή φως και ζεστασιά από λαμπρότερο αστέρι για την βιολογική εξέλιξη πάνω στα αφράτα της στήθια. Κάθε υγιή και απεδούκλιτη διάνοια, γίνετε λαμπαδηδρόμος στον αγώνα της ελευθερίας. Όλοι δανειζόμαστε κάτι και το ανασυνθέτομε με το δικό τους τρόπο για τις προσωπικές ανάγκες μας. Σαν τα μελίσσια, που ενώ ρουφάν σκέτο ανθόνερο από φύλλα και λουλούδια, το ανασυνθέτουν σε μυρωδάτο μέλι για τροφή τους στην κυψέλη αργότερα.

Το πάρε δώσει συνεχίζετε απανταχού, σε αλφάβητο, λογοτεχνία, θέατρο, σκέψη, στοχασμό, γλυπτική, ζωγραφική, αθλητισμό, μουσική, χορό, δόγματα, παράδοση, νοοτροπία, ενδυμασία, μαγειρική, καλλιέργεια και σε αμέτρητα άλλα πράματα. Το γερασμένο δάσος δανείζει το κορμί του σαπίζοντας σε πλούσια οργανική κοπριά να ταΐσει τα νεώτερα δενδρύλλια. Όμοια και η ανθρώπινη σκέψη πεθαίνοντας, αφήνει πίσω νοητικά γιοφύρια να διαβούν οι μελλοντικές γενιές λιγάκι παραπέρα.

Ομπρός......! κράζουν οι αμέτρητες φωνές των προγόνων μας, πάρτε τη νοητική σκυτάλη μας και προωθείσθε την ποιο πάνω και παρέκει. Όλοι οφείλομε να βάλομε πλάτη στον ιερό αγώνα που λέγετε λευτεριά κι αλήθεια. Ο ποιητής μιλά για αγάπη που πίσω βρίσκετε η αλήθεια, και ο φιλόσοφος μιλά για αλήθεια που πίσω βρίσκετε η αγάπη'. Και οι δυο τους εργάζονται για τον ίδιο ιερό σκοπό, αλλά από διαφορετική γωνιά. Αντάμα τρυγούν το νοητικό τους αμπέλι για να αποστάξουν το Ολύμπιο νέκταρ.

Να, ποια είναι η ύψιστη γήινη αποστολή μας, λεει ο Νίκος Καζαντζάκης, να προωθήσομε την παρακαταθήκη των προγόνων μας ανανεωμένη ποιο πάνω και μακρύτερα.

Δεν φτάνει να αναπαράγομαι το γένος μοναχά μπροστά σαν τα κατώτερα όντα, αλλά και να το προωθήσουμε πνευματικά ψηλότερα.

«Όποιος δανείζετε γνώση απ' τον όμοιό του, λεει Ο Burke, διπλασιάζει τη δική του, κι όταν δανείζετε απ' τον ανωτερό του, αναβαθμίζετε νοητικά στο επίπεδο με τον δανειστή του».

Η γνώση είναι ελεύθερη για όλους, μόνο που χρειάζεται άγρυπνη αντίληψη και επίμονο μεράκι να συγκομισθεί σωστά. Τίποτα δεν είναι καινούργιο στη ζωή, όλα είναι αναζωπυρωμένα κάρβουνα του παρελθόντος. Κάθε καινούργια ανακάλυψη είναι και μια παλαιά ανανεωμένη συνέχεια. Σαν το πρωτόγονο ξύλινο αλέτρι που εξελίχτηκε αγάλι σε μηχανοκίνητο τρακτέρ σήμερα. Η αρχική ιδέα είναι πάντα η ίδια, αλλά ανανεώνετε και τελειοποιείτε συνέχεια χωρίς τελειωμό.

Διαβάζοντας τις σκέψεις του Πλάτωνα, συναντάμε ανανεωμένες ιδέες του Όμηρου, Ηράκλειτου, Πυθαγόρα, Αναξαγόρα και Σωκράτη. Διαβάζοντας τους Rabelais και Montaigne, ανακαλύπτομαι τη γλυκιά φωνή του Πλούταρχου. Διαβάζοντας τη χριστιανική βίβλο, βλέπουμε την Πλατωνική θεωρία αναμορφωμένη σε θρησκευτικό δόγμα.

Ο τολμηρός δανείζετε γενναία και το ντύνει με το δικό του χρώμα για μελλοντική αποθήκευση. Πρόοδος σημαίνει να ανασυνθέτομαι το παρελθόν με το παρόν και να το προωθούμε καλύτερο μπροστά για τις μελλοντικές γενιές μας. Κάθε στοχαστής κουβαλά μαζί και την προσωπική βιβλιοθήκη του, κι όταν αφουγκραζόμαστε τις πελεκημένες σκέψεις του, αναρωτιόμαστε με θαυμασμό και πόθο.

Ποια αξιόλογα κιτάπια, άραγε, ωρίμασαν τα μελίγγια του τόσο ζηλευτά; Σαν να αντικρίζομε τον Παρθενώνα και ποθούμε να δούμε τους δημιουργούς του, Καλλικράτη, Ικτίνο και Φειδία.

"Libri thesaurus anima" τα βιβλία είναι ο θησαυρός της ψυχής, λέγανε οι Ρωμαίοι. Χωρίς τα βοηθητικά βιβλία, η ανθρωπότητα σήμερα θα 'ταν σχεδόν υποανάπτυκτη σε πρωτόγονη μορφή. Είναι τα νοητικά αρχεία των αιώνων, που κάθε στοχαστής δανείζετε να επεξεργαστή και συμπληρώνει κάτι παραπάνω.

Εάν ο παράδεισος δεν έχει καθόλου βιβλία, τότε σίγουρα κανένας στοχαστής δεν θα 'θελε να πάει χαρούμενος εκεί μέσα. Τι δουλειά έχει η μέλισσα στην στείρα έρημο; αφού η άγονη αμμουδιά της δεν προσφέρει ούτε σταγόνα ανθόνερο για να μετατραπεί σε μυρωδάτο μέλι;

'Το διάβασμα προσφέρει νοητικό πλούτο, το γράψιμο λογοτεχνική ακρίβεια, και η κουβέντα εκφραστική ετοιμότητα'.

Διαβάζουμε να μάθομε, - γράφομε να τελειοποιηθούμε, -και μιλάμε για να εκφραστούμε.

Αξιολογούμαστε το πως σκεπτόμαστε, ευγνωμονούμαστε για ότι χρήσιμο γράφομε, και αγαπιόμαστε το πως κουβεντιάζομε. Ανοίγοντας το στόμα μας, φανερώνομε συνάμα και την διανοητική μας στάθμη.

Μιλώντας αδιάκοπα στον Αριστοτέλη κάποτε ένας Αθηναίος πολυλογάς, σταμάτησε απότομα βλέποντας την απάθεια στο πρόσωπο του Αθηναίου φιλόσοφου

Συγγνώμη δάσκαλε.....λεει, βλέπω σε κούρασα λιγάκι με τη μακρά μου ομιλία! Α... μπα....... μην ανησυχείς....., του απαντά ο Αριστοτέλης, δεν σ' άκουγα τι έλεγες.

Δεν είναι άραγε το διανοητικό μας μέστωμα αξιοζήλευτη αρετή και πολύτιμη τροφή για την αναπτυσσόμενη ανθρωπότητα;

Hermanus- 2006
Νότιος Αφρική.

 
  
 
Καινούργιο άρθρο
Η ΣΩΣΤΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

Φημολογείται, πως τα στήθια του νομοθέτη Σόλωνα ήταν εύρωστα κ' έμοιαζαν σαν μεγαλοπρεπής ναός που φύλαγε ολάκερη την Θεϊκή σοφία. Οι ιεροί νόμοι του, που 'ναι το επεξηγηματικό λυχνάρι των αρχαίων για άρτια δικαιοσύνη, παραμένουν ανεξίτηλοι καθοδηγητικοί κανόνες και για μας σήμερα. Κάθε πολιτεία, λεει, στέκετε και περπατά στα δυο ποδάρια της σαν τον άνθρωπο. Το δεξί κοιτά ότι κανένα κακούργημα δεν πρέπει να περνά ατιμώρητο, και το ζερβί να αμείβει κάθε ευγενή πράξη έγκαιρα και με μεγαλοπρέπεια.

Όταν το πρώτο πόδι ξαστοχά να τιμωρήσει τις κακές πράξεις απ' αμέλεια η διαφθορά, η πολιτεία αρχίζει να κουτσαίνει. Κι εάν το δεύτερο ποδάρι δεν νοιάζεται να τιμήσει τούς κοινωνικούς ευεργέτες του απ' αφέλεια η τεμπελιά, η πολιτεία δεν στέκετε πια όρθια. Με αυτούς τους δυο απλούς κανόνες οι Αρχαίοι Έλληνες και αργότερα οι μαϊμούμιμητές Ρωμαίοι, δοξάστηκαν παγκόσμια και η φήμη τους ακούμπησε τ' άστρα.

Τιμούσαν λαμπρά τους ευεργέτες τους, μερικούς με Θεοποίηση , άλλους με μαρμαρένια αγάλματα και σ' όλους με μεγαλοπρεπέστατες κηδείες, όπου απάγγελναν ποιητικούς ύμνους για την αιώνια τους δόξα.

Για τους κοινωνικά απείθαρχους, γράφανε το όνομά τους σ' ένα όστρακο (πήλινο κομμάτι) κάθε Γενάρη μήνα, και την άνοιξη ψήφιζαν για την ανάλογη τιμωρία τους. Εάν μάζευαν έξη χιλιάδες ψήφους (6.000), τους οστράκιζαν αλλά Κλεισθένη στους Δελφούς και σ' άλλα ιερά μυστήρια από πέντε έως δέκα (5-10) χρόνια, για κοινωνική αγωγή και πνευματοδιανοητική καλλιέργεια.

Δεν μπορεί κανείς παρά να θαυμάζει το αξιοζήλευτο σωφρονιστικό τους σύστημα που τόσο μελετημένα κι άψογα εφάρμοζαν. Το κακούργημα για αυτούς, ήταν ψυχονοητική αρρώστια, που ρίζωνε βαθιά με την πάροδο του χρόνου σε επικίνδυνη εγκληματική συνήθεια. Θωρούσαν, πως θα 'πρεπε σύντομα να 'γιάνει με την επίμονη σωφρονιστική θεραπεία. Η πείρα τους είχε διδάξει, ότι με την υποδειγματική συναναστροφή και την δημιουργική απασχόληση, η κακοσυνήθεια μετατρέπετε τελικά σε αξιοζήλευτη αρετή. Σαν τ' αδέσποτα θηριά, που με τη εντατική εκπαίδευσή τους, αναπλάθονται αγάλι σε χρήσιμα εργαλεία μας.

Βλέποντας την εγκληματικότητα τελευταία να ξεπηδά παγκόσμια σαν τα μανιτάρια του φθινοπωρινού απόβροχου, κι ανησυχούμε για την επικίνδυνη επέκταση που παίρνει. Που λοξοδρομήσαμε άραγε και πήραμε τέτοιο ολισθηρό κατήφορος;

Μήπως γκρεμίσαμε τα ανθρώπινα ιδανικά με την λανθασμένη εκπαιδευτική και κοινωνική κατεύθυνση που παρέχουμε στους νέους μας; Όταν το όραμά μας είναι η έρευνα, η γνώση, η αρετή και η προσωπική δημιουργία, τότε σίγουρα το κακούργημα δεν έχει καμιά θέση στο ψυχοσωματικό μας σύνταγμα; Το διανοητικό μονοπάτι ποτέ δεν συνοδεύεται με μνησικακία, φανατισμό, ζήλια και εγκληματικότητα. Η σωστή κατεύθυνση χαράζετε πρώτα απ' τον ιδανικό γονιό, πλουτίζετε και επεκτείνετε με τη σωστή παιδία, και αξιολογείτε με τιμές και διακρίσεις απ΄ την δημοκρατική πολιτεία.

Έτσι μόνο χτίζουμε γερά θεμέλια που να στηρίζουν την ειρήνη, την πρόοδο και την συμβιωτική αρμονία αναμεταξύ μας. Δεν είναι άραγε καιρός να επανεξετάσουμε την όποια λανθασμένη μας πορεία, για να προλάβουμε μελλοντικά την αναπόφευκτη αυτοκαταστροφή μας;

Hermanus- 2006
Νότιος Αφρική

 

O ΚΥΚΛΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΝΟΙΑΣ
(Οι κύβοι Διός αεί ευπίπτουσι)
Γαλήνιος με τα χέρια μου σταυρωμένα περιμένω,
Ξέγνοιαστος από φουρτούνες μ' αγέρα και βροχή,
Οργή σε μοίρες και εμπόδια ποτέ μου δεν εμμένω,
Γιατί όποιον καρπό κι αν έσπειρα θερίζω στη ζωή.

Αβίαστα με σιγουριά θα καρτερώ όσο κι αν 'ργήσει,
Ξέρω καλά η πρόνοια τα οφέλη της δεν τα ξεχνάει,
Σε λεωφόρους στέκομαι που πράξεις μου έχουν χτίσει,
Βέβαιος για ότι έπραξα πως πάντα πίσω μου γυρνάει.

Αγρύπνιος η κοιμούμενος τη νύχτα η τη μέρα,
Τους φίλου μου π' αναζητώ κι αυτοί ζητάνε μένα,
'Aγριος βοριάς και να φυσά δεν λιώνει τον αθέρα
Ούτε φουρτούνες σβήνουνε αυτό π' ανήκει σε μένα.

Δεν νοιάζομαι κι αν στέκομαι στα πέλαγα μονάχος,
Προσμένοντας τους μόχθους μου σίγουρος μπροστά,
Αφού γνωρίζω σίγουρα πως γυρίζουνε εμπράχτος,
Κ' οι πράξεις μου αμείβονται απ' την πρόνοια πιστά.

Δένδρα καρπούν στην ώρα τους μπουμπούκι σε ελιά
Βρύσες, ποτάμια ρέματα στη θάλασσα πορεύουν,
Αγάπες, μίση, φθόνοι και κάθε λογής άλλη δουλειά,
Τον ίδιο δρόμο ακολουθούν και τη σοδιά επιστρέφουν.

'Aστρα, φεγγάρια αλάνθαστα προβάλουν κάθε νύχτα,
Κύματα, μπονάτσες πάνε κ' έρχονται σε ώρα ακριβή,
Κανένα εμπόδιο δεν μπορεί με λαίμαργη τη φούχτα,
Να σταματήσει πια το δίκαιο μου εμένα για να βρει.

Johannesburg Απρίλης του 2003

 
  
 
Στοχασμοί

Φίλε, κοίτα καλά στο πρόσωπο του θεσπέσιου εραστή για να μάθεις και εσύ να ζεις σωστότερα. Μη συναναστρέφεσαι συχνά με ψυχρούς χαρακτήρες γιατί τα χνώτα τους θα σε κάνουν πάγο. Πρόσεξε το συζυγικό σου πρόσωπο να έχει κάτι παραπάνω από μοναχά φυσική ομορφιά. Θα ΄ταν καλύτερα να διάλεγες σύντροφο μ' αναπτυγμένη πνευματοδιανοητική ωριμότητα.

Εάν παραμείνεις θρόμβος για πολύ καιρό δεν θα μπορέσεις ποτέ να ανυψωθείς σε αιθέριο Ζεφύρι. Για να εξελεγχθείς σε ανάλαφρο αγέρι, πρέπει να μεταβληθείς πρώτα σε λεπτή αδιαφανή σκόνη, Αν δεν μετατρέψεις τη ζωή σου ποιο λεπτότερη, τότε ο πλαστουργός θα σε αποσυνθέσει κάποια μια μέρα. Κι όταν ο θάνατος πια σε διαλύσει δεν θα μπορέσεις πια να εξελεγχθείς σε ανώτερη οντότητα.

Αν ζωντανός δεν κατόρθωσες να αναπτυχθείς και να οραματιστείς την ψυχική σου αιωνιότητα, Νομίζεις τότε ότι πεθαμένος θα το κατορθώσεις γρηγορότερα και ευκολότερα; Κύρια ανθρώπινη αποστολή είναι η πνευματοδιανοητική του ανάπτυξη όσο το δυνατό ψηλότερα. Δεν παρατήρησες στη φύση να μεταμορφώνονται τα πάντα κυκλικά και ανοδικά χωρίς ξαπόσταμα;

Μη φοβάσαι τα αιθέρια ύψη, διότι εκεί πάνω δεν μπορεί πλέον να σε τραβήξει η γήινη βαρύτητα, Αφού δεν θα υπόκεισαι πια στον γήινο νόμο αλλά θα κολυμπάς ελεύθερα στην κοσμική αιωνιότητα. Όταν όντως κατακτήσεις τον κοσμικό αυτό ωκεανό, η καρδιά σου θα απολαμβάνει ότι κι αν πιθυμεί, Αν παραμείνεις προσκολλημένος χαμηλά στα ζωικά στρώματα, θα πηγαίνω-έρχεσαι ολοένα σαν τα ζάρια του ταβλιού.

Να μια ευκαιρία για σένα, ελάττωσε λιγάκι τις ζωικές ορέξεις σου, για να απολαύσεις τις παραδεισένιες, Δεν είναι κρίμα κ' άδικο για τις σωματικές ανάγκες, να μάχεσαι με το σπαθί και την ασπίδα σου αδιάκοπα; Η ψυχή σου σκλαβώνετε και πληρώνει μεγάλο φόρο όταν κυνηγάς αποκλειστικά τις φιλήδονες απολαύσεις. Τα τζιτζίκια για να τραγουδούν γλυκόλαλα , τρέφονται αποκλειστικά και μόνο με τις πρωινές δροσοσταλίτσες.

Εξελίχθηκες σ' άνθρωπος με τη δική σου πρωτοβουλία και όχι απ' ανεξάρτητες εξωγενές δυνάμεις. Όχι για να ικανοποιήσεις τις φυσικές ορέξεις σου, διότι αυτό το έπραξες αμέτρητους αιώνες πριν. Προικίσθηκες με διάνοια να σκέφτεσαι και να ερευνάς, και όχι να κυνηγάς αποκλειστικά την καλοπέραση, Αν δεν χρησιμοποιήσεις το χρόνο για γνώση και ανάπτυξη, η ψυχή σου δεν θα απελευθερωθεί ποτέ της.

Απρίλης του 2002
South Africa

 
ΠΕΡΙ ΦΙΛΙΑΣ

Ειλικρινή φιλία είναι συνήθως καλύτερη εκλογή απ' την συναισθηματική αγάπη για σταθερή δίαιτα' λεει ο Έλμπερτ Χάμπερτ. Καχυποψία, προκατάληψη, γκρίνια, ζήλια και κατεβασμένα μούτρα είναι συνηθισμένα φαινόμενα με τη συναισθηματική αγάπη. Δολοφονία και αυτοκτονία παραμονεύουν επίσης στη διπλανή γωνιά όταν οι ερωτευμένοι γουργουρίζουν σαν τα ζευγαρωμένα περιστέρια.

Η συναισθηματική αγάπη ζητάει εγγύηση, απόδειξη, σιγουριά και εξασφάλιση. Αντίθετα η ειλικρινή φιλία δεν απαιτεί καμιά ιδιοκτησία και θέλει να βοηθάει ακόμα κι απ' απόσταση. Δυστυχώς όμως το ίδιο δεν ισχύει με τη συναισθηματική αγάπη. Συνήθως σκοπεύει για προσωπικά οφέλη, και η μονόπλευρη συναισθηματικότητα αντιστρέφετε καμιά φορά σε μίσος και απαιτεί εκδίκηση. Η αγνή φιλία δεν έχει ανάγκη από ανόητους γαμήλιους όρκους και είναι πάντα έτοιμη να παράσχει βοήθεια όποτε κι εάν χρειαστεί.

Η αληθινή φιλία ξεκλειδώνει της ψυχής τα αμπάρια και ανοίγει τον νου και τη ψυχή να μοιραστούν κουράγιο, κατανόηση, συμπόνια και ανθρώπινη ζεστασιά.

Σαν το αναμμένο τζάκι στην ξεροβόρα παγωνιά που κάνει τον βαρύ χειμώνα υποφερτό και τις τρανές νύχτες ευχάριστες και παραμυθένια αξέχαστες. Όποιος δεν είχε αληθινό φίλο στη ζωή του, λεει ο Πλούταρχος, ακούμπησε τον κόσμο τούτο μόνο επιφανειακά. Ο ειλικρινής φίλος είναι σαν το αγνό αγεράκι, που καθαρίζει το αίμα γρηγορότερα και πολλαπλασιάζει τα ερυθρά αιμοσφαίρια με το πλούσιο οξυγόνο του. Χωρίς πραγματικό φίλο στη ζωή, αισθανόμαστε μουδιασμένοι και μοναχικοί ανάμεσα στην πολυθόρυβη και βιαστική ανθρωποθάλασσα. «Μόνο Ο Θεός και τα ζώα μπορούν να ζουν μόνα τους», λέει Ο Αριστοτέλης.

Όταν ο Μέγας Αλέξανδρος έφτασε νικηφόρα στις Ινδίες, έγραψε στο δάσκαλο και αγαπητό του φίλο Αριστοτέλη. «Στείλε μου κάτι να διαβάσω, του λέει, γιατί ζω εντελώς μόνος με τις σκέψεις μου ανάμεσα σε μεγάλη συρροή άσχετων ανθρώπων χωρίς ψυχικό σύντροφο».

Κι όταν ο Αριστοτέλης έκδωσε τις φιλοσοφικές του θεωρίες ελεύθερα στον κόσμο αργότερα, Ο Μέγας Αλέξανδρος του 'γραψε λιγάκι πικραμένα. «Τώρα, λέει, όλη η ανθρωπότητα θα γνωρίζει για ότι ήταν πριν λίγο μόνο για σε σένα και για μένα». «Α!... μην ανησυχείς, του απαντάει Ο Αριστοτέλης, οι φιλοσοφικές μελέτες μου εκδόθηκαν και δεν εκδόθηκαν. Διότι κανείς δεν μπορεί να μάθει απ' ένα βιβλίο εάν δεν προετοιμάστηκε ψυχονοητικά από πολύ καιρό πριν».

Ακούμε συχνά ανθρώπους να αισθάνονται ορφανοί, καταθλιπτικοί και απελπισμένοι από τον χαμό του αγαπημένου τους φίλου. Ο αδερφός του Ολλανδού ζωγράφου Vincent van Gogh, έγραψε στην κουνιάδα του μετά τον θάνατο του αδελφού του. Δεν θέλω να ζήσω άλλο πια, λέει, Ο Vincent δεν ήταν μόνο αδερφός μου, αλλά και ο μοναδικός φίλος στον κόσμο τούτο. Πραγματικά Ο Theo πέθανε μετά από λίγο καιρό απ' την μεγάλη θλίψη του.

Τέτοια φιλία συναντάμε σε πολλά κράτη του κόσμου, αλλά στην αρχαία Ελλάδα ήταν καθιερωμένη κοινωνικά στη ζωή τους. Το εκπαιδευτικό τους σύστημα ήταν τέτοιο, που κάθε νέος συνάπτετε στενή φιλία με τον μεγαλύτερό του για να μάθει γράμματα σωστά.

Είχαν μεγάλο πάθος στη ψυχική φιλία που την συνέχιζαν σε όλη τη ζωή τους. Η ξακουστή 'Θηβαία μαχητική φάλαγγα' αποτελούνταν αποκλειστικά από ζευγάρια φίλων που παρέλαυναν μαχόμενοι δίπλα, δίπλα στους πολέμους για να αντλούν κουράγιο αναμεταξύ τους. Τα 'χασε ο Μακεδόνας βασιλιάς Φίλιππος όταν αντίκρισε τους ζευγαρωμένους ηρωικούς Θηβαίους μαχητές στην ξακουστή μάχη της Χειρώνας. «Α! να χαθεί, λέει, όποιος νομίζει πως οι Θηβαίοι μάχονταν αδέξια και άψυχα, αντίθετα μάχονται απίστευτα ηρωικά με το αξιοθαύμαστο πνεύμα της Ελληνικής φιλίας».

Όταν Ο Αλκιβιάδης και Ο Πελοπίδας τραυματιστήκαν ξεχωριστά σε διαφορετικές μάχες, Ο Σωκράτης και ο Επαμεινώντας μάχονταν και οι δυο απάνω απ' το σώμα τους για να σώσει ο καθένας το μονάκριβο φίλο του. Να, τι θα πει δοξασμένα ονόματα φιλίας που στέκοντε αγάλματα στην ιστορία της ανθρωπότητας. Αυτό ήταν το ιδεαλιστικό πνεύμα της ειλικρινής φιλίας στην αρχαία Ελλάδα που βοηθούσαν ο ένας τον άλλο με το νου και τα χέρια για να τελειοποιήσουν την ψυχή που τους τύλιγε.

Η μόνη αμοιβή για την αρετή, είναι η αρετή, λέει ο Εμερσον, και ο μόνος τρόπος να αποκτήσει φίλο κανείς, είναι να γίνει πρώτα αυτός φίλος. Δεν μπορούμε να μπούμε στο σπίτι του αλλουνού αυθαίρετα για να συνάξουμε εύκολα φιλία χωρίς να 'χουμε παρόμοια νοητική χημεία. Όταν υπάρχει νοητική διαφορά, η ψυχές μας φεύγουν γρήγορα ανήμπορες να κοιταχθούμε καλά, καλά στα μάτια. Μόνο όταν οι σκέψεις μας ωριμάσουν στο ίδιο επίπεδο, τότε μόνο σμίγουν ακαριαία σαν νερό με το νερό, αγέρας με αγέρα, και αιθέρας με αιθέρα.

Συχνά οι αναπτυσσόμενες ψυχές προχωράνε μπροστά και καθιστάτε δύσκολο να επικοινωνήσουν αργότερα με όσους παρέμειναν ποιο πίσω. Αλλάζουν εντελώς οι νοητικοί μηχανισμοί σαν τον μεταξοσκώληκα που μεταμορφώνετε από ερπετό σε αλαφροπετούμενη πεταλούδα. Στο δημοτικό σχολειό αρκούμασταν με δωράκια από ρόδα, κυδώνια και αχλάδια με τους φίλους μας. Μεγαλώνοντας όμως αλλάξανε και οι νοητικές μας προτιμήσεις. -Αλλά ποτέ δεν πρέπει να στεναχωριόμαστε για τον προσωρινό μας χωρισμό, αλλά να λέμε πάντα ήρεμα. Α!... παλιόφιλε, αν και χωρίζομαι νοητικά σήμερα, ας μην ανησυχούμε και τόσο πολύ, διότι μπορεί να ξανασυναντηθούμε μελλοντικά σε ψηλότερη νοητική πλατφόρμα για να ανταλλάξομε και πάλι αξιόλογα διανοητικά δώρα αναμεταξύ μας.

Johannesburg
Μάρτης του 2004

 
  
 
Η ΤΕΧΝΗ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ

Ουσιώδη διαφορά μεταξύ πολύτιμου πετράδι και κοινής πέτρας σε υλικά συστατικά δεν υπάρχει. Ο άνθρακας στο πετροκάρβουνο και στο διαμάντι είναι ο ίδιος, εκτός μόνο την ανατακτοποίηση των μορίων του δευτέρου, δηλαδή την κρύσταλλοποίηση. Αλλά.........! πόσο τεράστια απέχει το ένα με το άλλο σε αισθητική ομορφιά και κοινωνική αξία; Το μαργαριτάρι και το κογχύλι έχουν κι αυτά την ίδια οικοδομική τους σύνθεση, αλλά το μαργαριτάρι όμως περιέχει σε λεπτότερη υφαντική και αισθητική αντανάκλαση. Το ίδιο φαινόμενο παρατηρούμε και στους ανθρώπους. Δυο άνθρωποι, ενώ έχουν τις ίδιες λέξεις και ιδέες για να εκφραστούν, εντούτοις όμως ο ένας μόνο παράγει λογοτεχνία και ο άλλος απλή κοινοτυπία.

Που οφείλετε άραγε αυτή η εκφραστική διαφορά τους; φυσικά και μόνο στην ανατακτοποίηση και παρουσίαση των σκέψεων. Στενότερα και προσεκτικά υφαίνει τον λόγο του ο ένας απ' τον άλλο. Εξυψώνει, λεπταίνει και εκβαθύνει τις ιδέες του, συνθέτοντας τη λεξική του μελωδία με τον παλμό της αιολικής άρπας. Τέτοια μουσικοφιλοσοφημένη λογοτεχνία, προσφέρει χαρά, γνώση και ερέθισμα δημιουργίας στον αναπτυσσόμενο αναγνώστη. Η βαθύστοχη λογοτεχνία παραμένει αστείρευτη πηγή γνώσεως και εμπνεύσεως στην εξελισσόμενη ανθρωπότητα.

Ξεφυλλίζοντας συγγραφικές δημιουργίες, σαν τις "βιογραφίες' και την 'ηθική' του Πλούταρχου, νιώθομε ψυχονοητικά ανανεωμένοι διαβάζοντας τον λογοτεχνικό του θησαυρό. Δίκαια ο Γάλος στοχαστής 'Michel Montaigne' τον αποκάλεσε 'Γιατρό της ψυχής'. 'Η πραγματική λογοτεχνία δεν γράφεται για εγωκεντρική αυτοπροβολή, αλλά ν' αγαπήσει και ν' αγαπηθεί'. Ο βαθύστοχος λογοτέχνης δεν αφήνει τον αναγνώστη εκεί που τον βρίσκει αρχικά, αλλά τον εμπνέει και τον προωθεί σε ψηλότερη διανοητική πλατφόρμα. Αυτός είναι ο ύψιστος σκοπός του κάθε πραγματικού καλλιτέχνη. 'Μη διαβάζεις όποια και όποια βιβλία, λεει Ο Σαίξπηρ, όταν δεν αρέσουν στην ψύχη σου, διότι χαραμίζεις το χρόνο σου να επωφεληθείς με το τίποτα.

Το βιβλίο που γράφτηκε με ψυχική αγάπη αναγνωρίζετε ακαριαία αφουγκράζοντας μόνο λίγες λεξούλες σ' όποια σελίδα και να πέσει το μάτι μας. 'Υπάρχουν τριών ειδών βιβλία, λεει ο Franc Bacon, σαν τις τροφές μας, 1.Αυτά που τα δοκιμάζομαι (διαβάζομε) λιγάκι και τα φτύνομαι (τα πετάμε) αμέσως ως ακατάλληλη τροφή. 2.Αυτά που τα τρωμε (διαβάζομε) ευχάριστα, αλλά δεν μας τρέφουνε(αναπτύσσουν) καθόλου. 3. Κι αυτά που χρειάζονται πάρα πολύ καλή μάσηση( προσεκτικό διάβασμα) για να αποστάξομε τις θρεπτικές ουσίες τους (τις γνώσεις) σωστά.

Μελετώντας θεόπνευστες λογοτεχνικές σαν την "Θεία Πρόνοια" του Νέου-Πλατωνιστή, 'Σενέσιου', νιώθομε την πνευματική του αλήθεια να γίνετε κτήμα μας. Κάθε λεξούλα του είναι φορτωμένη με θεϊκό μυστήριο πλημμυρισμένη από πνευματικά άσματα, που κάνει την ψυχή μας να αιωρείται εκστατικά, σαν να βρισκόμαστε στο ναό της Δήμητρας. Αναβιώνομε την ιερή λαμπρότητα των Ελευσίνιων μυστήριων σαν να τα ζήσαμε και εμείς κάποτε στην πράξη. O ύψιστος σκοπός της βαθύπνευστης λογοτεχνίας είναι να προσφέρει όραμα, γνώση και έμπνευση στον αναγνώστη με τη φωνή της πνευματικής αλήθειας. Χωρίς την πνευματική αλήθεια καπετάνιο στο εκφραστικό μας τιμόνι, η ψυχή αρνείται να πάρει μέρος στο λογοτεχνικό μας ταξίδι.

Εδώ ακριβώς βρίσκεται η διάφορα μεταξύ έμψυχης και άψυχης λογοτεχνίας. Από εδώ μέσα εφοδιάζετε κανείς το λεξικό του νέκταρ, για να ποτίσει τις σκέψεις του γλυκύτατα.

Μην δημοσιεύσεις τούτο το γράμμα μου, ζητούσε Ο Νίκος Καζαντζάκης απ' τον φίλο του και συντάκτη Παντελή Πρεβελάκη,- διότι δεν έβαλα ψυχή μέσα. Συμβαίνει αυτό καμιά φορά σε πολλούς συγγραφείς, προπαντός όταν γράφουν βιαστικά και πνευματικά ασυντόνιστοι. Μια λεξούλα να γράψομε λανθασμένη, και μονομιάς η ψυχή μας διακόπτει το λογοτεχνικό ρυθμό της. Σαν τον αδέξιο οργανοπαίχτη, που παίζοντας φάλτσο νότα στην ορχήστρα, διακόπτεται αμέσως απ' τον μαέστρο του για να επανορθώσει τη λυρική αρμονία. Ποιος γράφει τότε λογοτεχνία, εμείς η κάποια άλλη δύναμη ; Μήπως γινόμαστε άραγε αγωγοί κάποιας αόρατης πηγής να περάσει το μήνυμά της μέσα μας για την αναμενόμενη ανθρωπότητα;

Το ίδιο διαπίστωνε και ο Καζαντζάκης όταν έλεγε: «κυριεύομαι απ' το γαλάζιο πουλί ( το πνεύμα) κάθε φορά που κάθομαι να γράψω». Φυσικά κάθε γραφή δεν μπορεί να 'χει την ίδια επικοινωνιακή χάρη με το γαλάζιο-πουλί του Νίκου Καζαντζάκη, διότι όλα εξαρτώνται απ' το επίπεδο του κάθε ενός. Κάθε λοφίσκος προσφέρει καλύτερη θέα απ' την χαμηλότερη λαγκάδα. Αλλά εκεί ψηλά στην νοητική βουνοκορφή αγναντεύει κανείς καλύτερα τον λουλακήσιο ουρανό και τα μυστηριώδη άστρα.

Πως αναπτύσσεται κανείς πνευματοδιανοητικά να γράφει ποιο βαθύτερα; γενάτε το ερώτημα. Να, ποια συμβουλή μας δίνει ο Αμερικανός φιλόσοφος Ralph Waldo Emerson.

'Εάν σε περίπτωση η θεια πρόνοια κάλεσε όποιον από εσάς να εξερευνήσει την αλήθεια και την αμορφία της, πρέπει να είσαι τολμηρός, ειλικρινής και πιστός στο κάλεσμά της. Εάν σκέφτεσαι να πράξεις αυτό που κάνανε και οι προηγούμενες ανθρωποθάλασσες λέγοντας, Ε!...όπως κάνανε οι άλλοι το ίδιο θα κάνω εγώ. Λυπάμαι για τα αρχικά ιδεαλιστικά μου όνειρα, αλλά θέλω να φαω και γλεντήσω πρώτα ότι καλύτερο προσφέρει η γη και η κοινωνία. Για αυτό και παρατάω προσωρινά όλους τους πρώιμους διανοητικούς ρομαντισμούς μου για μ' άλλη βολικότερη εποχή αργότερα.

Α!....τότε ακριβώς, φίλε μου, αρχίζει να πεθαίνει και ο πνευματικός άνθρωπος μέσα σου. Τότε αρχίζουν ταυτόχρονα να μαραγκιάζουν και να παθαίνουν τα μπουμπούκια της εφεύρεσης, επιστήμης, ποίησης, φιλοσοφίας και λεπτής τέχνης, όπως μαράγκιασαν και πέθαναν σε δισεκατομμύρια συνανθρώπου σου πρωτύτερα. Η ιερή αυτή εκλογική σου ώρα είναι η ποιο κρίσιμη στη ζωή σου. Κοίταξε να κρατηθείς σταθερά στο διανοητικό κάλεσμα που η θεια πρόνοια σου 'στειλε. Σκύψε πάνω στο πειθώ που εισέρχεται απ΄ όλα τα σημεία της φύσης μέσα σου, για να γίνεις η επικοινωνιακή γλώσσα στις καρδιές και στις ψυχές του κόσμου.

Δείξε γενναιόδωρα και αστείρευτα στην αργόσυρτη ανθρωπότητα πόσο αστραπιαία λάμψη είναι η θεϊκή σοφία. Αρκέσου με το λιγοστό φως που απόκτησες διότι θα 'ναι απόλυτο δικό σου. Εξερεύνα και εξερεύνα ακατάπαυτα. Μη δογματίζεις για ότι απόκτησες, αλλά ούτε και να δέχεσαι άλλα εξωγενή δόγματα. Να είσαι άγρυπνος ενάντια στον εγωκεντρικό σου πειρασμό, διότι παρασύρει το νου με την ψυχή και καθυστερεί την πνευματική σου καλλιέργεια. Η πνευματική αλήθεια προσφέρει κι αυτή ψωμί, κρεβάτι, ρούχα, σκεπή και αφάνταστη ευτυχία όταν την ακολουθήσεις πιστά και αταλάντευτα. Γίνει πρώτα χρήσιμος στην κοινωνία, κι αυτή με τη σειρά της θα φροντίσει ολόψυχα για την καθημερινότητά σου.

Μην ανησυχείς πως η κοινωνία δεν θα αναγνωρίσει και δεν θα εκτιμήσει τις σκέψεις σου ποτέ. Γνωρίζεις καλά ότι ο ήλιος και το φεγγάρι δεν κρύβονται εύκολα απ' τα μάτια των ανθρώπων. Κάθε πρωτοπόρα σκέψη είναι γιομάτη πνευματικό φως και εκδίδετε από μόνη της στην οικουμένη. Εκδηλώνετε αυτόματα κυλώντας με κάθε σου κουβέντα, ματιά και κίνηση που κάνεις και τραβάει σαν μαγνήτης την ειλικρινή φιλία. Η ανθρωπότητα θα αγκαλιάσει τις σκέψεις σου θερμά και θα σ' ανταμείψει με ότι το καλύτερο έχει στη ζωή της. Ακολουθώντας πιστά το διανοητικό σου κάλεσμα, γίνεσαι ταυτόχρονα κι ο ποιο πολυαγαπημένος άνθρωπος στη γη και στα Ηλύσια παιδία. Ζήτησε και ζήσε ενεργά την πνεύματοδιανοητικη αλήθεια μέσα σου, κι όλα τα υπόλοιπα έρχονται από μόνα τους'.

Hermanus, Μάης 2005
Νότιος Αφρική.

 
Η ΖΩΗ ΚΑΙ ΠΕΙΘΑΡΧΙΑ

Όλο το σύμπαν μαζί και ο γήινος πλανήτης, παραδειγματίζουν ολοφάνερα την υπακοή στο «μηδέν άγαν». Οι αρχαίοι προγονοί μας θεσμοποιούσαν την μετριότητα ως ύψιστη αρετή και αποκαλούσαν αυτόν που την τηρούσε πιστά σώφρον και τις πράξεις του σωφροσύνη. Η υπερβολή σε κάθε τομέα της ζωής ήταν για αυτούς η αρχή του κάθε κακού. Γνώριζαν τις σωματικές και διανοητικές επιπτώσεις που φέρνει η υπερβολή και τηρούσαν την μετριότητα σε όλους τους τομείς.

Δημιούργησαν μεταφορικούς μύθους, γύρω απ' τις συνέπειες της υπερβολής όπου νέοι και νέες εμψυχώνονταν από μικρή ηλικία για την αποφυγή της. Το γνωμικό μπροστά στον ναό των Δελφών 'μηδέν άγαν' ήταν σεβαστό όπως και ο Απόλλωνας ο ίδιος. Ο παραδειγματικός μύθος του Ίκαρου μιλάει ξάστερα για τις συνέπεια της αλαζονείας. Ο Ξενοφάνης έληγε στα γεράματα πως όπου και να κοίταζε έβλεπε τον νόμο του μέτρου παντού και πρόσεχε ακόμα και το νερό που έπινε.

Το σώμα μας είναι αρχιτεκτονικά ένα βιολογικό όχημα, αποτελούμενο από ατέλειωτες οργανικές υποδιαιρέσεις έως στο πρωτόπλασμα, όπου και η περαιτέρω ανάλυση μας είναι σχεδόν αδύνατη. Εκτός απ' τα συγκεκριμένα βιολογικά μας όργανα, περιέχει και τα αφηρημένα που ονομάζονται ΨΥΧΗ και ΔΙΑΝΟΙΑ. Όλο το σωματικό μας συνεργείο σκοπεύει μεθοδικά για την καλύτερη ενδολειτουργία προς όφελος της διανοητικής και ψυχικής μας ανάπτυξης.

Η τέλεια λειτουργία του εξαρτάτε απ' την υπακοή στο βιολογικού μας ενστίκτου. Το ένστικτο κανονίζει την ποσότητα και ποιότητα της τροφής για την άρτια μεταβολική μας λειτουργία. Κάθε παραβίασης του ενστίκτου αρχίζει ταυτόχρονα και η βιολογική μας κατρακύλα.

Μια τέτοια ενστικτώδες υπακοή χρειάζεται και την απόλυτη πειθαρχεία των ορέξεων για να εφαρμοστή. Ο Πλάτωνας, μας δίνει ωραιότατο παράδειγμα με την εξής θεωρία: Όταν ζέψουμε δυο αδέσποτα άλογα, λεει, για να σύρουν το άρμα, χρειαζόμαστε και τον καροτσέρη με τα σκοινιά, για να τα καθοδηγά και να τα ελέγχει. Χωρίς τον άλογο-δαμαστή δεν πρόκειται να φτάσουμε στον προορισμό μας εύκολα. Ακριβώς το ίδιο συμβαίνει και με το σώμα μας. Τα άγρια άλογα του ανθρώπινου οχήματος είναι οι πέντε του αισθήσεις. Χωρίς την διάνοια ως καροτσέρη να τις ελέγχει δεν πρόκειται ποτέ να φτάσουμε στην πνεύματοδιανοητική μας ακμηωρίμανση.

Στο αρχαίο Ελληνικό θρησκευτικό σύστημα ο πειθαρχικός έλεγχος των αισθήσεων ήταν πάντοτε στην πρώτη γραμμή. Στα συμπόσια, που σκοπό είχαν την στοχαστική κουβέντα περισσότερο παρά το ποτό και την κοιλιοδουλεία, απέφευγαν πάντοτε τους λαίμαργους. Διαβάζοντας στα επιτραπέζια απομνημονεύματα του Πλούταρχο, θυμάμαι την Σωκρατική έκφραση σε ένα συμπόσιο.

Φτάνοντας ο μεγάλος δάσκαλος λίγο αργά όπως πάντα συνήθιζε στο δείπνο, τον υποδέχθηκε στην σάλα ο μαθητής του Ξενοφώντας λέγοντας: Δάσκαλε να σου συστήσω κάποιον βάρβαρο ( ξένο ) που έτρωγε την ώρα εκείνη λιγάκι βιαστικά και άτσαλα. Α!. τον γνωρίζω τον κύριο απαντά ο Σωκράτης. Μα πως το γνωρίζετε δάσκαλε, ρωτάει με απορία ο Ξενοφώντας, αφού μόλις αφίχθηκε ο άνθρωπος απ' την Περσία; Από τον τρόπον τον οποίον τρώγει, απαντά.

Κάθε ενέργεια προδίδει όχι μόνο τον προσωπικό μας χαρακτήρα αλλά και την ψυχοδιανοητική μας στάθμη μαζί. Οι πράξεις και οι κουβέντες μας εκδηλώνουν το ρήχος και το βάθος του διανοητικού μας επιπέδου. Ο μάγειρας και ο έμπορας, λεει ο Emerson, δεν μπορούν να παρουσιάζονται για ποιητές και φιλόσοφοι. Τα τραχιά τους χαρακτηριστικά τα μαρτυράνε όλα. Οι πνευματικές χάρες αρέσκονται να συνταξιδεύουν πάντα με τα ραφιναρισμένα και σώφρονα άτομα.

Όλες οι πράξεις στη ζωή αμείβονται και τιμωρούνται ανάλογα. Οι αρχαίοι είχαν τον Νέμεση, που δεν άφηνε τίποτε να περάσει στον άλλο κόσμο χωρίς αμοιβή η τιμωρία.

Κάθε υπερβολή λεει ο Εμερσον, δημιουργεί άλλο κοινό, και κάθε κοινό δημιουργεί κάποιο άλλο πλεόνασμα. Για ότι χάνουμε στη ζωή κερδίζουμε κάτι άλλο, και για ότι κερδίζουμε, χάνουμε πάλι κάτι. Οι μόνες αφορολόγητες πράξεις στη ζωή είναι η γνώση η αγάπη και η ατομική μας δημιουργία. Αυτά μόνο χρησιμοποιούνται ως θεσπέσια τροφή για την διανοητική και πνευματική μας ανάπτυξη.

Johannesburg Οκτώβρης του 2003

 
  
 
Η ΑΡΧΑΙΑ ΜΑΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ

Μπορεί πλαστουργός να έπλασε την ανθρωπότητα, αλλά ήταν οι Αρχαίοι Έλληνες όμως που την τελειοποίησαν γλωσσικά, επιστημονικά, πολιτιστικά, διανοητικά. συνταγματικά, καλλιτεχνικά και πνευματικά. Πριν από αυτούς η ανθρωπότητα ήταν αγράμματη, απολίτιστη και βάρβαρη. Ανήμπορη να συζεί ομαδικά σαν κράτος με ελεύθερο δημοκρατικό πολίτευμα. Φαίνεται πως ο Δίας μάλλον γνώριζε την ικανότητα των Αρχαίων μας προγόνων πως να εκπολιτίζουν την ανθρωπότητα σωστά και τους ανέθεσε να τελειοποιήσουν το μεγάλο έργο του.

Η αξιοζήλευτη πολιτιστική, καλλιτεχνική και ψυχοδιανοητική τους προσφορά είναι τόσο τεράστια, που αναρωτιέται κανείς! Μήπως ήταν άραγε κάποια διαλεγμένη γενιά που ανάπλασε την ανθρωπότητα τόσο εκθαμβωτικά; Κοιτάζοντας γύρω στον Ελλαδικό μας χώρο σήμερα, σαστιζόμαστε με την σπάνια ομορφιά που μας άφησαν πίσω. Θυμάμαι όταν στάθηκα για πρώτη μου φορά μπροστά στον Παρθενώνα στα τέλη της δεκαετίας του πενήντα (50), ένοιωσα ψυχικό ρίγος μέσα μου σαν τον στοχαστή 'Renan'.

Παρά την τεράστια καταστροφή που υπέστη το θεόανθρώπινο αυτό δημιούργημα ανά των αιώνων, εντούτοις αισθάνθηκα πως η ομορφιά του παραμένει ακόμα άτρωτη μέχρι και σήμερα. Σωστά ο "Ruskin αποκάλεσε τον Παρθενώνα, " immortal memorial of beauty" (αθάνατο μνημείο της ομορφιάς).

Ο Περικλής έλεγε «Ο Παρθενώνας χαιρετά το πνεύμα και αγαλλιάζουν τα μάτια και τις ψυχές του κόσμου καθημερινά».

Πλημμύρισα από απερίγραπτη χαρά και συγκίνηση βλέποντας μπροστά μου ένα τέτοιο σπάνιο δημιούργημα. Εκστατικός και έκθαμβος επαναλάμβανα νοερά τα λόγια του 'Renan'. «Όλος ο κόσμος τώρα, μου φαίνεται βάρβαρος μπροστά στο Ιερό τούτο μεγαλείο. Η ανατολή με την επιδεκτική απατηλή της τέχνη και η Ρωμαϊκή πιθηκομίμηση του Ελληνικού πολιτισμού, δεν μπορούν να συγκριθούν ούτε με μια πέτρα απ' το μεγαλείο τούτο που ονομάζετε Παρθενώνας».

Ο Παρθενώνας, είναι το μοναδικό τέλειο δόγμα στην υφήλιο που δεν έχει ούτε έναν άπιστο. Δεν εύρισκα κατάλληλη λέξη τη στιγμή εκείνη να εκφράσω την εσωτερική μου αίσθηση κοιτάζοντας το Ιερό τούτο δημιούργημα. Η Αττική με την αιθέρια της λάμψη και τα αψηλά της κυπαρίσσια, συνδέονταν αρμονικά με το Ακροπόλιο μεγαλείο. Αποστομώθηκα ακαριαίως, λες και αντίκριζα ζωντανή την Θεότητα μπροστά μου μαρμαροντυμένη να αγγίζει την ψυχή μου γαλήνια. Ο Πλατωνικός ορισμός για την τέλεια ομορφιά περιγράφετε ως « η λάμψη της αλήθειας», αλλά Ο Παρθενώνας νομίζω έχει κάτι παραπάνω, είναι η ποιο πλησιέστερη αποκάλυψης της Θεότητας στην ανθρωπότητα μέχρι σήμερα. Το Ακροπόλιο θαύμα δημιούργησε περισσότερο δέος μέσα μου, ακόμα κι απ' τα άστρα στην Ναμίμπια έρημο όταν τα πρώτο-αντίκρισα μονάχος μου κάποτε.

Οι αθάνατοι δημιουργοί της, Καλλικράτης, Ικτίνος και Φειδίας, δεν ήταν απλώς αξιόλογοι Αθηναίοι τεχνίτες, αλλά και σπάνιοι υπερφυσικοί δημιουργοί. Μια απερίγραπτη αγαλλίαση με περιτύλιξε ολόψυχα κοιτάζοντας τον Παρθενώνα που πουθενά αλλού δεν την αισθάνθηκα τόσο παρόμοια. Αναρωτιόμουνα τώρα με πίκρα και απορία! Πως τόλμησαν οι Τούρκοι να τον μετατρέψουν σε μπαρουτοθήκη, οι Βενετσιάνοι να τον βομβαρδίσουν οι 'Aγγλοι να τον λεηλατήσουν και οι Χριστιανολάτρες να τον μετατρέψουν σε δογματική τους εκκλησιά; Πως αποφάσισαν τόσο βάρβαρα και άπονα να καταστρέψουν ένα τέτοιο σπάνιο μαγαλοδημιούργημα που χρειάστηκαν πάνω από πενήντα (50) χρόνια για να αποπερατωθεί;

Σταμάτησα την αναπνοή μου για λίγο να αφουγκραστώ τη γαλήνη και την αρμονία τριγύρω μου, Α! τι εκθαμβωτικό δημιούργημα μουρμούρισα με πρωτόγνωρη ευτυχία. Δίκαιο είχε ο Ψυχάρης κάποτε όταν φώναξε αντικρίζοντας τον Παρθενώνα για πρώτη του φορά. -"Δεν με νοιάζει να πεθάνω τώρα, λέει, αφού είδα τον Παρθενώνα και την Αθήνα. Εδώ έμαθε γράμματα, λεπτές τέχνες και πολιτισμό ολόκληρη η Ευρώπη. Εδώ διδάχτηκαν δημοκρατία, φιλοσοφία, ποίηση, θέατρο, πνευματισμό, γλώσσα, μουσική και αθλητισμό. Τον ουρανό τούτο π' αγναντεύω τώρα, τον κοίταζαν κάποτε και Περικλής, Θεμιστοκλής, Αναξαγόρας, Σωκράτης, Πλάτωνας, Αριστοτέλης, Αντισθένης, Ζήνωνας και τόσα άλλα βαθύστοχα μυαλά της τότε Αθηναϊκής κοινωνίας.

Ξαναστοχάστηκα αναρτώντας μέσα μου, πως θα 'ταν άραγε οι ανθρωπότητα σήμερα χωρίς την Αρχαία Ελληνική πολιτιστική κληρονομιά; Ότι κινείτε στον Πλανήτη σήμερα, λέει ο 'Aγγλος Πλατωνιστής Thomas Taylor, έχει τις ρίζες του στη αρχαία Ελλάδα. Αλφάβητο, γραμματική, μαθηματικά, γεωμετρία, αρχιτεκτονική, γλυπτική, αστρονομία, φυσική, δημοκρατία, μουσική, θέατρο, φιλοσοφία, ποίηση, αθλητισμό, υγιεινή και ότι άλλο αξιόλογο παρέλειψα μαζί. Για κάθε καινούργια ανακάλυψη σήμερα στον πλανήτη μας, τρέχουν όλοι τους στην Ελληνική γλώσσα να βρουν κατάλληλη λέξη που να ταιριάζει στην εφευρεσή τους. Η Ελληνική γλώσσα, είναι μοναδική Νουνά στον κόσμο που βαφτίζει κάθε καινούργια επιστημονική ανακάλυψη εδώ και 3000 χρόνια.

Ουαί κι αλίμονο εάν τολμήσει κανείς να βγάλει την Ελληνική γλώσσα εντελώς στο περιθώριο, θα μείνε η ανθρωπότητα φαφούτικη και ακατανόητη. Χωρίς τις Ελληνικές προθέσεις, ανά, κατά, δια, μετά, υπέρ, αντί, συν, προ, παρά, περί, υπό και πολλές άλλες, η ανθρώπινη σκέψη θα ήταν χαώδες υποανάπτυκτη σήμερα. Εάν Ελληνική γλώσσα τελειοποιήθηκε απ' τον άνθρωπο, τότε η Ελληνική γλώσσα σαν ανταμοιβή, τελειοποίησε τον άνθρωπο. Είναι η μόνη αλγεβρική γλώσσα στον κόσμο με απόλυτη ακρίβεια. Παίρνοντας ένα ρήμα σαν το βάλλω π.χ. ανεβάζομε, κατεβάζουμε διαιρούμε και πολλαπλασιάζομε αλγεβρικά την εκφρασή μας.

Προσθέτοντας μπροστά διάφορες προθέσεις, όπως, ανά-βάλλω, κατά-βάλλω, δια-βάλλω, μετά-βάλλω, υπέρ-βάλλω, συν-βάλλω, υπό - βάλλω, προ-βάλλω, από-βάλλω κ.τ.λ. - επεκτείνουμε και εμβαθύνομε την νοητική φαντασία διαφορετική απ' την αρχική μας σκέψη. Πως άραγε θα εκφράζονταν οι 'Aγγλοι σήμερα χωρίς τις Ελληνικές προθέσεις, anti-biotic, cata-bolism, ana-bolism, hyper-market, sym-biotic, hypo-thetic, pro-gnosis, dia-gnosis κ.τ.λ; Διαβάζουμε και ακούμε πολλά για την λαμπρή τούτη γενεά που λέγονταν ΑΡΧΑΙΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ, αλλά πάρα πολύ λίγοι αντιλαμβάνονται το τεράστιο μεγαλείο τους. Μας φαίνονται σαν αστραπιαίο όνειρο χωρίς καμιά συνέχεια, και τους αλαργοκοιτούμε σαν ένα ιστορικό παραμύθι.

Κανείς πια δεν μιλάει ανοικτά για αυτούς χωρίς να παρεξηγηθεί για λοξός, εκκεντρικός και παράξενος ονειροπόλος χαρακτήρας. Θεωρείτε σαν ένας ξεπερασμένος νεκρός πολιτισμός, που μόνο λίγοι αφελείς ασχολούνται ποια με αυτόν. Ποιος προσπάθησε να τον εξοντώσει μάταια άραγε; Ποιος γκρέμισε ναούς, σπάνια αγάλματα, έκαψε βιβλία, αφόρισε φιλοσόφους, έκλεισε φιλοσοφικές σχολές, Ιερά μυστήρια, ολυμπιακούς αγώνες και αναθεματίζει ακόμη και σήμερα την αρχαία Ελληνική φιλοσοφία ως προϊόν του σατανά; Είναι λυπηρό να βλέπει κανείς τον σημερινό Έλληνα αδιάφορο για την ένδοξη κληρονομιά του, διαβαίνοντας ασυγκίνητος μπροστά στα λιγοστά λεηλατημένα ιερά ερείπια που του απέμειναν πίσω.

Θυμάμαι τον Νίκο Καζαντζάκη όταν πρωτοπισκέφθηκε τα αρχαία τοπία του Μουριά στη δεκαετία του πενήντα, ρώτησε την γυναίκα αρχειοφύλακα που φύλαγε εκεί τα ιερά κειμήλια. «Τι είναι όλα τούτα εδώ που φυλάς, κυρά μου »; την ρωτάει λακωνικά ο Καζαντζάκης, Α!... παλαιόπετρες είναι χριστιανέ μου και τίποτε άλλο, απαντά η αρχειοφύλακας. «Γιατί τότε έρχονται όλοι αυτοί οι ξένοι εδώ», ξαναρωτά ο Καζαντζάκης. Α! κουτόφρανγγοι είναι όλοι παλικάρι μου, απάντησε πάλι ήρεμα. «Πόσα χρόνια είστε φύλακας εδώ κυρά μου»; Την ρωτάει ξανά Ο Καζαντζάκης,- είκοσι (20) χρόνια...., απαντά αυτή περήφανα. «Μυστήριο πράμα! μουρμουρίζει ο Καζαντζάκης, είκοσι ολόκληρα χρόνια να κοιμάται παρέα με τους θεούς και να μην το πάρει ακόμα χαμπάρι»......!

Δεν θα ήταν χρήσιμο άραγε εάν τα Ελληνικά σχολεία σήμερα πληροφορούσαν με περισσότερο ιερό ζήλο στους νέους μας για την αρχαία τους κληρονομιά; Ξοδεύουν τεράστιο χρόνο να διδάξουν στα παιδιά μας το Εβραϊκό ψευδο-torah, και αδιαφορούν για την ιερή αρχαία μας ένδοξη κληρονομιά! Κάθε Ελληνόπουλο σήμερα πρέπει να γνωρίζει και την τελευταία ιστορική πέτρα και ιδέα που άφησαν πίσω οι προγονοί τους σαν ανεκτίμητος θησαυρό τους. Έτσι μόνο θα ξυπνήσομε τον πόθο των παιδιών μας να αγαπήσουν και να μιμηθούν την ένδοξη Αρχαία μας κληρονομιά. Μόνο με γνώση, συνείδηση, σεβασμό και αγάπη για την ιστορίας μας, θα μπορούμε να ελπίζομαι για κάποιο λαμπρότερο αύριο από τις μελλοντικές γενιές μας.

Johannesburg Τρυγητής του 2003
Νότιος Αφρική

 
ΤΑ ΝΑΡΚΩΤΙΚΑ ΚΑΙ Η ΕΞΑΡΤΗΣΗ

Διαβάζω τελευταία πολλά άρθρα για το παγκόσμιο πρόβλημα των ναρκωτικών, που είναι πραγματικά ανησυχητικό. Επειδή έχω αρκετή κλινική πήρα λόγου του επάγγελμά μου, θα ήθελα να δώσω κάμποσο ενημερωτικό φως πάνω σ' αυτό το σοβαρό ζήτημα.

Κάθε οργανική η ανόργανη ουσία, που δεν είναι χρήσιμη αναβολική τροφή στο σώμα, αλλά τοξική και δηλητηριώδη, ο οργανισμός εξορμά ακαριαία να την αποβάλει το γρηγορότερο ώστε να αποφύγει τη σωματική ζημιά η και θάνατο συχνά. Υπερταχύνει την κυκλοφορία του αίματος καταναλώνοντας τεράστιο νευρικό απόθεμα για να την αποβάλει το συντομότερο. Για αυτό το λόγο όλες οι τοξικές ουσίες ονομάζονται υπερδιεγερτικές και επιζήμιες.

Η υπερδιέγερση όμως δίνει και μια απατηλή σωματοδιανοητική έξαρση που αιχμαλωτίζει το θύμα του.(όπως και αρκετά φάρμακα). Καταστεί συγχρόνως δύσκολη την διακοπή διότι δημιουργεί ισχυρή ναρκωτική εξάρτηση στο θύμα του. Οι νέες και οι νέοι και ορισμένοι καλλιτέχνες είναι τα πρώτα θύματα, διότι αισθάνονται σίγουροι και δημιουργικοί με αυτόν τον τρόπο. Σωστά ο άγγλος ποιητής John Milton έλεγε πως: "Ο λυρικός ποιητής θέλει λίγες κούπες κρασί για να γράψει μερικούς στοίχους , αλλά ο επικός ποιητής, νεράκι μόνο με ξύλινο κύπελλο, φτάνει!"

Τα αποτελέσματα αυτής της εξάρτησης είναι πολύ γνωστά σε όλους μας. Πατεράδες, μανάδες, αδέρφια, χήρες και χήροι, ποτίσανε και ποτίζουν τους τάφους των αγαπημένων των με απαρηγόρητα δάκρυα. Υπάρχει λύσει για αυτά τα αμαθή και αθώα θύματα; Ασφαλώς και υπάρχει. Ταχεία ριζική αποτοξίνωση από κάποιο πεπειραμένο Γιατρό. Όχι με άλλη εξ ίσου φαρμακευτική εξάρτηση, αλλά με γενική κάθαρση του αίματος και καλή διαφώτιση.

Ακούγονται κατά διαστήματα κάποιοι «Γιατροί» να υπόσχονται ότι μπορούν να απαλλάξουν τον τοξικομανή από την τοξική του εξάρτηση μέσα σε 24 ώρες. Μόνο οι αμαθείς και οι αφελείς το πιστεύουν αυτό. Καλά θα κάνει η πολιτεία και ο γονιός, να ρωτήσει αυτόν τον «Γιατρό» με τι τρόπο τo κάνει; Και είμαι σίγουρος πως θα μάθει όλη την άνωθεν αλήθεια. Απλώς εισάγει καινούργια φαρμακευτική (τοξική) εξάρτηση στο είδη εξαντλημένο θύμα του.

 
  
 
ΣΤΟΧΑΣΤΙΚΕΣ ΣΤΙΓΜΕΣ

Τι ευχάριστο πράμα θα ήταν να κουβέντιαζε κανείς με κάποιον που έβλεπε τον κόσμο με τα ίδια μάτια! Μοιράζοντας έτσι μαζί μας ατέλειωτες στιγμές χαράς και κώμοτραγωδίες που σεργιανούν στο κόσμο σήμερα! Μα τέτοιους φίλους δύσκολα βρίσκει κανείς στη σύντομη ζωή του. Εάν πρέπει να προσέχομε σ' ότι λέμε για να μη ενοχλούμε τον συνομιλητή μας, τότε καλύτερα να μένουμε μόνοι μας. Να ξαπλώσομε προτιμότερο σ' ένα καναπέ και μ' ένα βιβλίο στα χέρια, να διαβάζομε ανενόχλητα τις σκέψεις του μακρινού μας στοχαστή. Συνήθως οι αναπτυγμένες ψυχές προτιμούν τη μοναξιά. Δεν τους πειράζει βέβαια να βάζουν τα χέρια τους στη κοινωνία, αλλά προτιμούν να κρατάνε τις σκέψεις ενδοψυχικά. Αυτοπροστατεύονται μ' αυτό το τρόπο απ' την ακατανοησύνη του άγουρου όχλου και προσφέρουν μόνο τα χιουμοριστικά τους ανέκδοτα κατά διαστήματα.

Φιλόσοφοι, μύστες, ποιητές, πεζογράφοι κι άλλοι αξιόλογοι καλλιτέχνες, παρέμεναν σιωπηλοί σ' όλη τη ζωή τους. Ο διανοητικός ορειβάτης πρέπει να ανηφορίζει μονήρης κ' ελαφρύς αν θέλει να κατακτήσει την βουνοκορφή ποιο σίγουρα.

Ο άνθρωπος διαφέρει απ' τον άλλο άνθρωπο το κατά το πόσο έθεσε η όχι σαν στόχο την αλήθεια στη ζωή του. Εάν έβαλε η δεν έβαλε την καρδιά του να την αποκτήσει. Συνήθως οι πνευματικά αδιάφοροι συνάνθρωποι μας, αρέσκονται να διασκεδάζουν φιλήδονα και μάχονται αδρά για τις ζωικές τους ορέξεις. Δυστυχώς όμως που όλα καταλήγουν σε πόνους και υποφέρια κάποια μέρα. Όλοι ήμαστε δοχεία της αλήθειας, αλλά δεν μπορούμε να αποθηκεύσομε περισσότερη από όσο χώρο προετοιμάσαμε για αυτήν. Σαν την κρασοκανάτα, που όταν τη γιομίσουμε με ξύδι, δεν μπορούμε να την γιομίσουμε και με κρασί αντάμα. Η καρδιά που παραγεμίσθηκε με φιλήδονες απολαύσεις, δεν μπορεί να γιομιστεί και με πνευματικότητα συνάμα. Η αλήθεια αντανακλά ποιο ξάστερα όταν ο ψυχικός καθρέφτης μας είναι καθαρός και όχι φιλήδονα μουτζουρωμένος.

Ένας ερημίτης Κινέζος στοχαστής κάποτε που ονομάζονταν Hsu Yu, δεν είχε τίποτα δικό του στη ζωή, μήτε κι ένα ζευγάρι σαντάλια. Τον είδε μια μέρα ένας περαστικός κυνηγός να πίνει νερό με τις χούφτες του στη βρύση της βουνοπλαγιάς και του χάρισε ένα άδειο κολοκύθι να πίνει το νερό του ποιο άνετα. Ο 'Hsu Yu' το δέχτηκε ευγνώμονα και το κρέμασε σε ένα κλωναράκι της οξιάς, αλλά ο αγέρας όμως το κούναγε πέρα δώθε κάνοντας μεγάλο θόρυβο. Α! τι ενοχλητικό πράμα είναι τούτο το παλαιοκολοκύθι, λεει ο Hsu Yu, και το πέταξε στο ρέμα για να απαλλαγή απ' το θόρυβο.

Συνέχισε και πάλι να πίνει νερό με τις δυο του χούφτες όπως πάντα. Αναρωτιέμαι τώρα...... πόσο αγνή θα 'ταν η καρδιά του, με τέτοια υλιστική αδιαφορία; Ακόμα και ο Διογένης θα τον ζήλευε μέσα απ' το παλατένιο του βαρέλι.

Δεν υπάρχει ωραιότερη αρετή από την ολιγάρκεια, ορθά το εξέφρασε ο Πλούταρχος: «Ουδέποτε λιμός εγένετο μοιχεία, ουδέποτε απορία χρημάτων ασωτία». Δηλαδή, 'ποτέ η πείνα δεν δημιούργησε μοιχείες, ούτε και η φτώχια χρηματικές ασωτίες'.

Ο Αμερικανός φιλόσοφος R.W. Emerson, γνώριζε κάποτε δυο γερουσιαστές στο κογκρέσο το 1890, που εκτός απ' την πολιτική τους ρουτίνα, ενδιαφέρονταν και για πνευματισμό ( σπάνιο φαινόμενο βέβαια). Συναντιόταν τακτικά και κουβέντιαζαν για διάφορα πνευματικά και μεταφυσικά ζητήματα. Μετά από λίγα χρόνια όμως, ένας απ' τους δυο βγήκε με σύνταξη και έφυγε μακριά απ' το κογκρέσο. Επειδή η απόσταση ήταν μεγάλη, δεν είδαν ο ένας τον άλλο για 15 χρόνια. Ξαφνικά συναντήθηκαν επιτέλους ένα βράδυ σε δεξίωση που οργάνωσε ο λευκός οίκος στην Ουάσιγκτον. Αλλάξανε εγκάρδιες χειραψίες και ρωτήσανε ο ένας τον άλλο. Βρήκες κανένα φως 'Aλμπερτ; ρωτάει ο Λούης, μπα, τίποτα απαντά ο 'Aλμπερτ, εσύ βρήκες τίποτα Λούη; ρωτάει ο 'Aλμπερτ, ούτε και εγώ τίποτα, απαντά ο Λούης. Κοιταχτήκανε με απογοήτευση για τελευταία φορά στα μάτια,- δώσανε ακόμη μια εγκάρδια χειραψία και χώρισαν για πάντα. Και συμπληρώνει παρακάτω ο Emerson: 'Ενώ είχαν και οι δυο τους κοφτερά μυαλά, λεει, ήταν παράλληλα και γεροί υλιστές στην καθημερινότητά τους. Είναι φυσικό, συνεχίζει, όταν οι σωματικές ορέξεις υπερτερούν τις ψυχικές ανάγκες, πως οι πνευματικές πηγές θα στειρέψουν κάποια μέρα σίγουρα. Δεν μπορούν να αναπτυχθούν και τα δυο ταυτόχρονα. Συνήθως το ζωικό μέρος αναπτύσσετε γρηγορότερα απ' το πνευματικό, διότι είναι ευκολότερο, ορατό και χειροπιαστό'.

Διάβαζα κάποτε πως ο πατέρας του Νίκου Καζαντζάκη διαμαρτύρονταν στην γυναίκα του για τον νεαρό τους κανακάρη. Είναι πολύ ονειροπόλος, λεει, και κυνηγάει τον γαλάζιο αγέρα με τις αφηρημένες σκέψεις του. Αντί να ανοίξει δικηγορικό γραφείο και να πολιτευθεί μια μέρα, τονίζει, στοχάζεται να πάει περιηγητής στον γαλαξία. Με τα μάτια του κατεβασμένα ο Νίκος από σεβασμό που έτρεφε για τον πατέρα του- του απάντησε χαμηλόφωνα. Πατέρα! λεει, εγώ δεν ήρθα στη ζωή για να γιομίσω τα αμπάρια της ψυχής μου με άχρηστες ουσίες. Ούτε και για να μπαίνω βγαίνω στα δικαστικά μέγαρα και στα κοινοβούλια σαν δικηγόρος και μάταιος πολιτικός. Δεν μ' αρέσει να είμαι κλεισμένος σαν το πουλάκι στο κλουβί που λέγετε γραφείο. Διψώ να καταλάβω το σκοπό της ανθρώπινης ύπαρξης, και ποια θα είναι οι μοίρα μου όταν θα φύγω απ' εδώ για παραπέρα.

Παραπονιόταν και η γυναίκα του Νίκο Καζαντζάκη, Ελένη, αργότερα, γιατί ταξίδευαν συχνά δεύτερη σε κατηγορία με τον σιδηρόδρομο. Πολλές φορές μάλιστα συνταξιδεύανε παρέα με κότες, πρόβατα και γίδια. Συντρόφισσα, της απαντά ο Καζαντζάκης, ο γρηγορότερος δρόμος για να πουλήσομε την ψυχή μας στον διάβολο, είναι να κυνηγάμε την καλοπέραση.

Περισυλλογηζόμενος τα βαθύλογα του Νίκου Καζαντζάκη, ανασύρω απ' την μνήμη μου το περίφημο τούτο ξόρκι του Πέρση ποιητή 'Jalalu 'ddin Rumi.' «Κάθε μορφή που βλέπεις γύρο σου έχει το αρχέτυπο κάπου στον αόρατο άτοπο κόσμο. Εάν η μορφή κάποτε χαθεί, τι σου νοιάζει, αφού το γνήσιο θα ζει κάπου αλλού αιώνια. Κάθε σχήμα που βλέπεις και κάθε βαθιά έκφραση που ακούς προΰπαρχαν σαν πρωτότυπα κάπου αλλού. Μην θλίβεσαι και παραπονιέσαι ότι θα εκλείψουν κάποια μέρα, διότι δεν είναι έτσι φίλε μου. Όταν τα λούλουδα καρποφορήσουν και τα δενδρόφυλλα αρχίζουν να φυλλορροούν, οι ρίζες όμως συνεχίζουν να τροφοδοτούν με τροφή και νερό το δένδρο. Τίποτα δεν χάνετε και μη μοιρολογάς απαρηγόρητα. Φαντάσου την κοσμική ψυχή σαν μια αστείρευτη πηγή και εσύ σαν ένα μικρό ρυάκι της. Εφόσον η κοσμική πηγή θα αναβρύζει παντοτινά, και εσύ θα κυλάς αιώνια. Απ' την στιγμή που ήρθες σε ανθρώπινη μορφή, σου δόθηκε μια σκάλα να ξεφύγεις και να ανεβείς ψηλότερα. Πρώτα ήσουνα ορυκτό, μετά εξελίχθηκες σε φυτό -και αργότερα σε ζωική μορφή. Πως μπορεί αυτό να είναι αίνιγμα για σένα; Μετέπειτα εξελίχθηκες σε άνθρωπο με αίσθηση, γνώση, κρίση και διάνοια. Σκέψου, το σώμα σου που προέρχονταν αρχικά από ένα κώνο κορνιαχτό, πόσο τέλειο και θαυμαστό εξελίχθηκε σήμερα! Όταν θα ταξιδέψεις δημιουργικά την ανθρώπινη αποστολή σου, θα προαχθείς σε άγγελo μια μέρα. Τελειώνοντας την αγγελική προσφορά, θα περάσεις στην αιώνια κοσμική θάλασσα που λέγετε Θεός η Δίας. Πάψε να μοιρολογάς και να ανησυχείς πια για το μέλλον σου. Εάν το σώμα σου ξέπεσε και γέρασε, τι σου νοιάζει βρε αδερφέ; Αφού η ψυχή σου θα παραμένει αθάνατη και αγέραστη αιώνια; Johannesburg Τρυγητής του 2005

 

ΤΑ ΔΕΔΡΑ

Ποτέ δεν είδα ποιήματα ζωντανά και όμορφα σαν τα δενδρά στη φύση,
Ορθόκορμα στη γη να στέκονται βυζαίνοντας στα θρεφτικά της στήθη,
Τον χειμωνιάτικο βοριά δεν σκιάζονται όσο σφοδρά και να φυσήσει,
Πουλιά γλυκολαλούν ολομερή στα κλώνια τους σαν Ηλύσιο παραμύθι.

Νυφοστολίζετε η γη την άνοιξη με λιγυρά δεντρά και εξωτικά λουλούδια,
Με μυρωδάτα φρούτα που τρέφουν όλα γύρο μας σαν είδος παραμάνα,
Η ομορφιά τους έλκει τις ψυχές ψηλότερα σα να γνέφουντε απ' αγγελούδια,
Α! πόσα αγαθά μας δίνουν τα δενδρά αφιλόκερδα σαν τη γλυκιά μας Μάνα!

Τ' άστρα ονειροπολούν τον ουρανό ολόνυχτα και τα δενδρά υμνούν την μέρα,
Στάζουν μυστήριο και ποίηση αδιάκοπα για όσους μπορούν δουν κι ακούσουν
Οι αρχαίοι Έλληνες τιμούσαν τη δενδροελαιά ιερόσυλα, σαν του Δία θυγατέρα.
Α! τα δένδρα δεν ζητούν πολλά απ' τον άνθρωπο αλλά αυτόν να βοηθήσουν.

Hermanus, Αλωνάρης 2006
South Africa.

 
  
 
ΠΕΡΙ ΕΓΓΑΜΗΣ ΖΩΗΣ

Η Διακριτή ομορφιά με το λαμπρό ταλέντο και άλλα αξιόλογα προσόντα που παίζουν σημαντικό ρόλο στη ζωή μας, πέφτουν σε κατώτερη θέση συγκρίνοντας με την ευτυχισμένη παντρειά. Η πετυχημένη έγγαμη ζωή φέρνει κάθε νοητική και ψυχική ικανότητα στο υπέρτατο όριο ενέργειας και πραγματοποίησης. Αλλά σε βαθμό και αναλογία πολύ διαφορετικό από τις εξώγαμες σχέσεις και τον ευκαιριακό έρωτα. Η δύναμης να καταπραΰνει, να συμβουλεύει και να αντέχει τις δυσκολίες στη ζωή είναι πολύ ανώτερη ακόμη και απ' τα υπέρτατα προσόντα του ήρωα η του αγίου. Μόνο με τέτοια τελειοποιημένα ψυχονοητικά χαρίσματα μπορεί μια οικογενειακή ζωή να φτάσει στην ΥΨΙΣΤΗ ΕΥΤΥΧΙΑ.

Johannesburg Δεκέμβρης του 2003

 
Η ΤΕΧΝΗ ΤΗΣ ΣΚΕΨΕΩΣ

Εδώ και πριν από εικοσιπέντε (25) αιώνες περίπου, το Αθηναϊκό δικαστήριο παραβίασε για πρώτη φορά την ανθρώπινη νοητική ελευθερία και καταδίκασε τον φιλόσοφο Σωκράτη σε θάνατο. Κατηγορήθηκε ότι αγνοούσε τους θεούς του Ολύμπου, και ότι ρύπανε τα μυαλά των νέων με παράξενες φιλοσοφικές ιδέες.

Αυτό συνέβη διότι, για ένα μικρό διάστημα η Αθηναϊκή δημοκρατία καταλύθηκε μετά την πελοποννησιακή καταστροφή, και αντικαταστήθηκε με τους τριάκοντα (30) τύραννους, όπου περιόρισαν συνάμα και την ατομική ελευθερία σκέψεως. Αμέσως μετά την αποκατάσταση της δημοκρατίας συνέλαβαν τον κύριο μηνυτή του Σωκράτη και τον καταδίκαζαν σε θάνατο. Έχτισαν συνάμα και προσωπικό ναό στην μνήμη του μεγάλου αυτού Έλληνα φιλόσοφου.

Πεντακόσια χρόνια μετά τον θάνατο του Αθηναίου στοχαστή, η ανθρωπότητα έχασε πια την ικανότητα να σκέφτεται ελεύθερα για δυο χειλάδες χρόνια, λόγω της μισαλλοδοξίας του δογματικού παπά και τον συνέταιρο στρατιώτη του. Μόνοι τους αυτοί οι δεσμοφύλακες του σκοταδισμού κατόρθωσαν να σταματήσουν την ανθρώπινη εξέλιξη και να μετατρέψουν την ανθρωπότητα σ' ένα απέραντο διανοητικό απολίθωμα. Εδραίωσαν τρόμο και φόβο στα μυαλά και στις ψυχές της ανθρωπότητας, που κανείς πια σήμερα δεν τολμά να εκφραστεί ελεύθερα χωρίς να υποστεί δογματική επίθεση η και θάνατο πολλές φορές. Η μισαλλόδοξη αυτή συμμαχία τους, έθεσε συνάμα και την φιλοσοφική σκέψη εκτός υποψηφιότητα να κυβερνήσει πολιτισμένο κράτος (τρόπον τινά) στον πλανήτη μας μέχρι σήμερα.

Οι αρχαίοι Έλληνες με πεντακόσια (500) χρόνια αδογμάτιστη δημοκρατική διακυβέρνηση, δημιούργησαν ότι καλό και θαυμαστό κυκλοφορεί σήμερα στην ανθρωπότητα. Δημοκρατία, Φιλοσοφία, ποίηση, επιστήμη, πνευματισμό, μουσική, θέατρο, λεπτές τέχνες, μαθηματικά, υγιεινή, αθλητισμό, κι ότι άλλο θαυμαστό παρέλειψα μαζί. Τουναντίον όμως τα σημερινά εβραίογενεί δόγματα, δεν δημιούργησαν τίποτα το αξιόλογο στη ανθρωπότητα. Εδραίωσαν μοναχά φανατισμό, φοβολαγνεία, προκατάληψη (superstition) σκοταδισμό, δογματικούς πολέμους, καταπιεστικές αποικιοκρατίες, αποτρόπαια αιματηρά εγκλήματα και περιορισμό στην νοητική και πνευματική ανάπτυξη. Ποτέ η ανθρωπότητα δεν υπόφερε τόσο πολύ νοητικά και ψυχικά όσο στα τελευταία 2000 χρόνια. Έχασε πια τον ανθρώπινο σκοπό που είναι η αγάπη για έρευνα, γνώση και αλήθεια, και περιπλανιέται για είκοσι αιώνες τώρα πεδουκλωμένη και αδιάφορη για το πνευματικό της μέλλον.

ΤΟ ΓΝΩΘΙ Σ' ΑΥΤΟΝ, δεν είναι πια σήμερα δημοφιλής θεσμός, ούτε και η αγάπη για έρευνα, φιλοσοφία, ποίηση και καλές τέχνες όπως ίσχυε στους αρχαίους μας προγόνους, αλλά μόνο η τυφλή υπακοή στο κατεστημένο, "Πίστευε και μη ερεύνα" . Σποραδικά κανένας παρεξηγημένος στοχαστής προσπαθεί να ξεστομίσει τι ακούει και τι βλέπει με τον νοητικό του μάτι,- αλλά κανείς δεν του δίνει τόση μεγάλη σημασία. Σαν του βυθού τα ψάρια, που δεν νοιάζονται για τη γνώμη του τολμηρού ψαριού όταν πηδάει πάνω απ' το νερό και ανακαλύπτει καινούργιο ουρανό και κόσμο. Οι άνθρωποι σήμερα δεν δίνουν μεγάλη σημασία στην αφηρημένη σκέψη. Δεν τους ενδιαφέρει η πέννα του στοχαστή, ο χρωστήρας του ζωγράφου και το κοπίδι του γλυπτομάσταρο όπως στην αρχαιότητα, αλλά σεργιανούν ανεπηρέαστοι μπροστά τους.

Όταν μπαίνουν σε βιβλιοθήκες, πινακοθήκες και μουσεία, δεν δίνουν σημασία στα έργα τέχνης το καθένα του ξεχωριστά. Αλλά τα αλαργοκοιτούν βιαστικά όλα μαζί σαν τους πολιτικούς πουν χαιρετούν τον όχλο από μακριά σηκώνοντας το ένα χέρι μοναχά. Κανένας δεν μπορεί να εκτιμήσει την καλλιτεχνική αξία, λέει ένας φιλόσοφος, χωρίς να έχει καρδιά που να χτυπά και ψυχή που νοιώθει ευαίσθητα'. Η καλλιτεχνική δημιουργία είναι πνευματική αρμονία που εμψυχώνει, εμπνέει και αγαλλιάζει τον νου και την ψυχή του ανθρώπου. Όλοι οι μεγάλοι καλλιτέχνες εμποτίζουν την δημιουργία τους με αρμονία, και την φορτώνουν με εισήγηση και νόημα πάνω από την απλή ανθρώπινη αντίληψη.

Η δημιουργία τους είναι γεμάτη από πνευματικούς αντίλαλους που κλονίζουν βαθύτατα την ψυχή του ώριμου ανθρώπου Όλες οι λεπτές τέχνες είναι συνήθως πλουτισμένες με ζωτικότητα και πνευματική ουσία, που σπάνια ξεφεύγει το παρατηρητικό μάτι του αναπτυγμένου ανθρώπου.

Όλοι οι άνθρωποι γεννήθηκαν με κάποια καλλιτεχνική ικανότητα, αλλά το λανθασμένο μονοπάτι που διάλεξαν στη ζωή, απολύχνοσε το ψυχονοητικό ταλέντο τους πρώιμα. Κάθε άνθρωπος μπορεί να γράψει ποιήματα, έλεγε ο ποιητής John Milton, εάν δεν κουβαλάει μαζί του εμπόδια και άχρηστες ουσίες που η ψυχή του ποτέ δεν διάλεξε. Μαθαίνομε να γράφομαι γράφοντας και όχι σπουδάζοντας ογκώδεις τόμους από ακαδημαϊκά βιβλία. Ο Herbert Spencer, έμαθε γραμματική στα εξήντα του χρόνια όταν άρχισε να γράφει τις πραγματείες του, που είναι και η καταλληλότερη ηλικία στον άνθρωπο να γράψει τις εμπειρίας του.

Ο Δημιουργός δεν περίμενε απ' τον άνθρωπο να μάθει πρώτα πολλά γράμματα πριν στοχαστεί και ερωτευτεί την αλήθεια και την τέχνη στη ζωή του. Τα καλά και γνήσια στη ζωή είναι πάντοτε αυτοδίδακτα. Δεν φταιει το πνεύμα εάν δεν μπορεί να παράγει λεπτές τέχνες στον κάθε άνθρωπο, αλλά τα παραγεμισμένα τους μηλίγγια που δεν επιτρέπουν στο πνεύμα να περάσει μέσα τους ελεύθερα. Ο κοσμικός νους είναι πάντα έτοιμος να βοηθήσει τη δημιουργία στον άνθρωπο, εφόσον βέβαια το μυαλό και ψυχή του διατηρούνται αγνά και ανοικτά. 'Αφεντικό, λέει ο Ζορμπάς του Νίκου Καζαντζάκη, για να είσαι ευτυχισμένος στη ζωή, πρέπει να είσαι λιγάκι χαζούτσικος σαν τα μικρά παιδάκια. (Οι λέξεις νήπιο και μωρό δεν σημαίνουν μικρό παιδάκι, αλλά γλυκοχαζούτσικο).

Η πνευματική δημιουργία πηγάζει απ΄ της ψυχής τα αμπάρια και δεν έχει καμιά ανάγκη απ' ακαδημαϊκά σχολειά για να εκφράσει το εσωτερικό της μεγαλείο. Εάν δεν μπορέσει να το εκφράσει με μελάνι και χαρτί, θα το τραγουδήσει η χορέψει ποιο καλύτερα. "Η ψυχική ακτινοβολία είναι γεμάτη πνευματικό φως που λάμπει στον κόσμο έστω κι αν εκπέμπετε ακόμα κι από έναν εντελώς αγράμματο άνθρωπο. "Αφεντικό! ξαναλέγει ο Ζορμπάς, δεν μπορώ να σου μολογήσω αυτό που αισθάνομαι μέσα μου με λόγια, αλλά μπορώ να σου το χορέψω τέλεια, εάν του λόγου σου το πιθυμείς" .

'Οι μεγάλοι στοχαστές είναι συνήθως τα πνευματικά οπλοστάσια που τροφοδοτούν την ανθρωπότητα με την οπλισμένη τους διάνοια. Ακούγοντας τις σκέψεις τους, μαθαίνομε και εμείς να δημιουργούμε αγάλι τη δική μας προίκα. Οι στοχαστές προετοιμάζουν το έδαφος για καινούργιους στοχαστές, και 'χουν πάντα ένα κεντρικό θέμα που αγωνίζονται ασταμάτητα, την ατομική ελευθερία.

Κάθε πρωτοπόρος στοχαστής είναι ο νοητικός φακός στην ανθρωπότητα που δυστυχώς όμως αμείβετε συχνά με δοκιμασίες, αφορισμούς και απάνθρωπες μαρτυρίες στη πορεία της ζωή του. Σωκράτης, Πλάτωνας, Απολλώνιος, Μπρούνος, Γαλιλαίος, Δάντης, Βολτέρος, Ζαπάτας, Καραϊσκάκης, Λασκαράτος, Ροΐδης, Καζαντζάκης, είναι λίγα από τα πολυάριθμα θύματα του παρελθόντος.Το βαθύ γράψιμο έχει ανάγκη από Σπαρτιάτικα νεύρα και αρχαίο Αθηναϊκό κεφάλι. Χρειάζεται μεγάλη νοητική πειθαρχεία και καλή σφριγονευρική κατεύθυνση.

Η λογοτεχνική δημιουργία φορολογεί αδρά το νευρικό απόθεμα του συγγραφέα. Οι ιδέες του δεν κατεβαίνουν εύκολα πριν οι σφυγμοί του ανεβούν πάνω από τους ογδόντα (80) στο λεπτό, και αυτό σημαίνει ραγδαία νευρική εξάντληση για αυτόν που γράφει ψυχικά. Οι μεγάλοι συγγραφείς δεν μπορούν να κάνουν πολλά πράγματα στη ζωή τους εκτός απ' το να γράφουν μοναχά. Σαν το διαλεχτό άλογο που δεν μπορεί να τραβάει αλέτρι όλη μέρα και να τρέχει για την πρώτη θέση στον ιππόδρομο την νύχτα.

Όλα τα φημισμένα βιβλία που παραμένουν ανεξίτηλα στην τριβή του χρόνου, είναι προσωπικές βιογραφίες. Ο στοχαστής δεν ενδιαφέρεται να γράψει για τίποτε άλλο εκτός απ' την ίδια τη ζωή του. Η λογοτεχνία είναι βιογραφική εξομολόγηση και η μελάνη της είναι πάντοτε κόκκινη. Το γράψιμο δεν είναι τίποτε άλλο παρά πνευματική ενέργεια, που εισέρχεται στον συγγραφέα και τον χρησιμοποιεί σαν όχημα να εκφράσει τις πνευματικές ιδέες του. Όταν ερωτευόμαστε τον γραφικό χαρακτήρα κάποιου συγγραφέα, σημαίνει, ότι απλώς αναγνωρίζομαι τις δικές μας ανεκπλήρωτες ιδέες στο βιβλίο που διαβάζομαι.

Όλοι μας είμαστε μέρος της κοσμικής εξέλιξης που κατευθύνει τις σκέψεις μας σαν τις μαριονέτες στην θεατρική σκηνή, κι όταν αφουγκραζόμαστε προσεκτικά την εσωτερική αυτή φωνή γινόμαστε θεσπέσιοι. Κάθε άνθρωπος γεννιέται με προσωπικό επάγγελμα που κανείς δεν μπορεί να του το μιμηθεί η να του το αφαιρέσει, και το επάγγελμα αυτό ονομάζεται ταλέντο. Ας εμπιστευθούμε το κοσμικό μας τούτο δώρο χωρίς φόβο, αμφιβολία και δισταγμό, σίγουροι πως το κοσμικό χέρι που μας φύτεψε στον πλανήτη τούτο, φρόντισε και κάτι καλύτερο για μας. Εάν πιστέψομε ακράδαντα στην κοσμική αυτή αποστολή μας, σίγουρα θα ανταμειφτούμε τελικά με υγεία, πρόοδο και ευτυχία στο μικρό αλλά ενδιαφέρον υδρόγειο ταξίδι μας.

Cape Town
Νότιος Αφρική

 
  
 
Η ΑΛΗΘΕΙΑ ΚΑΙ Η ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Περπατούσε κάποτε ένας ξυπόλητος οραματιστής στους δρόμους και στις αγορές του κόσμου προσπαθώντας να διδάξει γνώση, αλήθεια και αγάπη, αλλά κανείς δεν του 'δινε μεγάλη σημασία.

Φώναζε ενθουσιασμένος σαν μικρό το παιδάκι στους διαβάτες αφιλόκερδα. Βλέπω!..... βλέπω!..... έλεγε, και αυτοί τον κορόιδευαν χασκογελώντας ειρωνικά. E! χαζός είναι αυτός, λέει ο ένας. Α! φαφλατάς είναι, έλεγε ο άλλος. Ενοχλητικός και επικίνδυνος δημαγωγός είναι λέγανε όλοι τους και πρέπει να συμμαζευτεί.

Αυτός όμως συνέχιζε να φωνάζει το βλέπω!.... βλέπω!.... ανεπηρέαστος από τέτοιες δοκιμασίες. Ένας περαστικός Θεολόγος τον άκουσε να μιλάει για ατομική πνευματική ανάπτυξη και ενοχλήθηκε. Όρμισε απάνω του λυσσαλέα με τις φλέβες τεντωμένες έτοιμες να σπάσουν απ' την κακία φωνάζοντας. 'Aθεος και αντίχριστος είσαι καταραμένε, του λέει, και τα λόγια του ήταν πικρότερα ακόμα κι από πράσινη χολή.

Προϊόν του σατανά έγινες, του λέει, σίγουρα χρειάζεσαι αφορισμό και κάψιμο αυτού που έφτασες. Αυτός όμως του χαμογέλασε άθυμα γεμάτος οίκτο και συμπόνια. Αγνόησε τη λυσσαλέα οργή του θεολόγου όπως αγνοεί κανείς τον οργισμένο σκύλο που γαυγίζει αυτόν που δεν γνωρίζει. Γαλήνιος πάλι συνέχιζε να φωνάζει το βλέπω!... Βλέπω!......

Ένας πανύψηλος πολισμάνος με το κομπολόι στο χέρι τον άκουσε να φωνάζει Βλέπω!...... Βλέπω!..... και τον πέρασε για επικίνδυνο ταραχοποιό. Ετοιμάστηκε να τον συλλάβει για αναρχικό, αλλά αυτός τον ηρέμησε χαμογελώντας και συνέχισε να φωνάζει το βλέπω!....... βλέπω!...... περισσότερο κεφάτος.

Στο διπλανό εστιατόριο μερικοί τακτικοί θαμώνες τρώγανε γουρουνίσιο καυτό μποξά, κι 'ταν λιγάκι μισοζαλισμένοι απ' τον σάπιο κρυθαρόζωμο (μπίρα) που έπιναν. Τον άκουσαν να φωνάζει, βλέπω!..... βλέπω!...... και γύρισαν να δουν ποιος να 'ναι άραγε. Τον αντίκρισαν λιγάκι μουντά μέσα απ' το πυκνό σύγνεφο της βρομοτσιγαροκαπνίλας που τους τύλιγε και μουρμούρισαν όλοι μαζί ειρωνικά.

Α!.. καβαλίκεψε το καλάμι ο φουκαράς, είπαν, και το ξέσπασαν σε παρατεταμένα γέλια της κοιλιάς. Βλέπω!.... βλέπω!.... φώναζε πάλι αυτός ανενόχλητος. Ξάφνου η κοινωνία απεφάσισε επιτέλους να του δώσει μισό αυτή για να ακούσει τι λέει άραγε τούτος ο κοκορόμυαλος.

Σηκώθηκαν όλοι τους όρθιοι για να αφουγκραστούν καλύτερα τον ξετσίπωτο κλητήρα, όπως τον αποκαλούσαν. Φώναζε αυτός αδιάκοπα, αλλά τούτη τη φορά όμως με δυνατότερη φωνή από άλλοτε, ΒΛΕΠΩ!..... ΒΛΕΠΩ!..... ΒΛΕΠΩ!....... Δεν ξέρω τι έγινε τότε, και άξαφνα όλοι τους άρχισαν να ξυπνάνε απ' τη μακρά τους ληθαργία. Κατάλαβαν ότι πρόκειται για αναπτυγμένο άνθρωπο και άρχισαν να ερευνούν το τι μπορούν να κάνουν για τον σπάνιο τούτο οραματιστή.

Γρήγορα, γρήγορα άρχισαν να χτίζουν ναό για το όνομά του και να τον ρωτάνε παράκλητα.

Τι άλλο πρέπει να κάνομε σε σένα για να συχωρεθούμε από τις μετανοιωμένες πράξεις μας; Αυτός τους χαμογέλασε γλυκά και τους ακούμπησε στοργικά με την άκρη των δακτύλων του λέγοντας. Τίποτε παραπάνω από ότι είδη κάνατε φίλοι μου! τους λέει. Και τι είναι αυτό που κάναμε για σένα; τον ρωτάνε όλοι τους μ' απορία! Να, το που ξυπνήσατε όλοι σας να ΔΕΙΤΕ μαζί μου την ΑΛΗΘΕΙΑ, είναι η ποιο υπέρτατη ευτυχία που χαρίσατε σε μένα, απάντησε γαλήνια.

Johannesburg 2005

 
ΖΩΗ ΚΑΙ ΑΘΑΝΑΣΙΑ

Κανένα άλλο ζήτημα δεν απασχόλησε τόσο και θα απασχολεί αιώνια την ανθρωπότητα, όσο το ερωτηματικό της ζωής του μετά τον θάνατο. "Διδαχθήκαμε απ' τα φασκιά μας ότι γεννηθήκαμε για να πεθάνομε και μαζί με τις υπόλοιπες προκαταλήψεις που περισύλλεξε η θεολογία απ' τους βάρβαρους λαούς, πρόσθεσαν περισσότερες φοβέρες στη φορτωμένη μας κατήφεια" , λεει Ο Εμερσον. Ένας Έλληνας σοφός ζήτησε να γράψουν πάνω στον τάφο του την εξής επιγραφή: «Σκέψου μόνο για ζωή, λεει, και μη σπαταλάς το χρόνο σου άδικα με φοβίες για το μέλλον σου.

Αφιέρωσε τον χρόνο σου μπροστά στη δουλειά σου π' αγαπάς και να την εκτελείς με ζήλο και ενθουσιασμό. Βέβαιος ότι η δημιουργική σου τούτη στιγμή είναι η καλύτερη προπαρασκευή για τη μεταφυσική συνέχεια».

Οι αρχαίο Έλληνες αγαπούσαν τη ζωή και λάτρευαν την ομορφιά της, αλλά τιμούσαν και το θάνατο με μεγαλοπρεπέστατες ιεροτελεστίες. Απαγγέλλανε ποιητικούς ύμνους και γνωμικά για την αθανασία της ψυχής, στολίζοντας τους τάφους με στεφάνια δάφνης και ελιάς. Θάβανε μαζί και τα αγαπημένα είδη που λάτρευε στη ζωή του. Έβλεπαν τον θάνατο σαν τον διανομέα της άφθαρτης και αιώνιας δόξας. Οι νεότεροι Έλληνες σήμερα μέσα απ' τα δημοτικά τους τραγούδια, ζητάν να θαφτούν αντικρίζοντας την ανατολή. Ζητάνε επίσης να τους αφήσουν κ' ένα παραθυράκι απάνω στον τάφο τους, για να αγναντεύουν το γλυκοχάραμα και τα χελιδόνια που έρχονται την άνοιξη.

Η αρετή και δόξα για τους αρχαίους μας προγόνους επιβεβαιωνόταν μόνο μετά τον θάνατο και όχι στη επίγεια ζωή τους. Απέφευγαν αυστηρά τον έπαινο στη τρέχουσα ζωή τους διότι είχαν βαθιά στον νου του Σόλωνα το γνωμικό ΜΗΔΕΝ ΠΡΟ ΤΟΥ ΤΕΛΟΥΣ ΜΑΚΑΡΙΖΕ.

Μύθοι, θρύλοι και ελπίδες πλάστηκαν σε όλα τα μέρη του κόσμο γύρο απ' την αθανασία. Οι αρχαίοι Αιγύπτιοι ήσαν οι πρώτοι που πίστεψαν στην αιωνιότητα της ψυχής. Έχτιζαν σπίτια και παλάτια να βλέπουν κατά τις πυραμίδες και αθανατοποιούσαν τους νεκρούς με μελετημένους τάφους και προσδοκούσαν την επιστροφή της ψυχής κάποια μέρα.

Ο Σωκράτης, ξόδευε τις τελευταίες στιγμές στη φυλακή πριν πάρει το θανατηφόρο κώνειο, να πείσει τους δυο Θηβαίους φίλους του Κέβη και Σημεία, για την αθανασία της ψυχής. Κάθε ύπαρξη λεει είναι κυκλική, προέρχεται από κάπου και καταλήγει πάλι κάπου. Ο ήλιος ανατέλλει και βασιλεύει και το βασίλεμα πάλη ανατέλλει. Ο ύπνος καταλήγει στο ξύπνημα και το ξύπνημα πάλη στον ύπνο. Τα πάντα είναι δίδυμα και βρίσκονται σε συνεχή τροχιά, που χωρίς αυτή την κυκλική πορεία ο άνθρωπος και ολόκληρο το σύμπαν δεν θα 'χαν κανένα νόημα.

Όλα στην ζωή είναι ρευστά και τίποτε δεν παραμένει στάσιμο. Η ζωή οδηγεί στο θάνατο και ο θάνατος στη ζωή. Την ίδια γνώμη είχε και ο Ηράκλειτος πρωτύτερα όταν έλεγε, 'τα πάντα ρέουν'.

«Τίποτε δεν έρχεται απ' το πουθενά και δεν καταλήγει στο πουθενά» έλεγε ο Εμπεδοκλής. Το ίδιο επισήμανε και Ο Πλάτωνας, λέγοντας, «είναι αδύνατο να δημιουργηθεί κάτι απ' το τίποτα και να διαλυθεί πάλι στο τίποτα». «Ότι βλέπουμε τριγύρω μας, λεει Ο Αναξαγόρας, προϋπήρχε κάπου αλλού, ίσως σε διαφορετική μορφή απ' την παρούσα αλλά είναι η ίδια εξελισσόμενη οντότητα». Άσκοπες πρωτογενείς οντότητες χωρίς καμιά μεταφυσική συνέχεια είναι αδιανόητο να υπάρξουν στην υφήλιο.

Ο Εμμανουήλ Σουίντενμπορχ, γνωστός μύστης του Σκανδιναβικού βορά, περιέγραψε την επόμενη ζωή σαν ένα συνεχές αληθινό όνειρο απ' την τωρινή μας ύπαρξη. Όλες οι γήινες σκέψεις και πράξεις μας θα μας ακολουθήσουν και μετά το θάνατο, λεει. Εάν ζούμε για αλήθεια, γνώση και σοφία σήμερα, το ίδιο θα συνηχήσομε να ζούμε και μεταφυσικά, υποστηρίζει. Η τωρινή μας ζωή δεν είναι τίποτε άλλο παρά μια προπαρασκευή για την μεταφυσική μας συνέχεια, τονίζει.

Οι αρχαίοι Έλληνες αγαπούσαν την φιλοσοφία, ποίηση, αρετή και τις δημιουργικές τέχνες, σαν απαραίτητα εφόδια για την αιωνιότητα. Μόνο αγαπώντας την γνώση την αλήθεια και την δημιουργική τέχνη, ξετυλίγει τον θνητό σε αθάνατο. Ο Αμερικανός φιλόσοφος Ralph Waldo Emerson, θαυμαστής και λάτρης του αρχαίου Ελληνικού πολιτισμού υποστήριζε ακράδαντα την αθανασία της ψυχής, γράφοντας. «κάθε ήλιος, πλανήτης και αστέρι, λεει, θα διαλυθούν κάποτε στον μέλλον, αλλά η ψυχή μας όμως θα παραμένει αθάνατη αιώνια».

Ο Γάλος στοχαστής Montesquieu έγραφε ότι: "Εάν η αθανασία της ψυχής ήτανε ακόμα και λάθος, θα 'ταν ανοησία να μην επέμεινα στην ψυχική μου αιωνιότητα. Δεν επιθυμώ ποτέ να ανταλλάξω την ιδέα της αθανασίας ακόμη και με την πιο ύψιστη ευλογία του παραδείσου. Απολαμβάνω και χαίρομαι να πιστεύω ότι είμαι αθάνατος ψυχικά όπως και ο Θεός ο ίδιος. Ανεξάρτητες αποκαλυπτικές ιδέες με 'δωσαν ισχυρή πίστη και ακλόνητη σιγουριά για την αιωνιότητα μου, ΠΟΥ ΠΟΤΕ, ΜΑ ΠΟΤΕ ΔΕΝ ΘΑ ΑΠΟΡΡΙΨΩ."

Ο Ελληνομαθείς Ρωμαίος αυτοκράτορας Μάρκος Αυρήλιος εξέφρασε πως, «θα 'ταν πολύ ευχάριστο πράμα να πέθαινε κανείς εάν υπήρχαν Θεοί, και πολύ δυσάρεστο να ζούσε αιώνια στη γη χωρίς Θεούς καθόλου».

Ο 'Γιάμα', (υπεύθυνος ημίθεος για τον θάνατο στην Ινδική θρησκεία) υποσχέθηκε τον 'Νατσικίτα'(γιο του Βούδα), να διαλέξει τρεις χάρες όποιες αυτός ήθελε. Πρόθημα ο Νατσικίτα διάλεξε να μάθει εάν η ψυχή του ζει μετά απ' τον θάνατο. Άλλοι λένε πως ζει και άλλοι όχι, ρωτά, και δεν υπάρχει ποιο καταλληλότερος άνθρωπος από σας για να απαντήσει σ' αυτό το πανάρχαιο μυστηριώδες αίνιγμα.

Α!.... απαντά ο Γιάμα, τέτοιου είδους ερώτηση δεν είναι εύκολη για μένα να την απαντήσω. Ακόμη και οι θεοί ρωτάνε να μάθουν περί αθανασίας. Δύσκολα καταλαβαίνει κανείς διότι είναι πολύπλοκη η φύση της, διάλεξε σε παρακαλώ άλλη χάρη όποια θέλεις, απαντά ο Γιάμα.

Τον Νατσικίτα δεν τον ενδιέφερε καμιά άλλη ερώτηση εκτός απ' την αθανασία της ψυχής και επέμεινε να πάρει κάποια απάντηση. Τότε ο Γιάμα του απαντά: «Στη ζωή συναντάμε δυο δρόμους να διαλέξουμε που οδηγούν σε διαφορετικές κατευθύνσεις. Ο πρώτος δρόμο είναι αυτός που ικανοποιεί τις ζωικές μας ορέξεις, και ο δεύτερος που ικανοποιεί τον νου και την ψυχή μας.

Αυτοί που διαλέγουν αποκλειστικά τον πρώτο δρόμο, παραμένουν σκλαβωμένοι στις ζωικές αισθήσεις τους όπως και τα ζώα,- χωρίς καμιά πνευματική και διανοητική ανάπτυξη.

Αυτοί όμως που διαλέγουν τον δεύτερο μονοπάτι της αλήθειας και της γνώσεις , αναπτύσσονται διανοητικά και αντιλαμβάνονται από νωρίς την αθανασία της ψυχής. Γνωρίζομε από πήρα, λεει, πως ο δρόμος των ορέξεων και της ηδονής, είναι παροδικός και διαρκεί όσο το σώμα αντέξει στη φθορά του χρόνου. Για αυτό το λόγο δεν μπορεί ποτέ το εφήμερο να απαντήσει για το αιώνιο. Η κατανόηση της αθανασίας έρχεται από μόνη της με το σωστό δρόμο που διαλέγουμε στη ζωή μας, απαντά».

Την ψυχή δεν την γέννησε κανείς, αλλά και ούτε ποτέ πεθαίνει. Αγέννητη είναι αιώνια χωρίς να υποκύπτετε ποτέ στο θάνατο. Ενώ το σώμα σφαγιάζετε αυτή παραμένει εντελώς άθικτη. Όταν καθόμαστε, αυτή ταξιδεύει μακριά, κι όταν κοιμούμαστε αυτή πάει ελεύθερα όπου θέλει. Ποτέ η αιωνιότητα της ψυχής δεν κατανοείτε με κουβέντες και με δογματικά τεχνάσματα, αλλά φανερώνει από μόνη της την αιωνιότητα με το σωστό δρόμο που ακολούθησε ο καθένας.

Σοφή επίσης ήταν και η απάντηση του ζωγράφου Μιχαήλ Άγγελο, όταν τον ρώτησαν εάν λυπάται τον τερματισμό της τέχνης μετά το θάνατο μια μέρα. «Α μπα! λεει, εάν το να γεννιέται κανείς είναι ευχάριστο πράμα, και εφόσον ο θάνατος είναι επίσης μέρος του ιδίου κύκλου, δεν πρέπει να μας δυσαρεστεί καθόλου. Σίγουρα η τέχνη μου θα έχει και συνέχεια μετά τον θάνατο εάν παραμείνω αφοσιωμένος σ' αυτήν μέχρι το τέλος της ζωής μου, απαντά».

Εργάτες, γεωργοί, μπακάληδες, τεχνίτες και κάθε είδος τραμπαδόροι εργάζονται όλη μέρα για να επιβιώσουν, αλλά η δουλειά τους όμως τελειώνει κάθε βράδυ. Έχει κάποιο τελειωμό. Για τον ποιητή, φιλόσοφο, καλλιτέχνη και εφευρέτη όμως, η δουλειά δεν έχει κανένα τελειωμό. Το σημείο που τελειοποίησαν είναι η αρχή που δεν γνωρίζουν. «Η τέχνη είναι πολύ μακρά και η ζωή σύντομη' έλεγε ο Ιπποκράτης». Καμιά λεπτή τέχνη δεν έχει τελειωμό όσο τέλεια και να εκτελείτε. -Δεν είναι άραγε αυτή η ατέλειωτη δίψα για την συνεχή δημιουργία και γνώση καθαρή απόδειξη για την ψυχική μας αθανασία; Η γνώση, λεει ο Γάλος montesquieu, είναι το μόνο αιώνιο πάθος καθώς το σώμα μας πλησιάζει την κατάρρευσή του. Ο Francis Bacon έλεγε πως όποια ενέργεια το πνεύμα μπορεί να την εκτελεί χωρίς τα όργανα του σώματος, πρέπει να συνεχίζει την ύπαρξή της και μετά το θάνατο.

Ο Εμερσον με το βαθυστόχαστο μυαλό του είχε ποιο καθαρότερη αντίληψη για την αθανασία της ψυχής όταν έλεγε. «Νομίζετε λεει, πως η αλάνθαστη κοσμική αλυσίδα που αμείβει και τιμωρεί τα πάντα, αυτή που χειρίζεται την φύση και ολόκληρο το σύμπαν σαν τις χάντρες του κομπολογιού αλάνθαστα, να αφήνει τον άνθρωπο εκτός σχεδίου εγκαταλειμμένο και ορφανό, χωρίς σκοπό και αξία στη ζωή; Ζούμε με προσωπική βούληση για γνώση, αλήθεια και δημιουργία. Ζούμε με την αρετή και την υπακοή στους νόμους που μας διέπουν γύρο μας- η χάνομαι τη μάχη μας όταν ζούμε άσκοπα και ανυπάκουα στους νόμους του πλανήτη μας.

Τι σκοπό έχει άραγε το απέραντο τούτο χάος που λέγετε ουρανός τριγύρω μας; Τι έννοια άραγε έχουν όλα τα αμέτρητα άστρα, πλανήτες και ήλιοι γύρω μας; Ασφαλώς όχι για απλή διακόσμηση, αλλά για να μας εμπνέουν την μελλοντική μας κατοικία κάποια μέρα. Όλα μας τριγύρω εμπνέουν και γνέφουν υποδεικνύοντας ότι η γήινη μας ζωή έχει και συνέχεια». Θυμάμαι κάποτε την απάντηση του Γιάννη Ρίτσου όταν τον ρώτησα τι γνώμη είχε για το θάνατο, και να τι μου απάντησε: «'Α!... όσο γερνάω Δημήτρη, λεει, τόσο περισσότερο αισθάνομαι αθάνατος ψυχικά'». Είμαι πολύ σίγουρος για την αθανασία της ψυχής μου, μ' απάντησε γαλήνια».

Κάποτε ένας μικρούλης ρωτούσε τον πατέρα του αν η ζωή τoυ θα έχει κάποτε τελειωμό η θα συνεχιστεί αιώνια. A! έχεις πολλά χρόνια ακόμα μπροστά σου, απαντά ο πατέρας του. Τι; απαντά ο μικρούλης, δεν θα σταματήσει ποτέ η ζωή μου; με κάνει να κουράζομαι από τώρα, λεει στοχαστικά.

Η αθανασία της ψυχής είναι ζήτημα διανοητικής και πνευματικής ανάπτυξης. Μόνο με το δημιουργικό μας τούτο μονοπάτι φτάνομε στην ωρίμανση και κατανόηση μια μέρα. Αυτό ήταν και το μυστικό των αρχαίων μας προγόνων που τους ωθούσε στην φιλοσοφία, ποίηση, καλλιτεχνία και αγάπη για την δημιουργία, ως εφόδια για την αιωνιότητα. Κάθε άλλος ισχυρισμός οδηγούν μόνο στην ανασφάλεια, φόβο, φανατισμό, μνησικακία και στην πνευματική στασιμότητα.

Johannesburg Παχνηστής το 2002

 
  
 
ΠΕΡΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΩΝ

Ακούγοντας πρόσφατα κάποιον ζωντανό φιλόσοφο σε τηλεοπτικό παράθυρο να λεει, ότι ο άνθρωπος δεν έχει προσωπικό χαρακτήρα όταν γεννιέται, αλλά διαμορφώνετε αργότερα σύμφωνα με το περιβάλλον του. Ομολογώ ότι ξαφνιάστηκα για την άγνοια μου και μπήκα σε βαθύστοχο λογισμό. Εάν αυτό λέγονταν από κάποιο «ακαδημαϊκό ψυχαναλυτή» δεν θα με προβλημάτιζε και τόσο, διότι έτσι διδάσκουν τα σκολειά να παπαγαλίζουν οι πτυχιούχοι τους αυτόματα. Αλλά έλα όμως τώρα, που ειπώθηκε από φιλοσοφημένα χείλη όπου τρέφω σεβασμό για τις απόψεις του.

Δεν αμφιβάλλω πως το περιβάλλον βοηθάει η εμποδίζει τον γενετικό χαρακτήρα να αναπτυχθεί κατάλληλα, αλλά όχι όμως και να δημιουργεί εντελώς καινούργια προσωπικότητα. Ακόμη και τα άλαλα φυτά έχουν τον έμφυτο γενετικό τους χαρακτήρα. Πρόσφατα φύτεψα μερικά φασόλια στον κήπο μου και έβαλα βέργες δίπλα στο καθένα για να σκαρφαλώσουν. Παρατήρησα όμως ότι ορισμένα απ' αυτά,(δυο για την ακρίβεια) αρνιότανε να αναρριχηθούν στο στήριγμα που τα πρόσφερα. Όσες φορές προσπάθησα να τα δέσω στη βέργα, τόσο αυτά πεισματικά γύριζαν προς τα κάτω. Προτιμούσαν να αγκαλιαστούν καλύτερα με τις κολοκυθιές και τις πατατιές που άγγιζαν το χώμα, παρά να σκαρφαλώσουν μόνα τους στην ξυλόβεργα. Σεβάστηκα τελικά τον ισχυρό τους χαρακτήρα, και τ' άφησα ελεύθερα στη προσωπική τους βούληση.

Κάτι παρόμοιο παρατηρεί κανείς και στις πολύτεκνες οικογένειες. Ενώ οι γονείς τρέφουν και διαπαιδαγωγούν τα παιδιά τους όμοια και απαράλλαχτα, εντούτοις όμως το καθένα διαμορφώνει τον δικό του χαρακτήρα τελικά. Ευτυχώς που συμβαίνει έτσι, γιατί διαφορετικά η ανθρωπότητα θα 'μοιαζε σαν τα βουβά μυρμήγκια που ενστικτώδες περπατάνε και εργάζονται χωρίς ξεχωριστή προσωπικότητα. Καμιά επιδέξια ανατροφή δεν μπορεί να αλλάξει ολοκληρωτικά τον γεννητικό χαρακτήρα. Μπορεί να τον εκπαιδεύσει και να τον πλουτίσει με γνώσεις και με τέχνες, αλλά βαθιά στα φυλλοκάρδια του θα παραμένει πάντα αμετάβλητος ο γενετικός του χαρακτήρας.

Το ολοκληρωτικό καθιστός της αρχαίας Σπάρτης, προσπάθησε να δημιουργήσει μια τέτοια υποταγμένη κοινωνία στην ολιγαρχική διαταγή χωρίς ατομική προσωπικότητα. Γνώριζαν όμως κατά βάθος, ότι ο γεννητικός χαρακτήρας παραμένει αμετάβλητος για αυτό και επέτρεπαν τα προσωπικά τους χούγια, αλλά στα κρυφά. Ακόμα και το κλέψιμο επέτρεπαν νομοθετικά, αρκεί μόνο να μη τους πιάνανε αυτόφωρο. Υποβάλλονταν σε φοβερό ξυλοδαρμό όταν τους συλλαμβάνανε στη πράξη, όχι βέβαια για την κλοπή αλλά γιατί προδόθηκαν.

Φοβισμένος κάποτε ένας νεαρός Σπαρτιάτης να μην δουν την αλεπού που έκλεψε από ένα κτηνοτρόφο, την έκρυψε κάτω απ' τον μαντύα του για να περάσει τον όχλο απαρατήρητος . Επειδή όμως δεν φορούσε τίποτα από κάτω, εκτός απ' το εξωτερικό μαντεία, η αλεπού άρχισε να ροκανίζει τα γενετικά του όργανα. Μηλιά, οχ!....οχ!.... δεν έβγαλε ο φουκαράς, διότι εάν προδινόταν ως κλέφτης, τότε τα βασανιστήρια θα 'ταν ακόμα ποιο χειρότερα.

Πόσο ψηλά εκπολιτίστηκε άραγε η αρχαία Σπάρτη με τέτοιο σκληροτράχηλο ολοκληρωτικό καθεστώς; Πόσα σχολειά στον κόσμο σήμερα διδάσκονται Σπαρτιάτικη λογοτεχνία, γλυπτική, ποίηση, φιλοσοφία, θέατρο, μουσική και επιστήμη; Ασφαλώς κανένα, αφού δεν μας άφησαν τίποτα το αξιόλογο για μίμηση και θαυμασμό. Εκτός απ' τον γουρουνίσιο μελανή ζουμό και την εξαναγκαστική τους μαχητικότητα. Να, εδώ συμφωνώ με τον φιλόσοφο, ότι το ακατάλληλο περιβάλλον, εμποδίζει η ατροφεί κατά κάποιο τρόπο την ιδανική ανάπτυξη του χαρακτήρα.

Όπως το κλίμα και το γόνιμο χώμα συντελούν στην τέλεια ανάπτυξη των φυτών, έτσι και το περιβάλλον βοηθάει η εμποδίζει την τέλεια ανάπτυξη του χαρακτήρα. Αρκεί μόνο η περιβαλλοντική συγκυρία να ταυτίζετε με τον γεννητικό του χαρακτήρα. Και για να 'μαι ποιο αντιληπτός τη εννοώ, παραθέτω ένα μικρό παραδειγματάκι. Όταν ένα παιδί καλλιτεχνικά προικισμένο γεννηθεί σε μια καλλιεργημένη οικογένεια, εύκολα θα αναπτύξει το ταλέντο του. Εάν όμως πέσει σε μια τραχιά και υποανάπτυκτη οικογένεια, τότε το ταλέντο του δεν θα αναπτυχθεί και τόσο εύκολα. -Το ταλέντο του όμως θα παραμένει αδρανή και ακατέργαστο μέσα του.

Ο Πλάτωνας παρατήρησε την ακαταλληλότητα πολλών γονιών να συμβάλουν σωστά στην ιδανική διαμόρφωση των παιδιών των και για αυτό περιέγραψε λεπτομερή την διαπαιδαγώγηση των παιδιών στη θαυμάσια 'Πολιτεία του'.

Μα ρωτάει κανείς, γιατί τότε οι Άραβες γίνονται μουσουλμάνοι, οι Λατίνοι καθολικοί οι έλληνες ορθόδοξοι και οι ασιάτες βουδιστές; Γεννήθηκαν δηλαδή η διαμορφώθηκαν για τα δόγματα αυτά; Και εδώ συμφωνώ απόλυτα με τον ζωντανό φιλόσοφο. Η περιβαλλοντική δογματική επιρροή επηρεάζει την ατομική πνευματική ανάπτυξη και καταντάει την διάνοια ακαλλιέργητη και φοβητσιάρικη. Όταν ένας χαρακτήρας βάλλετε από νωρίς στη ζωή του απ' τα δογματικά τεχνάσματα και η πολιτεία επικυρώνει νομοθετικά τα πανούργα σχεδία τους, τότε το δόγμα εδραιώνετε σαν ιεροσύνη στις συνειδήσεις των ανθρώπων.

Θαυμάζομαι τον αρχαίο Αθηναϊκό πολιτιστικό και θα το θαυμάζομε αιώνια. ΓΙΑΤΙ ΑΡΑΓΕ; Διότι καμιά άλλη κοινωνία εδώ και είκοσι πέντε(25) αιώνες δεν άγγιξε την αξιοθαύμαστη πολιτιστική ακμή τους μέχρι σήμερα. Τόσο τέλεια και εκθαμβωτικά εκπολιτίστηκαν που μας παραμένουν άλυτο αίνιγμα εδώ και αιώνες. Πια ήταν άραγε τα μυστικά κριτήρια της επιτυχίας των; Τα ζηλευτά τους κριτήρια ήταν ότι το θρησκευτικό τους σύστημα δεν πάλευε να εξοντώσει την ελεύθερη διανοητική σκέψη, αλλά αντίθετα την θαύμαζε και την τοποθετούσε στην ποιο ύψιστη κοινωνική θέση. Ονόμαζαν περήφανα τους φιλόσοφους, ποιητές και καλλιτέχνες ως 'Διανοητική Αριστοκρατία', και ψήφος τους μέτραγε δεκαπλάσια απ' τους χειρώνακτες. Θυσίαζαν την υποανάπτυκτη μαζική πολυψήφια, σε όφελος της διανοητικής μειοψηφίας για το καλό του κοινωνικού συνόλου.

Δημοκρατία για αυτούς ήταν ιερός θεσμός να επιλέξουν προσεκτικά τον αναπτυγμένο χαρακτήρα ώστε να συμβάλει θετικά στην πρόοδο της πολιτείας. 'Πιστεύω αταλάντευτα, ότι το σημερινό εκλογικό μας σύστημα χρειάζεται δραστική επανεξέταση εάν θέλουμε να απαλλάξουμε την κάθε ικανή κυβέρνηση απ' τη πεδούκλα της δογματικής μισαλλοδοξίας. Είχε άραγε δίκαιο η άδικο ο Πλάτωνας όταν έλεγε:

«Μόνο όταν ο φιλόσοφος κυβερνήσει- η ο κυβερνήτης αρχίζει να φιλοσοφεί, τότε μόνο η ανθρωπότητα θα προχωρήσει δημιουργικά μπροστά».
Hermanus-Cape Province
Νότιος Αφρική.
Απρίλης 2005

 
ΠΛΑΤΩΝΑΣ Ο ΘΕΜΕΛΙΩΤΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

Αν ο Θεός ποτέ κατέβαινε στη γη να κουβεντιάσει στους ανθρώπους του μια μέρα, σίγουρα θα μίλαγε σαν τον Πλάτωνα. Καμιά άλλη γλώσσα δεν θα του ταίριαζε τόσο πολύ να αγγίξει τις καρδιές και τις ψυχές του κόσμου. Διαβάζοντας κανείς τα βαθυστόχαστα γραφτά του, νοιώθει πως μάλλον ο Θεός μεταμορφώθηκε σε Πλάτωνα για να μοιράσει σοφία και αγάπη στην ανθρωπότητα. Τόσο θεσπέσια τελειοπελεκημένες είναι οι σκέψεις του, που μήτε ένα ιώτα δεν άφησε για μας να προσθέσουμε στα θεόπνευστα γραφτά του. Δεν θα υπερέβαλα ελπίζω αν φώναζα κι εγώ σαν τον φανατικό ισλαμιστή Ομάρ για το κοράνι του. 'Κάψτε τις ογκώδες βιβλιοθήκες δεν μας χρειάζονται πια', αφού όλες οι αξίες τους είναι μαζεμένες στα Πλατωνικά κιτάπια'.

Ότι και να ζητήσει κανείς το βρίσκει πάντοτε στον Πλάτωνα: Φιλοσοφία, κοσμογονία, μεταφυσική, αλήθεια, πνευματισμό, μυστικισμό, αθανασία, αυτοσυνείδηση, κοινωνιολογία, πολιτική, συνταγματολογία, δικαιοσύνη, παιδαγωγία, λογοτεχνία, ρητορική, επιστημολογία, μαθηματικά, ηθική, αθλητισμό, υγιεινή, αγνή αγάπη και ότι άλλο θελήσει η καρδιά του. Μόνο το σύγγραμμά του 'Πολιτεία' φτάνει να μορφώσει ολόκληρη την ανθρωπότητα, λεει ο Έμερσον, παραπάνω σχολειά δεν μας χρειάζονται. Χωρίς τον Πλάτωνα σήμερα θα μοιάζαμε όλοι μας σαν τα μωρά παιδάκια που χτυπούν τα ποδαράκια τους σκούζοντας, μέχρι να μάθουν την Μητρική τους γλώσσα να πουν τι θέλουν για να ηρεμίσουν ψυχοδιανοητικά. 'Πλάτωνας σημαίνει φιλοσοφία και φιλοσοφία σημαίνει Πλάτωνας. Είναι ο πρώτος δασκαλογονιός της συστηματικής σκέψεις στην υδρόγειο σφαίρα, που χωρίς αυτόν η ανθρωπότητα σήμερα δεν θα ξεχώριζε και πάρα πολύ απ' το υπόλοιπο ζωικό της βασίλειο. Θεμέλιωσε το πρώτο οργανωμένο επιστημονικό σκολειό πριν από 25 αιώνες στην πρώτευσα της γνώσης Αθήνα, κι από τότε συνεχίζουν να χτυπούν τα σχολειοκαμπανάκια σε κάθε πόλη και χωριουδάκι απανταχού στην οικουμένη.

Έφαγε σαν μεταξοσκούληκας κάθε άγουρη και απροσδιόριστη σκέψη απ' την προγενέστερη Ελλάδα, βόρειο Αφρική, Βαβυλωνία και υπόλοιπη Ασία, για να τις αναγεννήσει αργότερα ποιο ώριμες και ποιο προσδιορισμένες για τα Ελληνικά και λοιπά Ευρωπαϊκά μελίγγια.

Βάρβαροι και ανθρωποφάγοι ούλου του κόσμου ηρέμησαν ψυχοδιανοητικά θηλάζοντας την νοητική του αμβροσία για 2500 χρόνια. Φιλόσοφοι, μύστες, πεζογράφοι, ποιητές γλωσσολόγοι, ρήτορες, αστρονόμοι, κοσμογόνοι, πολιτικοί. παιδαγωγοί και δογματολάτρες, έτρεξαν και θα τρέχουν αιώνια να δανειστούν σοφία απ' το μυστήριο τούτο που λέγετε Πλάτωνας. Όλοι δανείσθηκαν την διανοητική του σκάλα για να αγναντέψουν από πιο ψιλότερα της ψυχής τα καραούλια.

Χριστιανοί να Πλατωνίζουν με τη βίβλο τους, Ιουδαίοι να τον πονηροπιθηκίζουν με το Torah τους, και οι μωαμεθανοί να τον αποστηθίζουν σχεδόν ατόφιο στο μικρό βιβλιαράκι τους περί ηθικής, 'Ahlak-y-jalaly. Μύστες, φιλόσοφοι, πεζογράφοι, ποιητές και στοχαστές όλου του κόσμου σαν τους Αμμώνιο Σακά, Πλωτίνο, Πορφύρα, Πρόκλο, Ιαμβλίχο, Πλούταρχο, Milton, Dante, Montaigne, Shakespeare, Thomas Taylor, Ralph Cudworth, John Smith, Voltaire, Francis Bacon, Carlyle, Emerson και χιλιάδες άλλοι, ήσαν όλοι τους Πλατωνικά βλαστάρια. Προσπαθώντας ο Αριστοτέλης να αντιγνωμήσει αρχικά τον πολυετή διδάσκαλό του, δεν τα κατάφερε τελικά ο δόλιος, πλατώνιζε κι αυτός σε κάθε φτεροπενιλιά μέχρι το τέλος της ζωής του. Είναι σχεδόν αδύνατο να σκεφτεί κανείς λιγάκι παραπέρα χωρίς την Πλατωνική βοήθεια. Μοιάζει σαν την μαλλιαρή αντροχερούκλα του πατέρα που τρυφοκρατά το αχνούδουτο χεράκι του παιδιού του στην πρώτη μέρα του δημοτικού σχολειού.

Γεννήθηκε γύρω στο 427 π.χ, περίπου, τότε κοντά που πέθανε και το πολιτικό είδωλο των αρχαίων μας προγόνων Περικλής. Γνώρισε την δόξα των τραγωδοσυγγραφέων, Αισχύλου, Σοφοκλή, Ευριπίδη και Αριστοφάνη αλλά και την ολέθρια πολιτιστική καταστροφή του Πελοποννησιακού πολέμου. Παρά την πλούσια αριστοκρατική του ανατροφή, αρνήθηκε τον δρόμο της υλιστικής αφθόνιας και της εγωκεντρικής του αυτοπροβολής. Προτίμησε το μονοπάτι της εγκράτειας και της μετριοφροσύνης για να θερίσει την λαμπρή διανοητική και πνευματική σοδιά του αργότερα. Στα τρυφερά του 20 χρόνια, γνώρισε το είδωλο της φιλοσοφίας όλων των εποχών 'Σωκράτη', όπου και τον ακολούθησε πιστά μέχρι στον θάνατό του. Μετά την απάνθρωπη εκτέλεση του αγαπημένου του δασκάλου, αφιέρωσε τα υπόλοιπα χρόνια της ζωής του για να μιλάει μοναχά για αυτόν.

Ταξίδεψε στην Magna Grecia (Μεγάλη Ελλάδα) της Σικελίας και επισκέφθηκε την Αίγυπτο και την Βαβυλωνία. Λένε μάλιστα πως πήγε και παραπέρα. Επιστρέφοντας στην Αθήνα το 386 π.χ, ίδρυσε το πρώτο Πανεπιστημιακό σκολειό του κόσμου που το ονόμασε 'Ακαδημία' προς τιμή του γνωστού αθλητή Ακάδημο. Ήταν ανοικτό σκολειό έξω στη φύση, ανάμεσα σε ελαιώνες, πλατάνια και πευκοέλατα,

(κοντά στον σημερινό Ναό του αγίου Νικολάου στη Κολοκυνθού) όπου ο Αριστοτέλης προσπάθησε να τον την μιμηθεί με την περιπατική σχολή του στις όχθες του Ιλισού ποταμού λιγάκι αργότερα. Εισέρχονταν στο σκολειό για μάθηση μόνο οι μυημένοι στα πλατωνικά του ιδεώδη.

Μπροστά στην εξοχική σχολική του αυλόπορτα, διάβαζε κανείς από μακριά την τρανή ταμπέλα του σκαλισμένη πάνω σε πεντελικό μάρμαρο. «Μειδείς αγεωμέτρητος εισίτω».

Από όλα τα μέρη του κόσμου φτάνανε διψασμένοι να ακούσουν την Πλατωνική διδασκαλία. Δίδασκε πάντα ζωντανά στους μαθητές του κουβεντιάζοντας μαζί τους σαν τρυφερός δασκαλοπατέρας. Δεν πίστευε στην γραπτή διδασκαλία παρ' ότι έγραψε αρκετά βιβλία για να περνάει ευχάριστα την ώρα του, όπως έλεγε. Όλη την συγγραφική του συγκομιδή την αποκαλούσε ευχάριστο παιχνίδι, η ευγενή διασκέδαση,(πάγκαλη παιδιά, Φαίδ. 276ε). Απορρόφησε αρκετούς προγενέστερους Έλληνες στοχαστές, όπως τον Όμηρο, Θαλή, Ηράκλειτο, Αναξαγόρα, Πυθαγόρα, Φιλόλαο, Παρμενίδη, Εμπεδοκλή, Κρατύλο (δασκαλός του), και Σωκράτη στο νοητικό του αλώνι, για να τους αναπαράγει αργότερα ποιο νόστιμους και περισσότερο χωνευτικούς για την Ελλάδα και υπόλοιπη ανθρωπότητα. Πίστευε σαν τον Πυθαγόρα, ότι το διανοητικό σύστημα του σύμπαντος είναι μαθηματικά περιτυλιγμένο και δεν κατανοείτε τόσο εύκολα χωρίς λίγη γνώση γεωμετρίας. Για αυτό και η δεύτερη ταμπέλα στη σχολή του έγραφε; «Ουδείς γεωμετρικά αμαθείς εισέλθειτο»

Δυστυχώς δεν είχαν τότε την πολυτέλεια να μαγνητοφωνούν μαθήματα για μελλοντική αποθήκευση, αλλά οι φτερογραμμένοι του διάλογοι αρκούν σήμερα να κάνουν τις ψυχές του κόσμου να χοροπηδάν σαν τους σκαντζόχοιρους κάθε φορά που τους διαβάζουν. Διαβάζοντας, θυμάμαι, τις τελευταίες μέρες του Σωκράτη στα εφηβικά μου χρόνια, όχι μόνο δεν κοιμήθηκα πολύ εκείνο το βράδυ, αλλά και έκλαψα παιδοχαρούμενος. Χαιρόμουνα αφάνταστα για την καινούργια μου τούτη ανακάλυψη. Ένας καινούργιος κύκλος χαράς και γνώσης άνοιγε για μένα σαν είδος purgatorio ( πύρινο καθαριστήριο),που καθάριζε την ψυχή μου σαν το μολυσμένο στάρι απ' την βλαβερή του ήρα.

Δεν ήξερα ποιον να ευγνωμονήσω περισσότερο, το διανοητικό μεγαλείο του Πλάτωνα, η τον Παρθενώνα της σοφίας που ονομάζετε Σωκράτης. Δεν γνώριζα ακόμη καλά που τελείωνε ο ένας και που άρχιζε ο άλλος. Δύσκολα παραμένει ο ίδιος κανείς διαβάζοντας της Πλατωνικές μελέτες. Είναι τα μοναδικά φάρμακα που δαμάζουν της πέντε μας αισθήσεις να υπακούσουν πιστά στην ανθρώπινη διάνοια. Ξυπνάνε μέσα μας τον έρωτα για γνώση και ανάβουν την φλόγα για ένα ατέλειωτο πνευματοδιανοητικό ταξίδι. Ένας καινούργιος αλαργινός δρόμος ξεκινά, γεμάτος χαρά, γνώση και αλήθεια για όσους θωπεύτηκαν απ' το Πλατωνικό του μεγαλείο, αφήνοντας πίσω κάθε σκοτάδι άγνοιας που μας έκανε να περπατάμε τυφλά σαν τους υπνοβάτες τα μεσάνυχτα.

Αδέρφωσε την Ευρώπη και τον υπόλοιπο κόσμο πνευματοδιανοητικά και έκανε κάθε την χώρα στον πλανήτη να τον αισθάνεται για δικό της. Άγγλοι παιδοχαρούμενοι να μουρμουρίζουν θαυμαστά διαβάζοντας τους διαλόγους. Ah!... How English are Plato's writings! (Α! πόσο Αγγλώδες είναι τα Πλατωνικά συγγράμματα).

Λατίνοι, Ούννοι, Φράγκοι, Σκανδιναβοί, Σλάβοι, Ασιάτες και Αφρικανοί να τον κληρονομούν όλοι για δικό τους. Κάθε αναπτυγμένη ψυχή που προσπερνά τα εθνικά της κατώφλια, γίνετε αυτόματα υπήκοος της οικουμένης και λαμβάνει τον τίτλο 'Κοσμοκράτης', - δηλαδή υπήκοος της πνευματικής ομορφιάς ούλου του σύμπαν.

Μοιάζει σαν τον λαμπρό μας ήλιο, που λαχταρολατρεύετε σε κάθε χώρα που οι γλυκόθερμες αχτίδες του ανατέλλουν. Νοιώθομε τυχεροί και ευγνώμονες στον πανάγαθό μας Δια, που κατέβηκε στην γη μεταμφιεσμένος σαν Πλάτωνας για να διαφωτίσει τον νου και τις ψυχές του κόσμου λιγάκι πάρα πέρα. Αλλόγλωσσοι απανταχού μετάφρασαν και θα μεταφράζουν αιώνια τους Πλατωνικούς διαλόγους στην μητρική τους γλώσσα σαν το 'πάτερ ημών' της βίβλου. Μάθαιναν και θα μαθαίνουν την αρχαία Ελληνική γλώσσα για να γευτούν γνησιότερα την Πλατωνική μαγεία.

Ισχυρίζονταν σαν τον Σωκράτη πως δεν ήξερε τίποτα, αλλά μάθαινε κι αυτός κουβεντιάζοντας με άλλους. Η πραγματική γνώση, λεει, δεν προέρχεται απ' την πολύχρονη σπουδή, αλλά ανακαλύπτετε μέσα μας με οδηγό την αμοιβαία συζήτηση. Όλη η σοφία, τονίζει, είναι ξεχασμένη στην ψυχή του κάθε ενός, και ανασύρεται απ' τη λήθη (ξεχασιά) με τη φιλοσοφική κουβέντα. Να εδώ βλέπομε ξεκάθαρα την προέλευση της λέξης 'αλήθειας', δηλαδή να διώξουμε το ξέχασμα και να επαναφέρομε τις προγενέστερες μεταψυχικές μας αναμνήσεις. Ποιο είναι τότε το πρώτο βήμα για το αποκαλυπτικό μας αυτό ταξίδι; - Ο νους, λεει, αρχικά πρέπει να ελέγχει και να περιορίζει τις αδέσποτες σωματικές και συναισθηματικές ορμές σταθερά με σωφροσύνη.

Σαν τον αμαξά, που χαλιναγωγεί και κατευθύνει τα απείθαρχα άλογά του για να φτάσει έγκυρα και ασφαλής στον προορισμό του. Με άλλα λόγια, πρέπει να ζούμε πειθαρχικά, λιτά και δίκαια για να μπορούμε να στοχαζόμαστε πνευματικά ψηλότερα. Κύρια εμπόδια για την ψυχική ανάπτυξη, έλεγε είναι οι : Θυμός, λαγνεία, φόβος, λαιμαργία, παραφροσύνη και φιλαργυρία. Υιοθετούσε αυστηρά τις ακόλουθες αρετές στη φιλοσοφική διδασκαλία του για τη πνευματική καλλιέργεια: κουράγιο, εγκράτεια, μεγαλοψυχία, αθυμία, ανεκτικότητα, δικαιοσύνη και λιτότητα, ως άκρως αναγκαία εργαλεία για την κάθαρση και απελευθέρωση της ψυχής.

Έψαξα να βρω περισσότερη βιογραφική ύλη για τον Πλάτωνα, αλλά του κάκου μου δεν τα κατάφερα. Φαίνεται πως οι αναπτυγμένες ψυχές συνήθως έχουν πολύ μικρή βιογραφία. Κανείς δεν ήξερε τον δρόμο και τον αριθμό του σπιτιού του να μπει μέσα για να μας ξεστορίσει περισσότερα για την προσωπική ζωή του. Αν είχε μόνιμη γυναίκα, παιδιά, φίλους, κρυφές ερωμένες, αδυναμίες και άλλα προσωπικά χούγια, δεν γνωρίζομε απολύτως τίποτα. Όλη την προσωπική ζωή του την μετέτρεψε σε στοχασμό και πνεύμα, σαν το καλοχτισμένο τζάκι που καίγει τέλεια τον καπνό του για να μην μολύνει την ατμόσφαιρα. Λένε πως δεν γέλαγε τόσο πολύ, η μάλλον πάρα πολύ σπάνια. Μα δεν είχε και άδικο ο άνθρωπος νομίζω, αφού το ασυγκράτητο γέλιο καμιά φορά είναι και δείγμα ψυχονοητικής ανωμαλίας. Οι φρηνοβλαβείς συνήθως ξεκαρδίζονται στα γέλια χωρίς σημαντική αιτία.

Τα ανέκδοτα, λεει ο Αριστοτέλης, δεν είναι τίποτε άλλο παρά μισοτελειωμένες αλήθειες χωρίς κίνδυνο, κι όταν καταλήγουν σε κίνδυνο ζωής, τότε λέγονται τραγωδίες.

Ο Πλάτωνας δεν αγαπούσε τις επιπολαιότητες και τις μισοτελειωμένες πράξεις στη ζωή. Δεν του προξενούσαν γέλιο οι νοητικές ανεπάρκειες και απροσεξίες των συνανθρώπων του, αλλά λύπη για το κατάντημά τους.

Αναρωτιέμαι τώρα, πως άντεξε η Πλατωνική πνευματική φλόγα τόσους αιώνες άκαμπτη μέχρι και σήμερα; Όταν μάλιστα καταδιώχτηκε, αναθεματίστηκε και αφορίστηκε από διάφορους δογματολάτρες για δυο χειλάδες χρόνια; Λένε μάλιστα, πως ποτέ δεν υπήρχαν παραπάνω από μετρημένα άτομα στα δάχτυλα σε κάθε χώρα για κάθε εποχή, που διαβάζουν και καταλαβαίνουν τον Πλάτωνα σωστά. Σίγουρα, όχι αρκετή αναγνωστική δύναμη να υποστηρίξουν οικονομικά μια καινούργια έκδοση. Εντούτοις όμως όλα τα Πλατωνικά συγγράμματα επανεκδίδονται σχεδόν αδιάκοπα απανταχού στην οικουμένη. Εδώ φαίνεται ξεκάθαρα, πως κάποια ανώτερη κοσμική δύναμη, επιβλέπει και ρυθμίζει το Πλατωνικό πνεύμα να ρέει στην ανθρωπότητα ασταμάτητα. Σαν το οξυγόνου στην ατμόσφαιρα που πρέπει να αναπαράγετε αδιάκοπα για να υπάρχει ζωή στο πλανήτη ετούτο, -έτσι και Ο Πλάτωνας θα επανεκδίδετε αστείρευτα ως αναγκαία πνευματική τροφή στην ανθρωπότητα αιώνια.

Όποια αλλαγή και ολική καταστροφή να φέρει το μέλλον μας μια μέρα. Εάν ακόμα και ο άξονας της γης αλλάξει θέση και ο ουρανός ραγίσει κατάμισα! Ο Πλάτωνας θα παραμένει πάντα ως αναντικατάστατος θεϊκός λύχνος στον πλανήτη μας για να φωτίζει την διανοητική και πνευματική πορεία του κόσμου. Όλα τα βιβλία του θα παραμένουν σαν ουράνια παρακαταθήκη μέσα στους αιώνες για να ανακαλύπτει ο καθένας πόσο ψηλά μπορεί να φτάσει πνευματοδιανοητικά, όταν θελήσει και ακολουθήσει τον σωστό δρόμο στη ζωή του.

Johannesburg- Αλωνάρης του 2003
Νότιος Αφρική

 
  
 
ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΜΗΣ

Αντικρίζοντας ένας φίλος του Ισοκράτη κάποιον ψηλό νέο με μακριά και γεροδεμένα χέρια κοντά στο γυμναστήριο της αρχαίας αγοράς, εξέφρασε τον θαυμασμό του. Α! αυτός είναι ότι πρέπει για να εξελιχθεί σε ιδανικός πυγμάχος με λιγάκι προπόνηση, λέει. Συμφωνώ, απαντά ο Ισοκράτης, αλλά μόνο όταν το στεφάνι της νίκης είναι ψιλά κρεμασμένο και κερδίζετε μόνο με το μπόι. Παρατηρούμε στη φύση πως τα πανύψηλα και γεροδεμένα δένδρα δεν αντέχουν τις καταιγίδες περισσότερο από τους θάμνους, αλλά ξεριζώνονται και τριματιάζοντε καμιά φορά ευκολότερα. Το γερότερο ξύλο στη φύση που δεν σπάζει τόσο εύκολα είναι κάποιο θαμνώδες δεντράκι που λέγετε 'κρανιά'. Καρποφορεί στις αρχές του χειμώνα τα νόστιμα κράνα του, και είναι περιζήτητο ως ξύλο για την κατασκευή της γκλίτσας των βοσκών. Χρησιμοποιείτε επίσης και για έμπιστο αμυντικό (φονικό) όργανο όταν οι αναγκαίες περιστάσεις το απαιτούν.

Στο βασίλειο των εντόμων βλέπομε την ψείρα που είναι το μικροσκοπικότερο και το σιχαμερότερο παράσιτο στη φύση να αναστατώνει ολόκληρες κοινωνίες με την αποικιοκρατική του δεξιοτεχνία. Το υπερβολικό βάρος, αναφέρει ο γνωστός γιατρός 'Louis Kuhne', δεν είναι δείγμα δύναμης αλλά σοβαρής μεταβολικής αρρώστιας. Μπορεί το υπέρβαρο κορμί να φαίνεται δυνατότερο από το ισχνό, αλλά ποτέ όμως δεν μπορεί να αντέξει την αρρώστια και την σκληρή δουλειά του δεύτερου. Η υγιείς κορμοστασιά του λεπτοπελεκημένου ανθρώπου είναι ευέλικτη σαν λυγαριά και ζηλευτή σαν το πανέμορφο κυπαρίσσι.

Η εντυπωσιακή δύναμη του υπερογκωμένου παλαιστή και πυγμάχου οφείλετε μεσοπρόσθημα στην έλξη της γης που έχει πάνω στον όγκο τους. Έξω από τη γη στο διάστημα που δεν υπάρχει βαρύτητα ο όγκος δεν μετρά καθόλου σαν δύναμη. Ακόμα και ο Όλυμπος να συγκρουστεί εκεί με τον ψύλλο, δεν θα κλάψει ούτε και θα χύσει σταγόνα αίμα κανένας. Θα σε «βαρέσω», εννοούμε την ιδιότητα της βαρύτητας που αντανακλά η γη πάνω στον όγκο του καθενός, αλλά ποτέ όμως δεν αντιπροσωπεύει την εσωτερική δύναμη. Τι είναι τότες η δύναμης; Σίγουρα όχι ζήτημα όγκου, ούτε αποτέλεσμα τροφής και υπερβολικής γυμναστικής, διότι όλα αυτά καταναλώνουν νευρική δύναμη για μετακινήσει, χώνευση και άσκηση, προπαντός όταν γίνετε κατάχρησης.

Κάθε γραμμάριο τροφή που καταναλώνομαι παραπάνω από ότι το σώμα μας χρειάζεται για αναβολισμό, σημαίνει μεγάλη απώλεια νευρικής ενέργειας και μεταβολικής ανωμαλίας ταυτόχρονα σαν συνέπεια. Εάν αφαιρέσομε την παραπανίσια αυτή τροφή και την αντικαταστήσουμε με περισσότερη εργασία στη θέση της, τότε θα επωφεληθούν διπλά στην υγεία και στην τσέπη μας ταυτόχρονα. Η δύναμης δεν παράγετε στο στομάχι ούτε και με την πολύχρονη άσκηση, αλλά αναπαράγετε στον ύπνο με τη αναζωογόνηση του οργανισμού και την αποκατάσταση της κυκλοφορίας. Η κούραση ποτέ δεν υποδεικνύει τροφή αλλά πάντοτε ύπνο. Κάθε βράδυ ανανεώνομε την δύναμή μας στη κρεβατοκάμαρα και όχι στην τραπεζαρία. Το πολύ φαΐ, λέγανε οι αρχαίοι μας πρόγονοι, όχι μόνο σπαταλάει χαράμι χρήματα και πολύτιμο χρόνο, αλλά καταστρέφει και την υγεία μας ταυτόχρονα. Η οκνιά και τεμπελιά έχουν ως προέλευση τις καταχρήσεις και ειδικά τις κοιλιόδουλες συνήθειες.

Παρατηρούμε τους ενθουσιώδες και φανατικούς αθλητές να ξοδεύουν αρκετό χρόνο συχνά στα γυμναστήρια για να γίνουν γερόκορμοι, λένε. Φυσικά θα τρώνε πολύ όταν γυμνάζονται πολύ, αλλά ποιο είναι το όφελος; Αφού με λιγότερη γυμναστική και μέτρια τροφή, φτάνουν στον ίδιο σκοπό γρηγορότερα και υγιέστερα, γλιτώνοντας χρήματα, δύναμη, κούραση και νευρικό απόθεμα. Γνωρίζομαι από πήρα ότι όταν οι μυς του σώματος είναι υπερβολικά αναπτυγμένοι, το μυαλό συνήθως παραμένει υποανάπτυκτο. Ποτέ δεν συναντάμε ανθρώπους με υπερβολικά εξογκωμένα μπράτσα να είναι πνευματικά και διανοητικά αξιοζήλευτοι. Συνήθως συμπεριφέροντε τραχιά και βγάζουν το μεροκάματό τους παλεύοντας, η σαν σωματοφύλακες σε διάφορα σωματεία. Λέγετε μάλιστα πως όταν οι μυς των αρχαίων μας προγόνων άρχιζαν να εξογκώνονται υπερβολικά, χάσανε και τον λαμπρό πολιτισμός τους ταυτόχρονα. Παραβίασαν φαίνεται το ιερό τους γνωμικό 'ΜΗΔΕΝ ΑΓΑΝ'. Ίσως να παρασύρθηκαν από τους τραχείς και πνευματικά αδιάφορους Ρωμαίους κατακτητές.

Η ικανότητα του ανθρώπου να εκτελεί καλά τις πράξεις του, προέρχεται από την καρδιά, πνεύμονες, μυαλό και την ψυχή. Η ψυχή δεν χρειάζεται καμιά τροφή απολύτως, το μυαλό σχεδόν μηδαμινή και η καρδιά με τους πνεύμονες τόση λίγη, που δεν χρειάζεται να την υπογραμμίσω ιδιαίτερα. Η φυσική δύναμη προέρχεται απ' την αναπνοή, η νοητική από το μυαλό και η πνευματική από την ψυχή. Ο άνθρωπος είναι τεράστιος ηλεκτρικός δυναμός και δεν χρειάζεται πολλά κάρβουνα σαν την ατμομηχανή για να κινηθεί, Παράγει μεγαλύτερη δύναμη και αντοχή όταν καταναλώνει λιγότερη και αγνότερη τροφή.

Χρειαζόμαστε ξύπνιο μυαλό, σταθερά νεύρα, ελαστικό κορμί και ψυχικό κουράγιο για να είμαστε ολοκληρωμένοι σαν ανθρώπινοι οργανισμοί. Κανένα από τα παραπάνω φυσικά χαρίσματα δεν πρέπει να μας απουσιάζουν εάν θέλουμε να προκόψομε στη ζωή. Δεν μπορεί να σκέφτεται βαθιά κανείς και να χαραμίζει την δύναμή του με χρονοβόρες πέψεις και υπερβολικές ηδονιστικές καταχρήσεις ταυτόχρονα. Η οικονομία του νευρικού αποθέματος είναι περισσότερη αναγκαία από την χρηματική αποταμίευση. Την απατηλή ψευδαίσθηση που νοιώθει γερότερος κανείς μετά το φαγητό κι από αλλά διεγερτικά τεχνάσματα, προέρχεται από τη νευρική απώλεια να διώξει την περιττή και αφύσικη τροφή του. Γίνετε με λίγα λόγια αναγκαία σπατάλη νευρικής ενέργειας για να αποβάλει τον ανεπιθύμητο και επικίνδυνο εισέβαλε του σώματος. Αυτοί είναι οι λόγοι που πλανάνε και οδηγούν πολλούς δυστυχείς ανθρώπους σε κοιλιόδουλη συνήθεια, αλκοολισμό, ναρκομανία, τεμπελιά, χρεοκοπία και τελικά στη φυλακή η και στο θάνατο.

Η ορθόδοξη Ιατρική, νομίζω, έχει Ιερό χρέος να διαφωτίσει την ανθρωπότητα λιγάκι περισσότερο για να την απαλλάξει από τον τεράστιο αυτό κίνδυνο της σωματικής υγιεινής κατάρρευσης. Το ότι η προληπτική Ιατρική είναι περισσότερο αποτελεσματική σαν θεραπεία και λιγότερο πολυδάπανη από την φαρμακευτική κανείς δεν το αμφιβάλει. Το Ιατρικό επάγγελμα θα πρέπει να είναι είδους λειτούργημα στην ανθρωπότητα και όχι εμπόριο κρατώντας τον κοσμάκη μακριά από την υγιεινή του διαφώτιση. Χρειαζόμαστε διαφωτιστικούς Γιατρούς που θα μοιράζουν γνώση παράλληλα με την όποια θεραπευτική τους προσφορά. Η προσωρινή απατηλή ανακούφιση με τις φαρμακευτικές συνταγές και την αφαίρεση βιολογικών οργάνων δεν είναι διόλου ιδανική θεραπευτική λύση. Πλουτίζουν κυρίως τις φαρμακευτικές βιομηχανίες και τα προσωπικά τους αμπάρια.

Johannesburg
Νότιος Αφρική
 
Μίκης Θεοδωράκης

Ο Μίκης Θεοδωράκης είναι ο Παρθενώνας της Ελληνικής μουσικής αλλά και ολοκλήρου του κόσμου θα τολμούσα να'λεγα. Αυτός έδωσε την αξία στο μπουζούκι που το άξιζε, και το πρόβαλε διεθνώς σαν ένα λαμπρό πνευματικό όργανο, ενώ ήταν σαν ανατολίτικη γκαζόλαμπα πριν την άφιξή του. Ο Δίας, του 'δωσε όλα τα χαρίσματα στον υπερθετικό. Ανάστημα, πλάτες, πόδια και χέρια ένα στρέμμα για να αγκαλιάζει τον Ελληνισμό και ολόκληρη την ανθρωπότητα όταν διευθύνει την ορχήστρα του. Τι ευτύχημα που γεννηθήκαμε στην εποχή του για να τον απολαύσομε ζωντανό! και τι ανυπολόγιστη θρηνωδία θα'ναι να μας φύγει απ΄τη ζωή μας κάποια μέρα! Ευχόμαστε να αντέξει όσο και περισσότερο στην τριβή του χρόνου, διότι η απουσία του θα είναι φοβερή ορφάνια για τον Ελληνισμό και για την ανθρωπότητα γενικότερα. Δημήτρης Καραλής - Νότιος Αφρική

 
  
 
Η γνωριμία μου με τον Γιάννη Ρίτσο

Με τον Γιάννη Ρίτσο Πρωτογνωριστήκαμε στα τέλη της δεκαετίας του εβδομήντα όταν βρισκόμουνα καλεσμένος ένα βράδυ σε μια διακεκριμένη οικογένεια στο Μαρούσι.

Απρίλης 1980: Γιάννης Ρίτσος με τον Δημήτρη Καραλή
Η οικοδέσποινα ήταν μια αρκετά καλλιεργημένη γυναίκα και μαθήτρια του μεγάλου μας ζωγράφου Νίκου Εγγονόπουλου. Στην διάρκεια του δείπνου συζητήσαμε για την ζωγραφική του Εγγονόπουλου καθώς και του Γιάννη Τσαρούχη που ήταν επίσης στενός της φίλος.

Αλλάξαμε συζήτηση για λίγο και μιλήσαμε για την Ελληνική ποίηση και προπαντός του Γιάννη Ρίτσο που ήταν στην ακμή του τον καιρό εκείνο. Κατά μεγάλη μου έκπληξη ανακάλυψα πως ο Ρίτσος ήταν κι αυτός στενός φίλος της. Εξέφρασα τον θαυμασμό μου που έτρεφα για τον μεγάλο αυτόν ποιητή, και ενθουσιώδες με πρότεινε να τον συναντήσω την άλλη μέρα, μιας και γνωριζότανε στενά. Τηλεφώνησε τον Ρίτσο αμέσως και έκλεισε ραντεβού την επόμενη μέρα.

Η επόμενη μέρα ήταν η ποιο αγωνιώδη για μένα ώσπου να φθάσω στα κάτω Πατήσια, οδός Μιχαήλ κόρακα που έμενε ο Ρίτσος. Χτυπώντας την πόρτα στο διαμέρισμά του, κράταγα συνάμα και μια ανθοδέσμη απ' άσπρα τριαντάφυλλα. 'Aνοιξε την πόρτα του και αντίκρισα ζωντανά τον πεντακάθαρο και αριστοκράτη Γιάννη Ρίτσο για πρώτη μου φορά. Με καλωσόρισε ευγενικά λέγοντας, «περάστε μέσα και ανυπομονώ να γνωριστούμε διότι άκουσα πολλά για σας».

Μπαίνοντας μέσα ένοιωσα το πνευματικό του μεγαλείο παντού τριγύρω μου. Ενώ το σαλονάκι ήταν πολύ μικρό σε μέγεθος, εντούτοις όμως το αισθάνθηκα τεράστιο σε ατμόσφαιρα. Όλοι οι τοίχοι ήταν κατάμεστοι από πολλών λογιών βιβλία και μπροστά στην είσοδο είχε ένα τεράστιο πίνακα του Γιάννη Τσαρούχη. Είχε μεγάλη αδυναμία στην λαϊκή τέχνη που την έβλεπες παντού, ακόμα και μαξιλάρια τ' αργαλειού είχε στους καναπέδες του.

'Aρχισε να μιλά αδιάκοπα με φωνή γλυκύτερη ακόμα κι απ' το μέλι του Υμηττού. Παρά την πνευμονική του πάθηση που υπέφερε από χρόνια, η φωνή του είχε μεγάλο βάθος σαν τον βυθό της θάλασσας. Ολόκληρος ως άνθρωπος ήταν σαν μια καλοκουρδισμένη αιολική άρπα που μόλις την άγγιζες έβγαζε ορφικά άσματα. Ότι και να 'λεγε το μουσικοστόλιζε. Του άρεσε να μιλά για ποίηση και λεπτές τέχνες, αλλά και για το βασανισμένο παρελθόν του. Για πρώτη μου φορά ένοιωσα το μεγαλείο ενός ποιητή που δεν αναπτύχθηκε στα άνετα σαλόνια, αλλά στα φρικτά μπουντρούμια του πόνου και της καταφρόνησης των ελληνικών φυλακών.

Τι ντροπή και τι βαρβαρότητα συλλογίστηκα μέσα μου που βασάνιζαν απάνθρωπα ένα τέτοιο σπάνιο ανθρώπινο πλάσμα! Δίκαιο είχε ο Επιμενίδης κάποτε όταν έλεγε, πως η ανθρωπότητα δεν εκπολιτίζετε ομαδικά σε πνευματικό επίπεδο, αλλά αλλάζει μόνο δογματικά μοντέλα κατά καιρούς. Κάθε αλήθεια που εκφράζει ο στοχαστής, λεει, τα λόγια του παγώνουν ακαριαία στον αγέρα και δεν ακούγονται διόλου. Μετά από πολλά χρόνια όμως όταν αρχίζει να ζεσταίνει λιγάκι, τότε αρχίζουν να ξεπαγώνουν λέξεις και να ακούγονται ψίθυροι αλήθειας που ξεστόμισαν κάποτε οι τυραγνημένοι μάρτυρες του παρελθόντος.

Γεννήθηκε στην Μονεμβασιά από αριστοκρατική οικογένεια και ήταν παντρεμένος έχοντας μια κόρη. Φαίνονταν νεότερος απ' ότι ήταν στην ηλικία του. Θυμάμαι την χιουμοριστική έκφραση του Γιάννη Τσαρούχη όταν ρωτήθηκε για τι ο Ρίτσος φαίνετε ποιο νέος απ' αυτόν (επειδή ήταν της ίδιας ηλικίας). «Α!.....Ο Γιάννης ξεκουράστηκε στις φυλακές και για αυτό φαίνετε νεότερος, λεει χαμογελαστά O Τσαρούχης». Ο Ρίτσος για μένα είναι ένας απ' τους ο μεγαλύτερους Έλληνες ποιητές στον εικοστό αιώνα.

Αισθάνομαι τυχερός και ευτυχής που τον γνώρισα έστω και για λίγο στο λιόγερμα της ζωής του. Αντιλαλούν στα αυτιά μου ακόμα οι στίχοι της Ρωμιοσύνης του.

«Δω πέρα ο ουρανός δε λιγοστεύει ούτε στιγμή το λάδι του ματιού μας, δω πέρα ο ήλιος παίρνει πάνω του το μισό βάρος της πέτρας που σηκώνει στη ράχη, σπάνε τα κεραμίδια δίχως αχ κάτου απ' το γόνα τού μεσημεριού, οι άνθρωποι παν μπροστά απ' τον ίσκιο τους σαν τα δελφίνια μπρός απ' τα σκιαθίτικα καίκια Ύστερα ο ίσκιος τους γίνετε ένας αετός πού βάφει της φτερούγες του στο λιόγερμα, και πιο ύστερα κουρνιάζει στο κεφάλι τους και συλλογιέται τ' άστρα, όταν αυτοί πλαγιάζουνε στο λιακωτό με τη μαύρη σταφίδα

Δω πέρα η κάθε πόρτα έχει πελεκημένο ένα όνομα κάπου από τρεις χιλιάδες τόσα χρόνια κάθε λιθάρι έχει ζωγραφισμένο ένα άγιο με άγρια μάτια και μαλλιά σκοινένια, κάθε άνδρας έχει στο ζερβί του χέρι χαραγμένη βελονιά τη βελονιά μια κόκκινη γοργόνα, κάθε κοπέλα έχει μια φούχτα αλατισμένο φως κάτου απ' τη φούστα της και τα παιδιά έχουν πέντε-έξη σταυρουλάκια πίκρα πάνω στη καρδιά τους σαν τα χνάρια απ' το βήμα των γλάρων στην αμμουδιά το απόγευμα.

Δεν χρειάζεται να θυμηθείς. Το ξέρουμε. όλα τα μονοπάτια βγάζουνε στα ψηλαλώνια. Ο αγέρας αψύς κεί πάνω. όταν ξεφτάει απόμακρα στον αχερώνα της ακρογιαλιάς, Ανηφορίζουν ως εδώ οι γριές απ' τα σκαμμένα στο βράχο σκαλοπάτια κάθονται στη Μεγάλη Πέτρα γνέθοντας με τα μάτια τη θάλασσα, κάθονται και μετράν τα αστέρια ως να μετράνε τα προγονικά ασημένια τους κουταλοπίρουνα κι αργά κατηφοράνε να ταγίσουν τα εγγόνια τους με το μεσολογγίτικο μπαρούτι.

Ναι, η αλήθεια, ο Ελκόμενος έχει δυο χέρια τόσο λυπημένα μέσα στη θηλιά τους, όμως το σαλεύει σαν το βράχο που όλο πάει να ξεκολλήσει, απάνω απ' το πικρό του μάτι. από βαθιά ανεβαίνει αυτό το κύμα που δεν ξέρει παρακάλια, από ψηλά κυλάει ο αγέρας με ρετσίνι φλέβα και πλεμόνι αλισφακιά.

Αχ, να φυσήξει μια, να πάρει σβάρνα τις πορτοκαλιές της θύμησης, Αχ, να φυσήξει δυο, να βγάλει σπίθα η σιδερένια πέτρα σαν καψούλι, Αχ, να φυσήξει τρεις και να τρελάνει τα ελατόδασα στη λάκουρα,

Να δώσει μια με τη γροθιά του να τινάξει την τυράγνια στον αγέρα, Και να τραβήξει της αρκούδας νύχτας το χαλκά να μας χορέψει τσάμικο καταμεσής στην τάπια, Και ντέφι το φεγγάρι να χτυπάει που να γεμίσουν τα νησιώτικα μπαλκόνια, Αγουροξυπνημένο παιδολόι και σουλιώτισσες μανάδες

Ένας μαντατοφόρος φτάνει απ' τη μεγάλη λαγκαδιά κάθε πρωινό, στο προσωπό του λάμπει ο ιδρωμένος ήλιος, κάτου απ' την μασκάλη του κρατάει σφιχτά τη ΡΟΜΙΟΣΥΝΗ όπως κρατάει εργάτης την τραγιάσκα του μέσα στην εκκλησιά. «Ήρθε η ώρα λεει Νάσαστε έτοιμοι. Κάθε ώρα είναι η δικιά μας ώρα»

Johannesburg του 2001

 
ΠΕΡΙ ΨΥΧΗΣ

Η φύση μιλάει πάντα φανερά με τη φωνή της συνεχούς ροής και της διάλυσης για ότι δημιούργησε. Όλα τα πλάσματα τριγύρω της χρειάζονται ξεκούραση και ανανέωση μια μέρα. Οι λεωφόροι της ακατάπαυτης εξέλιξης προχωρούν συνεχώς μπροστά να ανανεώσουν τα κατεστραμμένα τους ναυάγια που ο χρόνος απογύμνωσε και περιθωριοποίησε φθείροντας.

Αφουγκράζοντας λυπητερά τους φθινοπωρινούς ανέμους να ξεντύνουν καταπράσινα δάση, περβόλια με πανέμορφους ανθόκηπους, κι αναστενάζομε ανήμποροι να επέμβουμε που μας φεύγουν πρόωρα. Αλλά δεν ανησυχούμε και τόσο πολύ, αφού γνωρίζομαι από πείρα ότι η αναπνοή τους θα γίνει μαλθακή και ανανεωμένη την προσεχή άνοιξη. Καινούργια μπουμπούκια μέσα απ' τα λήθαργα κλωνάρια τους θ' αρχίσουν να ξαναφουσκώνουν πάλι, ξεδιπλώνοντας τρυφερά νεόφυλλα και μυρωδάτα λούλουδα.

Έτσι και εμείς, τι κι αν θα πεθάνομε μια μέρα; αφού γνωρίζομαι σίγουρα ότι θα ξανανιώσουμε στο μέλλον μας παρόμοια. «Τα πάντα ρέουν », λεει Ο Ηράκλειτος. Τίποτε δεν έρχεται στη ζωή χωρίς να μη προΰπαρχε κάπου αλλού πρότερα, και τίποτα δεν φεύγει για το πουθενά όταν πια πεθαίνει, λεει Ο Αναξαγόρας. Είναι η ζωή στον πλανήτη τούτο η μοναδική και ο θάνατος για όλα τριγύρω μας ένας αιώνιος ύπνος σαν το αρχαίο μυθικό ενδύμιο*; Α!... όχι φίλοι συνοδοιπόροι δεν είναι καθόλου έτσι. Πέρα από τον επίγειο τάφο μας μια άλλη αόρατη δύναμη αργοκλωσάει αθόρυβα για την μελλοντική μας κατοικία. Εκεί που κάθε αναπτυγμένη και αγνή ψυχή, θα αναλάβει την αιώνια της αθανασία της γεμάτη από ασύλληπτη ευτυχία και σε αφάνταστη μεγαλοπρέπεια.

* ενδύμιο= ήταν αρχαίο μυθικό πρόσωπο που κοιμόνταν αιώνια.
Johannesburg Απρίλης του 2004

 
  
 
ΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΣΚΕΨΗ

Το ανθρώπινο σώμα και το αυτοκίνητο είναι παρόμοιες μηχανές. Η καρδιά είναι η μηχανή, το αίμα η βενζίνη, οι πνεύμονες το καρμπιρατέρ, τα νεύρα για μανιατό η σπινθήρες, και το στομάχι για ρεζερβουάρ, - χοντρική περιγραφή. Η ανθρώπινη μηχανή ανανεώνει όλα τα φθαρμένα εξαρτήματά της, επιδιορθώνει βλάβες, αποβάλει μεταβολικές ουσίες (βρωμιές), παρασκευάζει βενζίνη (αίμα) και δίνει λειτουργία για 90 χρόνια και παραπάνω. Με την προοπτική να ξανανιώσει πάλη όταν παράσχομε πιστά και σε σωστή αναλογία τις τέσσερες (4) ακόλουθες ενέργειες. Σωστή διατροφή, ειλικρινή εργασία. καλή επικοινωνία και κανονική ανάπαυση.

Κάθε παραμέλεια και κατάχρησης μια από τις τέσσερες (4) παραπάνω ενέργειες, γίνονται αφορμή για τεμπελιά, αρρώστια, πόνους, εγωκεντρισμό, ζήλια, φόβο, συκοφαντία, κριτική, φθόνο και κακουργήματα. Οι περισσότεροι κακούργοι συνήθως είναι ψυχοσωματικά άρρωστοι άνθρωποι κ' έχουν τάση προς την εγκληματικότητα. Όλες οι αρρώστιες και εγκληματικές τάσεις είναι θεραπεύσιμες, ανεξάρτητα την ονομασία και το χρόνο διαρκείας των, εφόσον βέβαια αφαιρεθεί η αιτία τους νωρίς. Δεν υπάρχουν πολλές ανίατες αρρώστιες αλλά μόνο αρκετοί ανίατοι άνθρωποι που είναι κλειστοί νοητικά σαν τις καραβίδες. Όλα τα Ιατρικά φάρμακα, βότανα και οι πανάκριβες χειρουργικές επεμβάσεις, δεν κάνουν τίποτα παραπάνω από το να καταπιέζουν προσωρινά σωματικές ενοχλήσεις με μεγάλο κόστος στην υγεία αργότερα.

Όταν το αυτοκίνητο δεν δουλεύει καλά, ψάχνεις, βρίσκεις και αφαιρείς την αιτία για να επανορθώσεις τη δυσλειτουργία του. Όταν το σώμα σου όμως δεν δουλεύει καλά, τότε εφαρμόζεις την μονολιθική δεισιδαιμονία να καταπίνεις διάφορα δηλητηριώδη παρασκευάσματα (χάπια). Κι εάν συνεχίσεις την ανοησία αυτή για πολύ καιρό, γίνονται αιτία να σ' αφαιρεθούν σκωληκοειδήτες, αμυγδαλές, νεφρά, χωλή, κύστη, προστάτης, ωοθήκες, μήτρα κ' άλλοι αξιόλογοι αδένες. Ακόμα και μεταμόσχευσης καρδιάς, νεφρών και συκώτι μπορεί να γίνουν, που οδηγούν τελικά στον πρόωρο θάνατο.

Όταν καταπίνεις συχνά αλκοόλ, νικοτίνη, καφέδες, δύσπεπτες ζωικές τροφές και άλλα αφύσικα μαγειρέματα, η καρδιά ο εγκέφαλος και οι αρτηρίες σου αρχίζουν να διαμαρτύρονται και συλλαβίζοντε ιατρικά καρδιακή αρρυθμία, κυκλοφορική θρόμβωσης, εγκεφαλικό έμφραγμα κ.τ.λ. Πολύ δουλειά και ανεπαρκής ανάπαυσης εξασθενίζουν το μανιατό (τα νεύρα) γρήγορα. Η έλλειψη τακτικής άσκησης και η ανεπαρκής καθαριότητα γιομίζει την ανθρώπινη μηχανή με όξινες ακαθαρσίες, φλεγμονή, πύα και άσχημες δυσωδίες που εξατμίζονται εξωτερικά. Το δέρμα αρχίζει να γιομίζει με μπιμπίκια, σπυριά, οιδήματα, λίπη, ρυτίδες και παίρνει την άσχημη τραχιά εμφάνιση, που καταλήγεις εξαναγκαστικά στα πρόωρα γεράματα και κοινωνικά άχρηστος. Πριν φτάσεις σε μια τέτοια δυσάρεστη κατάσταση, έχεις ιερό καθήκον να προλάβεις την ανεπιθύμητη αυτή εξέλιξη εάν καταβάλεις λίγη προσπάθεια. Η εσωτερική καθαριότητα είναι όμοια με τη Θεότητα. Εάν είσαι εσωτερικά καθαρός, δεν μπορεί να είσαι εξωτερικά βρώμικος. Όταν η τροφή σου είναι μικρή και αγνή, το αίμα σου γίνετε επίσης αγνό,- κι όταν το αίμα σου γίνετε αγνό, το σώμα, το μυαλό και η ψυχή σου γίνονται κι αυτά αγνά.

Είναι ευκολότερα να προκόψεις στη ζωή με καθαρό γερό κορμί παρά με ακάθαρτο και αρρωστιάρικο. Κούραση, φοβία, ατολμία, αϋπνίες, κατάθλιψη, πονοκεφάλους, φτωχό θυμητικό, πόνοι, έλλειψης ενθουσιασμού, αλληλεγγύης και αγάπης, είναι καθαρά δήγματα ότι πολλές επικίνδυνες ακαθαρσίες σωρεύτηκαν στο αίμα σου.

Δεν χάνεις τίποτα εάν επισκεφτείς κάποιο πεπειραμένο και ειλικρινή Γιατρό να ζητήσεις την βοήθειά του. Κι εάν εφαρμόσεις τις οδηγίες του σωστά, τότε υγεία και όρεξη για τη ζωή θα γίνουν πάλι κτήμα σου. Το να διαλέξεις όμως τον κατάλληλο Γιατρό είναι η πρώτη σου φροντίδα. Ο Γιατρός σου πρέπει να είναι έμπειρος και άριστο υπόδειγμα υγείας για να σε συμβουλεύσει σωστά και ωφέλημα. Αν βιάζετε να γράψει μόνο συνταγές και αγνοεί να μάθει τον τρόπο πως βιώνεις, (τρέφεσαι, αθλείσαι, σκέφτεσαι και εργάζεσαι) τότε αμφιβάλετε η θεραπευτική του ικανότητα. Η αμάθεια στη ζωή είναι ο ποιο επικίνδυνος εχθρός και ειδικότερα στον θεραπευτικό τομέα. Όταν ο Γιατρός ασχολείται κυρίως να καταπιέζει μόνο παθολογικά συμπτώματα με φαρμακευτικές συνταγές και αδιαφορεί εντελώς να διορθώσει την αιτία της αρρώστιας, τότε αναμφίβολα είναι επαγγελματίας γκαφατζής και σπουδαγμένος κομπογιαννίτης.

Hermanus-Οκτώβρης 2005
Νότιος Αφρική

 
Η ΟΥΣΙΑ ΤΗΣ ΑΓΑΠΗΣ

Ο Πέρσης ποιητής 'Saαdi' κάποτε μέσα απ' την πνευματική του έκσταση βρέθηκε να περπατά πανευτυχής ανάμεσα σ' ανθόκηπους του παραδείσου, πλημμυρισμένους από εξωτικά λουλούδια και σπάνια σε ευωδιά κάτασπρα τριαντάφυλλα. Σκέφτηκε να μαζέψει λίγα στην ποδιά του για να τα μοιράσει στους φίλους όταν θα γύριζε πίσω, αλλά η μυρωδιά τους ήταν τόσο έντονη που τον μέθυσαν και τού 'πεσε η ποδιά του μαζί με τα τριαντάφυλλα. Προσπαθώντας στο γυρισμό να διηγηθεί τους φίλους του το τι είδε και τι μύρισε στο παραδεισένιο περιβόλι, δεν τα κατάφερε ο δόλιος. Η γλώσσα του ήταν πολύ φτωχή να περιγράψει τέτοιο θεϊκό μυστήριο.

Το ίδιο θα 'λεγε κανείς και για την αγάπη. Κάθε φορά που ποθούμε να την περιγράψουμε, βρισκόμαστε σε παρόμοιο δίλημμα, σαν να μετράμε την θάλασσα με το μαστραπά και τον ουρανό με την οργιά. Η αγνή αγάπη είναι Θεός και ο Θεός είναι πάντα απερίγραπτος. Κάθε ζηλευτή δημιουργία έχει τις ρίζες στη αγάπη. Αγαπώντας τη δουλειά μας, αισθανόμαστε σίγουροι για τη μελλοντική μας προκοπή. Αγαπώντας την οικογένεια μας, αποκτάμε δύναμη και κουράγιο να την προμηθεύσομε με τις ανάγκες της.

Αγαπώντας την πατρίδα μας, καταλήγουμε σε δημόσια θέση να βοηθήσουμε την προκοπή της. Αγαπώντας το στοχασμό για την αλήθεια, ωριμάζουμε ψυχοδιανοητικά και ανοίγομε καινούργιους πνευματικούς ορίζοντες για όλη την ανθρωπότητα.

Τίποτα δεν προχωράει στη ζωή χωρίς την ορμή της αγάπης. Τα ερωτευμένα ζευγάρια ταξιδεύουν συντροφιά μ' αγγέλους ανάμεσα στα Ηλύσια περιβόλια πλημμυρισμένοι από απερίγραπτη ευτυχία. Η άμαξα της αγάπης που τους σέρνει, είναι η μοναδική που περνά ελεύθερα τις πύλες του παραδείσου.

Σοφά εκφράσθηκε και ο Πιούριντον λέγοντας: 'Νοιώσε την αγάπη μέσα σου, και θα λύσεις το αίνιγμα της ανθρώπινης ύπαρξης. Καλωσόρισε την αγάπη στη ζωή σου και θα ανοίξεις τις αγκαλιές των αγγέλων. Ζήση την αγάπη ειλικρινά και θα κερδίσεις τις καρδιές του κόσμου. Ενσάρκωσε την αγάπη και θα γνωρίσεις την ύψιστη Θεία χάρη. Εμπιστέψου την αγάπη και θα ασφαλίσεις την ζωή σου με το Δημιουργό'.

Κανείς δεν έζησε ουσιαστικά εάν δεν γνώρισε την αγνή αγάπη στη ζωή του. Χίλιες φορές καλύτερα λαβωμένοι και αιμορραγείς απ' τα βέλη της αγάπης παρά άθικτοι σώοι και αμαθείς απ' την θεια τούτη γεύση. Η αγάπη, λεει ο Σωκράτης στο συμπόσιο, είναι η πνευματική άμαξα που σκοπό έχει την αλήθεια και την αιωνιότητα. Ποια είναι άραγε τα αίτια που εμποδίζουν την αγάπη να βλαστήσει σε κάθε ανθρώπινη καρδιά; Η πείρα μου με δίδαξε πως τρία είναι τα βασικά εμπόδια:

1.Δισαρμονική οικογενειακή ανατροφή,

2.Κακή ψυχοσωματική υγεία,

3. Και άχρηστες γνώσεις σφηνωμένες στο μυελό.

Χάφτομε ότι η παράδοση μας ταΐζει και πιστεύομε ότι η σκοταδιστική δεισιδαιμονία (superstition) μας διδάσκει. Με αποτέλεσμα να' χουμε άρρωστο κορμί και λαβωμένο νου ως εμπόδια για να αγαπήσουμε σωστά και αυθόρμητα.

Δεν είναι δυνατό μέσα από διαλυμένα σπιτικά να περιμένουμε ψυχική γαλήνη, ούτε κι από κοιλιόδουλες αφύσικες συνήθειες να παράγομαι καθαρό αίμα για τον τέλειο μεταβολισμό μας. Η αγάπη είναι προϊόν της σωματικής και ψυχοδιανοητικής αρμονίας. Δύσκολα αν όχι σπάνια ένα άρρωστο και τραχύ κορμί μπορεί να αγαπήσει ειλικρινά κι αυθόρμητα. Η ψυχή χρειάζεται σωματική αρμονία, αγνή καρδιά, καθαρό νου, και πεντακάθαρα παράθυρα (μάτια) για να εκφράσει την εσωτερική της αρμονία. Χωρίς την άρτια ψυχοσωματική υγεία είναι σχεδόν αδύνατο να εκφράσει κανείς το θεϊκό του μεγαλείο.

Κάθε σωματική δυσλειτουργία δημιουργεί και ψυχονοητικά εμπόδια. Ο 'ΝΟΥΣ ΥΓΙΕΙΣ ΕΝ ΣΩΜΑΤΙ ΥΓΙΗ' δεν γράφτηκε αλόγιστα στις πύλες και στις συνειδήσεις των αρχαίων μας προγόνων. Η πείρα τους δίδαξε να σέβονται την υγεία τους σαν ιερός θεσμός. Μόνο με την σωστή ανατροφή και την άρτια υγεία, μπορεί να αγαπήσει κανείς αγνά και ελεύθερα. - Όμοια, όπως λάμπει στον ήλιο, ευωδιάζει στα λούλουδα, κελαηδά στα πουλιά, ονειροπολεί στ' άστρα, γαληνεύει στη σιωπή, αγνογελά στα παιδάκια, και γνέφει αγγελούδινα στα ροδοκόκκινα μάγουλα της ερωτευμένης γυναίκας'.

Johannesburg- Τρυγητής του 2003

 
  
 
Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ

Γλώσσα σημαίνει το εκφραστικό γεφύρωμα μεταξύ κοσμικού Νου (θεός) και της ανθρώπινης διάνοιας. Είναι το επικοινωνιακό εργαλείο που εκφράζομε τη νοητική και πνευματική μας στάθμη στην υπόλοιπη ανθρωπότητα. Κάθε πολιτιστική, διανοητική, πνευματική και επιστημονική πρόοδος, καθρεφτίζει συνάμα και τη γλωσσική ανάπτυξη μιας κοινωνίας.

Ο κοσμικός νους χρησιμοποιεί πρώτα το πνεύμα ως επικοινωνιακό όχημα, το πνεύμα χρησιμοποιεί την φύση ως συνδετικό γεφύρι, και ο άνθρωπος δανείζεται απ' τη φύση σύμβολα για να συνδέσει τον εσωτερικό του κόσμο με την κοσμική ουσία. Η ανθρώπινη γλώσσα δεν είναι τίποτε άλλο παρά τριτογενές εκφραστικό όχημα. Όλες οι λέξεις μας είναι φυσικά σύμβολα που αντανακλούν και την πνευματικότητα συγχρόνως.

Σωστό, θα πει = ευθεία.
Λανθασμένο = στραβό.
Καλό = γλυκό.
Κακό = πικρό
Αγάπη =θερμό η γλυκό
Πνεύμα = αέρας. (εξ ου και η λέξη πνεύμονες)
Ελεύθερος =απ΄ τον αιθέρα (βλ. Συμποσιακά του Πλούταρχου)

Κάθε πνευματοδιανοητική και τεχνολογική πρόοδος χρειάζονται και το αναπτυγμένο γλωσσικό τους όχημα για να προχωρήσουν παραπέρα. Λαοί με φτωχή γλωσσική έκφραση παρέμεναν απολίτιστοι και θεωρούνταν βάρβαροι απ' τους αρχαίους μας προγόνους. Βαρ...βαρ...βαρ= βάρβαρος, εννοούσαν την φτωχή γλωσσική τους επικοινωνία.

Όσοι άνθρωποι κατέχουν φτωχό λεξικό απόθεμα, λεει ο Λόρδος Βύρων, όχι μόνο δυσκολεύονται να εκφραστούν, αλλά και βρίζουν ποιο εύκολα. Πρωτόγονοι άνθρωποι και μικρά παιδάκια χρησιμοποιούν μονοσύλλαβες λεξούλες που τις μετατρέπουν σε ρήματα για να εκφραστούν. Η μακρόχρονη πνευματική και πολιτιστική καθυστέρησης της κεντρικής Αφρικής π.χ, οφείλονταν αναμφίβολα στην φτωχή γλωσσική τους ανεπάρκεια. Ουδέποτε υπήρξε γραπτή γλώσσα στην μαύρη αυτή ήπειρο, (με μικρή εξαιρέσει βέβαια την βόριο Αφρική). Πολλά μέρη της κεντρικής Αφρικής παραμένουν ακόμη και σήμερα όπως τα περίγραψε ο Ηρόδοτος εδώ και 2,500 χρόνια. Η γνώση δεν αποθηκεύετε και δεν μεταδίδετε εύκολα χωρίς αναπτυγμένο γλωσσικό όχημα.

Δεν προωθείται η γνώση και ο πολιτισμός μακρύτερα χωρίς προχωρημένο δίκτυο γραφής. Με κάθε καινούργια λέξη που ανακαλύπτομε, κάνομε κι ένα βήμα παραπέρα. Κάθε καινούργια λέξη είναι δανεισμένη από κάποια αντίστοιχη στη φύση.

Γενναίος........................ με λιοντάρι.
Πονηρός ........................με αλεπού
Γερός......................... ... με βράχο
Γνώση.............................με φως
Αμάθεια .........................με σκοτάδι
Αθώος............................με αρνί
Αισθήματα......................με λουλούδια

Η γλώσσα δεν έχει τελική αφετηρία και εξελίσσετε ανάλογα με την τεχνολογική και την πνευματική εξέλιξη μιας χώρας. Κάθε νέα τεχνολογική και πολιτιστική εξέλιξη δημιουργεί συνάμα και καινούργιες γλωσσικές ανάγκες. Όταν η γλώσσα αρνείται να συμβαδίσει και να εξελιχθεί ανάλογα με την πνευματοδιανοητική και τεχνολογική πρόοδο, θα υποστεί εκφραστική ανεπάρκεια και κατά συνέπεια ξενόγλωσσες εισβολές.

Η λέξης 'δαίμων η ευδαίμων', αντικαταστήθηκε με την εβραϊκή άγγελος.
Καρπούζι
Γιαούρτι
Κεφτές
Μεζές
Χαντάκι και πολλές άλλες, είναι Τούρκικες γλωσσοεισβολές.
Μανούρι,
Μπουμπούκι κ.τ.λ. είναι βλάχικες.

Όταν είμαστε ερωτευμένοι με τη γνώση, τέχνη και αλήθεια, χτίζουμε και την γλωσσική μας προίκα πλουσιότερη συγχρόνως. Ποιητές, φιλόσοφοι και πεζογράφοι ήταν και θα είναι οι γλωσσο-Μάστοροι στην ανθρωπότητα. Ψάχνοντας να βρουν καινούργιες λέξεις, για να εκφραστούν και να λαμπροστολίσουν τα δημιουργήματά τους, πλουτίζουν ταυτόχρονα και το γλωσσικό μας εισόδημα. Η γνώση η τέχνη και αλήθεια πλαταίνουν τα ανθρώπινα μελίγγια και επεκτείνουν τον πνευματικό ορίζοντα. Τι θα 'ταν η ζωή σήμερα χωρίς ποίηση, φιλοσοφία, πεζογραφία και μουσική; Κανείς δεν μπορεί να φανταστεί.

Χωρίς αλφάβητο, ποίηση και μουσική, λέει ο Εμερσον, δεν είναι δυνατό η ανθρωπότητα να θεωρούντο πολιτισμένη. Το πρώτο βιβλίο που γράφτηκε στον κόσμο ήταν ποίηση και μάλιστα Ελληνικό. Ο Όμηρος χάρισε στην ανθρωπότητα την πρώτη επική βίβλο τραγουδώντας την στα Ελληνικά. Είναι και θα παραμένει ανά των αιώνων το αναντικατάστατο πρωτοπόρο ποιητικό μουσείο στον πλανήτη μας. Η πρώτη ανθρώπινη πολιτιστική εξέλιξη ήταν γλώσσα, ποίηση, τραγούδι και χορός. Η σημερινή μας απομάκρυνση κατά κάποιο τρόπο, μας οδήγησε όχι μόνο σε κοινωνικές αναταραχές αλλά και σε ανάλογη πνευματική στασιμότητα ταυτόχρονα. Κάθε γλωσσική πρόοδος χρειάζεται την ιδεαλιστική ορμή της αγάπης για να δημιουργήσει.

Προσπαθώντας να γράψομε βιβλίο π.χ, αισθανόμαστε κάποια γλωσσική ανεπάρκεια πολλές φορές, αλλά γράφοντας γράμμα για κάποιο αγαπημένο μας πρόσωπο και μονομιάς σείονται οι ουρανοί από γλώσσο-λεξικές μελωδίες. Τα ερεθιστικά κίνητρα της αγάπης είναι απαραίτητα για να πάρει μπροστά η καλλιτεχνική μας δημιουργία. Ο πολιτικός χρειάζεται τη κοσμοσυρροή για να πάρει φωτιά η γλώσσα του, ο λογοτέχνης την πνευματική δημιουργία και οι νέοι τον φλογερό έρωτα. Το γλωσσικό βάθος εξαρτάτε κι απ' το πνευματικό επίπεδο του κάθε ενός.

Στα μπαρ και χρηματιστήρια, η ποίηση και οι στοχαστικές κουβέντες είναι τόσο σπάνιες, όσο και τα δόντια της πάπιας. Θυσιάζοντας κανείς την πνευματική του ανάπτυξη για υλιστική προκοπή πρώτα, θα έρθει μέρα που η πνευματικότητα δεν θα του είναι πλέον κατορθώσιμη. Πρωταρχικός στόχος στην ζωή μας είναι η γνώση και η πνευματική μας ανάπτυξη. -Αυτός ήταν και ο στόχος των αρχαίων μας προγόνων που τόσο υπερήφανα σήμερα όλοι μας κοκοροκαυχιόμαστε. Καιρός είναι να ανοίξουμε καινούργια πνευματικά πηγάδια, διότι αν συνεχίσουμε να τραβάμε νερό απ' τα πανάρχαια, σίγουρα θα μας στερέψουν κάποια μέρα.

Johannesburg Παχνηστής 2002

 
Ο ΑΡΤΙΟΣ ΚΥΒΕΡΝΗΤΗΣ

Ρωτώντας τον Πλάτωνα κάποτε οι Κυρηναίοι να τους γράψει μερικούς φιλοσοφημένους νόμους προκειμένου να σχηματίσουν δημοκρατικότερη διακυβέρνηση, τους αρνήθηκε απαντώντας. «Δεν μπορώ, λεει, διότι ζείτε αλαζονικά, και πολύ δύσκολα κυβερνείστε φιλοσοφικά. Δεν υπάρχει δυσκολότερος εχθρός απ' την αλαζονεία να κυβερνήσει φιλοσοφικά, τονίζει». Όταν κατέχετε κανείς από αλαζονεία, η ψυχή του γίνετε τραχιά και χάνει την εύσπλαχνη πνεύματοδιανοητική της γαλήνη. Αυτόκαλεί τον εαυτό του δήθεν ευδαίμονα και νομίζει πως είναι υπεράνω του νόμου, βλέποντας την υπόλοιπη ανθρωπότητα σαν υποδεέστερη. Δύσκολα τέτοιοι χαρακτήρες δέχονται λογικές απόψεις να κυβερνήσουν δημοκρατικά. Αντιδρούν έντονα σαν τον Συρακούσιο τύραννο 'Διόνυσο', που συμπεριφέρθηκε βάρβαρα ενάντια στη φιλοσοφημένη προσφορά του Πλάτωνα. Συνήθως οι τύραννοι ανησυχούν μην τυχόν χάσουν το αυταρχικό τους κύρος όταν κυβερνήσουν φιλοσοφικά και γίνουν σκλάβοι της δημοκρατικής ιδέας.

Ακούγοντας ο βασιλιάς Φίλιππος, τον διάδοχο Αλέξανδρο να παίζει επιδέξια τον αυλό σε κάποια βασιλική δεξίωση, τον επέκρινε δριμύτατα. «Δεν ντρέπεσαι λιγάκι, του λεει, εσύ ως μελλοντικός βασιλιάς να γίνεσαι οργανοπαίχτες για τους καλεσμένους σου; Ο μελλοντικός βασιλιάς, λεει, πρέπει να ακούει άλλους να παίζουνε για αυτόν, και όχι αυτός για εκείνους»; Ήρεμα και σεβάσμια του απάντησε ο Αλέξανδρος. «Πατέρα, λεει, ο ιδανικός γονιός κυβερνάει καλύτερα την οικογένεια του όταν την κερδίζει με την αγάπη του και όχι με τον αυταρχισμό και τη φοβέρα». Η αγάπη, λεει Ο Πλάτωνας, είναι πνευματικός θεσμός, για αυτό και ο Δίας την φύτεψε απεριόριστα σε κάθε καρδιά του φυσιολογικού γονιού να φροντίζει τα παιδιά του στοργικά.

Παραχωρώντας ο βασιλιάς της Σπάρτης 'Θεόπομπος' μέρος της κυβέρνησής του στους διάφορους εφόρους το 757 π.χ, θύμωσε η γυναίκα του λέγοντας. «Δεν νομίζεις, λέει, ότι με την πράξη σου αυτή θα παραδώσεις ασθενέστερο Βασίλειο στα παιδιά σου κάποια μέρα; Α! μπα...... απαντά Ο Θεόπομπος, μάλλον το αντίθετο θα συμβεί. Διότι μοιράζοντας το περίσσευμα της εξουσίας και με άλλους συμπατριώτες μου, ελαττώνω έτσι τη ζήλια και τον κίνδυνο της βασιλείας μου». Σαν τον πεπειραμένο περιβολάρη, που αφαιρεί τα άρρωστα και περίσσια κλωνάρια για να δυναμώσει το υπόλοιπο δένδρο περισσότερο και να αποφύγει την επέκταση της αρρώστιας ολοκληρωτικά.

Τον μεγαλόψυχο ηγέτη που φροντίζει δίκαια τον λαό του, δεν τον απεχθάνεται εύκολα η κοινωνία, αλλά τον αγαπά και τον ευγνωμονεί σαν θεόσταλτο πατέρα. Ο Περικλής και Ο Κίμωνας άφηναν ξέφραγα τα περιβόλια τους στον Κεραμικό και Κολωνό για να μπαινοβγαίνουν οι Αθηναίοι τρώγοντας φρούτα όποτε ήθελαν. Ορισμένοι απείθαρχοι πολίτες, λέει ο Πλούταρχος, πιστεύουν ότι είναι πλεονέκτημα η ελευθερία τους να μην κυβερνούνται απ' τον νόμο. Αγνοώντας πως χωρίς την τήρηση του νόμου, ούτε και ο Δίας δεν μπορεί να κυβερνήσει το σύμπαν. Τίποτα στη φύση δεν πάει μπροστά χωρίς την υπακοή και την εφαρμογή του δημοκρατικού δικαίου.

Ο κυβερνήτης έχει ιερή ευθύνη να δημιουργήσει δημοκρατικό περιβάλλον για την ευημερία και ελευθερία του κοινωνικού συνόλου. Μερικοί ανώριμοι κυβερνήτες, αναφέρει ο Πλούταρχος, ενεργούν σαν τους αδέξιους γλύπτες, που νομίζουν ότι πελεκώντας κολοσσιαία αγάλματα με εξογκωμένα μπράτσα και το στόμα με τα πόδια ανοικτά, εξωραΐσουν τάχα την ανδρική τους ρώμη. Σαν τους παράφορους δικτάτορας, Χίτλερ, Μουσολίνι και Ίντη Αμήν, που με την κτηνώδη τους συμπεριφορά, παραμένουν υποδείγματα φρίκης, και ντροπής στην παγκόσμια ιστορία.

Αξιόλογοι κυβερνήτες σαν τους Περικλή, Θεμιστοκλή, Μ. Αλέξανδρο, Τρικούπη, Βενιζέλο και Πλαστήρα, στολίζουν την Ελληνική ιστορία με σωφροσύνη και αξιοζήλευτη ηγετική ικανότητα. Είναι αδύνατο για ένα παράφρονα ηγέτη να εμπνεύσει σεβασμό και σωφροσύνη στον λαό του. Η πολιτική δεν είναι καταφύγιο του παρασιτισμού ούτε και αλώνι του μισαλλόδοξου ηγέτη να καταπατεί την ανθρώπινη ελευθερία. Είναι τεράστιο έγκλημα όταν ένας ανώριμος πολιτικός περιορίζει και υποκατατάσσει μέρος της κοινωνίας επειδή σκέφτονται και πιστεύουν διαφορετικά απ' αυτόν. Τέτοιου είδους διακυβέρνηση, ανακόπτει όχι μόνο τη συνολική ευημερία του λαού αλλά μαραγκιάζει και την πολιτιστική πρόοδο συνάμα. Κύρια χαρακτηριστικά ενός ικανού ηγέτη είναι η σωφροσύνη, ταπεινότητα και η φιλοσοφική του ικανότητα.

Ο ικανός ηγέτης οφείλει να φιλοσοφεί και να έχει πάντα προοδευτική αντίληψη στην κυβερνητική αποστολή του για το καλό του κοινωνικού συνόλου. Βλέποντας την ηρεμία και ακούγοντας τα σοφόλογα του κυνικού φιλόσοφου Διογένη, Ο Μ. Αλέξανδρος κοντά στην Κόρινθο, στράφηκε προς τους υπασπιστές του λέγοντας. «Αν δεν ήμουν βασιλιάς, λεει, πολύ θα 'θελα να γίνω Διογένης». Μέσα από τέτοιες βαθυστόχαστες εκφράσεις, εύκολα διακρίνει κανείς τον οραματιστή και ικανό ηγέτη. Ποτέ ένας λαός δεν πρέπει να παρασύρετε από κούφιες ρητορείες και μάταιες υλιστικές υποσχέσεις ενός εγωκεντρικού και αλαζονικού τυχοδιώκτη.

Το αλαργινό θαλάσσιο ταξίδι χρειάζεται ικανό και πεπειραμένο καπετάνιο στο τιμόνι για να φτάσει το βαπόρι ασφαλή στον προορισμό του. Ας ελπίσομε μια μέρα ότι η ανθρωπότητα ωριμάζοντας θα μπορεί να αντλεί πείρα απ' το παρελθόν της για να εκλέγει προσεκτικά και υπεύθυνα τον ολοκληρωμένο της ηγέτη . Μόνο τότε και όχι νωρίτερα, θα μπορέσει μια κοινωνία να πάει μπροστά βιοτικά και πολιτιστικά όπως αρμόζει για ένα ανώτατο πνευματοδιανοητικό δημιούργημα.

Johannesburg Φλεβάρης του 2004

 
  
 
Η ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΤΟΥ ΕΧΘΡΟΥ

Ο φοβερότερος εχθρός για τον πρωτόγονο άνθρωπο ήταν αναμφισβήτητα τα άγρια θηρία τριγύρω του, ώσπου έμαθε να τα ημερεύει και να τα εκμεταλλεύεται άνετα. Ήταν αδύνατο να ζήση χωρίς αυτά μετέπειτα όταν άρχισε να τα χρησιμοποιεί συστηματικά για όργωμα, μεταφορικό μέσο, πολεμικό σύντροφο και πιστό φίλο για την προστασία του. Υιοθέτησε το γάλα και το κρέας για τροφή, το δέρμα με το τρίχωμα για ρούχα και παπούτσια, τα κόκαλα για μουσικά όργανα η εργαλεία και την πυτιά με την χωλή για τυροκομική και γιατρικά του. Τίποτα δεν άφησε να πάει χαμένο, ακόμα και τα περιττώματα εκμεταλλεύτηκε για γεωργική κοπριά και για προσάναμμα. Το ίδιο έκανε και με το φυτικό βασίλειο, τα άκαρπα δένδρα και δηλητηριώδη αγριόχορτα τα εκμεταλλεύτηκε κι αυτά παρόμοια. Το βρομόξυλο (stink wood) το χρησιμοποίησε για να κατασκευάζει πολυτελή έπιπλα και την δηλητηριώδη μπελαντόνα με το θανατηφόρο κώνειο για ναρκοπαυσίπονο και εκτελεστικό όπλο.

Η θάλασσα καίτοι αλμυρή, άποση και επικίνδυνη για τον άνθρωπο, εντούτοις όμως αυτός έμαθε να κολυμπάει και να αθλείται απάνω της εντελώς άνετα. Βουτώντας στα βάθη της άρχισε να περισυλλέγει πολύτιμα διαμάντια , σφουγγάρια, πανέμορφα κογχύλια, μαργαριτάρια και νόστιμα θαλασσινά για την τροφή του. Εξοικειώθηκε τόσο πολύ μαζί της, που κατόρθωσε να ταξιδεύει στα πέρατα του κόσμου γλιστρώντας πάνω στα κύματα, πλουσιότερα και ρομαντικότερα ακόμα κι απ' τα μέσα της ξηράς. Τίποτα δεν δίστασε να εκμεταλλευτή τριγύρω του όσο επικίνδυνο και να 'ταν. Σαν μερικά ζώα και πτηνά που τρωνε άνετα δηλητηριώδη φίδια και σκορπιούς χωρίς να κινδυνεύετε η ζωή τους.

Ακούγοντας ο σοφός Χείλων, κάποιον πλανόδιο Αθηναίο να λέει πως αποφεύγει τους εχθρούς διότι τους βρίσκει ανώφελους και επικίνδυνους, του απάντησε. «Εάν συμπεριφέρεσαι πάντα έτσι, λεει, ποτέ δεν θα μπορέσεις να αποκτήσεις πραγματικό φίλο στη ζωή σου».

Αυτός που μπορεί να αποσπάει περισσότερα οφέλη από τους εχθρούς του ειρηνικά, είναι ταυτόχρονα και ο καταλληλότερος ηγέτης να κυβερνήσει την ανθρωπότητα, γράφει Ο Πλούταρχος.

Ωφελείτε κανείς περισσότερο από έναν ειλικρινή εχθρό παρά από ένα κόλακα φίλο. Ο εχθρός συνήθως ψάχνει να βρει ελαττώματα στον αντίπαλό του για να δικαιολογήσει την οργή του, ενώ ο φίλος όμως τα αγνοεί πάντα από ευγένεια. Και επειδή δεν υπάρχει χρησιμότερο βοήθημα από την εξωγενή υπόδειξη για το «γνώθι σ' αυτόν», δεν μας ενοχλεί εάν βοηθιόμαστε κι απ' τον εχθρό μας για να φτάσουμε στην αυτογνωσία. Η φωτιά απανθρακώνει και σκοτώνει πολλές φορές, αλλά φωτίζει, θερμαίνει και βοηθάει τη μαγειρική και τις τέχνες όταν ξέρουμε να την χειριζόμαστε σωστά. Έτσι και ο εχθρός μας, παρά την τραχιά και ζωώδη συμπεριφορά του, πρέπει να κοιτάζομαι βαθύτερα μήπως υπάρχει τρόπος να αντιστρέψομε την οργή του και να ωφεληθούμε αντί να αλληλοκαταστρεφόμαστε με την αντίποινα.

Το θυμάρι είναι άζουμο και στυφό χορτάρι, αλλά η μέλισσα με δεξιοτεχνία αποστάζει το καλύτερο μέλι και τα πρόβατα παράγουν το νοστιμότερο γάλα όταν το βοσκάνε. Το να αποφεύγει κανείς τα δύσκολα στη ζωή του, χάνει και την ευκαιρία να εκμεταλλευτεί τον κριμένο θησαυρό που κρύβετε κάποτε ανάμεσα τους. Σαν τα ακαθάριστα διαμάντια στην ύπαιθρο που τα ποδοπατούμε και τα κλωτσάμε καμιά φορά χωρίς να αναγνωρίσομε την απόκρυφη αξία τους. Οι τροπικοί καρποί κοκονάτ (coconut) και μακαντάμια (macadamia), είναι περιτυλιγμένα σχεδόν με άθραυστο φλοιό. Αλλά όταν τα σπάσουμε η νοστιμάδα τους μας αποζημιώνει γαστρονομικά. Σεβασμός στα λόγια του συνομιλητή μας είναι δείγμα ανωτερότητας που κερδίζομαι και την εκτίμησή του τελικά.

Ορισμένοι αρέσκοντε να θορυβούν διαρκώς όταν συζητάνε, σαν τις νερόφουσκες του καταρράκτη, που σπάζοντας φανερώνουν ότι περιείχαν αέρα μοναχά. Ο Σωκράτης έλεγε ότι δεν γνώριζε τίποτε, αλλά απλώς ρωτούσε για να μάθει. Πολλές φορές μετανιώνομε γιατί μιλήσαμε πρόωρα, αλλά ποτέ όμως όταν δεν μιλήσαμε καθόλου. Παρατηρώντας ο Σωκράτης ένα νεαρό να παραμένει σιωπηλός όλο το βράδυ σε κάποιο Αθηναϊκό συμπόσιο, τον πλησίασε στο τέλος της γιορτής και τον ψιθύρισε στ' αυτή του. «Νεαρέ, του λέει, εάν τυχόν είσαι ανόητος έπραξες σοφά απόψε και παρέμενες σιωπηλός, εάν όμως είσαι γνωστικός, τότε έπραξες ανόητα που παρέμεινες μουγκός».

«Όταν βρεθώ σε ακατάλληλο ψυχονοητικό περιβάλλον, αναφέρει ο Emerson, σιωπώ και εγώ παρόμοια σαν τον άλαλο τάφο. Σποραδικά ρίχνω καμιά κουβέντα εδώ και εκεί για να ζεστάνω την ψυχρή ατμόσφαιρα τριγύρω μου. Δεν παύω όμως να εξαίρω κάθε ειλικρινή σκέψη του συνομιλητή μου στην κατάλληλη στιγμή, όταν νομίζω ότι είναι γόνιμη και καρποφόρα». Η Χειρότερη συμπεριφορά είναι όταν φλυαρεί κανείς ανόητα και προσπαθεί να υποβιβάσει την γνώμη και την αξιοπρέπεια του συνομιλητή του. «Τι κερδίζω να χαραμίζω το νευρικό μου απόθεμα, λέει Ο Διογένης, να αντιγνωμώ με τον φουρτουνιασμένο εχθρό μου. Αφού ξέρω ότι «εν οργή μήτε τι λέγειν μήτε τι πράττειν» (αφού γνωρίζω ότι στην οργή του ούτε ξέρει τι λέει ούτε τι κάνει).

Ενοχλημένοι κάποτε οι Κεφαλλονίτες με την γυμνή αλήθεια του Ανδρέα Λασκαράτο που δημοσίευε κατά διαστήματα στην τοπική εφημερίδα του 'Ο Λύχνος', -του' στειλαν ένα δέμα από κέρατα και κόπρανα για εκδίκηση τη λαμπρή μέρα του Πάσχα. Άθυμος και ήρεμος ο Λασκαράτος, τους έστελλε πίσω μια ανθοδέσμη από εξωτικά τριαντάφυλλα για να τους ευχαριστήσει. Κρέμασε συνάμα και μια καρτούλα πάνω στο τριανταφυλλένιο του μπουκέτο γράφοντας. «Ο καθένας στέλνει από ότι έχει».

Η ανεκτικότητα και ο σεβασμός είναι σπάνια χαρίσματα που στολίζουν την προσωπικότητα του ολοκληρωμένου ανθρώπου. Δείχνει παράλληλα και το σωστό δρόμο στην υπόλοιπη ανθρωπότητα να ακολουθήσει την αξιοζήλευτη αρετή του. Η διαφορά μεταξύ αναπτυγμένου και υποανάπτυκτου ανθρώπου είναι το κατά πόσο άφησε πίσω ο πρώτος την πρωτόγονη φύση του και πόσο πλησίασε την εγκράτεια, το σεβασμό, την ανεκτικότητα και την αγάπη. Όλα αυτά τα αξιοζήλευτα προσόντα οι αρχαίοι προγονοί μας τα περιτύλιξαν δεξιοπερίτεχνα μαζί σε μια γλυκύτατη τετρασύλλαβη λεξούλα, που την ονόμασαν 'Σωφροσύνη'.

Johannesburg Γενάρης του 2005

 
Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ "ΘΕΟΣ ΕΡΕΙΠΩΜΕΝΟΣ"

Τα διακριτικά χαρίσματα της φυσικής ομορφιάς, αγάπης και αρετής, είναι συνήθως συνδεδεμένα και με την άρτια υγεία του ανθρώπου. Οι αρχαίοι Έλληνες γνώριζαν το μυστικό αυτό και θεοποιούσαν τον αθλητισμό με την υγεία σαν αναγκαίο γεφύρωμα στην διανοητική και πνευματική τους ανάπτυξη. «Νους υγιής εν σώματι υγιή» διαλαλούσαν επιγραμματικά. Αφιέρωναν τους αθλητικούς αγώνες στους Ολύμπιους θεούς, Δία, Απόλλωνα, Αθηνά και Ποσειδώνα, για να επισημάνουν την ιερότητα που έχει η υγεία στη ζωή τους. Ακόμη Θεούς και ημίθεους υιοθετούσαν στo χώρο της υγείας, όπως τον Απόλλωνα και τους δυο ημίθεους Υγεία και Ασκληπιό.

«Η αγάπη κι η αρετή, λεει ο Πλάτωνας, είναι προϊόν είδους υγείας», Κάθε χρόνια στομαχική και ηπατική δυσλειτουργία π.χ. μπορούν να αλλάξουν αισθητά ολόκληρο τον ανθρώπινο χαρακτήρα. Η δυσλειτουργία των δύο αυτών οργάνων, απενεργοποιούν το ηλιακό πλέγμα (τον ομφαλό) και θέτουν την ψυχή εκτός φυσιολογικής επικοινωνίας με τις σωματικές αισθήσεις. Κι όταν ένας τέτοιος σημαντικός αδένας βγαίνει εκτός λειτουργίας, τότε η αγάπη, η συμπόνια και το θάρρος, εκθρονίζονται από τη φυσιολογική τους θέση και αντικαθιστούνται με το μίσος το φόβο και τη ζήλια.

Ο ομφαλός είναι όργανο του ψυχονοητικού συναισθηματισμού, και κάθε χαρά, λύπη, θάρρος και φοβία, γίνονται πρώτα αισθητά στον ομφαλό και μετέπειτα στο υπόλοιπο σώμα. Η αγάπη και ο φόβος είναι αντίθετα το ένα με το άλλο, κι όταν το ένα ενθρονίζεται το άλλο εκθρονίζεται. Σπάνια βλέπουμε ανθρώπους να αγαπούν αυθόρμητα και να φοβούνται ταυτόχρονα. Κάτι παρόμοιο συμβαίνει και με τον πνευματισμό. Το πνεύμα είναι αόρατη κοσμική ενέργεια που εισέρχεται ελεύθερα μέσα μας, όταν φυσικά η σωματική και νοητική υγεία μας το επιτρέπουν. «Μια μικρή νοητική δυσλειτουργία, ένα νεκρό κυκλοφοριακό αγγείο και μια αίσθηση αποτυχίας στη ζωή, κάνουν τον άνθρωπο λιγότερο πνευματικό, λεει ο στοχαστής Πιούριντον». Το κατάλληλο ξηρό κλίμα παίζει επίσης σημαντικό ρόλο για την άρτια σωματική και ψυχονοητική λειτουργία. Σωστά το παρατήρησε και ο Ηράκλειτος, λέγοντας. «Αυγή ξερή ψυχή σοφοτάτη και αρίστη», δηλ. το ξηρό φως (κλίμα χωρίς υγρασία), κάνει την ψυχή σοφότερη και άριστη.

Το ίδιο πράμα αναφέρει και ο Φρειδερίκος Νίτσε στο μικρό βιβλιαράκι του "Ecce Homo" . «Διαλεγμένη αγνή τροφή με ξερό κλίμα και καθαρό ουρανό, αποτελούν σημαντικό σύμμαχο για την διανοητική και πνευματική ανάπτυξη τ' ανθρώπου. Αθήνα, Φλωρεντία και Ιεροσόλυμα, λεει, δεν ήταν απλώς τυχαίες συμπτώσεις για τους μεγάλους στοχαστές που έβγαλαν, αλλά ήταν και το άριστο ξερό κλίμα που βοήθησε την πνευματική τους άνθηση».

Ποτέ δεν αναπτύσσεται πνευματοδιανοητικά κανείς με χρονοβόρες θεολογικές σπουδές. «Τέτοιου είδους διδασκαλίες καταντούν την ανθρώπινη διάνοια άρρωστη», λεει ο Εμερσον. Όταν η σχολική διδασκαλία προωθεί κυρίως την εξωγενή εξάρτηση, αδυνατίζει τον Νου και την Ψυχή για κάθε πνευματοδιανοητική πρόοδο.

Η γνώση δεν είναι προϊόν της εντατικής σπουδής, αλλά καρπός της αυτοσυνείδησης και εσωτερικής κατεύθυνσης (inner rectitude). Η ψυχονοητική ανάπτυξης είναι πάντα εξωσχολική. Σοφά τοποθετήθηκε και ο Ηράκλειτος με το "πολυμαθή νόον έχει ουκ διδάσκει" , δηλ. η πολυμάθεια δεν διδάσκει κατανόηση. Συνήθως η κονσερβοποιημένη, αναγκαστική διδασκαλία, καταστρέφει το μαγνητισμό του παιδιού να συλλέξει την κατάλληλη ύλη που του ανήκει για να αναπτυχθεί ο χαρακτήρας του. Είναι προτιμότερο να σπουδάζει κανείς αργά με την προσωπική του παρατήρηση, εάν θέλει να διαφυλάξει το ένστικτό του ακέραιο και καρποφόρο. «Κανείς δεν γνωρίζει ούτε δύναται να διδάξει ωφέλιμη γνώση, λεει ο Ελβετός δάσκαλος, 'Pastocceli', διότι η πραγματική γνώση είναι προϊόν της αυτοσυνείδησης και όχι της εξωγενής διδασκαλίας». Ο Σωκρ?της και Πλ?τωνας χρησιμοποιούσαν τον φιλοσοφικό διάλογο για την ψυχικ? αφύπνιση, και όχι την σοφιστικ? διδασκαλία.

Η ψυχονοητική εξέλιξη ανήκει στην εσωτερική μεταμόρφωση, όπως το αυγό σε μεταξοσκώληκα και μετά σε πεταλούδα. Με άλλα λόγια μετεμψυχώνεται η ψυχή σ' ανώτερο πνευματοδιανοητικό επίπεδο, «ο άνθρωπος εξελίσσεται σε υπεράνθρωπο, (Ubermensch) καθώς έλεγε και ο Νίτσε». Εδώ το απαραβίαστο καθοδηγητικ? ένστικτο παίζει σημαντικό ρόλο για τη πνευματοδιανοητική καλλιέργεια. Χρειάζεται επίμονο εσωτερικό μεράκι για γνώση και αλήθεια ώστε να προχωρήσει η διανοητική αφύπνιση σωστά. «Φτάνουμε γρηγορότερα στο προορισμό μας, έλεγε ο Άγγλος πολιτικός Cromwell, όταν δεν ξέρουμε που πάμε, αρκεί μόνο να ακολουθήσουμε πιστά την εσωτερική ενστικτώδη φωνή μας».

Το ένστικτο κατοχυρώνει τις μεταφυσικές μας εμπειρίες, ενώ η λογική ενορχηστρώνει και εκτελεί τα τρέχοντα συμβάντα. Ρωτάμε το ένστικτο τι πρέπει να κάνουμε και τη λογική πώς να το κάνουμε. Το μεν πρώτο αρχιτεκτονίζει το προορισμό, το δε δεύτερο οργανώνει και εκτελεί το δρομολόγιο. Όλες οι μεταφυσικές μας εμπειρίες ανακαλούνται στην επιφάνια σαν είδος όνειρο μέσου του ενστίκτου. Για αυτό και θα πρέπει να εκτελούμε έγκαιρα κάθε έμπνευση εάν θέλομε να προκόψουμε πνευματικά μια μέρα. Μετάνιωμα για γεγονότα του παρελθόντος, σημαίνει χαμένες εμπνεύσεις που δεν υλοποιήθηκαν έγκαιρα τότε. Όλα τα εμπόδια στη ζωή είναι ένα είδος άσκησης, κι όταν αντιμετωπίζονται άφοβα, γίνονται ωφέλημα. Σαν τον δυνατό βοριά που κορμοδένει τα νεαρά δενδρύλλια.

Η σωματική θεραπεία είναι κι αυτή ενδογενής διαδικασία. Δεν έχει καμιά σχέση με την φαρμακευτική βοήθεια. Το σώμα είναι οπλισμένο βιολογικά για τη δουλειά αυτή όταν αφουγκραζόμαστε το ένστικτο πιστά. «Ο θεός θεραπεύει και ο Γιατρός εισπράττει τα χρήματα, έγραφε ο Benjamin Franklin». Είναι εξωφρενικό να λένε ότι πίνοντας κάποιο δηλητηριώδες παρασκεύασμα ή βάζοντας κάποια αλοιφή πάνω στο δέρμα πως θεραπεύει.

Κάθε σωματική ενόχληση, όπως κρυολόγημα, πυρετός, διάρροιες, εμετός, ανορεξίες, οιδήματα κ.τ.λ, είναι όλα θεραπευτικές προσπάθειες του οργανισμού. Το σώμα διακόπτει την όρεξη ( προς εξοικονόμηση νευρικής ενέργειας) για να αποβάλει τοξικές μεταβολικές ουσίες και να επιδιορθώσει την βιολογική λειτουργία. Τα ζώα καταλαβαίνουν και ακολουθούν πιστά την ενστικτώδη αυτή φωνή, ενώ ο άνθρωπος όμως την αναιρεί και την παραβιάζει καθημερινά.

Τα φάρμακα δεν παρέχουν καμιά ριζική θεραπεία, αλλά αντίθετα διακόπτουν την ενδογενή θεραπευτική ικανότητα, αποβλακώνοντας το νευρικό δίκτυο με την απατηλή προσωρινή ανακούφιση που δίνουν. Η εγκληματικές (αλλά νόμιμες) αυτές πράξεις, έχουν την ανατριχιαστική παρενέργεια να δημιουργούν ανίατες χρόνιες αρρώστιες αργότερα που οδηγούν στην αφαίρεση οργάνων και τελικά στο θάνατο. Υπακοή στη φωνή του σώματος, είναι πράξη που ξεχωρίζει τον αναπτυγμένο άνθρωπο από τον υποανάπτυκτο. "Πες μου ποιος είναι ο γιατρός σου, λεει, ο ιατροφιλόσοφος Alexander Wilde, και θα σου πω σε ποιο διανοητικό επίπεδο βρίσκεσαι».

«Κάθε οξεία αρρώστια, αναφέρει ο Αριστοτέλης, έχει ως αιτία τη διατροφική κατάχρηση σε υγρή η στερεή μορφή. Για αυτό και η αλλαγή της κλιματικής ατμόσφαιρας (από υγρή σε ξερή και αντίστροφα) δημιουργεί αποτοξινωτικές θεραπευτικές κρίσεις (κρυολογήματα, πυρετούς κ,τ,λ) για να επαναφέρει την ενδοσωματική λειτουργία σε φυσιολογική ισορρόπηση». (βλπ. Αριστοτέλης Προβλήματα)

Ο άνθρωπος υποτίθεται πως είναι θεϊκή ενσάρκωση ! Αλλά είναι όμως σήμερα; Δυστυχώς το αντίθετο συμβαίνει. Ο υλιστικός μοντέρνος ψευτοπολιτισμός με τις απατηλές του θεραπείες και τους δογματικούς φανατισμούς, τον έκαναν άσπλαχνο και βάρβαρο όσο ποτέ άλλοτε. Δεν είναι μεγάλο κρίμα; Προικιστήκαμε με ελεύθερη βούληση να ερευνούμε και να σκαρφαλώνομε πνευματοδιανοητικά ψηλότερα. Αυτή είναι η κύρια αποστολή μας. Δεν δημιουργηθήκαμε να μπουσουλάμε και να διακονεύουμε πίσω απ΄ τα απατηλά σκοταδιστικά τεχνάσματα;

Για ότι χρειαζόμαστε στη ζωή, είμαστε προσωπικά υπεύθυνοι. Κανείς δεν μπορεί να μας το δώσει αυτό που επιθυμούμε, παρά εμείς οι ίδιοι. Κανείς δεν μπορεί να μας αφαιρέσει αυτό που κατακτήσαμε παρά εμείς οι ίδιοι. Η κοσμική πρόνοια παρέχει όποια βοήθεια κι αν τη ζητήσουμε, 'αρκεί να πιστεύουμε στον εαυτό μας'. «Ο άνθρωπος είναι το μέτρο για όλα, έλεγε ο Πρωταγόρας».

Η καλύτερη πίστη και η πιο σπάνια να την συναντήσει κανείς στον άνθρωπο είναι, «να πιστεύει ακλόνητα στον εαυτό του». Όταν πιστεύουμε στον εαυτό μας και δουλέψουμε με ζήλο, ειλικρίνεια και αγάπη, σίγουρα θα ανταμειφτούμε πλουσιοπάροχα μια μέρα. Έχουμε τα ίδια δικαιώματα στη ζωή με την θεότητα. Η ευθύνη για την βιοτική και πνευματοδιανοητική μας προκοπή, είναι απόλυτα δικιά μας. Ας διαλέξει ο καθένας μόνος του.

 
  
 
H ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΣΚΕΨΗΣ

Σχεδόν απ' τα παιδικά μου χρόνια είχα συνειδητοποιήσει την επίδραση της σκέψης πάνω στην ατομική πορεία, και απορούσα για την ελλιπή ενημέρωση από γονείς, σχολειά και κοινωνία. Πως είναι δυνατόν, αναρωτιόμουνα, μια τέτοια οφθαλμοφανή νοητική επίδραση πάνω στη ζωή μας να παραμένει εντελώς απαρατήρητη;

Τίποτα στη ζωή δεν έρχεται τυχαία χωρίς να το φυτέψομε στον νου μας πρώτα. Πλούτη, φτώχια, ευτυχία, δυστυχία, επιτυχία, αποτυχία κι ότι άλλο, είναι όλα προϊόντα του μυαλού μας. Γινόμαστε αυτό που ζούμε νοητικά και θερίζομε με ακρίβεια τον καρπό μας. Τύχη και εξωγενή εύνοια για προκοπή και ευτυχία στη ζωή, είναι σκοτεινές κραυγές αμάθειας, σαν της κουκουβάγιας τα νυχτοφωνάσματα που μόνο το φως της μέρας τα σιωπά.

Η λίγη γνώση, λεει ο Πλούταρχος, κάνει τον άνθρωπο δογματικό και άφρονο. Κλείνει το νου και την ψυχή του από κάθε φως σαν τα θαλάσσια στρείδια. Ο φανατισμένος νους δεν παράγει τίποτε το αξιόλογο στην ανθρωπότητα, παρά μόνο ζήλια, φθόνο, μνησικακία και αποτρόπαια αιματηρά εγκλήματα. Σαν τα βαλτώδη χώματα που δεν παράγουν τίποτε το φαγώσιμο, παρά μόνο φίδια, βατράχια, κουνούπια, βδέλλες και άχρηστα παλαιόχορτα. Μόνο η αναπτυγμένη διάνοια δίνει πνοή, γνώση και έμπνευση στην ανθρωπότητα. Ξαστερώνει τους πνευματικούς ορίζοντες για να δουν τα μάτια της ψυχής λιγάκι παραπέρα.

Μιλώντας για αναπτυγμένη γνώσει, δεν εννοώ βέβαια το ακαδημαϊκό μας παραγέμισμα, αλλά την προσωπική πείρα που περισυλλέξαμε στη πορεία της ζωής μας. Η ακαδημαϊκή πολυμάθεια πολλές φορές καταστρέφει την έλξη για την πραγματική γνώση στη ζωή. «Πολυμαθή νοον έχει ου διδάσκει»= η πολυμάθεια δεν διδάσκει κατανόηση, έλεγε ο Ηράκλειτος. Δεν είχε και πολύ άδικο ο Άγγλος στοχαστής William Hazlitt όταν έλεγε: «Eαν τελείωσες όλες τις ανώτερες σπουδές σου και δεν έγινες σπουδασμένος ηλίθιος στο τέλος, γλίτωσες από τρίχα φίλε μου».

Τώρα για να αποφύγω τα αναθεμοφτυσίματα για ότι μόλις είπα παραπάνω από τους φίλους μου ακαδημαϊκούς, θα κάνω κάτι που κάνομε και στα μικρά παιδάκια όταν κλαίνε. Τα δίνομε λίγες καραμέλες να σταματήσει η οργή και τα δάκρυα τους. Με άλλα λόγια, δεν φταινε τα ακαδημαϊκά σχολειά για τους πολυάριθμους ανόητους που παράγουν εκεί μέσα, αλλά η βεβιασμένη και λανθασμένη τους εκπαίδευση που καταστρέφει τους νέους στα πιο δημιουργικά τους χρόνια. Η ελλιπή σωστή προώθηση να σκεφτούν σωστά και ελεύθερα, γίνετε συνήθως αιτία για τον λανθασμένο προσανατολισμό στη ζωή τους αργότερα.

Πίσω πάλι στο αρχικό μας θέμα 'ΤΗΝ ΣΚΕΨΗ' για μην χάνομε καιρό. Ο ανθρώπινος χαρακτήρας είπα παραπάνω, είναι προϊόν της αυθόρμητης σκέψης και πράξης στη ζωή μας. Είμαστε δηλαδή το συνολικό άθροισμα της εσωτερικής μας νόησης. Καθ' ένας κουβαλάει στο προσωπό του αυτό που σκέφτεται και επαγγέλλεται στη ζωή. Σύγχυση για αναγνώριση χαρακτήρα σπάνια γίνετε, ούτε ακόμα κι από αόμματους. Ξεχωρίζουν οι αγνοί, ειλικρινείς, αναπτυγμένοι και πειθαρχημένοι χαρακτήρες, απ' τους τραχείς, ανειλικρινείς και απειθάρχητους, σαν τις πέρδικες με τις νυχτερίδες. Είμαστε οι αρχιτέκτονες του μέλλον μας και κανείς δεν μας έβλαψε η ευνόησε για την τωρινή μας μοίρα. Αναπτυσσόμαστε με τον κοσμικό νόμο της ακρίβειας και όχι με τα αυτοσχέδια ψευδοτεχνάσματα.

Κάθε νοητική και σωματική μας πράξη τιμωρείτε η αμείβετε ανάλογα μ' αυτό που της ανήκει. Η επαγγελτική προκοπή και ευτυχία στη ζωή είναι η συνολική απόκρουσης πολλών καλών πράξεων στη πορεία μας. Σαν τα αναρίθμητα μικρά αστεράκια τ' ουρανού, που κάνουν τον ουράνιο γαλαξία να λαμποκοπά τη νύχτα. Αντίθετα, κάθε αποτυχία στη ζωή είναι πολλές εγωκεντρικές πράξεις στη ζωή που απόσβησαν και το τελευταίο κερί για να φωτίσει την παραμικρή επιτυχία. Χαμένες πάνε οι προσπάθειες να κρύψει κανείς τις κακές πράξεις στη ζωή του. Ωριμάζουν μόνες τους αγάλι, αγάλι, και ξεπροβάλλουν με την φωνή του κεραυνού μια μέρα. Η ανθρωπότητα δικαιούται να μάθει για ότι πράξαμε κρυφά στα κλειδωμένα μας σπιτάκια . Λίγα παραδειγματάκια εδώ, μας είναι άκρως απαραίτητα.

ΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΠΙΖΗΜΙΕΣ ΣΚΕΨΕΙΣ

Ζωώδες σκέψης, κρυσταλλώνουνε σε τραχύτητα και οδηγούν σε αρρώστιες και δυστυχίες αργότερα. Σκέψεις φθόνου, ζήλιας και κακίας, καταλήγουν σε απώλεια νευρικής ενέργειας και χάσιμο της εμπιστοσύνης απ' την κοινωνία. Αμφιβολία, φόβος και αναποφασιστικότητα, κρυσταλλώνουν σε αδυναμία και άνανδρη συμπεριφορά που οδηγούν σε αποτυχίες και στη δουλοπρέπεια. Τεμπέλικες σκέψεις οδηγούν σε ακάθαρτη σωματική συνήθεια που καταλήγουν σε νοητικές και σωματικές αρρώστιες καθώς και στην ζητιανιά (στο δανεισμό). Μίσος και καταδικολογία, οδηγούν σε χρόνια νοητική συνήθεια που καταλήγουν σε εχθροπραξίες, μοναξιά, σωματικές αρρώστιες και στα δικαστήρια πολλές φορές. Εγωκεντρισμός και συμφεροντολογία, οδηγούν στη συνήθεια αρπαγής, που πλέκουν τον αποκρουστικό χαρακτήρα του βρικόλακα.

ΘΕΤΙΚΕΣ ΩΦΕΛΙΜΕΣ ΣΚΕΨΕΙΣ

Αγνές σκέψεις οδηγούν στη σωφροσύνη, αγάπη και αυτοσυγκράτηση, που καταλήγουν σε σωματική και ψυχοδιανοητική γαλήνη. Κουράγιο, αυτοπεποίθηση και αποφασιστικότητα, οδηγούν σε ηγετικές πρωτοβουλίες, που φέρουν την επιτυχία, προκοπή και ανεξαρτησία στη ζωή. Νοητική και σωματική ενεργητικότητα, φέρουν την διανοητική και σωματική υγεία μαζί και την παραγωγικότητα ως επιπλέον αμοιβή. Πραότητα, αθυμία και συγχώρεση, οδηγούν σε χαρακτήρα λεπτότητας και στην προστατευτική αγάπη απ' την κοινωνία. Σκέψεις αγάπης και αλληλεγγύης, οδηγούν στην οικογενειακή και κοινωνική αρμονία που καταλήγουν στην αξιοζήλευτη προκοπή. Ανοικτές και προοδευτικές σκέψεις, οδηγούν στην διανοητική και πνευματική άνθηση όπου ολόκληρη η ανθρωπότητα επωφελείται και ευγνωμονεί αιώνια.

'Ο κοσμικός νοητικός τροχός της πρόνοιας γυρίζει συνέχεια γράφοντας χωρίς καμιά παράληψη. Όλες οι σκέψεις και πράξεις μας βλαστούν σταθερά στα γόνιμα εδάφη του. Κάθε πράξη μας γράφετε με φλεγόμενα γράμματα πάνω στην πόρτα της αιωνιότητας. Κανείς δεν μπορεί να την αρνηθεί, κανείς να την αφαιρέσει η ξεφύγει. Καμιά προσευχή, νηστεία και μετάνοια δεν μπορεί να την αλλάξει. Αυτός που βάζει τα χεράκια του μέσα στη φωτιά, πληρώνετε πάντοτε με εγκαύματα. Το ίδιο ακριβώς επικρατεί και με τις νοητικές μας σκέψεις. Μίσος, ζήλευα, φθόνος, αντιδικία, φοβία και συκοφαντία είναι φωτιές που ΚΑΙΝΕ. Ελπίζω κάποια μέρα, γονείς, σχολειά και κοινωνία, να διδάξουν πρόωρα την τρανή τούτη αλήθεια στα παιδιά τους. Νωρίτερα ακόμα κι απ' το αλφαβητάριο θα έλεγα. Τότε μόνο και όχι νωρίτερα , θα αισθανθούμε πιο ασφαλείς σαν κοινωνία, σίγουροι για το μελλοντικό μας υδρόγειο ταξίδι. Χωρίς την ανάγκη προστασίας από αστυνομίες, πολεμικές βιομηχανίες, δικαστικά μέγαρα, φυλακές ντροπής και την παγκόσμια φτώχια στο κατώφλι μας. Μια φτώχια που βασανίζει και μαστίζει πολλούς αιώνες τώρα τα τρία πέμπτα του πλανήτη μας. Johannesburg Τρυγητής του 2002

 
Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Η ΠΟΡΕΙΑ ΤΟΥ

Κάθε ουσία που βρίσκετε υψηλότερα στην κλίμακα της φύσεως, επιβάλλει θετικά τις χαμηλότερες και ταυτόχρονα επιβάλετε αρνητικά από τις υψηλότερές τις. Το νερό π.χ, λειώνε το χώμα, αλάτι , ξύλα, πέτρες, και μέταλλα, Ο αέρας που είναι πιο ψηλά εξατμίζει το νερό, Ο ήλιος που είναι ακόμη υψηλότερα, διαλύει τον αέρα. Αλλά ο ΝΟΥΣ όμως, που βρίσκετε πάνω από όλα, επιβάλει και διαλύει τα πάντα, νερό, αέρα, φωτιά, έλξη, ανθρώπινους και φυσικούς νόμους. Ουαί και αλίμονο αν ο Θεάνθρωπος νους αναγνωρίσει τις δυνάμεις του, τίποτα στη Γη θα μπορέσει να του αντισταθεί.

Ο αναπτυγμένος νους, όχι μόνο υπερνικά τα φυσικά του εμπόδια, αλλά γκρεμίζει και ξαναχτίζει νόμους, θρησκείες και αυτοκρατορίες. Αυτό άλλωστε έκανε και ο Μέγας Αλέξανδρος, που στα τρυφερά του είκοσι (20) χρόνια ένωσε την διαιρημένη Ελλάδα και επέκτεινε το πολιτισμό μέχρι τις μακρινές Ινδίες. Μαζί του έφερνε και τα βιβλία του Όμηρο , Πλάτωνα, Αισχύλο, Σοφοκλή και Ευριπίδη, για να ιδρύσει θέατρα σχολειά, βιβλιοθήκες και πνευματική ανθρωπιά. Δίδαξε, στους βάρβαρους ανατολίτες το τι εστί ανθρώπινη καλλιέργεια, και Ελληνικός πολιτισμός! Ακόμη και σήμερα η δόξα του θαυμάζεται σε πολλά μέρη του κόσμου!

Ρωτάει κανείς τώρα, πια είναι άραγε τα αίτια που εμποδίζουν τον άνθρωπο σήμερα για να μεγαλοδημιουργήσει όπως κι' άλλοτε; Τι είναι αυτό που κάνει τον άνθρωπο σήμερα να ακολουθεί σαν κουταβάκι το κοινωνικό καταστημένο και να τον κρατάει μακριά από την πνευματική του ανάπτυξη;

Τίποτε άλλο φίλε μου παρά, Η ΤΡΑΥΜΑΤΟΦΟΒΙΑ ΚΑΙ Η ΑΜΑΘΕΙΑ. Καθ' ένας κουβαλάει μαζί του τα τραυματικά συμπλέγματα από γονείς, σχολεία και κοινωνίας. Η λανθασμένη ανατροφή η πρώιμη δογματική εξάρτηση και η διαστρεμμένη εκπαίδευσης μετέτρεψαν τον θεάνθρωπο σήμερα σε πρόβατο. Ξέχασε πια την θεϊκή του αποστολή, μη γνωρίζοντας τις τεράστιες δυνάμεις μέσα του, υπέκυψε στην εξωγενή του υποβολή.

Σαν τα λιοντάρια, ελέφαντες και άλλα άγρια θηρία, που ξεχάσανε τις τεράστιες δυνάμεις των, για να χορέψουν φοβισμένα στα Τσίρκα κάτω απ' την ανθρώπινη διαταγή. Τι κρίμα! Και τι έγκλημα για την ανθρωπότητα; «Το μόνο πράγμα που πρέπει να φοβάται κανείς στην ζωή του», αναφέρει ο Πλάτωνας, « είναι η αμάθεια και η φοβία». ΤΙΠΟΤΕ ΑΛΛΟ. Ο φόβος και η αμάθεια περιορίζουν τις ψυχοδιανοητικές δυνάμεις του, σε πολύ χαμηλά επίπεδα και επηρεάζουν αρνητικά όλη την πνευματικοδιανοητική του εξέλιξη.

Η αυτογνωσία, (γνώθι σ' αυτόν) και το θάρρος, είναι οι ακρογωνιαίοι λίθοι για το δημιουργικό μας ταξίδι. Μαζί με την υγεία, αποτελούν τις πρώτες ύλες για την σωματική και διανοητική μας αρμονία . Ο φόβος, η αμφιβολία και η εξωγενή εξάρτησης, δεν πρέπει ποτέ να παίρνουν μέρος στην σκέψη μας. Διότι δηλητηριάζουν την ψυχή και τον νου οδηγώντας σε πνευματοδιανοητικό μας μαρασμό.

Όταν ο κόσμος μάθει και γνωρίσει την αλήθεια, πως η άρτια ψυχική ανάπτυξης, εξαρτάτε κατά πολύ κι' από την σωματική του υγιεινή ανάπτυξη.( νους υγιείς εν σώματι υγιή ) Τότε και μόνο, και όχι νωρίτερα, όλες οι παλαιές θεωρίες θα αρχίσουν να πεθαίνουν και η αλήθεια θα ανεβεί στον θρόνο, για την σωτηρία της ανθρωπότητας.

Αυτό ήταν το μυστικό που οδήγησε τους προγόνου μας, στον λαμπρό και αξιοζήλευτο πολιτισμό τους. Καιρός είναι νομίζω, για μια ριζική αλλαγή, όχι μόνο στο τρόπο της εκπαιδεύσεως των παιδιών μας, αλλά και για τον απώτερο σκοπό της ζωής μας γενικότερα. Ένα καλύτερο αρμονικό, δημιουργικό και πνευματικό μέλλον, θα εξαρτηθεί από εμάς τους ίδιους θωρώ.

Johannesburg January 13, 2002

 
  
 
Χαιρετισμούς από την Αυστραλία
του Ιάκωβου Γαριβάλδη

Αγαπητέ Δρ Καραλή,

Χάρηκα πολύ όταν διάβασα την απάντησή σου, γιατί είδες τα λόγια μου θετικά. Σ' ευχαριστώ γι' αυτό και θα ήθελα να προσθέσω πως χαίρομαι επίσης που μου μιλάς στον ενικό και μπορούμε τοιουτοτρόπως να βρισκόμαστε πιο κοντά ο ένας στον άλλο όταν επικοινωνούμε. Γι' αυτό παίρνω κι εγώ την πρωτοβουλία να σου μιλήσω στον ενικό.

Ευχαριστώ και για τα καλά σου λόγια, αλλά αυτό που κάνω το κάνω γιατί ορκίστηκα στον εαυτό μου σ' όλη μου τη ζωή, όσο βρίσκομαι καλά στα λογικά μου, να προσφέρω στον άνθρωπο, στην πατρίδα και στον περιβάλλον το κατά δύναμη.

Διάβασα πολλές από τις επιστολές σου, και ιδιαίτερα αυτή με τίτλο "Ο 'Aνθρωπος και η Πορεία του" και τη βρήκα πολύ ενδιαφέρουσα πρώτα γιατί είναι τα λόγια σοφά και έχουν βαθύ περιεχόμενο, αλλά και γιατί κι εγώ έχω κάποια ευαισθησία στη φιλοσοφία (δίχως να είμαι ούτε να παριστάνω τον φιλόσοφο). Μελετώ τη σοφία και τα νοήματα που μας άφησαν παρακαταθήκη οι πρόγονοί μας. Αυτό τον καιρό διαβάζω το θείο μας Αριστοτέλη και όπως είναι αναμενόμενο μένω με ανοιχτό το στόμα.

Επίσης, επειδή το θέμα του ανθρώπου και της πορείας του απασχόλησε κι απασχολεί κι εμένα θα ήθελα να σου γράψω λίγα λόγια για το τι αισθάνομαι με σκοπό να συζητηθεί στο σύλλογό σας αν είναι δυνατόν, και ν' αναλυθεί περισσότερο απ' ότι μπορώ εγώ να κάνω μόνος μου. Η επόμενη παράγραφος είναι στα πλαίσια του τίτλου της δικής σας επιστολής για τον άνθρωπο, οπότε και θα πρέπει να συζητηθεί.

Εγώ, λοιπόν, είμαι υποστηρικτής της θεωρίας ότι η λογική βασίζεται και έχει στην εγκυρότητα και την αληθή σκέψη, οπότε και στην επόμενη πρόταση βασίζομαι στην εγκυρότητα της δημιουργικής δύναμης του ανθρώπου. Πιστεύω αρχικά πως ο άνθρωπος δεν έχει κατορθώσει μέχρι σήμερα να δημιουργήσει τίποτα το τέλειο. Έχει προσεγγίσει αλλά δεν το έχει φτάσει. Οτιδήποτε δημιουργεί είναι ατελές, ευτελές και ανάξιο να προσπεράσει τη δοκιμασία των αιώνων ή της δημιουργίας της φύσης (ή του Θεού κατ' άλλους). Όλοι οι λόγοι για τους οποίους γίνεται αυτό δεν είναι εύκολο ν' αναφερθούν μέσα σ' αυτό το γράμμα αλλά είναι φανερό πως όλα τα δημιουργήματά μας έχουν κάποια ή κάποιες ατέλειες. Μέσα όμως από τις ατέλειές του ο άνθρωπος μπορεί να ζει ακόμη σ' αύτό τον πλανήτη, σ' αυτό το περιβάλλον δίχως να δημιοιυργεί ρήγματα στην ισορποπία του όλου στερεώματος. Όπως γνωρίζουμε, τα πάντα που έχουν επιζήσει μέχρι σήμερα έχουν κάποια ισορροπία ύπαρξης, αρμονία συμβίωσης (όπως την ονομάζω). Παράδειγμα - η υγεία του ανθρώπου είναι αποτέλεσμα μιας ισορροπίας που αν αρχίσει να αλλοιώνεται δημιοιυργεί ασθένειες στον οργανισμό, με έσχατο αποτέλεσμα το θάνατο.

Εφόσον το θεσμοθετήσουμε αυτό που ισχυρίζομαι (το οποίο ακόμη το σκέφτομαι) και εφόσον μπορούμε να πούμε πως στη φύση και στο σύμπαν υπάρχει μια αποδεδειγμένη από πολλούς ισορροπία, ή αρμονία συμβίωσης των διαφόρων οργανισμών και σωμάτων τα οποία δρουν και μεταβάλλονται μέσα σε προκαθορισμένα πλαίσια, που αν τα πλαίσια αυτά διαπεραστούν, χάνουμε την καλοζυγισμένη ισορροπία και συνεπώς δημιουργούνται συγκρούσεις, καταστροφές κλπ.

Ο άνθρωπος όπως προανέφερα, κάνει πολλά λάθη στα δημιουργήματά του αλλά τα λάθη του μέχρι σήμερα δεν έχουν επηρεάσει τόσο το περιβάλλον (ή σύμπαν) όσο θα το επηρέαζαν εάν είχε τη δύναμη και όχι τη σοφία, να δημιουργήσει κάτι πολύ δυνατό το οποίο η φύση δεν θα μπορούσε να το συγκρατήσει μέσα στα πλαίσια της δύναμής της. Εάν, δηλαδή ο ανθρώπινος νους με τι δική του δυνατότητα δημιουργήσει κάτι ανώτερο σε δύναμη και υπόσταση του φυσικού δημιουιργήματος (Θεϊκού), τότε διατρέχει τον κίνδυνο να αντισταθμίσει την ισορροπία της φύσης και συνεπώς να επιφέρει μεγάλες καταστροφές στο περιβάλλον. Αυτό εφόσον το δημιούργημά του δεν συμβαδίζει με τους κανόνες της φύσης, τους οποίους δεν έθεσε ούτε δημιούργησε ο ίδιος και επομένως δεν γνωρίζει παντελώς.

Βρίσκω συνεπώς πολύ δύσκολο, αν όχι ακατόρθωτο, ο δικός σου ΘΕΑΝΘΡΩΠΙΝΟΣ ΝΟΥΣ, αναγνωρίζοντας τις δυνάμεις του, που διασθάνομαι κι εγώ ότι υπάρχουν, να δημιουργήσει κάτι που να προσεγγίζει την τελειότητα. Οπότε και διατρέχουμε τον κίνδυνο να δημιουργήσουμε κάτι ατελές το οποίο στην ακραία του μορφή να είναι η αιτία της καταστροφής μας.

Τα λόγια αυτά τα γράφω μόνον γιατί με απασχολεί το θέμα, αλλά και για να δημιουργήσω κάποιο διάλογο, απ' όπου μόνον θετικά αποτελέσματα μπρούμε να έχουμε εφόσον γίνεται εντός του πλαισίου της λογικής. Ελπίζω να μην αεροβατώ με τις ιδέες μου, και η επιστολή μου αυτή να αποτελέσει κίνητρο για περισσότερη συζήτηση.
Με εγκάρδιους χαιρετισμούς από την Αυστραλία

Melbourne January 14, 2002

 
Η ΛΕΞΗΣ ΤΕΛΕΙΟΤΗΤΑ
του Δημήτρη Καραλή

Αγαπητέ Ιάκωβε,

Έλαβα τα δυο σου γράμματα, όπου και τα διάβασα με πολύ ενδιαφέρον. Θα ήθελα όμως αρχικά να ξεκαθαρίσουμε την λέξη τελειότητα πριν προχωρήσουμε πιο πέρα.

Το σύμπαν μαζί του και ο άνθρωπος βρίσκονται σε αδιάκοπη εξέλεγξη. Τα πάντα βαδίζουν μπροστά. Όλοι οι πλανήτες τρέχουν μπροστά, ο άνθρωπος περπατά και εργάζεται πάντα μπροστά και όλο το ζωικό Βασίλειο κολυμπά η περπατά πάντα μπροστά. Οι αφηρημένες σκέψεις μας επίσης στοχάζονται μπροστά, αλλά αυτό το μπροστά όμως, δεν έχει τελειωμό. Σωστά το παρατήρησες.

Αλίμονο εάν η εξέλιξη είχε κάποτε τελειωμό, τότε όλο το σύμπαν δεν θα είχε πια δημιουργικό νόημα. "Τα πάντα ρει" έλεγε ο Ηράκλειτος. Σε κάθε μας δημιουργία αισθανόμαστε ατελείς, μια λαμπάδα ενός χιλιομέτρου δεν μας ψυχο- ικανοποιεί διότι ξέρουμε πως θα τελειώσει κάποια μέρα. Μέσα απ' την αναζήτηση της αιωνιότητας, αναπτυσσόμαστε πνευματοδιανοητικά. Η ανάπτυξης και η δημιουργία εξαρτούνται πολύ από την ενδογενή νοητική μας κατεύθυνση. Γινόμαστε δηλαδή αυτό που ονειρευόμαστε ψυχονοητικά.

Ανάφερες πως ο άνθρωπος δεν έχει κατορθώσει τίποτε το τέλειο, μα τελειότητα είναι ανθρώπινος προσωρινός όρος, κάθε δημιουργική μας προσπάθεια έχει σκοπό την τελειότητα για να παει μπροστά η ανάπτυξης. Όταν ρωτήσανε τον μεγάλο Γκαίτε στα 84 του χρόνια εάν αισθάνεται απογοήτευση αντικρίζοντας τον θάνατο να πλησιάζει! αφαιρώντας του την δυνατότητα να δημιουργήσει!

Απάντησε ήρεμα, "Ποτέ λεει, εάν συνεχίσω να δημιουργό μέχρι τον θάνατο μου, τότε σίγουρα ο κοσμικός νους θα μου δώσει άλλο καινούργιο σώμα για να συνεχίσω την δημιουργία μου. Η πνευματική μας ανάπτυξης σταματά μόνο όταν δογματικά εξαρτόμαστε, δηλαδή όταν υιοθετούνε μεταφυσικούς ψυχοσωτήρας.

Διαφωνώ και εκπλήσσουμε με την ιδέα σου πως ο άνθρωπος δεν πρέπει να υπέρ-δημιουργεί με την δική του δυνατότητα, διότι επιφέρει καταστροφές στο εαυτό του και στο φυσικό περιβάλλον! Το μέτρο που αναφέρεις, συμφωνώ υπάρχει, αλλά μόνο στις σωματικές ηδονιστικές μας υπερβολές. Φορολογούμαστε αδρά όταν υπερβάλουμε την βιολογική μας ανάγκη. Αλλά στην διάνοια και στην αγάπη δεν υπάρχει φόρος. Τότε φίλε μου Ιάκωβε τα ζώα πρέπει να είναι τα ποιο σώφρονα όντα στον πλανήτη μας, διότι έχουν μόνο 4 σκοπούς στην ζωή, Φαΐ, αναπαραγωγή, μάλωμα και ύπνο. ΤΙΠΟΤΕ ΑΛΛΟ.

Ποτέ δεν είδαμε μια αγελάδα να γράφει ποιήματα η να δημιουργεί πέρα απ' τις βιολογικές της ανάγκες . Η πέμπτη αίσθησης που ξεχωρίζει τον άνθρωπο απ' τον υπόλοιπο ζωικό Βασίλειο, είναι η δυνατότητα της δημιουργίας του. Ταυτόχρονα όμως βρήκα την αποψή σου πολύ χρήσιμη και ερεθιστική για στοχαστικό μας διάλογο. Μάλλον αυτό και εσύ επιδίωξες, θωρώ, που ήταν μια πολύ έξυπνη κίνηση. Ελπίζω να σε κακό-νόησα κάπως στην παράγραφο αυτή και ζητώ συγνώμη εάν πράγματι παρανόησα τον Ιάκωβο.

Η ανθρώπινη διάνοια μόνο, έχει την δυνατότητα της Θεϊκής δημιουργίας, διότι αυτός άλλωστε είναι και προορισμός του. Ξεχωριστός Θεός σε ανθρωπόμορφη οντότητα, είναι κάπως αστείο για έναν διανοούμενο. Αυτό εννοούσε και ο μακαρίτης ο Nietzsche, όταν έλεγε «ο θεός πέθανε και πρέπει να τον αναδημιουργήσουμε σε ανθρώπινο επίπεδο».

Το σύμπαν λεει ο Ηράκλειτος δεν δημιουργήθηκε από κανέναν αλλά, αυτό-εξελίχθηκε από μόνο του. "Κοσμον τονδε τον αυτόν απάντων ούτε τις Θεών ούτε ανθρώπων εποίησε, άλλην αεί και εστί και πυρ αείζωον απτόμενον μέτρα και αποσβεννυμένον μέτρα".

Φιλικότατα

Johannesburg January 14 2002

 
  
 
Σίγουρα ο παππούς Ηράκλειτος..
του Ιάκωβου Γαριβάλδη

Αγαπητέ μου Δημήτρη,

Σ' ευχαριστώ για την απάντηση/επιστολή σου μετά τη δική μου και θα προσπαθήσω εδώ να συμπληρώσω μερικά πράγματα τα οποία ίσως δεν εξέφρασα με το σωστό τρόπο για να γίνουν πλήρως κατανοητά.

Σίγουρα, λοιπόν αγαπητέ μου φίλε, πιστεύω πως ο άνθρωπος και το σύμπαν βρίσκονται σε διαρκή εξέλιξη. Δεν μπορεί ποτέ κανείς να το αμφισβητήσει αυτό. Σίγουρα το ζωικό βασίλειο δεν έχει τις ικανότητες του ανθρώπου στη χρήση εργαλείων, τη δημιουργία, τη λογική, το λέγειν, τον αυτοέλεγχο και αυτοδιόρθωση κλπ. Σίγουρα ο παππούς Ηράκλειτος είπε "Τα πάντα ρει"... Ποιοι είμαστε εμείς να πούμε κάτι το διαφορετικό.

Αυτό που εγώ προσπάθησα να εκφράσω στην προηγούμενη επιστολή μου και προφανώς δεν το έκανα επάξια, ήταν ότι με την επιπολαιότητά του ο άνθρωπος, πολλές φορές μπορεί να προξενήσει ρήξεις στην τελειότητα της φύσης στην οποία ο ίδιος ζει και από την οποία προέρχεται, με ακαθόριστα αποτελέσματα, εφόσον δεν προσέξει δέκα φορές το κάθε του βήμα.

Για να δώσω ένα παράδειγμα. Σήμερα σε πολλά μέρη του κόσμου μιλούν, ερευνούν και προοδεύουν στην κλονοποίηση του ανθρώπου. Ας πιάσουμε αυτό το θέμα από τα πολλά με τα οποία καταπιανόμαστε. Γνωρίζουμε το κακό που μπορεί να προξενήσουμε στο περιβάλλον μας, στη δική μας εξέλιξη, στο μέλλον μας; Έχουμε ζυγίσει όλα τα θετικά και αρνητικά αποτελέσματα που θα έχει μια τέτοιου είδους πρόοδος;

Είναι πρόοδος η κλονοποίηση του ανθρώπου βέβαια και μπορούμε να την αποκαλούμε έτσι, διότι όπως προείπαμε δεν μπορεί κανείς να αμφισβητήσει το γεγονός ότι τα πάντα βρίσκονται σε συνεχή εξέλιξη. Ούτε πρέπει να παρεμποδίσουμε την εξέλιξη αυτή. Αυτό που πρέπει να κάνουμε είναι πρώτα να ζυγίσουμε κάθε εφικτή παρενέργεια που μπορεί να προκαλέσει μια τέτοια απόφασή μας να προχωρήσουμε και αφού δώσουμε την ευκαιρία σε όλους μας να εκφράσουμε τη γνώμη μας, να προχωρήσουμε μόνον τότε όταν εξετάσουμε και αναλύσουμε με κάθε λεπτομέρεια τα πιθανά αποτελέσματα. Αυτό βέβαια δεν πρέπει να γίνεται σε κάθε μας δημιουργική τάση. Αλλά μόνον σε περιπτώσεις έρευνας και δημιουργίας που έχουν πολλοί εκφράσει την αντίδρασή τους για δικούς τους λόγους.

Σήμερα με τον τρόπο που ξεχωρίζω τα πράγματα το μόνο τέλειο κατασκεύασμα που υπάρχει είναι η φύση. Διότι ανανεώνεται, εξελίσσεται, διορθώνεται, προοδεύει και αναζωογονείται από μόνη της, δίχως άλλη επιρροή από οποιοδήποτε άλλο κατασκεύασμα. Η φύση επίσης, έχει πολλές υποστάσεις και δεν μπορεί κανείς να πει πως αν καταστραφεί δεν θα ξαναδημιουργηθεί μέσα από τα χαλάσματα. Με το να επιφέρουμε ρήξεις όμως στη φύση, στο περιβάλλον μας, διακινδυνεύουμε να καταστρέψουμε την ίδια μας την ύπαρξη. Έτσι δεν είναι;

Σε κάποιο άλλο σημείο της επιστολής σου 'διαφωνείς με την ιδέα μου πως ο άνθρωπος δεν πρέπει να υψηλο-ονειροδημιουργεί με τη δική του δυνατότητα...". Δεν εννοούσα κάτι τέτοιο με τον τρόπο που το έθεσες. Ο άνθρωπος πρέπει να δημιουργεί, πρέπει να εξελίσσεται γιατί εφόσον το σύμπαν εξελίσσεται γύρω του, ποιος μας λέει αν δεν εξελιχθεί θα μείνει πίσω με αποτέλεσμα και πάλι την καταστροφή του.

Συνοπτικά λοιπόν, αυτό που προτείνω είναι, δημιουργία και εξέλιξη μόνον μετά από εξαντλητική μελέτη των αποτελεσμάτων που μπορεί να έχει αυτή η δημιουργία, στις περιπτώσεις όπου το μέλλον του ίδιου του ανθρώπου διακινδυνεύει, προτού κάνουμε καν τα πρώτα βήματα.

Παράδειγμα: Γιατί όταν η επιστήμη εφεύρει ένα νέο φάρμακο με επαναστατικές επιπτώσεις στη θεραπεία κάποιας ασθένειας, το δοκιμάζει για χρόνια, πρώτα στα ζώα, και κατόπιν σε ορισμένο κλειστό κύκλο ανθρώπων προτού το δοθεί σε ευρύτερη χρήση; Επειδή η επιστήμη αντιλαμβάνεται τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει μια επιπόλαια χρήση αυτού του φαρμάκου. Την ίδια τακτική συνιστώ σε οποιαδήποτε εξέλιξη και δημιουργία μας, που μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις στη ζωή μας.

Τώρα τον όρο τελειότητα. Πώς εγώ τον συλλαμβάνω; Προτιμώ να δώσω ένα παράδειγμα για να αποφύγω τις μακροσκελείς αναλύσεις.

Ας πάρουμε ένα δημιούργημα του ανθρώπου, τον ηλεκτρονικό υπολογιστή. Τέλειος θα ήταν ένας υπολογιστής ο οποίος πρώτον αντλούσε ενέργεια από το περιβάλλον του από μόνος του. Αν χαλούσε να μπορούσε να διορθωθεί από μόνος του. Αν χρειαζόταν κάτι νέο να μάθει, να μπορούσε να το μάθει από μόνος του. Αν βρισκόταν σε κάποια συγκυρία εκτός των δυνατοτήτων του να ήταν αυτοεξαρτώμενος και αυτοεξελισσόμενος δίχως να χρειάζεται την επέμβαση του ανθρώπου να τον κρατήσει εν ενεργεία.

Δεν γνωρίζω αν γίνομαι σαφής και πάλι αγαπητέ μου φίλε, και σε παρακαλώ να μην με αποπαίρνεις αν ποτέ πέφτω έξω με τους υπολογισμούς μου. Απλά είμαι ένα ατελές ον το οποίο μπορεί να καταστεί τέλειο μόνον όταν συνεργάζεται με όλους τους συνανθρώπους του, δίχως καμία εξαίρεση.

Σε χαιρετώ

Melbourne January 16, 2002

 
Η ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΕΞΕΛΙΞΗ

Αναρωτιέται κανείς πολλές φορές, γιατί άραγε η γνώση και η αλήθεια είναι πάντα ανεξάντλητες και αλλάζουν όψη τακτικά; Γιατί δεν παραμένουν ίδιες και αλλάζουν συνεχώς όψη σαν τα καλειδοσκόπια; «Ποταμοί δις τοίση αυτοίσι ουκ αν εμβαίης, έτερα γαρ επιρρέει ύδατα» (στο ίδιο νερό του ποταμού δεν μπορείς ποτέ να κολυμπήσεις δυο φορές διότι καινούργια νερά ρέουν συνεχώς) λεει ο Ηράκλειτος.». Το ίδιο συμβαίνει και με την αναπτυσσόμενη γνώση . Ο νους και η ψυχή τ' ανθρώπου ποτέ δεν βλέπουν την γνώση και αλήθεια όμοια δυο φορές. Την σημερινή τους άποψη την αντικαθιστούν με κάποια καλύτερη αύριο και δεν χρειάζεται καμιά ντροπή για την προοδευτική τους φύση. Ανάπτυξης σημαίνει ανανέωση αιώνια το χθεσινό παλαιό με κάτι καινούργιο σήμερα, διαφορετικά παθαίνομε ψυχοδιανοητική απολίθωση.

Όσο τέλεια και να ' ναι μια δημιουργία μας, καταντά κολοβή και άχαρη όταν την επανεξετάζομαι για πολλαπλή φορά. Κάθε γράμμα και άρθρο που συντάσσομε, χρειάζεται καινούργια ανασύνταξη όταν το ξαναδιαβάζομε. «Πάντα ρει». Είναι ανύπαρκτο φαινόμενο για τις προοδευτικές ψυχές να παραμένουν στάσιμες. Δεν εξαρτούνται από δογματικά παρασκευάσματα για να στηριχθούν στα πόδια τους, αλλά βασίζονται ακλόνητα στην συνεχή αναπτυσσόμενη ενδογενή τους σκέψη. Το μόνο που ζητάν απ' την πολιτεία είναι το δικαίωμα να εκφραστούν ελεύθερα.

Το ποιο ύψιστο αγαθό στον άνθρωπο είναι η νοητική του ελευθερία. Καμιά κυβέρνηση και δόγμα δεν έχει το δικαίωμα να ελέγχει και να περιορίζει τις σκέψεις του ελεύθερου πολίτη. Η ελεύτερη έκφρασης, είναι το μοναδικό όργανο ανάπτυξης στον άνθρωπο και η μεγαλύτερη ευτυχία του. Ο άνθρωπος προσπαθεί πάντα να κάνει το καλύτερο στη ζωή του, όταν του αφεθεί ελεύθερα να ερευνήσει. Αυτό ήταν και το όνειρο του Πλάτωνα όταν έγραφε την στοχαστική του πολιτεία. Η προστασία της νοητικής ελευθερίας ήταν ο ποιο αγαπημένος του σκοπός. Γνώριζε καλά ο Αθηναίος στοχαστής, ότι κάθε νοητικός και ψυχικός περιορισμός, είναι καταστρεπτικός και επικίνδυνος για την πνευματική και πολιτιστική εξέλιξη μιας κοινωνίας.

Τέτοιου είδους διανοητικούς περιορισμούς, τους έζησε οδυνηρά η ανθρωπότητα στον σκοτεινό μεσαίωνα. Όταν κυβέρνηση και εκκλησία στην Ισπανία, κήρυξαν συνεταιρικά την φρικιαστική ιερά εξέταση ενάντια στην ελεύθερη σκέψη, την φιλοσοφία και την προσωπική πίστη χωρίς ντροπή και οίκτο. Δημιούργησαν τον ανατριχιαστικό σκοτεινό αιώνα της ανθρώπινης ντροπής, που χρειάστηκαν αναρίθμητα βογκητά και ποτάμια αίμα από αγωνιστές της αναγέννησης για να ξαναφέρουν το φως της γνώσης πίσω στην ανθρωπότητα.

Η ανθρώπινη ανάπτυξης δεν περπατά συνήθως με άνιση και ευθεία στο μακρινό διανοητικό της ταξίδι. Λοξοδρομά και αλλάζει πορεία τακτικά σαν τα βαπόρια που αρμενίζουν ζικ-ζακ, μπροστά και ανάποδα, για να φτάσουν σίγουρα στο αλαργινό λιμάνι τους.

Δεν είναι μόνο φυσικό και εύλογο να στραβοπατά κανείς στο μονοπάτι της ζωής, αλλά και απόλυτα αναγκαίο για την πνευματική του εξέλιξη. Είναι τα λάθη που μας βοήθησαν περισσότερο να φτάσαμε εδώ που βρισκόμαστε σήμερα. Κάθε αναποδιά, είναι απαραίτητη για να προχωρήσομε πνευματικά λιγάκι παραπέρα. Ο Σκοτσέζος στοχαστής, Thomas Carlyle, προτιμούσε τα εμπόδια και τις αναποδιές του στη ζωή, για την πνευματική του ανάπτυξη. Πολλοί αγαπούν και θέλουν τα αγαθά που τα πλούτοι αγοράζουν, αλλά όλοι μας όμως θαυμάζομε τα μεγαλεία που η δυστυχία και υποφεριά συνήθως φέρνουν. Δεν ήταν το κώνειο στον Σωκράτη και ο σταυρός- του Ιησού Χριστού που τους έκαναν μεγάλους; Δέντρα, λουλούδια και φυτά, χρειάζονται του καιρού τα νάζια για αναπτυχθούν σωστά και τέλεια. Δεν αποφεύγουν τις αστραπές, βροντές και καταιγίδες, αλλά συμβιώνουν πάντοτε ήρεμα μαζί για να φρουτοκαρπίσουν.

Το ψωμί στον φούρνο υποφέρει με υπομονή της φωτιάς την λάβα για να ξηρό-ψηθεί ποιο νόστιμα. Τις ίδιες μπόρες και λαχτάρες περνά και ο άνθρωπος ώσπου να καρπίσει ψυχονοητικά . Ο στάσιμος άνθρωπος διανοητικά, φοβάται και μισεί την γνώση, γιατί του αποκαλύπτει αυτό που δεν μπόρεσε να κάνει στη ζωή του.

Προτιμά το ραχάτι και τον ίσκιο χωρίς ανάπτυξη, απ' τις καυτές αχτίδες του ήλιου που καινε μεν, αλλά πάντα αναπτύσσουν. Αρέσκετε να ζει στην άνιση της άγνοιας, παρά στο φως της γνώσης και πάντα ανανεωμένος. Με θυμίζει κάπως την ιστορία ενός Ινδού χορτοφάγου που έτρωγε φρέσκα σύκα στην πλατεία της Καλκάτας. Εγκωμίαζε συνάμα την γεύση και την αγνότητα της χορτοφαγίας για όσους τον κοίταζαν περίεργα. Κάποιος διαβάτης -του πρότεινε να κοιτάξει τα σύκα με κάποιο φακό που κρατούσε στα χέρια του. Κοιτάζοντας τα σύκα ο δόλιος και τι να δει, γεμάτα από παχιά σκουλήκια. Πέταξε τον φακό φωνάζοντας!. Πάρε το παλαιό-γυαλί σου πίσω σατανά!.. λεει οργισμένα, χωρίς το καταραμένο σου αυτό γυαλί, τα σύκα μου είναι νόστιμα, αγνά και καθαρά από σκουλήκια.

Έμποροι με παλαιές ιδέες, ισχυρίζονται και λένε πως τα δικά τους προϊόντα είναι τα μόνα αγνά, κι όλα τα άλλα είναι νοθευμένα και επικίνδυνα για τη ζωή τ' ανθρώπου. Είναι δε πανέτοιμοι να παν στον πόλεμο προκειμένου να προστατεύσουν τα αγαπημένα τους κειμήλια.

Έμποροι με καινούργιες ιδέες λένε: Πάρτε τζάμπα ότι σας ταιριάζει για δικό σας απ΄ τις καινούργιες μας προϊόντα . Δεχτείτε η απορρίψετε ότι δεν σας αρέσει. Οι νέες μας ιδέες βρίσκονται πάντοτε φρέσκες μέσα στην ΑΝΘΡΏΠΙΝΗ φύση και ονομάζονται: «Γνώθι σ'αυτόν» Οι παλαιές ιδέες βρίσκονται μόνο στα χέρια των δογματικών -παλιατζήδων που φωνάζουν φοβερίζοντας! Πλήρωσε και υπάκουσε!! Οι καινούργιες ιδέες δεν προσφέρουν παράδεισο και αιώνια ζωή, ούτε και φοβερίζουν για παρατεταμένη κόλαση εάν τις απορρίψετε. Κρατάνε τις σκέψεις τους ελαφρά, πράα και ήρεμα. Δεν πιστεύουν στη βία, εξαναγκασμό και μνησικακία, διότι όλα τα προϊόντα τους είναι βιολογικά κτήματα του κάθε ανθρώπου και δεν υπάρχει φόβος για συναγωνισμό.

Προσφέρουν μόνο συνεχή δουλειά, επίμονη προσπάθεια και κουράγια για τις τυχόν δυσκολίες που θα συναντήσετε στην πορεία σας. Την μόνη ευχαρίστηση που δίνουν είναι ότι επιτρέπουν την ζωή να ξεδιπλώνετε σύμφωνα με το νόμο της φύσεως. Οι νόμοι αυτοί είναι ιεροί, για αυτό και ο άνθρωπος είναι ιερός όταν επιτρέπει την θεϊκή Ιερότητα να εισέρχεται ελεύθερα αναμασά του. Οι παλιές ιδέες όμως, καταδικάζουν και αφορίζουν τις καινούργιες αυτές ιδέες που δεν ταυτίζονται με τα ακριβά κειμήλια τους. Οι παλιές ιδέες δεν προσφέρουν καμιά ανανέωση στα νοητικά κύτταρα του ανθρώπου, παρά τείνουν προς στην εγκεφαλική συμφόρηση και την ψυχοσωματική αποσύνθεση. Κανένα φάρμακο στο κόσμο δεν μπόρεσε ως σήμερα να θεραπεύσει την φοβερή τους αρρώστια. Μόνο με την καινούργια μεταψύχωση υπάρχει κάποια ελπίδα. Οι νέες ιδέες είναι πάντοτε ελεύθερες και θεραπευτικές για τα νοητικά κύτταρα. Η μόνη τιμωρία τους είναι η προσωπική μας ευθύνη. Η τις ζούμε, η τις χάνομαι. Η αποζημίωση για αυτούς που τις βιώνουν είναι η "ΨΥΧΟ -ΔΙΑΝΟΗΤΙΚΗ ΤΟΥΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ".

Johannesburg, September 15, 2002

 
  
Λεξικό Google in.gr

Ιστοσελίδες που έχουν βάλει πρόσβαση στη "Χώρα των Θεών"

  1. Phorum.gr

  2. Pagina nueva 1

  3. Pathfinder Members - _ntrim_

  4. www.apostoliki-diakonia.gr

  5. Πρόταση Αξιοποίησης των Τεχνολογιών της Πληροφορίας...

  6. LITERATURA GREACA VECHE

  7. View topic - Phran thn Polh, phran thn...

  8. The Philips College

  9. The BuzzFlash Mailbag

  10. THE DAILY DELAY: WWJD?

  11. ALBANAC 10

  12. O ΔΥΩΝ ΑΝΑΤΕΛΛΩΝ

  13. η Σελίδα του Τάκη Ιωαννίδη

  14. Ομήρου

  15. KΑΛΗ ΑΝΤΑΜΩΣΗ

  16. "Se moua" and Open Source Software: Μάϊος 2004

  17. Νεκταρία Καραντζή

  18. Ιστοσελίδες της Εκκλησίας της Ελλάδος

  19. Πολυτεχνείου Κρήτης

  20. ΕΛΛΗΝΙΚH ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΠΥΛΗ

  21. Διαδικτυακή Κοινότητα Φοιτητών Νομικής

  22. Φώτης_Τζίκας 2006

  23. Phorum Διαδικτυακή κοινότητα

  24. ΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑ ΓΙΑ ΤΑ ΕΛΛΗΝΟΠΟΥΛΑ ΤΗΣ ΔΙΑΣΠΟΡΑΣ

  25. Ο Οδυσσέας Ελύτης 10 χρόνια μετά…

  26. "Στάχτες" του Στράτου Φουντούλη Βρυξέλλες

  27. ΦΩΤΟ ΕΛΛΑΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ...

  28. Αγαπημένες συνδέσεις της Ελένης Τζήκα

  29. Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού-Ιφιγένεια Γεωργιάδου

  30. Όλγα Παλαιοχωρινού 2006 : Στιχομυθία

  31. ΔΔΕ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ / ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΕΙΣ

  32. Ελληνική Ραδιοφωνική Εκπομπή η ΑΝΤΑΜΩΣΗ

  33. Ελληνική λογοτεχνία Ξεφ(τ)υλλίζοντας....part 45

  34. Θρανίο Εκπαιδευτική Πύλη

  35. Εlogos Λογοτεχνικό
    Περιοδικό & Πύλη

  36. http://www.plefsis.gr/

  37. Πύλη Πληροφόρησης
    για την Εκπαίδευση

  38. Πληροφορική Υποστήριξη
    για τo μάθημα της γλώσσας

  39. Ένας τόπος
    ταυτότητας της Αρκαδίας

  40. Τάξη Γ->Δραστηριότητες->Απομνημονεύματα Μακρυγιάννη

  41. matia.gr Ρίξε μια ματιά!

  42. Greeks in Australia

  43. Μικρός Απόπλους

  44. allgreekbooks.com

  45. Ιστοσελίδα του Ενοριακού Ναού Εισοδίων Θεοτόκου Ημεροβιγλίου Θήρας

  46. George's Greek MIDI

  47. Σαραντάκος Ανθολογία

  48. Γυμνάσιο Καστρίου
    Ψηφιακή Βιβλιοθήκη

  49. ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΟΣ ΙΣΤΟΧΩΡΟΣ

  50. ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ

  51. Ε-ΚΙΜΟΛΙΑ

  52. ΠΝΕΥΜΑ

  53. Touristic guide of Arcadia

  54. Greek History Resources

  55. ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ

  56. ENLACES

  57. FOUNDATION OF HELLENES

  58. lexima.gr

  59. Michael Lahanas
    Ελληνική Λογοτεχνία

  60. Ελληνικό Σχολείο η Αθηνά

  61. Εκδόσεις Κοχλίας

  62. η Σελίδα του Μετανάστη

  63. 'Ασχετος

  64. Greek Embassy in Canada

  65. Κopernikos

  66. Εκπαιδευτική Πύλη του ΥΠΕΠΘ

  67. schoolworks.gr

  68. translatum.gr

  69. η Σελίδα
    του Στράτου Δουκάκη

  70. η Σελίδα
    του Νίκου Δημόπουλου

  71. Kypros.org

  72. Deyteros.gr

  73. geo.gr

  74. Griekse websites

  75. krokeai.com

  76. Ιστότοποι του Διαπολιτισμού

  77. η Σελίδα
    του Βάϊου Φασούλα

  78. η Σελίδα της Μάνης

  79. Η ιστοσελίδα
    του Τσαμαντά Θεσπρωτίας

  80. Kyknos Books

  81. Greek Poetry, badly designed site, but great content, including Elytis: Axion Esti

  82. Ανθολογία
    του Σταύρου Αμπελά

  83. Η Ποιηση, ο Λογος και το Δια-δικτυο

  84. η Αλίκη στη Χώρα του Θεάτρου

  85. Dimitris P. Kraniotis

  86. biblio.html

  87. Constantinople Byzantium

  88. sadness.gr

  89. stoabibliou.gr

  90. ΔΙΚΤΥΑΚΗ ΜΑΘΗΣΗ

  91. constadina/literature

  92. 6 Γυμνάσιο Σερρών.gr

  93. arachova.com

  94. ΘΗΣΑΥΡΟΙ ΣΤΟ ΙΝΤΕΡΝΕΤ

  95. fryktories/

  96. Ελληνική Ομογένεια

  97. Εκπαιδευτική Πύλη
    Νοτίου Αιγαίου

  98. Λογοτεχνικά λινκς2

  99. Odysseas Platyrrahos

  100. vathos_okeanou

  101. η Αλήθεια
    Εφημερίδα της Ομογένειας

  102. Ψάρι Ηραίας

  103. Syllabus

  104. archaeonia.com

  105. η Σελίδα
    του Νίκου Γκάτσου

  106. Ελλάδα , Ιστορία , Γλώσσα

  107. Parallel texts

  108. Δακανάλης Δημήτρης

  109. ΤΑΞΙΔΕΥΟΝΤΑΣ

  110. ΚΝΩΣΟΣ ΚΡΗΤΗ

  111. roundtable.gr

  112. Φροντιστήριο μέσης εκπαίδευσης

  113. Λαβύρινθος Σιωπής

  114. Ποίηση - Λογοτεχνία

  115. εκπαίδευση

  116. Griechenland-Links

  117. ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ GUTERSLOH

  118. arcadians.gr

  119. Asimos_sindesmoi.html

  120. mononifika.gr

  121. Ρένος Αποστολίδης

  122. Literature

  123. η Πληροφορική
    στη Δημοτική Εκπαίδευση

  124. opinion/syndeseis

  125. 9ο Δημοτικό
    Σχολείο Ρεθύμνου

  126. οι Σελίδες
    του Θ. Καστρινού

  127. greekstandard.com

  128. Μυρτιώτισσα

  129. disabled.gr

  130. auth.gr

  131. Π λ ε ύ σ τ ε Σ τ η ν
    'A κ ρ η Τ ο υ Μ υ α λ ο ύ

  132. Αντίπαρος 2004

  133. των Ελλήνων οι Κοινότητες

  134. e-xios.gr

  135. anemologio.gr

  136. Tsounis
    St. John's University

  137. Ναός της Γνώσεως

  138. psathades

  139. diadiktiondirectory

  140. Ελληνική Λογοτεχνία

  141. Athena's v.3

  142. ΠΥΛΗ

  143. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΕΣ

  144. Συνάντησης

  145. ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΣΙΚΑΓΟ

  146. Ελληνική Ιστορία

  147. www.ADSLgr.com !

  148. kalimera.nu

  149. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

  150. ο Ζωγράφος
    Γιάννης Σταύρου

  151. ΚΕΦΑΛΟΒΡΥΣΟ ΠΩΓΩΝΙΟΥ

  152. Greek literature p1

  153. Kazantzakis Nikos

  154. Literature from Leonidio

  155. Διμοτικό Σχολείο Κω

  156. Rempetika

  157. Σχολείο Λιέγης

  158. Σολωμός Διονύσιος

  159. adverts.gr

  160. Full Version: Το ΑΞΙΟΝ ΕΣΤΙ

  161. www.agoraellas.gr

  162. Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού

  163. Ελληνική Αστυνομία της Πάρου

  164. ΓΙΑΝΝΗ ΠΑΠΑΣΤΕΡΓΙΟΥ

  165. Isocrates.gr

  166. Αετοράχη Ηλείας

  167. a9.com

  168. Σαρακατσάνοι

  169. Ράδιο Ήπειρος

  170. Ελληνική Γλώσσα

  171. WBYB Greek Radio Live

  172. Συνδέσεις

  173. Μετανάστης

  174. ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

  175. Βιβλιοθήκη Κολλεγίου Αθηνών

  176. Foreing Language

  177. Ted Kapsalis

  178. ΛΕΥΚΟΧΩΡΙ - LEFKOHORI

  179. greek studies Modern Greece

  180. Εσπερινά Σχολεία

  181. ΦΕΚ

  182. ΕΦΕΝ Εθνικής

  183. ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

  184. langues anciennes

  185. Ελληνική Ασπίς

  186. Ομογένια

  187. Εκπαιδευτικές σελίδες

  188. Χωριό Σέρβου

  189. 1ο ΤΕΕ ΕΥΟΣΜΟΥ Θεσ/νίκης.

  190. 4ο Δημοτικό Σχολείο

  191. Μεγαλόπολη - Megalopolis

  192. Διευθύνσεις για τη Λογοτεχνία

  193. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

  194. Χαλούλος Παναγιώτης

  195. Δημοτική μουσική
    Παραμυθιά on Line

  196. ΛΥΚΕΙΟ ΠΡΕΒΕΖΑΣ

  197. www.git.gr - λογοτεχνία

  198. Kimisis Serron

  199. Deykalion o Trachinios

  200. Κώστας Πετρόβ

  201. Γρηγόρης Αυξεντίου

  202. Kretaland


Μηνύματα και Επιστολές
Μηνύματα και Επιστολές
mailto:kostas@douridasliterature.com
mailto:kostas@douridasliterature.com
The LAND of GODS Since October 1996 Oakville/Τοροντο Canada
   Click here to Make Land of Gods
your star1t Page
σήμερα: