"Όλοι Αρκάδες είμαστε και μένα ο παππούλης μου από τη μεριά της μάνας μου ήτανε από το Καρδαρίτσι..." Ο ποιητής Γιώργος Παυλόπουλος

"Την Αρκαδία μου ζητάς, ζητάς μεγάλο πράγμα, εγώ σε σε τη χώρα αυτή δε στέργω να σου δώσω. Στην Αρκαδία είν' πολλοί άνδρες βαλανηφάγοι, και δε σ' αρνούμαι αν θες να πας, αλλά θα σ' εμποδίσουν. Για να χορέψεις πηδηχτά, όμως εσέ θ' αφήσω και να μετρήσεις με σχοινί τον κάμπο της Τεγέας..." Πυθία.. 776 π.Χ.,

"...Στα πλοία εμπειροπόλεμοι Αρκάδες αρμενίζαν, σ' αυτά που έδωσε
σ' αυτούς ο άρχων Αγαμέμνον, καράβια καλοτάξιδα, που σχίζανε το κύμα..."
¨Ομηρος Ιλ. 611-613.
Nicolas Poussin:
Et in Arcadia ego


κι εγώ στην
Αρκαδία ανήκω
Since 1996
Ενότητες, Ανθολογίες και άλλα:
Kostas Douridas
  1. ΠρώτηΣελίδα

  2. Τα δικά μου γραψίματα και άλλα..

  3. Καπνόν Αποθρώσκοντα:
    Γράμμα στον Έλληνα της Διασποράς

  4. Γη των πατέρων μου
    τρισαγαπημένη ΑΡΚΑΔΙΑ

  5. Ανθολογία: το Δημοτικό τραγούδι..

  6. Ανθολογία:
    ποιήματα τα αγαπημένα

  7. Ανθολογία:
    Νεοελληνική Πεζογραφία

  8. Σελίδες απ' την Ελληνική
    Λογοτεχνία στο διαΔίκτυο

  9. Οδυσσέας Ελύτης

  10. Ανθολογία:
    Έλληνες ποιητές και
    συγγραφείς στο διαΔίκτυο

  11. τα Μικρά Ενθυμήματα:
    (..στα ΔΕΚΑΧΡΟΝΑ)
    της LAND of GODS 1996 - 2006

  12. Σύγχρονη Αρκαδική
    και Γορτυνιακή Ανθολογία

  13. LAND of GODS
    ...FTP... κ.α.

  14. τα Απομνημονεύματα
    του Γιάννη Μακρυγιάννη
    (Ολόκληρο το βιβλίο)

  15. τα Απομνημονεύματα
    του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη

  16. a Little Bit
    of Greece: Newspapers...

  17. το περιοδικό μας
    το "Έλα να δεις"

  18. στην ΑΚΡΗ του ματιού..

  19. Ανθολογίες της EELSPH

  20. Κριτικές Αναλύσεις
    στο ανέκδοτο βιβλίο του
    "Καπνόν Αποθρώσκοντα"

  21. το Ποίημα της ημέρας

  22. ο Στίχος της ημέρας

  23. η LAND of GODS
    στο FaceBook

  24. ο Ελληνισμός της Διασποράς

  25. Βιβλία και Αφιερώματα

  26. το Καρδαρίτσι μέσα απ' τις Φωτογραφίες

  27. Μηνύματα και επιστολές..

  28. Συνεντεύξεις και ο καλός ο Λόγος των Φίλων..

  29. Μετάφραση της Ρέας Φραγκοφίνου

  30. Καινούρια και Παλιά..

  31. η LAND of GODS
    μέσα από το Google.. (Α)

  32. η LAND of GODS στο Google.. (Β)

  33. ο Κώστας Δουρίδας
    μέσα από το Google.. (Α)

  34. Καπνόν Αποθρώσκοντα :
    Γράμμα στον Έλληνα της Διασποράς
    στο GOOGLE

  35. Φωτογραφίες
    -ίσως και την δική σας!-
    δείτε μέσα από το GOOGLE

  36. Πάμε Καρδαρίτσι??
    (η Ιστοσελίδα του Συλλόγου)

Επόμενη Ενότητα
επόμενη Ενότητα
Γη των
πατέρων μου
τρισαγαπημένη

ΑΡΚΑΔΙΑ
Προηγούμενη Σελίδα / Previous Page
Αρχική Σελ.
Starting Page
Επόμενη Σελίδα / Next Page
Home to LAND of GODS

Κάνετε click όπου θέλετε και σας αρέσει και είστε ήδη στην........Αρκαδία :
Aν ήταν να σου ειπώ   iamvosart ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΛΟΓΟΥ, ΤΕΧΝΗΣ & ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ : Aφιέρωμα για την Αρκαδία !!!    Τα απόμακρα κι' ερημικά χωριά της πατρίδας μου   Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος   Χωριά της Αρκαδίας   Ιστορικά ανέκδοτα του Θ. Κολοκοτρώνη   το GOOGLE σε αναζήτηση με τον κωσ/δουρ.   Αρκαδικό Ιδεώδες Στην Τέχνη    Αρκαδικό Ιδεώδες Στην Τέχνη: Ζωγραφική.. το GOOGLE σε αναζήτηση με την LAND of GODS   Σελίδες για την Αρκαδία   Ο Αρκάς, Γιώργος Κατσίμπαλης   ..Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΑΡΚΑΔΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΡΚΑΔΙΚΟΥ ΛΑΟΥ ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΟΤΕΡΑ ΤΟΥ ΕΘΝΟΥΣ    Αρκαδία Ιστορία και Πολιτισμός - Προσωπικότητες    [Αρκάδες] Πολιτικοί   [Αρκάδες] Λογοτέχνες   [Αρκάδες] Επιστήμονες και Πανεπιστημιακοί   [Αρκάδες] Καλλιτέχνες   Κατάρα η Ξενομανία!   Ο Λόγος του Κολοκοτρώνη στην Πνύκα    τα Απομνημονεύματα του Κολοκοτρώνη   Γιάννης Μπέζος    ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΛΑΜΠΡΑΚΗΣ   Η ΑΡΚΑΔΙΑ χθες - σήμερα - αύριο   Μαύρη μέρα: 4-2-1843! (Ο θάνατος του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη)    Με το Γορτύνιο μεγάλο Ηθοποιό... Γιώργο Μιχαλακόπουλο   Η ιστορία της Βυτίνας   Tο αλφαβητάρι του Γέρου του Μωριά   ΣΤΗ ΜΝΗΜΗ ΤΟΥ Εθνομάρτυρα Γρηγορίου Ε' Πατριάρχη της οδύνης   το Εικοσιένα   Σελίδες για τον μεγάλο στρατηλάτη και το 21   Ο Θρυλικός Κολοκοτρώνης   η 'Aλωση της Τρoπολιτσάς και ο Κολοκοτρώνης   Μοριά λεβενταρώνα!..    Εκδήλωση Μνήμης για τον Πάνο Κολοκοτρώνη    Δείτε την Αρκαδία με τα μάτια ενός φωτογράφου   Κοντοβάζαινα Αρκαδίας   Αρκαδία Γενικά   Αρκαδική Παράδοση, Συνταγές    ΓΛΩΣΣΑΡΙ της Αρκαδίας   Ο ποιητής Γιώργος Παυλόπουλος   Μίμης Φωτόπουλος   Κρίτων Αθανασούλης   Ο Κώστας Γαβράς   Η Δίβρη   Η Δημητσάνα   Τα Λαγκάδια   Με το τραγούδι το δημοτικό   Δημητσάνα Αρκαδίας: Υπαίθριο Μουσείο   Οι Αρκάδες τα παιδιά των βουνών του Φώτη Κόντογλου   Στα χνάρια του περιηγητή Παυσανία στην Αρκαδία   Ν. Αρκαδίας Διαδρομές με λόγια...    ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ    Προτεινόμενες Σελίδες   Κάθε φορά που ακούω το δημοτικό τραγούδι   Το τραγούδι του νεκρού αδελφού..   Οροπέδιο Φολόη-Κάπελη    Λεβίδι Αρκαδίας   Τρίπολη μια πόλη στη λογοτεχνία    ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΙΣΙΜΙΣΗΣ (1915)    ΒΑΣΙΛΗΣ ΠΑΠΑΚΩΣΤΑΝΤΙΝΟΥ   Καμενίτσα   Νεστάνη Αρκαδίας   Βλαχοκερασιά   Με το Γορτύνιο Σκηνοθέτη ΣΤΑΘΗ ΡΕΠΠΑ   Αλέξανδρος Παπαηλιού  

Μήνυμα του Νομάρχη Αρκαδίας Δημητρίου Κωνσταντόπουλου : "Φίλες και φίλοι, Σας καλωσορίζουμε στο Νομό μας, την πανέμορφη και ιστορική Αρκαδία! Την Αρκαδία του Πάνα και του Κολοκοτρώνη, την Αρκαδία του Γρηγορίου Ε' και του Παπαναστασίου, την Αρκαδία του Παλαιών Πατρών Γερμανού και του Πολύβιου, την Αρκαδία της Διοτίμας και της Τριπολιτσάς..." Εφημερίδα "OΔOΣ APKAΔIAΣ" ΦYΛΛO 172



Σκύψτε με ευλάβεια στην ψυχή σας, εσείς οι νεώτεροι, κι' αφήστε τις μνήμες σας ελεύθερες να σας βοηθήσουν να βγείτε ξάγναντα στο Καρδαρίτσι(!) και αφού αυτό γίνει και το περιδιαβείτε.. Να είστε βέβαιος αγαπητέ μου Θέμος: Τα κέρδη σας θα είναι πολλά και το καλάθι σας θα είναι γεμάτο από τα αγνότερα αγαθά της μακραίωνης ιστορίας μας, της αθάνατης ελληνικής μας κουλτούρας, της ελληνικής μας φιλοξενίας, και της ελληνικής λεβεντιάς! Γνωρίσματα που μόνο στον 'Ελληνα τα βρίσκεις!! Και μια ευχή: Είθε ο θεός να σας βοηθήσει ...και μη σας πλανέψει η καινούρια ψευτοθεά, η παγκο- σμιοποίηση... Νάστε καλά!!. Γράμμα στον Θέμο Δεμίρη Οκτώβριος 1997 Κώστας Δουρίδας
    

Τα απόμακρα κι' ερημικά χωριά της πατρίδας μου κάθε φορά στο ηλιοβασίλεμα στέλνουν την μοναξιά τους με το δισάκι του ξενιτεμένου στα πέρατα της γης να παν χαιρετισμούς στον μετανάστη μέσα στις πλάζες και στα ντονατσάδικα καθώς που το ρολόι κτυπάει ρυθμικά τα βήματα στα κουρασμένα πόδια ανιχνεύοντας τον ουρανό της τρίτης ηλικίας. Ψάχνουν να βρουν καράβια της επιστροφής στα μέρη που όπως είπαν οι καραβοκυραίοι δεν τα τολμάνε. Τα απόμακρα κι' ερημικά χωριά της πατρίδας μου είναι όμορφα πολύ. Μοιάζουν σαν δίδυμα με το Χριστό στην αγκαλιά της παναγιάς που κάθεται εκεί με το παράπονο και να αγναντεύει στις άδειες στράτες το χειμώνα. Κώστας Δουρίδας




Σελίδες
για την Αρκαδία
Κράτος & Πολιτεία
Νομός Αρκαδίας
Επιμελητήριο Αρκαδίας
ΝΟΜΟΣ ΑΡΚΑΔΙΑΣ ΠΟΛΕΙΣ ΚΑΙ ΧΑΡΤΗΣ
Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Αρκαδίας
Υπουργείο Εσωτερικών - Νομού Αρκαδίας
Arcadia Portal
Ταξίδια & Τουρισμός
ΑΡΚΑΔΙΑ, ταξίδι στο μύθο!
Βυτίνα Αρκαδίας
Ταξίδι στο Λεβίδι
Levidi Arcadia Greece
Δάρα Αρκαδίας
Δήμος Κυνουρίας
Λαγκάδια Αρκαδίας
NEDA ALFEIOS LOUSIOS LADONAS LINKS
Peloponnese 1999
Μεγαλόπολη
Δημητσάνα
Αρκαδικός Ορχομενός
Αρχαία Μαντινεία
Μίκης Θεοδωράκης στην Αρκαδία
Κάτω Γορτυνία Αρχαιολογικοί Χώροι Αρχαιολογικοί Χώροι και Μνημεία της Αρκαδίας
www.inarcadia.gr/
Τεγέα
Μονή Φιλοσόφου Δημητσάνας
Αρκαδικό Χωριό
panoramio.com Φωτογραφίες Μονή Έλωνας - Λεωνίδιο
Ηλ. Υπολογιστές & Διαδίκτυο
Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης Δημητσάνας
Κώστας Καριωτάκης
Λίμνη Τάκας - Μια σημαντική περιοχή για τα πουλιά της Ελλάδας
ΠΑΝΑΡΚΑΔΙΚΗ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗΣ
ΠΑΝΑΡΚΑΔΙΚΗ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑΣ
iamvosart
ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΛΟΓΟΥ , ΤΕΧΝΗΣ & ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
Αριστείδου 10-12 Αθήνα, Τ.Κ.105 59
ΤΗΛ: 217 7007349 - 210 5015195 � FAX: 210 50155550
e-mail:
iamvosart@yahoo.gr

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Το νέο τεύχος του περιοδικού (Τ. 21-22) κυκλοφόρησε τον Αύγουστο του 2009 και περιέχει μεγάλο αφιέρωμα στην Αρκαδία. Η περιοχή αυτή, έχει ξεχωριστή και βαρύνουσα σημασία, τόσο από μυθολογικής, όσο και από ιστορικής πλευράς. Γνωρίζοντας λοιπόν, όλο αυτόν τον πλούτο που χαρακτηρίζει την Αρκαδία, επιδίωξη του περιοδικού είναι να καλύψει, όσο είναι δυνατό, κάθε πτυχή του πολιτισμού της. Σ� αυτή την προσπάθεια προσανατολίζονται και οι επιλογές που έγιναν, τόσο με τις συνεντεύξεις που έδωσαν καταξιωμένοι Αρκάδες δημιουργοί, όσο επίσης και με τη θεματογραφία των κειμένων που υπογράφουν σημαντικές προσωπικότητες του πνευματικού και πολιτικού κόσμου.

Οι δημιουργοί που στις συνεντεύξεις τους καλύπτουν το φάσμα του έργου τους, αλλά και τη σχέση τους με την Αρκαδία είναι οι: Θανάσης Βαλτινός, Ηλίας Σιμόπουλος, Γιάννης Μπέζος, Δημήτρης Ταλαγάνης, Θοδωρής Γκόνης, Ιάκωβος Καμπανέλλης, Βασίλης Προκόπος, Θοδωρής Γκόνης, Ευάγγελος Μαχαίρας και Θανάσης Καστανιώτης.
Επίσης είκοσι σημαντικές προσωπικότητες υπογράφουν τα κείμενά τους όπως:Μίκης Θεοδωράκης, Βασίλης Βασιλικός, Δημήτρης Ρέππας, John P. Anton, Νίκος Γρηγοράκης, Μαρία Καρακάουση, Γιώργος Κοντογιώργης, Μαρία Μαντούβαλου, Κωνσταντίνος Δημόπουλος, Χριστίνα, Οικονομοπούλου, Εύα Μεντή, Μαρία Βενετσανοπούλου, Νίκος Ι. Κωστάρας κ.ά.

Τέλος τα θέματα είναι ποικίλα και αναφέρονται σε ιστορικά πρόσωπα και σε μορφές των γραμμάτων και των τεχνών, όπως: Θεόδωρο Κολοκοτρώνη, Αλέξανδρο Παπαναστασίου, Γρηγόριο Ε΄, Δημήτρη Μητρόπουλο, Γιάννη Τσαρούχη, Γιώργο Μπουζιάνη, Κώστα Ουράνη, Νίκο Γκάτσο, Μίμη Φωτόπουλο, κ.ά. Ακόμα χαιρετισμό για το παρόν αφιέρωμα απηύθυναν ο Νομάρχης Δημήτρης Γ. Κωνσταντόπουλος και ο Δήμαρχος Τρίπολης Αλέξανδρος Κοτσιάνης.

Το αφιέρωμα συμπληρώνεται με πλούσιο φωτογραφικό υλικό τοπίων της Αρκαδίας, σε έγχρωμο 16/σέλιδο, από τους φωτογράφους Αποστόλη Παπαγεωργίου, Θεόδωρο Τσάμη και Χαράλαμπο Ιωαννίδη, καθώς επίσης και με έργα των ζωγράφων Δημήτρη Ταλαγάνη και Βασίλη Προκόπου.

ΜΕ ΕΚΤΙΜΗΣΗ
ΝΙΚΟΣ ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΗΣ
ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΛΟΓΟΥ , ΤΕΧΝΗΣ & ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
Αριστείδου 10-12 Αθήνα, Τ.Κ.105 59
ΤΗΛ: 217 7007349 - 210 5015195 � FAX: 210 50155550
e-mail: iamvosart@yahoo.gr


Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος
Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

O Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος ( Κωνσταντινούπολη 1815 - 14 Απριλίου 1891 Αθήνα) ήταν ιστορικός που χαρακτηρίζεται από τους σύγχρονους ιστορικούς ως ο "πατέρας" της ελληνικής ιστοριογραφίας Είναι ο θεμελιωτής της αντίληψης της ιστορικής συνέχειας της Ελλάδας από την αρχαιότητα έως σήμερα, αφού καθιέρωσε στην διδασκαλία του στο Πανεπιστήμιο Αθηνών την τριμερή διαίρεση της ελληνικής ιστορίας (αρχαία, μεσαιωνική και νέα) και επιδίωξε να αναιρέσει τις κυρίαρχες εκείνη την εποχή απόψεις ότι η Βυζαντινή αυτοκρατορία ήταν περίοδος παρακμής και εκφυλισμού που δεν αναγνωριζόταν ως τμήμα της ελληνικής ιστορίας. Πιστεύεται ότι έθεσε τις βάσεις για τη διαμόρφωση της εθνικής ταυτότητας της νεοελληνικής κοινωνίας.

Ο Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος γεννήθηκε το 1815 στην Κωνσταντινούπολη και ήταν γιος του Δημήτριου Παπαρρηγόπουλου, τραπεζίτη απο τη Βυτίνα και προκρίτου της ελληνικής κοινότητας της Κωνσταντινούπολης. Με την έκρηξη της επανάστασης του 1821 οι Τούρκοι θανάτωσαν τον πατέρα του, τον αδερφό του Μιχαήλ και άλλα μέλη της οικογένειάς του (τον θείο του, Ιωάννη Παπαρρηγόπουλο και τον γαμπρό του πατέρα του, Δημήτριο Σκαναβή), ενώ δήμευσαν και ολόκληρη την περιουσία του. Ύστερα από αυτά τα τραγικά γεγονότα η μητέρα του, Ταρσία Νικοκλή, κατέφυγε στην Οδησσό μαζί με τα οκτώ παιδιά της.[2] Εκεί ο Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος σπούδασε ως υπότροφος του Τσάρου στο γαλλικό Λύκειο "Ρισελιέ" μέχρι το 1830, οπότε η οικογένεια του εγκαταστάθηκε στην Ελλάδα και συγκεκριμένα στο Ναύπλιο. Ο ίδιος παρακολουθούσε μαθήματα στην κεντρική σχολή της Αίγηνας με δάσκαλο τον Γεώργιο Γεννάδιο αλλά τελικά δεν κατάφερε να αποφοιτήσει. Παρόλο που γνώριζε πολλές ξένες γλώσσες (γαλλικά, γερμανικά και ρωσικά) και μελετούσε πολύ, δεν ολοκλήρωσε ποτέ καμία βαθμίδα εκπαίδευσης, γεγονός που έγινε αιτία για επικρίσεις που δέχτηκε όταν προσπαθούσε να διοριστεί στο Πανεπιστήμιο.

Επαγγελματική σταδιοδρομία και λοιπά στοιχεία

Το 1833 διορίστηκε υπάλληλος στο υπουργείο Δικαιοσύνης, φτάνοντας στο βαθμό του διευθυντή. Το 1845 απολύθηκε από το υπουργείο σύμφωνα με το ψήφισμα της Α' Εθνικής Συνελεύσεως σχετικά με τους ετερόχθονες. Το ίδιο έτος διορίστηκε καθηγητής ιστορίας στο Γυμνάσιο των Αθηνών, ύστερα από την δυσμενή μετάθεση του Γ. Γ. Παππαδόπουλου, με τον οποίον είχε στο παρελθόν δημόσιες διαφωνίες για ιστορικά θέματα. Το 1848 απορρίφθηκε η αίτησή του για να προσληφθεί ως υφηγητής της Αρχαίας ιστορίας στο πανεπιστήμιο λόγω έλλειψης πανεπιστημιακού πτυχίου. Τελικά το 1851 και αφού πρώτα το πανεπιστήμιο του Μονάχου τον ανακήρυξε διδάκτορα in absentia έγινε καθηγητής της ιστορίας στη Φιλοσοφική σχολή, στη θέση του Κωνσταντίνου Σχινά, όπου θα δίδασκε "την από των αρχαιοτέρων μέχρι των σημερινών χρόνων τύχην του ελληνικού έθνους". Το 1870 και 1871 διεκδίκησε την πρυτανεία χωρίς επιτυχία, τελικά όμως το 1872 κατάφερε να εκλεγεί πρύτανης. Το 1875 ορίστηκε επίτιμος καθηγητής του πανεπιστημίου της Οδησσού, ενώ το 1881 εξελέγη μέλος της Ακαδημίας της Σερβίας. Μέχρι το 1864 συμμετείχε κάθε χρόνο στην κριτική επιτροπή των Ποιητικούς Διαγωνισμούς του Πανεπιστημίου Αθηνών και τις χρονιές 1858 και 1859 συνέταξε και την εισηγητική έκθεση της επιτροπής. Κατά τα τελευταία χρόνια της ζωής του εξελέγη επίτιμος πρόεδρος του φιλολογικού συλλόγου "Παρνασσός". Το 1841 νυμφεύθηκε την Μαρία Αφθονίδη, κόρη του Γεωργίου Αφθονίδη, αξιωματούχου του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Μαζί της απέκτησε τρία παιδιά: τον Δημήτριο (1843), ποιητή και θεατρικό συγγραφέα, την Αγλαΐα (1849) και την Ελένη (1854). Ο Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος είχε την ατυχία να βιώσει τον θάνατο του γιού του, Δημήτριου (1873), καθώς και τον θάνατο της κόρης του, Ελένης (1890) και της γυναίκας του (1891). Απεβίωσε το 1891 στην Αθήνα.

Από την σελίδα http://arcadia.ceid.upatras.gr/arkadia/home.htm για την Αρκαδία.
Πόλεις - χωριά Ν. Αρκαδίας     Τρίπολη    'Aγάλω    Αγία Βαρβάρα    'Aγιος Ανδρέας    'Aγιος Βασίλειος Κυν.    'Aγιος Βασίλειος Μαντ.    'Aγιος Γεώργιος    'Aγιος Κωνσταντίνος    'Aγιος Ιωάννης    'Aγιος Ιωάννης Γορτ.    'Aγιος Πέτρος    Αγία Σοφία    'Aγιος Σώστης    'Aγιος Χριστόφορος    Αγιωργίτικα    Αγριακόνα    Αγριδάκι    Αγρίδι    Αετορράχη    Αθήναιο    'Aκοβος    Αλέα    Αλεποχώρι    Αλωνίσταινα    Αμπελάκι    Αμυγδαλιά Κυν.    Αναβρυτό        Ανεμοδούρι    Ανθοχώρι    'Aνω Καρυές    'Aπιδίτσα    Αραχαμίτες    Αράχοβα    Αρκαδικό Χωριό    Αρκουδόρεμα    Αρτεμίσιο    Ασέα    'Aστρος (Μεσόγειο)    Ατσίχολος    Βάγγος    Βαλτεσινίκο    Βαλτέτσι    Βασκίνα    Βάστα    Βάχλια    Βελημάχι    Βελιγοστή    Βέρβενα    Βιδιάκι    Βλαχέρνα    Βλαχοκερασιά    Βλαχoρράφτη    Βλησιδιά    Βλόγγος    Βουνό    Βούρβουρα    Βουτσάρας    Βούτσης    Βρυσούλες    Βυζίκι    Βυτίνα    Γαλατάς    Γαρέα    Γιανναίοι    Γέφυρα    Γούπατα    Γραικός    Δαβιά    Δάρα    Δασοχώρι    Δάφνη    Δεμίρι    Δερβένι    Δήμητρα    Δημητσάνα    Διαδρομή "111"    Διαδρομή προς Καλάβρυτα    Δολιανά (πάνω)    Δολιανά(κάτω)    Δόξα    Δυρράχιο    Δόριζα    Δρακοβούνι    Ε4, Ευρ. Μονοπάτι    Ελάτη    Ελαιοχώριο    Έλατος    Ελληνικό    Ελληνίτσα    Επισκοπή    Εύανδρο    Ζάτουνα    Ζευγολατιό    Ζυγοβίστι Ζώνη    Θάνα    Θεόκτιστο    Θωκνία    Ίσαρης    Ίσωμα Καρυών    Κακουραίϊκα    Καλλιάνι    Καλονέρι    Καλτεζές    Καλυβάκια Καρίταινας    Καλώνη    Καμάρα    Καμάρι    Καμενίτσα    Καμποχώρι    Κάνδαλος    Κανδήλα    Καράτουλας Μεγ.    Καράτουλας Κυν.    Καρβουνάρης    Καρκαλού    Καρβούνι    Καρδαρά    Καρδαρίτσι    Καρύταινα    Καστάνιτσα    Καστανοχώρι    Καστράκι    Καστρί    Κατσίμπαλης    Κάτω Καρυές    Κάψας    Κερασιά    Κερασίτσα    Κεραστάρης    Κερπινή    Κολλίνες    Κοκκινοράχη    Κοκκοράς    Κοντοβάζαινα    Κορακοβούνι    Κοσμάς    Κουνουπιά    Κουρουνιός    Κούτρουφα(άνω)    Κούτρουφα (κάτω)    Κυπαρίσσια    Κώμη    Κωτίλιο    Λαγκάδα    Λαγκάδια    Λάδωνας ποτ.    Λαμπεία    Λάστα    Λεβίδι    Λευκοχώρι    Λεωνίδιο    Λεπτίνιο    Λιανός    Λιβαδάκι    Λιβάδι    Λιθαρός    Λιθoβούνια    Λίμνη    Λιμποβίσι    Λιοδώρα    Λιοντάρι    Λογκάρι    Λουκά    Λουτρά Ηραίας    Λύκαιο    Λυκόσουρα    Λυκούρεσι    Λυκόχια    Λυσσαρέα    Μαγούλα    Μαγούλιανα    Μαίναλο    Μαίναλο όρος    Μάκρη    Μακρύσι    Μαλλωτά    Μάναρι    Μανθυρέα    Μανιάτη    Μανταίϊκα    Μαρί    Μαραθούσσα    Μαρμαριά    Μαυριά    Μαυρίκι    Μαυρογιάννης    Μεγαλόπολη    Μελιγού    Μελισσόπετρα    Μερκοβούνι    Μεσορράχη    Μηλέα    Μοναστηράκι    Μουριά    Μουστός (λίμνη)    Μυγδαλιά Γορ.    Nέα Εκκλησούλα    Νέα Χώρα    Νέδα (ποταμός)    Νεστάνη    Νεοχώριο Γορτ.    Νεοχώριο Μαντ.    Νεοχώριο Μεγ.    Νεοχώριο Λεοντ.    Νυμφασία    Ξεροπήγαδο    Ξηροκαρύταινα    Ολομάδες    Ορχομενός    Οστρακίνα-Χιον/κό κέντρο    Όχθια    Παλαιόκαστρο    Παλαιόπυργος    Παλαιοχούνη    Παλαιοχώρι    Παλαιοχώρι Δημητσάνας    Παλαμάρι    Παλλάδιο    Παλούμπα    Παπαδά    Παραδείσια    Παράλιο Άστρος    Παναγιά    Παναγίτσα    Παπαδάς    Πάπαρης    Παράλιο Άστρος    Παραλογγοί    Παρθένι    Πάρνωνας όρος    Παύλια    Πέλαγος    Πελετά    Περδικόβρυση    Πέρα Μέλανα    Περδικονέρι    Περθώρι    Περιβόλια    Πετρίνα    Πηγάδι    Πηγαδάκια    Πιάνα    Πικέρνι    Πλάκα Λεωνιδίου    Πλάκα Μεγαλόπολης    Πλατάνα    Πλατανάκι    Πλάτανος    Πουρναριά    Ποταμιά    Πούλιθρα    Πραματευτή    Πράσινο    Πραστός    Πυργάκι    Πυρρής    Ράδος    Ράφτη    Ράχες    Ραψομμάτης    Ρίζες    Ριζοσπηλιά    Ροεινό    Ρούτσης    Σάγκα    Σαμπατική    Σαπουνακαϊικα    Σαρακίνι Γόρτυνος    Σαρακίνι Ηραίας    Σαρλέϊκα    Σέρβος    Σημιάδες    Σίταινα    Σκοπή    Σκορτσινός    Σούδελη    Σουλάρι    Σούλι    Σούλος    Σπάθαρης    Σπαναίικα    Στάδιο    Σταυροδρόμι    Στεμνίτσα (Υψούς)    Στενό    Στενό Παγκρατίου    Στόλος    Σρίγκος    Συλίμνα    Σύρνα    Τάκα (λίμνη)    Τεγέα    Τζίβας    Τουρκολέκας    Τρίλοφο    Τριπόταμα    Τριπόταμο    Τριποταμιά    Τρόπαια    Τσελεπάκος    Τσιτάλια    Τυρός    Φαλαισία    Φαράγγι Λούσιου    Φωκιανός    Χάραδρος    Χιράδες    Χούνη    Χούνταλο    Χράνοι    Χρούσα    Χρυσοβίτσι    Χρυσοχώρι    Χώρα    Χωρέμης    Χωτούσα    Φωκιανός    Ψαθί Μεγ.    Ψάρι Ηραίας    Ψάρι Τρικολ.    Ψηλή Βρύση    Ψωφίς (αρχαία)    Ωριά   

Από την σελίδα
http://www.arcadiaportal.gr/
Χωριά της Αρκαδίας
  

Στεμνίτσα: Το πέτρινο στολίδι της Αρκαδίας

stemnitsa215a stemnitsa215b stemnitsa215c stemnitsa215d stemnitsa215f stemnitsa215g stemnitsa215h stemnitsa460

Στη Στεμνίτσα βρεθήκαμε για πρώτη φορά μία 'Aνοιξη πριν 3-4 χρόνια. Εντελώς τυχαία. Προέκυψε στο δρόμο μας όταν από το πατρικό ενός φίλου στην ορεινή Γορτυνία, πήραμε να κατεβαίνουμε το δρόμο προς τον ποταμό Λούσιο. Στη διαδρομή μας αυτή οι εκπλήξεις διαδέχονταν η μία την άλλη, το όμορφο τοπίο, οι καταπράσινες πλαγιές... και το πέτρινο κεφαλοχώρι της Στεμνίτσας!

Αλωνίσταινα: Ορεινή Αρκαδία... υπεράνω μόδας

Σκαρφαλωμένη σε υψόμετρο 1.200 μέτρων, με τα παραδοσιακά πέτρινα σπιτάκια με τις τοξωτές καμάρες να της έχουν χαρίσει το χαρακτηρισμό του διατηρητέου οικισμού, η πνιγμένη στο πράσινο Αλωνίσταινα είναι ίσως το ομορφότερο χωριό του Μαινάλου. Είναι, επίσης, και ένα από τα πλέον άγνωστα, με το όνομά της να έρχεται στο προσκήνιο μόλις τα τελευταία χρόνια, καθώς μικροί, πολυτελείς παραδοσιακοί ξενώνες άρχισαν να κάνουν την εμφάνισή τους στα λιθόκτιστα δρομάκια της.

Δημητσάνα: (Π)λούσιες μαγικές εικόνες

Πώς να περιγράψεις μια περιοχή το όνομα της οποίας έφτασε να γίνει συνώνυμο της Ουτοπίας; Τι να πεις για την Αρκαδία, που να μην έχει ειπωθεί από συγγραφείς και ποιητές που την είδαν και την εξύμνησαν χιλιάδες χρόνια πριν από εσένα; Και τι να ανακαλύψεις στα χωριά της, που να μην το έχουν ανακαλύψει αμέτρητοι διαβάτες, ταξιδιώτες και, τα τελευταία χρόνια, τουρίστες; Σκέψεις σαν κι αυτές ήταν που με προκατέβαλαν αρνητικά, καθώς ο φιδίσιος δρόμος στένευε, μετά τη Βυτίνα, προμηνύοντας το τέλος της διαδρομής. Αλλά γι� αυτό υπάρχουν οι αρνητικές προκαταλήψεις. Για να διαλύονται, στη θέα μιας μαγικής εικόνας.

Ο Δήμος Σκυρίτιδας στους αρχαίους χρόνους

Δήμος Σκυρίτιδας

Στην αρχαιότητα Σκιρίτις ονομαζόταν μεγάλο τμήμα της βόρειας Λακωνίας. Σε γενικές γραμμές οριοθετείται, δυτικά από τον Ευρώτα και ανατολικά από τον Οινούντα/Κελεφίνα. Σήμερα δηλώνει ως τοπωνύμιο τον τεχνητό δρυμό - δημιούργημα του Τάσου Στεφάνου - που καλύπτει σχεδόν την ίδια περιοχή, από την Κερασιά, Βλαχοκερασιά ως τις Κολλίνες, νοτιότατα εδάφη της επαρχίας Μαντινείας.

Κανδήλα

Η Κανδήλα Αρκαδίας είναι ένα όμορφο, ιστορικό-γραφικό χωριό βόρεια του Λεβιδίου, κοντά στα όρια του νομού Αρκαδίας με την Αργολίδα και την Κόρινθο.
Απέχει μόλις 2 ώρες από την Αθηνά και 35χλ από την Τρίπολη.

Ο οικισμός είναι κτισμένος στις νότιες παρυφές του όρους Ολίγυρτος, σε υψόμετρο 760μ στο βάθος ενός εύφορου λεκανοπεδίου.

Λιμποβίσι το χωριό των Κολοκοτρωναίων

Στο ιστορικό και ξακουστό Λιμποβίσι, χωριό των Κολοκοτρωναίων, μπορεί κανείς να φτάσει από τρεις διαφορετικές αλλά εξίσου όμορφες και εντυπωσιακές διαδρομές.

Λεοντάρι Δήμος Φαλαισίας

Στη βορειοανατολική απόληξη του Ταϋγέτου και σε ομαλό αυχένα με καταπράσινες κοιλάδες, σε υψόμετρο 540 μ. και μόλις 11 χιλιόμετρα από την Μεγαλόπολη, βρίσκεται το Λεοντάρι, το γραφικό χωριό με την μακρά ιστορία, που χάνεται στα βάθη των αιώνων και που σήμερα αποτελεί την έδρα του δήμου Φαλαισίας.

Δήμητρα Γορτυνίας

Δήμητρα Γορτυνίας Δήμητρα Γορτυνίας

Το χωριό Δήμητρα ή «Δίβριτσα», που σημαίνει τόπος με πολλά νερά, υπάγεται στην επαρχία Γορτυνίας και βρίσκεται ανάμεσα στα χωριά Κοντοβάζαινα και Βάχλια. Προς βορρά είναι ο λόφος του Προφήτη Ηλία, προς νότο βρίσκεται το βουνό Ντάριζα, όπου στη ρίζα του και σε όλο το μήκος του κυλούσαν τα νερά του Λάδωνα, πριν την κατασκευή του υδροηλεκτρικού φράγματος το 1955.

Στο Κάψια και τα πανέμορφα σπήλαιά του

Σπήλαια  Κάψια 1 Σπήλαια  Κάψια 2 Σπήλαια  Κάψια 3 Kapsia - Κάψια

Εκεί που πάσχιζες, ταξιδιώτη, πέντε ολόκληρες ώρες στους δρόμους της Αργολιδοκορινθίας και τις στροφές του Κολοσούρτη για να φτάσεις, τώρα σε μιάμιση, άντε δύο ώρες, φτάνεις από το κέντρο της Αθήνας στην Αρκαδία!

Ιστορικά ανέκδοτα του Θ. Κολοκοτρώνη (1770-1843)
Ο θρυλικός «Γέρος του Μωριά» γεννήθηκε στην Παλαιά Μεσσηνία. Να πως τον περιγράφει ο Βλαχογιάννης: 'Οψη «αδύνατη και μαυρειδερή' μάτια βαθουλά, ματιά σκληρή και δυνατή' μεγάλο μουστάκι μαύρο, γερακωτή μεγάλη μύτη' μαλλιά μακρυά κυματιστά. Μικρό κόκινο φέσι στραβοφορεμένο. Τέλος, πρόσωπο που χτυπάει και ξαφνίζει, και που του κάκου θα γύρευε κανείς να βρη σ' έναν Ευρωπαίο το ταίρι του».
Οι Αρβανίτες έτρεμαν κυριολεκτικά το Κολοκοτρωναίκο σπαθί. Γι' αυτό κι' ο φοβερώτερος όρκος τους ήταν: -Να μη γλυτώσω απ' το σπαθί του Κολοκοτρώνη!.

-Πόσο μεγάλη είναι η χώρα που γεννήθηκες; τον ρώτησε κάποιος 'Αγγλος περιηγητής. -'Εχει διακόσιους φούρνους! είπε γελώντας ο Κολοκοτρώνης. (Κάθε σπίτι στα χωριά έχει και δικό του φούρνο).
Μια γυναίκα του ζήτησε κάποια χάρη: -Αφέντη μου, τού'λεγε, κάνε μου αυτό το καλό, και σκλάβα σου να γένω! -Τί λες, μωρή ζουρλή; Εμείς για τη λευτεριά πολεμούμε κι' εσύ θέλεις να γίνης σκλάβα μου;
Του είπαν κάποτε: -Κολοκοτρώνη, η πατρίδα θα σε ανταμείψη. -Το ξέρω, απάντησε' εμένα θα πρωτοεξορίση.
Κάποτε φιλοξένησε εν γνώσει του το φωνιά του αδερφού του, ο οποίος νόμιζε ότι δεν τον ξέρει ο «Γέρος». -Παιδί μου! λέει η μάνα του, δίνεις να φάει ψωμί ο φονιάς του παιδιού μου; -Σώπα μάννα' είπε ο στρατηγός. Αυτό είναι το καλύτερο μνημόσυνο του σκοτωμένου.
Από τη στιγμή, που ο Κολοκοτρώνης ανακατεύτηκε στην πολιτική, έχασε τα νερά του. Πολύ γρήγορα όμως κατάλαβε το σφάλμα του και ξαναγύρισε στ' άρματα.
Διηγόταν μάλιστα και το ακόλουθο μύθο, για να δείξη πως την έπαθε, όταν πήγε να γίνη πολιτικός: 'Ενας λύκος άρπαξε ένα αρνί από το μαντρί και πήγε παραπέρα να το φάει. -Κυρ λύκο, θα με φας, το ξέρω, είπε το αρνί. Γι' αυτό όμως το καλό, κάνε μου και μένα αυτή τη χάρη: τραγούδα μου λιγάκι, γιατί έχεις πολύ γλυκιά φωνή και μένα μου αρέσουν τα τραγούδια.
'Αφησε ο λύκος το αρνί κι άρχισε να ουρλιάζη. Τον άκουσαν τότε τα σκυλιά και τον πήραν στο κυνηγητό. Είδε κι έπαθε, ώσπου να γλυτώσει. Τότε στάθηκε ψηλά στη ράχη κι αγναντεύοντας το μαντρί είπε: -Τί ήθελα εγώ να κάμω τον τραγουδιστή; Καλά να πάθω!.
'Ελεγε κι αυτόν το μύθο: Η κουκουβάγια είχε βρωμίσει πολύ τη φωλιά της κι αποφάσισε να κατοικήση αλλού. Της λέει τότε ο κούκος: -Του κάκου βασανίζεσαι, όσο παίρνεις μαζί σου και τον πισινό σου.
Οι μεγάλοι καπεταναίοι της Επαναστάσεως είχαν διάφορα παρατσούκλια μεταξύ τους.
Τον Οδυσσέα Ανδρούτσο τον έλεγαν Γερο-Χουλιάρα για τις πονηριές και τα τερτίπια του' Γέροντα έλεγαν τον Γκούρα για την φρονιμάδα του' Γύφτο έλεγαν τον Κολοκοτρώνη για το χρώμα του' Γύφτο έλεγαν και τον Καραϊσκάκη.
Καταδιωκόμενος ο Κολοκοτρώνης από τα κυβερνιτικά στρατεύματα στον εμφύλιο πόλεμο του 1825, στάθηκε κάτω από μια καρυδιά να ξεκουραστή. Και μονολογούσε λυπημένος: -Τί έχεις, καρυδιά μου, και παραπονιέσαι; Μη σε πετροβολάνε τα παιδιά; Είναι γιατί έχεις τα καρύδια... * (Γνωστή και η λαϊκή παροιμία: «Το δέντρο πώχει τον καρπό όλο πετροβολιέται».
Ο Κολοκοτρώνης σχολίασε τη δολοφωνία του Καποδίστρια με τον ακόλουθο μύθο: Κάποτε, λέει, τα γαϊδούρια πήραν την απόφαση να σκοτώσουν το σαμαρά, για ν' απαλλαγούν απ' τα σαμάρια κι απ' το φορτίο, που τους έβαζαν οι άνθρωποι. 'Ετσι κι έγινε. Αμέσως όμως κατόπιν πήραν την πρωτοβουλία τα καλφάδια (οι μαθητευόμενοι) του σαμαρά, μα δεν ήξεραν να κάμουν καλή τη δουλειά, γιατί έχασαν το μαστορά τους. 'Ετσι τα κακοφτιαγμένα σαμάρια άρχισαν να χτυπάνε και να πλυγώνουν τα δυστυχισμένα γαϊδούρια, που δεν άργισαν να καταλάβουν ότι με την ανόητη πράξη τους έπεσαν από το κακό στο χειρότερο...
Στον 'Οθωνα, ο οποίος τον ρώτησε τι γνώμη είχε για το νέο πανεπιστήμιο, που άρχισε να χτίζεται, απάντησε: -Να σας πω, μεγαλειότατε' μου φαίνεται ότι τούτο εδώ -κι έδειξε το Πανεπιστήμιο- δεν έπρεπε να κτισθή κοντά σε κείνο -κι έδειξε το Παλάτι' διότι φοβούμαι ότι τούτο θα φάει εκείνο..
'Ελεγε «Οι 'Ελληνες είναι τρελλοί, αλλά έχουν θεόν φρόνιμον».
Μετά την καταδίκη του τον πληροφόρησαν ότι ο βασιλιάς του χαρίζει τη ζωή και τον αφήνει μόνο... 20 χρόνια φυλακή. -Θα γελάσω το βασιλιά! Δεν θα ζήσω τόσους! Αποκρίθηκε.

Αρκαδικό Ιδεώδες Στην Τέχνη

Δημώδη 'Aσματα Γορτυνίας τραγουδούν Βαρίκα Ευρυδικη, Ελίνα Χατζηχρόνογλου, Αντωνακόπουλος Χαράλαμπος, Χατζηχρόνογλου Γεώργιος Μουσικά Κείμενα σε μορφή PDF (Acrobat Reader) :
DimodiAsmataGortinias.pdf

 

ΤΙΤΛΟΣ:  Οι Κολοκοτρωναίοι... Κλέφτικο.
   ΗΧΟΣ:  Πρώτος, ρυθμός 6σιμος.
(1104KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Ο Ήλιος...
   ΗΧΟΣ:  Πλάγιος του Δευτέρου, ρυθμός 7σιμος.
(890KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Το Δερβισάκι...
   ΗΧΟΣ:  Πρώτος, ρυθμός 7σιμος.
(638KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Η Ζωήτσα...
   ΗΧΟΣ:  Πρώτος, ρυθμός 7σιμος.
(702KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Το Χελιδόνι...
   ΗΧΟΣ:  Δεύτερος, ρυθμός 7σιμος.
(871KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Το Δέντρο...
   ΗΧΟΣ:  Πλάγιος του Δευτέρου, ρυθμός 7σιμος.
(824KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Η Λιγερή...  Χορός πηδηχτός.
   ΗΧΟΣ:  Πρώτος, ρυθμός 6σιμος.
(915KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Το Γιογκάρι...
   ΗΧΟΣ:  Πλάγιος του Δευτέρου, ρυθμός 7σιμος.
(888KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Το Μαντηλάκι...
   ΗΧΟΣ:  Πρώτος, ρυθμός 7σιμος.
(761KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Η Γειτονοπούλα...
   ΗΧΟΣ:  Τρίτος, ρυθμός 7σιμος.
(968KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Η Ανάκρισις της Ελένης...  Κλέφτικος.
   ΗΧΟΣ:  Δεύτερος, ρυθμός 6σιμος.
(996KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Ο Βερεμιάρης...
   ΗΧΟΣ:  Πρώτος, ρυθμός 7σιμος.
(814KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Τα Τρία Πουλάκια...  
   ΗΧΟΣ:  Τέταρτος Λέγετος, ρυθμός 7σιμος.
(959KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Η Γαλαξειδιώτισσα...
   ΗΧΟΣ:  Δεύτερος, ρυθμός 7σιμος.
(710KB)
ΤΙΤΛΟΣ:  Ο Σκλαβωμένος Αητός... Επιτραπέζιο Αλληγορικό.
   ΗΧΟΣ:  Πρώτος, ρυθμός 7σιμος.
(1780KB)

Μουσικά Κείμενα σε μορφή PDF (Acrobat Reader) :
DimodiAsmataGortinias.pdf

Με αναφορά τους κλασσικούς χρόνους η Αρκαδία είναι συνυφασμένη με την ειδυλλιακή φύση, αλλά συγχρόνως και με τις θεμελιώδεις αξίες του ανθρωπισμού. Μέσα από το πέρασμα των αιώνων ο Αρκαδικός Μύθος έμελλε να επηρεάσει βαθιά την ευρωπαϊκή κουλτούρα, δημιουργώντας φιλοσοφικά, λογοτεχνικά και καλλιτεχνικά ρεύματα που αποτελούν τη βάση του ευρωπαϊκού πνεύματος και πολιτισμού.
Πατέρας της βουκολικής ποίησης θεωρείται ο Έλληνας ποιητής Θεόκριτος (310-250 π.Χ.) από τις Συρακούσες. Ο Θεόκριτος είχε καταγωγή από τη νήσο Κω και έζησε στην Αίγυπτο στην εποχή του Πτολεμαίου ΙΙ. Οι ιδεατοί ποιμένες που χρησιμοποιεί αφηγούνται τις ερωτικές τους περιπέτειες και εξυμνούν την αγαπημένη τους ποίηση και τους τραγουδιστές που θαυμάζουν.
Τρεις αιώνες αργότερα ο Βιργίλιος (70-19 π.Χ.), ο μεγαλύτερος Ρωμαίος ποιητής, εμπνεύστηκε από τα "Ειδύλλια" για να γράψει στα Λατινικά δέκα ποιητικά αριστουργήματα της βουκολικής ποίησης, γνωστά σαν "Eclogues" ή "Βουκολικά" ("Bucolics"). Αντίθετα από τον Θεόκριτο, ο οποίος είχε τοποθετήσει τους ποιμένες του στη Σικελία, ο Βιργίλιος τους επανέφερε στην Αρκαδία, μια Αρκαδία όμως που έμοιαζε εντυπωσιακά με την Βόρεια Ιταλία, όπου ο ίδιος γεννήθηκε. Η πρώτη εμφάνιση του "Τάφου στην Αρκαδία" εμφανίζεται στο έργο αυτό (V, 42ff):
Kατά την Αναγέννηση η Αρκαδία νοήθηκε σαν μια ιδεατή χώρα όπου βασιλεύει η επίγεια ευτυχία και κυριαρχούν οι αρχές του ουμανισμού, η γαλήνη, η ειρήνη, η δικαιοσύνη, η απλότητα. Έτσι, καθ' όλη την πορεία ανάπτυξης του κινήματος του ευρωπαϊκού ουμανισμού η (ιδεατή) Αρκαδία έμελλε να εξυμνηθεί σε μια πληθώρα ποιητικών και πεζών έργων βουκολικής έμπνευσης, τα ποιμενικά ειδύλλια (pastoral romance), ορισμένα από τα οποία έφεραν ομώνυμο τίτλο. Επικράτησε το ρεύμα αυτό να ονομασθεί "αρκαδισμός" (arcadianism).
Ήδη από τις αρχές του 14ου αι. οι Δάντης, Πετράρχης και Βοκκάκιος, επηρεασμένοι από τον Βιργίλιο, έγραψαν βουκολικά ειδύλλια, προσαρμόζοντάς τα στο πνεύμα της αναγεννησιακής Ιταλίας το αρκαδικό ιδεώδες βρήκε εξέχουσα έκφραση στην περίφημη Ιταλική Αρκαδική Ακαδημία της Ρώμης (Accademia degli Arcadi), ένα αξιόλογο πνευματικό και καλλιτεχνικό κίνημα που ξεκίνησε αρχικά στη Ρώμη το 1656 από μια ομάδα ανθρώπων των γραμμάτων υπό την κηδεμονία της Βασίλισσας Χριστίνας της Σουηδίας. Η Χριστίνα, έχοντας ασπαστεί τον καθολικισμό και παραιτηθεί του θρόνου, εγκαταστάθηκε στη Ρώμη το 1655 όπου υποστήριξε ένθερμα τις τέχνες.
Τον 19ο αιώνα ο Γκαίτε (Johann Wolfgang von Goethe, 1749-1832) έρχεται να υμνήσει την Αρκαδία στο μνημειώδες του έργο Φάουστ (Faust). Από την Αρχαιότητα οι Αρκάδες είχαν στενή σχέση με την μουσική.
Παράλληλα με την λογοτεχνική τάση της βουκολικής ποίησης, ήκμασε κατά την ίδια περίοδο ένα αξιόλογο ρεύμα ζωγραφικής, σύμφωνα με το οποίο ζωγραφικοί πίνακες και σχέδια αναπαριστούσαν ποιμένες μέσα σε ένα βουκολικό και ειδυλλιακό τοπίο με φόντο δάση και λόφους. Ειδικότερα μάλιστα, τον 17ο αιώνα ο Γάλλος ζωγράφος Νικόλας Πουσέν (Nicolas Poussin, 1594-1665) στηριζόμενος στο καλλιτεχνικό αυτό ρεύμα ζωγράφισε ένα από τους σημαντικότερους πίνακές του, γνωστό σαν "Οι ποιμένες της Αρκαδίας" η "ET IN ARCADIA EGO" (1647), που εκτίθεται στο Μουσείο του Λούβρου. Ο πίνακας αυτός αναπαριστά με χαρακτηριστική στοχαστική και μελαγχολική διάθεση τρεις Αρκάδες ποιμένες, ντυμένους με αρχαιοπρέπεια, που στέκονται συμμετρικά γύρω από ένα τάφο με φόντο ένα όμορφο τοπίο. Ένας από αυτούς είναι γονατισμένος στο έδαφος και διαβάζει την λατινική επιγραφή που είναι χαραγμένη πάνω στον τάφο : "Et in Arcadia Ego", που κατά λέξη μεταφράζεται σαν "και εγώ στην Αρκαδία" και προσιδιάζει την κεντρική αλληγορία του έργου. Ο δεύτερος βοσκός φαίνεται να συζητά για την επιγραφή με μια πανέμορφη νέα που στέκεται κοντά του. Ο τρίτος στέκεται δίπλα σκεπτικός. Η επιγραφή μπορεί να πάρει δύο κύριες διαφορετικές ερμηνείες. Είτε "Ακόμα και στην Αρκαδία, εγώ, ο Θάνατος, υπάρχω" ή "και εγώ στην Αρκαδία έζησα". Πλαίσιο κειμένου: Ο πίνακας του Πουσέν οι "Οι ποιμένες της Αρκαδίας""ET IN ARCADIA EGO " ή "The Arcadian shepherds", Nicolas Poussin
Πολλοί άλλοι καλλιτέχνες έμελαν αργότερα να απεικονίσουν το Αρκαδικό ιδεώδες, όπως και θέματα που περιστρέφονται γύρω από τον Αρκαδικό Μύθο: πίνακες και γκραβούρες που απεικονίζουν ειδυλλιακά βουκολικά τοπία με σκηνές που απηχούν τις ιδέες και τη διάθεση που που χαρακτηρίζει το "αρκαδικό ειδύλλιο", όπως σκηνές όπου πρωταγωνιστούν θεοί και νύμφες - ο Πάνας εδώ έχει ξεχωριστή θέση. Οι σημαντικότεροι δημιουργοί είναι οι Laurent de la Hyre (1606-1656), Peter Scheemakers (1691-1781), Francesco Zuccarelli (1702-1788), Richard Wilson (1714-1782), Sir Joshua Reynolds (1723-1792), Honore Fragonard (1732-1806), Leon Vaudoyer (1803-1872), Aubrey Beardsley (1872-1898), George Wilhelm Kolbe (1877-1947) και Augustus John (1878-1961).

Από την σελίδα Αρχαίες πόλεις της Αρκαδίας



Ο Αρκάς, Γιώργος Κατσίμπαλης, από το Κατσίμπαλι της Γορτυνίας
Του Ν. Ι. Κωστάρα

«Πέρασαν 31 χρόνια από το θάνατο του Κολοσσού του Μαρουσιού· κι όμως φαίνεται ότι πέρασαν πιο πολλά γιατί πολλοί τον ξέχασαν κι άλλοι τον αγνοούν, δεν τον έχουν ακούσει καίτοι κατοικούν στο Μαρούσι. Κι όταν ξεχνάμε τις μορφές και αφήνουμε τις μνήμες να σβήνουν, σβήνουμε και εμείς. Γιατί λαοί χωρίς μνήμη και παρα δόσεις οδηγούνται στην παρακμή και στο θάνατο. Αυτός ήταν κι ο λόγος που προτίμησα να αναφερ θώ στον Κολοσσό του Μαρουσιού, τον Μαικήνα των γνώσεων και τον Άρχοντα των Γραμμάτων.
Βιογραφικό Σημείωμα

ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΤΣΙΜΠΑΛΗΣ (1899-1978)
Ο Γιώργος Κατσίμπαλης, γεννήθηκε στην Αθήνα, γιος του λογίου Κωνσταντίνου Κατσίμπαλη. Μεγάλωσε σε πλούσιο σε πνευματικά ερεθίσματα περιβάλλον και επηρεάστηκε ιδιαίτερα από την προσωπικότητα του Κωστή Παλαμά, που συνδεόταν με στενή φιλία με την οικογένειά του. Παρακολούθησε μαθήματα στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου του Παρισιού χωρίς να αποφοιτήσει. Επέστρεψε στην Αθήνα και ήρθε σε επαφή με τους λογοτεχνικούς και καλλιτεχνικούς κύκλους. Δημοσίευσε μεταφράσεις και μελέτες για σημαντικούς ευρωπαίους συγγραφείς, άγνωστους τότε στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό και πρόβαλε τη λογοτεχνική παραγωγή της λεγόμενης Γενιάς του '30 μέσα από τις σελίδες των περιοδικών Τα Νέα Γράμματα (1935-1944) και Αγγλοελληνική Επιθεώρηση (1945-1952), που διηύθυνε. Ασχολήθηκε όπως και ο πατέρας του με τη μελέτη του έργου του Κωστή Παλαμά και εξέδωσε επίσης μια ανθολογία σύγχρονης ελληνικής ποίησης και, κυρίως, βιβλιογραφικές μελέτες για λογοτέχνες όπως οι Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης, Κώστας Κρυστάλλης, Άγγελος Σικελιανός, Κ.Π.Καβάφης, Έντγκαρ Άλλαν Πόε, Αρθούρος Ρεμπώ κ.α. Πέθανε στην Αθήνα. 1. Τα στοιχεία αντλήθηκαν από το λήμμα χ.σ., "Κατσίμπαλης Γιώργος", Παγκόσμιο Βιογραφικό Λεξικό4. Αθήνα, Εκδοτική Αθηνών, 1985.

Ενδεικτική Βιβλιογραφία
o Δασκαλόπουλος Δημήτρης, Γ.Κ.Κατσίμπαλης· Βιβλιογραφία και 12 κριτικά κείμενα. Αθήνα, Ε.Λ.Ι.Α., 1980.
o Δασκαλόπουλος Δημήτρης, "Γ.Κ.Κατσίμπαλης", Τα Βήματα του χρόνου· Σημειώσεις νεοελληνικής λογοτεχνίας, σ.101-109. Αθήνα, Διάττων, 1987.
o Καραντώνης Ανδρέας, "Γιώργος Κ.Κατσίμπαλης", Νέα Εστία104, ετ.ΝΒ', 1/9/1978, αρ.1228, σ.1153-1156.
o Παναγιώτου Γιώργος Α., "Γιώργος Κ.Κατσίμπαλης", Διαβάζω23, 8-9/1979, σ.48-49.
o χ.σ., "Κατσίμπαλης Γιώργος", Παγκόσμιο Βιογραφικό Λεξικό4. Αθήνα, Εκδοτική Αθηνών, 1985.
Συνεντεύξεις
o "Μιλά ο Μολοσσός του Μαρουσίου Γιώργος Κατσίμπαλης: Κόσμο ολόκληρο έχω βγάλει", Διαβάζω121, 16/9/1985, σ.68-72.
Αφιερώματα περιοδικών
o Νέα Εστία108, ετ.ΝΔ΄, 1η/10/1980, αρ.1278

Εργογραφία

(πρώτες αυτοτελείς ελληνόφωνες εκδόσεις)
1 Ι.Μελέτες
o Το παιδί στην ποίηση του Παλαμά. Αθήνα, τυπ.Εστία, 1929.
o Ο Παλαμάς και το σπίτι. Αθήνα, τυπ.Εστία, 1929.
ΙΙ.Βιβλιογραφίες
o Παλαμική βιβλιογραφία 1926-1931. Αθήνα, τυπ.Εστία, 1932.
o Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης· Πρώτες κρίσεις και πληροφορίες. Αθήνα, τυπ.Εστία, 1934.
o Κώστας Κρυστάλλης · Κρίσεις και πληροφορίες. Αθήνα, τυπ. Εστία, 1935.
o Συμπλήρωμα βιβλιογραφίας Α.Παπαδιαμάντη. Αθήνα, τυπ.Εστία, 1938.
o Βιβλιογραφία Ι.Ν.Γρυπάρη. Αθήνα, Ελληνική Εκδοτική Εταιρεία, 1942.
o Βιβλιογραφία Μιχαήλ Μητσάκη. Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1942.
o Βιβλιογραφία Κωνστ.Θεοτόκη. Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1942.
o Βιβλιογραφία Κωστή ΠαλαμάΑ'· Εκδόσεις. Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1942.
o Βιβλιογραφία Κ.Π.Καβάφη. Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1943.
o Βιβλιογραφία Κωστή ΠαλαμάΒ'· 1876-1900. Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1943.
o Βιβλιογραφία Κωστή ΠαλαμάΓ · 1901-1910. Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1943.
o Βιβλιογραφία Κ.Κρυστάλλη (συμπλήρωμα). Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1943.
o Βιβλιογραφία Κωστή Παλαμά· Εκδόσεις και δημοσιεύματα. Αθήνα, Ελληνική Εκδοτική Εταιρεία, 1943.
o Βιβλιογραφικά συμπληρώματα Ι.Γρυπάρη - Μ.Μητσάκη - Κ.Θεοτόκη - Κ.Καβάφη. Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1944.
o Βιβλιογραφία Α.Σικελιανού. Αθήνα, Ελληνική Εκδοτική Εταιρεία, 1946.
o Βιβλιογραφία Α.Σικελιανού (Συμπλήρωμα). Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1952.
o Βιβλιογραφία Κωστή Παλαμά (1943-1953). Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1953.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Έδγαρ ΠόεΑ'· Τα ποιήματα - Κρίσεις και πληροφορίες. Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1955.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Αρθούρου Ρεμπώ (Arthour Rimbaud). Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1955.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Στεφ.Μαλλαρμέ (Stephane Mallarme). Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1955.
o Βιβλιογραφία Λάμπρου Πορφύρα. Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1956.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Κ.Μπωντλαίρ (Charles Baudelaire). Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1956.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Παύλου Βαλερύ (Paul Valery). Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1956.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Παύλου Βερλαίν (Paul Verlaine). Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1956.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Ουώλτ Ουίτμαν (Walt Whitman). Αθήνα, τυπ.σεργιάδη, 1956.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Θωμά Σ. Έλιοτ (Thomas S. Eliot). Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1957.
o Βιβλιογραφία Ι.Μακρυγιάννη και Π.Ζωγράφου. Αθήνα, τυπ.Σεργιάδη, 1957.
o Βιβλιογραφία Θεόφιλου χατζημιχαήλ. Αθήνα, τυπ.σεργιάδη, 1957.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Φρειδ.Μιστράλ (Frederic Mistral). Αθήνα, 1958.
o Βιβλιογραφία Ν.ΚαζαντζάκηΑ'· 1906-1948. Αθήνα, 1958.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Παύλου Κλωντέλ (Paul Claudel). Αθήνα, 1959.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Ζοζέ - Μαρία ντε Ερεντιά (Jose Maria de Heredia). Αθήνα, 1959.
o Βιβλιογραφία Κωστή Παλαμά (1954-1958). Αθήνα, 1959.
o Βιβλιογραφία Περ.Γιαννόπουλου. Αθήνα, 1960.
o Βιβλιογραφία Γιάννη Καμπύση. Αθήνα, 1960.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Άννας ντε Νοάιγ (Anna de Noailles). Αθήνα, 1960.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Εμίλ Βεράρεν (Emile Verharen). Αθήνα, 1960.
o Βιβλιογραφία Γιώργου Σεφέρη. Αθήνα, 1961.
o Ελληνική Βιβλιογραφία Μωρίς Μαίτερλινκ (Maurice Maeterlinck). Αθήνα, 1962.
o Βιβλιογραφία Κωστή Παλαμά (1959-1963). Αθήνα, 1964.
o Βιβλιογραφία Κωστή Παλαμά (1964-1969). Αθήνα, 1970.
o Προσθήκες στη Βιβλιογραφία Κ.Π.Καβάφη ως το 1943· Επιμέλεια Θ.Δ.Μπασογιάννη. Θεσσαλονίκη, 1978.
o Βιβλιογραφία Κ.Π.Καβάφη 1944-1962· Επιμέλεια Θ.Δ.Μπασογιάννη. Θεσσαλονίκη, 1978.
III.Μεταφράσεις
o Ομάρ Καγιάμ, Ρουμπαγιάτ.Αθήνα, Γκοβόστης, χ.χ. 1. Για αναλυτική βιβλιογραφική καταγραφή των έργων του Γ.Κ.Κατσίμπαλη, εκδεδομένων και δημοσιευμένων στην ελληνική και σε άλλες γλώσσες, βλ. Δασκαλόπουλος Δημήτρης, Γ.Κ.Κατσίμπαλης· Βιβλιογραφία και 12 κριτικά κείμενα. Αθήνα, Ε.Λ.Ι.Α., 1980.


Κι αν δεν έγραφε ο μεγάλος Αμερικανός πεζογράφος Χένρυ Μίλλερ το εξαίρετο βιβλίο του ο «Κολοσσός του Μαρουσιού», διεθνοποιώντας σε παγκόσμια έκταση, αυτή την τόσο αποκλει στικά νεοελληνική μορφή, ούτε ο Κατσίμπαλης, ούτε το Μαρούσι θα �ταν γνωστά. Καθότι ο «Κολοσσός του Μαρουσιού» ήταν ένας ύμνος για την Ελλάδα, μια προβολή του τόπου στον διεθνή χώρο. Ο Μίλλερ είδε στον Κατσίμπαλη το βιωματικό ελληνικό πάθος.
Γεννήθηκε γύρω στο 1899 στην Αθήνα κι έζησε κοντά σε ποιητές και πεζογράφους. Ανήκε σε μια οικογένεια που είχε μεγάλη οι κονομική άνεση, αλλά και γερή πνευματική αγωγή με ευρωπαϊκές καταβολές. Κι όμως η γενιά των Κατσιμπαλαίων ξεκινά από το μικρό αρκαδικό χωριό Κατσίμπαλι της Γορτυνίας χωριό που υπηρέτησε, ως Δάσκαλος, ο εκδότης της Ο.Α. «Από κει ξεκίνησαν οι τσέλιγκες προγονοί μου κι έδωσαν το όνομα τους στο χωριό» εξιστορούσε ο Άρχοντας του Μαρουσιού. Ο παπ πούς του Γιώργος Κατσίμπαλης απέκτησε το κτήμα στις ερημιές της Μαγκουφάνας κι εκεί έχτισε μια θε ρινή κατοικία, το γνωστό πύργο του Κατσίμπαλη, χτισμένο από πελε κητή πέτρα, που ο Παλαμάς το βά φτισε. «Τριανέμι�, γιατί το έδερναν όλοι οι άνεμοι. Και η συνοικία ονο μάστηκε «Τριανεμία» η σημερινή συνοικία του Αγίου Νικολάου. Τότε ήταν μια τοποθεσία με «θέα προς τον Υμηττό, τη θάλασσα, τα νησιά, ένα από τα ωραιότερα τοπία που αδιάκοπα ντύνει το φως σαν, σε κάποιο παραμύθι με τα χρώματα», που σήμερα περιβάλλεται από το κατηφοστεφές νέφος. Κι έγινε πο λυκατοικία επί της οδού Βασιλέως Κωνσταντίνου 40. Μόνο το δάσος Κατσίμπαλη απόμεινε, 35 στρέμ ματα που δωρήθηκε από τη Σοφία ΚατσίμπαληΜορέλα το 1944 στον Δήμο Αμαρουσίου και από το 1952 στην Κοινότητα Πεύκης. Οι παλαιό τεροι, μικρά παιδιά μαζεύονταν στη Στέρνα κι έπαιζαν, ενώ θυμούνται τον αρχοντάνθρωπο Κατσίμπαλη που περπατούσε καμαρωτά με μια τεράστια μαγκούρα από μπαμπού. Αληθινός κολοσσός στο ανάστημα μεγαλόκορμος, βροντόφωνος, ρομαντικός, παράφορος και ανιδι οτελέστατος ιδεολόγος και διανο ούμενος που έμαθε να κολυμπά στο πλατύ και ορμητικό ποτάμι του παλαμικού λυρισμού. Αυτό το αρχοντικό ήταν ένα λογοτεχνικό σαλόνι κι αυτός «κοντά στ� άλλα κι ένα είδος Μαικήνας, πρόθυμος να βοηθήσει όπως και όσο μπορούσε» όπως και ο πατέρας του ο Κώστας, που έκανε ανώτερες σπουδές στο Παρίσι. Ενώ η θεία του Μαρίκα παντρεύτηκε τον Αντρέα Μιχαλακόπουλο, «που πέταξε ψηλά με γερά φτερά και τέλειωσε πρωθυπουργός της Ελλάδος αφού έγινε πολλές φορές υπουργός του Ελευθερίου Βενιζέλου».
Γι� αυτό το αρχοντικό ο Κωστής Παλαμάς γράφει: «κοντά στον ανοιχτό αέρα, στου πράσινου το ίσκιωμα, στο σκαλιστό περίγραμμα των αττικών βουνών... δεν λησμο νεί ο ποιητής πως πέρασε αυτού μέσα στην ησυχαστική σκήτη του Κωνσταντίνου Κατσίμπαλη κάποιες ώρες αφιερωμένες θρησκευτικά στη λατρεία του ωραίου ουρανού και του ωραίου στίχου». Πράγματι αυτό το αρχοντικό κυρίαρχο αγρο τικό και μεγαλοαστικό σπίτι, το τρι γυρισμένο από ένα δάσος πεύκων και ειδυλλιακής μοναξιάς είχε γίνει άνετο καταφύγιο δημοτικιστών. Ο Κατσίμπαλης είναι ο πατέρας της νεώτερης ελληνικής βιβλιογρα φικής έρευνας. Η πληθωρική του ιδιοσυγκρασία βρήκε διέξοδο στη μελέτη και διάδοση των άξιων έρ γων της λογοτεχνίας μας, παλαιάς και νεωτέρας. Δεν έγραφε βιβλία κι όμως ενεθάρρυνε τους φίλους του να γράφουν περισσότερα, να δώ σουν ό,τι καλύτερο μπορούσαν. «Ο Κατσίμπαλης δεν θα γράψει. Ένας άνθρωπος που ξέρει να διηγείται σαν τον Κατσίμπαλη δεν το έχει ανάγκη να γράφει», είπε ο Χένρυ Μίλλερ.
Δούλεψε όμως σκληρά για τη λο γοτεχνία, για τους καλούς λογοτέ χνες μας. Διέδιδε τα άγνωστα έργα τους, τα εξυμνούσε, τα υπερασπι ζόταν. Με τον ενθουσιασμό του και την πληθωρική του ζωτικότητα επηρέασε σημαντικά τη λογοτεχνία του καιρού του. Αγάπησε κάθε τι ελληνικό. Ήταν Ελληνολάτρης και πατριώτης. Γι� αυτό πολέμησε ως εθελοντής στο μακεδόνικο μέτωπο και τραυματίστηκε στο πόδι.
Π α ν τ ρ ε ύ τ η κ ε τ η ν Α σ π α σ ί α Σακορράφου, κόρη του Μενέλαου Σακορράφου, καθηγητού του Πανεπιστημίου Αθηνών και της κ. Σακορράφου, το γένος Ρουσσέν, που θαύμαζε ο Ελευθέριος Βενιζέλος.
Η βιβλιογραφία του είναι το ανα πνευστικό σύστημα της φιλολο γίας. «Για πολλούς και για μένα», λέει ο Πάτρικ Λη Φέρμορ, «ήταν μια αστείρευτη πηγή σπάνιας γνώσης γύρω από την Ελλάδα». Παρουσίασε στο Λονδίνο το 1925 έμμετρη μετάφραση των ποιημά των του Κ. Παλαμά και το 1926 ανθολογία συγχρόνων Ελλήνων ποιητών. Υπήρξε ένας από τους πιο ευαίσθητους κριτικούς της γενιάς του �30.
Στάθηκε μια ζωντανή παρουσία στα γράμματα ως το 1978, χρονιά του θανάτου. Ήταν η κινητήρια δύναμη για πολλές εκδηλώσεις της πνευματικής μας ζωής. Ήταν ο προ φορικός μυθιστοριογράφος του Νεοελληνισμού, που ανάλωσε την προσωπικότητα του στον προφορι κό λόγο. Ο Γ. Κατσίμπαλης ήταν ο Σάμιουελ Τζόνσον της σύγχρονης νεοελληνικής πνευματικής ζωής, που είχε επιβληθεί περισσότερο με την προσωπικότητα του παρά με το έργο του. Επηρέασε τη σύγχρονη ελληνική λογοτεχνία με το βάρος του χαρακτήρα του και το κύρος της μορφής του. Έπαιζε τον ρόλο ενός γενικού οδηγού για τη λογο τεχνία.
Είχε ένα αξιόλογο τάλαντο. Ήξερε να ξεχωρίζει τους νέους ανθρώ πους, να τους δίνει θάρρος και να τους οδηγεί στον δρόμο της προ σπάθειας, που συχνά καταλήγει σε κάποια δημιουργική ένταση και έκταση, όπως τονίζει ο δικός μας Θανάσης Διομήδης.
Ήταν μια παρουσία ζωής και αυτό ακριβώς διέκρινε με την οξυδέρ κεια του ο Μίλερ και την απαθα νάτισε. Ήταν μια εθνική κινούμενη βιβλιοθήκη, που ο κάθε περαστικός από την Ελλάδα συμβουλευόταν. Και ο Μίλερ έκανε τον Κατσίμπαλη παγκόσμιο σύμβουλο εξυγίανσης του χαλασμένου, του «βάρβαρου» Ευρωπαίου, εξυγί ανσης και θεραπεί ας με φάρμακο ελληνικής βίωσης, όπως τη ζούσε ο Κατσίμπαλης. Δημοσίευσε συνολικά 43 βιβλιο γραφικές εργασίες (Κ. Παλαμά. Κ. Καβάφη, Αλεξ. Παπαδιαμάντη, Κ. Κρυστάλλη, Περ. Γιαννόπουλου. Ι. Γρυπάρη, Μ. Μητσάκη, Κ. Θεοτόκη, Άγγ. Σικελιανού, Ι. Μακρυγιάννη, Ν. Καζαντζάκη, Γ. Σεφέρη κ.ά.), όπως και ξένων λογοτεχνών.
Βοήθησε και παρουσίασε τους Έλληνες ποιητές με τόση θέρμη και με πνεύμα και γούστο, που τον κά νουν να είναι κάτι πολύ καλύτερο από έναν συγγραφέα, όπως τονίζει ο Μισέλ Ντον.
Ανέλαβε την έκδοση των «Απάντων του Παλαμά» και κληροδότη σε το Ίδρυμα Παλαμά. Κι όταν πέθανε ο εθνικός ποιητής στην Κατοχή στις 28 Φεβρουαρίου 1943 σήκωσε το φέρετρο που «ακουμπούσε η Ελλάδα» μαζί με τον Άγγελο Σικελιανό. Ο Γιώργος Κατσίμπαλης βάδιζε περήφανα την οδό Αναπαύσεως, ψάλλοντας τον Εθνικό Ύμνο, ενώ το στεφάνι που με φιλόφρονη διάθεση κατέθεσαν δύο Γερμανοί αξιωματικοί εκ μέ ρους του Χίτλερ, πετάχτηκε από τον ίδιο τον Κατσίμπαλη, τον αυθόρμη το γνήσιο Έλληνα πατριώτη.
Α υ τ ό ς ε ί ν α ι ο ξ ε χ α σ μ έ ν ο ς Κατσίμπαλης, ο «άγνωστος» λόγιος και ιδιότυπος πνευματικός άνθρω πος που αφιέρωσε τη ζωή του στον έρωτα του για την πατρίδα, που άνθιζε μέσα από τη λογοτεχνία. Στις 29 Ιουνίου 1978 τελείωσε η ζωή αυτού του «Κολοσσού του Μαρουσιού» που όπως τον χαρα κτήρισε ο Κωνσταντίνος Τσάτσος «ήταν ένας αρχηγός, ένας οδηγη τής, ένας παρορμητής, ένας καπε τάνιος».
Ο «άγνωστος» καπετάνιος του Μαρουσιού και του Γορτυνιακού χωριού, Κατσμπαλι που τιμούμε στα 31χρονα τη μνήμη του, με αυτά τα λίγα κρινολούλουδα, για να τον γνωρίσουν οι νεώτερες γενιές».

Ν. Ι. Κωστάρας
Πηγή Μηνιαία εφημερίδα "Οδός Αρκαδίας" ΦYΛΛO 182 ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2009

Αρκαδία Ιστορία και Πολιτισμός - Προσωπικότητες


[Αρκάδες] Πολιτικοί Β'

"...Οι ορεσίβιοι αρχαίοι Αρκάδες αναφέρονται σε πολλές πηγές ως η φυλή εκείνη που επινόησε το άγριο «σπορ» της οπλομαχίας. Η επιφυλακτική και πολεμοχαρής φύση τους, καθιστούσε δύσκολο, ακόμη και για τους γείτονες Σπαρτιάτες να τους ελέγξουν. Οι σημερινοί απόγονοί τους, έχουν βέβαια διακόψει την αιματηρή συνήθεια της οπλομαχίας, αλλά αποδεικνύονται εξίσου «σκληρά καρύδια» με τους αρχαίους κατοίκους της ορεινής περιοχής. Αυτό το ιδιότυπο αρκαδικό πείσμα, λένε άνθρωποι οι οποίοι έχουν ζήσει από κοντά......."
Βασiλη Νέδου

[Αρκάδες] Πρωθυπουργοί Επτά (7) οι :

  1. Ιωάννης (Γενναίος) Κολοκοτρώνης (1862),
  2. Θεόδωρος Δεληγιάννης Γεννήθηκε Λαγκάδια Αρκαδίας (διετέλεσε 5 φορές πρωθυπουργός (1885-1886, 1890-1892),
  3. Νικόλαος Δηλιγιάννης, Τον Ιανουάριο του 1895 διορίστηκε από τον Γεώργιο Α΄ υπηρεσιακός πρωθυπουργός. Καταγωγή Λαγκάδια Αρκαδίας
  4. Νικόλαος Τριανταφυλλάκος , Γεννήθηκε στην Τρίπολη (υπηρεσιακός πρωθυπουργός 1922),
  5. Αλέξανδρος Παπαναστασίου, Γεννήθηκε στο Λεβίδι Αρκαδίας, πολιτικός και δις πρωθυπουργός
  6. Κωνσταντίνος Κωνσταντόπουλος , Γεννήθηκε στην Τρίπολη ( υπηρεσιακός πρωθυπουργός 1892).
  7. Κωνσταντίνος Γεωργακόπουλος, Γεννήθηκε στην Τρίπολη. (υπηρεσιακός πρωθυπουργός 1958)

    [Αρκάδες] Βουλευτές - Υπουργοί οι :

  1. Γρηγόρης Λαμπράκης, πολιτικός, αθλητής και ιατρός (Κερασίτσα)
  2. Αλέξανδρος Παπαναστασίου, πρωθυπουργός (Λεβίδι)
  3. Κωνσταντίνος Γόντικας, βουλευτής, υπουργός (Μαγούλιανα)
  4. Δημήτριος Γόντικας, βουλευτής, πρόεδρος βουλής (Μαγούλιανα)
  5. Γιάννης Ζεύγος, (Δόριζα)
  6. Θεόδωρος Τουρκοβασίλης, υπουργός, ιδρυτής κόμματος (Αλωνίσταινα)
  7. Κανέλλος Δεληγιάννης, πρόεδρος της Βουλής, Αγωνιστής του ΄21 (Λαγκάδια)
  8. Θεόδωρος Δηλιγιάννης, πρωθυπουργός (Λαγκάδια)
  9. Νίκος Πλουμπίδης, στέλεχος του ΚΚΕ (Λαγκάδια)
  10. Δημήτριος Σαπουνάκης, Δήμαρχος Πειραιώς (Τυρός)
  11. Παναγιώτης Γιαννόπουλος, Νομάρχης Αρκαδίας (Όχθια Γορτυνίας)
  12. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ,βουλευτής Αρκαδίας με την Ν.Δ. (Ροεινό Αρκαδίας)
  13. Πέτρος Τατούλης,βουλευτής της Ν.Δ. (Καστρί Κυνουρίας.)
  14. Ευάγγελος Γιαννόπουλος,βουλευτής του ΠΑΣΟΚ (γεννήθηκε το 1918 στη Μυγδαλιά Αρκαδίας και πέθανε 4 Σεπτέμβρη 2003 )
  15. Δημήτρης Αβραμόπουλος, βουλευτής της Ν.Δ. (γεννήθηκε στην Αθήνα, στις 6 Ιουνίου του 1953. Η καταγωγή του είναι από την Αρκαδία και την Ηλεία)
  16. Παρασκευάς Αυγερινός, ιστορικό στέλεχος του ΠΑΣΟΚ ( γεννήθηκε το 1927 στην Αλωνίσταινα Αρκαδίας)
  17. Κώστας Λαλιώτης,βουλευτής του ΠΑΣΟΚ (γεννήθηκε το 1951 στα Δολιανά Αρκαδίας)
  18. Ανδρέας Λυκουρέντζος,βουλευτής της Ν.Δ. (Γεννήθηκε στην Τρίπολη στις 4.1.1957)
  19. Κωστής Στεφανόπουλος,πρόεδρος της Δημοκρατίας (Καταγωγή από Λαγκάδια Αρκαδίας)
  20. Βασίλης Μαντζώρης,βουλευτής της Ν.Δ (Κοτύλιο)
  21. Στέφανος Μάνος,Αρχηγός κόματος και άλλα.. (Γεννήθηκε στην Αθήνα τον Δεκέμβριο του 1939 με καταγωγή από Αρκαδία)
  22. Δημήτρης Ρέππας,βουλευτής του ΠΑΣΟΚ. (6 Ιουλίου 1952 Λεωνίδιο)
  23. Θεόδωρος Κατριβάνος,[25 Οκτώβρη 1919 - 17 Οχτώβρη 2004] βουλευτής της Αριστεράς (στο Λεοντάρι Αρκαδίας )
  24. Κώστας Γείτονας,βουλευτής του ΠΑΣΟΚ (Γεννήθηκε στα Λαγκάδια Αρκαδίας το 1939 )
  25. Σπύρος Γιαννόπουλος, βουλευτής του ΠΑΣΟΚ (Γεννήθηκε Βάχλια, Τρόπαια ) Ο Σπύρος Γιαννόπουλος είναι χαρακτηριστικός εκπρόσωπος μιας γενιάς πολιτικών που βίωσαν την μεταπολεμική Ελλάδα, τη δικτατορία και τη μεταπολίτευση, ύψωσαν τη φωνή και το ανάστημά τους, έσπασαν τα δεσμά με το παρελθόν και με τη ριζοσπαστική τους δράση έβαλαν την ανεξίτηλη σφραγίδα τους στη σύγχρονη ιστορία του τόπου μας. Περισσότερα..
  26. Πάνος Παναγιωτόπουλος, βουλευτής της Ν.Δ. (Γεννήθηκε στην Αθήνα από γονείς προερχόμενους από δύο ορεινές περιοχές της Ελλάδος, την Αρκαδία και την Ευρυτανία)
  27. Σπυρόπουλος Ροβέρτος, ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ ΑΡΚΑΔΙΑΣ, ΠΑ.ΣΟ.Κ (Γεννήθηκε το 1947 στη Τρίπολη Αρκαδίας )
  28. Γιάννος Παπαντωνίου,βουλευτής του ΠΑΣΟΚ (γεννήθηκε στο Παρίσι στις 27 Ιουλίου 1949. τόπος καταγωγής του η ιστορική Στεμνίτσα)
  29. Γιώργος Καρατζαφέρης,ιδρυτής και πρόεδρος του Λαϊκού Ορθόδοξου Συναγερμού (ΛΑ.Ο.Σ.). (Γεννήθηκε στις 11 Αυγούστου 1947 (1947-08-11) (62 ετών) στην Αθήνα (Αμφιθέα) και κατάγεται από την ορεινή Αρκαδία)
  30. Γιάννη Παπαθανασίου, βουλευτής της Ν.Δ. ( Γεννήθηκε το 1954 και μεγάλωσε στην Αθήνα. Η καταγωγή του είναι από το Βλαχόραφτι Γορτυνίας του Νομού Αρκαδίας)
  31. Αλευράς Νάσος, βουλευτής του ΠΑΣΟΚ ( �Γεννήθηκα στην Αθήνα το Μάρτη (18) του 1963 η μάνα μου ηταν από Στεμνίτσα Αρκαδίας )
  32. Αθανάσιος Κατριβάνος, Γεννήθηκε το 1827 στο Ίσαρι της Μεγαλόπολης. νομικός, βουλευτής της Μεγαλόπολης
  33. Χρίστος Κατριβάνος, Γεννήθηκε στο Ίσαρι της Μεγαλόπολης. δικηγόρος, βουλευτής της Δημοκρατικής 'Ενωσης
  34. Κωνσταντίνος Κωνσταντόπουλος, γεννήθηκε το 1832 στη Δόριζα Μαντινείας. Πρόεδρος της Βουλής, υπουργός Δικαιοσύνης υπουργός Οικονομικών και εσωτερικών και πρωθυπουργός τον Φεβρουάριο του 1892.
  35. Τρύφωνας Λαμπρόπουλος, γεννήθηκε το 1835 στο Δάρα της Μαντινείας. Δικηγόρος, δήμαρχος και βουλευτής
  36. Παναγιώτης Μανέτας, γεννήθηκε το 1835. Δικηγόρος, δημοτικός σύμβουλος και βουλευτής
  37. Αθανάσιος Σακελλαριάδης, γεννήθηκε το 1848. Δικηγόρος Αθηνών, βουλευτής Αρκαδίας
  38. Νικόλαος Τριανταφυλλάκος, γεννήθηκε στην Τρίπολη το 1855. ...Βουλευτής με το Κόμμα Σύμπραξης Συντηρητικών, υπουργός Δικαιοσύνης, Εσωτερικών και Αρμοστής της Ελληνικής Κυβέρνησης στην Κων/πολη μετά τις εκλογές του 1920. Στις 28 Αυγούστου του 1922, μετά την Μικρασιατική καταστροφή, ορίζεται Πρωθυπουργός και παρέμεινε μέχρι το Σεπτέμβρη του ιδίου χρόνου.
  39. Χαράλαμπος Βοζίκης , Γεννήθηκε το 1862 στον 'Aγιο Ανδρέα Κυνουρίας. Υπουργός Παιδείας, Δικαιοσύνης, τέσσερις φορές πρόεδρος της Βουλής και Γενικός Διοικητής Αιγαίου και Θράκης.
  40. Νικόλαος Δημητρακόπουλος , Γεννήθηκε το 1864 στην Καρύταινα της Γορτυνίας. Μεγαλόπνοος νομικός, υπουργός Δικαιοσύνης στην περίοδο της πρώτης κυβέρνησης του Ελ. Βενιζέλου. Καθιέρωσε τον θεσμό του Ανώτατου Δικαστικού Συμβουλίου. Το επιστημονικό του έργο είναι σημαντικό και κυριότερο το Νομικαί Ενασχολήσεις. Το 1916 προτάθηκε ως Πρωθυπουργός από τον βασιλιά Κωνσταντίνο, αλλά δεν αποδέχτηκε.
  41. Κωστής Ρεβελιώτης , Γεννήθηκε στη Νεστάνη Μαντινείας. Νομικός, δήμαρχος Μαντινείας και βουλευτής με το κόμμα Φιλελευθέρων.
  42. Στέφανος Σακελλαρίδης, Γεννήθηκε το 1877 στο Ίσαρι της Μεγαλόπολης. Δικηγόρος, βουλευτής του Λαϊκού Κόμματος.
  43. Παναγιώτης Δεληβοριάς, Γεννήθηκε στα Λαγκάδια. Δικηγόρος και βουλευτής Αρκαδίας, με τον Συνδυασμό Φιλελευθέρων.
  44. Ιωάννης Μανέτας, Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1878. Σπούδασε νομικά στην Αθήνα και οικονομικές και πολιτικές επιστήμες στο Παρίσι. Δικηγόρος, βουλευτής και γερουσιαστής Αρκαδίας. Διετέλεσε υπουργός παιδείας το 1925
  45. Γιώργος Σεχιώτης, Γεννήθηκε το 1879 στην Τρίπολη. Δικηγόρος, βουλευτής Μαντινείας
  46. Θεόδωρος Πετρινός, Γεννήθηκε το 1886. Διετέλεσε δήμαρχος Τρίπολης, δικηγόρος και βουλευτής του Λαϊκού Κόμματος και του Ελληνικού Συναγερμού
  47. Νικόλαος Μπακόπουλος, Γεννήθηκε το 1886 στην Τρίπολη. Σπούδασε νομικά στην Αθήνα και στα πανεπιστήμια Γοτίγγης, Χαϊδελβέργης Βερολίνου και Παρισίων. Διετέλεσε και νομάρχης Δράμας, βουλευτής και γερουσιαστής Μαντινείας - Αρκαδίας με το Κόμμα Δημοκρατικής Ενώσεως, το Εργατικό - Αγροτικό Κόμμα, το Κόμμα των Φιλελευθέρων και από το 1961 - 1967 με την Ένωση Κέντρου. Διετέλεσε πολλές φορές υπουργός.
  48. Δημήτριος Γιαννόπουλος, Γεννήθηκε το 1887 στη Δήμητρα Γορτυνίας. Δικηγόρος και βουλευτής Γορτυνίας, Αρκαδίας, του Λαϊκού Κόμματος και Υπουργός Εσωτερικών. Έχει συγγράψει το δίτομο έργο "Γενικές Αρχές", που και σήμερα χρησιμοποιείται από τους νομικούς.
  49. Δημήτριος Τριανταφυλλάκος, Γεννήθηκε το 1894 δικηγόρος, βουλευτής του Προοδευτικού Κόμματος.
  50. Νικόλαος Σταθόπουλος, Γεννήθηκε το 1897 στη Μαντινεία. Δικηγόρος, βουλευτής Μαντινείας του Ελληνικού Συναγερμού.
  51. Γεώργιος Μπακόπουλος, Δικηγόρος και βουλευτής Αρκαδίας και μετέπειτα Αθηνών του Λαϊκού Κόμματος.
  52. Δημήτριος 'Aρχος, Γεννήθηκε στη Βλαχοκερασιά Αρκαδίας το 1907. Δικηγόρος. Σπούδασε νομικά στη Νομική Σχολή Αθήνας και Οικονομικές Επιστήμες στα πανεπιστήμια του Βερολίνου και της Ουάσιγκτον. Διευθυντής του πολιτικού γραφείου του Αλέξανδρου Παπαναστασίου, γενικός γραμματέας υπουργείων. Βουλευτής της Ένωσης Κέντρου και του Πανελλήνιου Σοσιαλιστικού Κινήματος.
  53. Αντώνης Παπαντωνίου, Γεννήθηκε το 1907 στο Δάρα Αρκαδίας. Σπούδασε στη Νομική Σχολή Αθηνών. Βουλευτής Ροδόπης το 1977 με τη Νέα Δημοκρατία.
  54. Αθανάσιος Μίχας, Γεννήθηκε το 1912 στην Κυνουρία. Δικηγόρος Αθηνών. Διετέλεσε Γενικός Γραμματέας του υπουργείου Παιδείας, Γενικός Διοικητής Θράκης με την κυβέρνηση Παπάγου, και Α' αντιπρόεδρος της Βουλής. Πολιτεύθηκε στην Αρκαδία υπό τον Ελλην. Συναγερμό, την ΕΡΕ και τη ΝΔ..
  55. Ηλίας Παπαηλιού, Γεννήθηκε στη Δήμητρα Γορτυνίας το 1913 - 1985. Πτυχιούχος της Νομικής Σχολής Αθηνών. Δικηγόρος, βουλευτής Αρκαδίας με τον Ελληνικό Συναγερμό, με την ΕΡΕ και με την Νέα Δημοκρατία. Διετέλεσε υφυπουργός Εθνικής 'Aμυνας και αντιπρόεδρος της Βουλής.
  56. Ηλίας Κατριβάνος, Γεννήθηκε στο Λεοντάρι Αρκαδίας το 1914. Δικηγόρος, βουλευτής Αρκαδίας, βουλευτής Αθηνών με την Ένωση Κέντρου και το Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα. Χρημάτισε υφυπουργός Εσωτερικών.
  57. Αναστάσιος Σεχιώτης, Γεννήθηκε το 1922. Σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και στο Πανεπιστήμιο Παρισίων. Δικηγόρος, δήμαρχος της Τρίπολης και βουλευτής Αρκαδίας με το Εθνικό Δημοκρατικό Κόμμα και με το ΠΑΣΟΚ. Διετέλεσε Γενικός Γραμματέας στο υπουργείο Κοινωνικών Υπηρεσιών στην κυβέρνηση εθνικής ενότητας. Επίσης υφυπουργός Εθνικής 'Aμυνας, Εσωτερικών, υπουργός Δημόσιας Τάξης.
  58. Κωνσταντίνος Σπηλιόπουλος, Γεννήθηκε το 1924. Δικηγόρος, βουλευτής Αρκαδίας με το Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα το 1986. Διετέλεσε Γεν. Γραμματέας του υπουργείου Κοινωνικών Υπηρεσιών.
  59. Βασίλειος Μαντζώρης, Γεννήθηκε στη Μεγαλόπολη το 1935. Δικηγόρος, βουλευτής Αρκαδίας της Νέας Δημοκρατίας, Νομάρχης Θεσπρωτίας, Λακωνίας, υφυπουργός Βιομηχανίας Ενέργειας και Τεχνολογίας και υφυπουργός Εμπορίου.
  60. Φωτεινή Δεκάζου - Στεφανοπούλου, Γεννήθηκε στην Αθήνα, με καταγωγή από την Αρκαδία. Σπούδασε Νομικά και Ιστορία των Θεσμών στα Πανεπιστήμια Αθηνών και Παρισίων (Paris II) Δικηγόρος Αθηνών, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια της Ιστορίας του Δικαίου στο Τμήμα Ψυχολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου. το 1993 εκλέχτηκε βουλευτής με την Πολιτική 'Aνοιξη στο νομό Ηλείας.

[Αρκάδες] Λογοτέχνες


Κώστας Καρυωτάκης, ποιητής (Τρίπολη)
Νίκος Γκάτσος, ποιητής (Ασέα)
Κρίτων Αθανασούλης, ποιητής (Τρίπολη)
Γιώργος Κατσίμπαλης, Γεννήθηκε στην Αθήνα με καταγωγή από Κατσίμπαλι της Γορτυνίας
Τάσος Γριτσόπουλος , Συγγραφέας. Γεννήθηκε στη Δημητσάνα τον Ιανουάριο του 1911. (1911-2008)
Γιάννης Πάνου, ποιητής, (Τρίπολη)
Γιώργος Χρονάς, ποιητής, (Τρίπολη)
Θανάσης Βαλτινός, ποιητής, (Καράτουλας)
Νίκος Ι. Κωστάρας, συγγραφέας, ιστορικός ερευνητής, δοκιμιογράφος, βιογράφος και λαογράφος , (Κακουραίικα)
Ηλίας Σιμόπουλος, ποιητής, (Κραμποβός)
Σοφοκλής Καρύδης, (1832-1893), ποιητής - θεατρικός συγγραφέας (Κραμποβός)
Δημοσθένης Βαλαβάνης, Καρύταινα της Αρκαδίας, (1824-1854)
Γιώργος Σαραντάρης, γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη στις 20 Απριλίου 1908 και πέθανε στην Αθήνα στις 25 Φεβρουαρίου 1941 η οικογένεια καταγόμενη από το Λεωνίδι
Νικόλαος Σπηλιάδης, (1785 � 1862), �απομνημονευματογράφος� του αγώνα του 21. (Γεννήθηκε στην Τρίπολη)
Κώστας Ουράνης, ποιητής (Ο πατέρας του Νικόλας καταγόταν από τη Κουνουπιά της Κυνουρίας κι η μητέρα του Αγγελική Γιαννούση από το Λεωνίδιο. Στο Λεωνίδιο έζησε τα παιδικά του χρόνια και τελείωσε το δημοτικό σχολείο.)
Τάσος Λειβαδίτης, ποιητής, (O πατέρας του καταγόταν απο την Aρκαδία)
Γιώργος Παυλόπουλος, ποιητής, Γεννήθηκε το 1924 στον Πύργο Ηλείας. Πέθανε 26 Νοεμ. 2008. ("Όλοι Αρκάδες είμαστε και μένα ο παππούλης μου από τη μεριά της μάνας μου ήτανε από το Καρδαρίτσι..." )
( απ' την "ΑΡΚΑΔΙΚΗ ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ" της LAND of GODS : )
Γαϊτανάκη Ζαχαρούλα (ΖΩΝΗ)
Γιαννούκου Ευαγγελία (ΣΤΕΜΝΙΤΣΑ)
Δημόπουλος Γιάννης (ΔΟΞΑ Γορτυνίας)
Διονυσόπουλος Κώστας (Όχθια Αρκαδίας)
Δουζένης Γιώργος (Καρδαρίτσι)
Δουζένης Διονύσης (Καρδαρίτσι)
Δουρίδας Κώστας (Καρδαρίτσι)
E. Ηλιοπούλου - Ζαχαροπούλου (Τρόπαια Γορτυνίας)
Ιωαννίδης Τάκης (Παναγιώτης) (Λευκοχώρι Γορτυνίας)
Καλύβας Κώστας (Κοντοβάζαινα)
Κουφοπούλου-Ηλιοπούλου Θ. (Σπάθαρη Αρκαδίας)
Κουσουνέλος Γιώργος (Καταγωγή ΔΟΞΑ Γορτυνίας)
Μποτής Γεώργιος (Βάχλια Αρκαδίας )
Παναγοπούλου Μαρία (Σέρβου )
Παπαιωάννου Καλύβα Ζ. (Καταγωγή Βάχλια Αρκαδίας. )
Πρωτοπαπάς Κάκου Γ. (Κοντοβάζαινα Αρκαδίας )
Ρέππας Χρίστος (Βαλτεσινίκου Γορτυνίας )
Σπηλιόπουλος Τάκης (Τρόπαια)
Στασινόπουλος Γιώργος (Καταγωγή ΤΡΟΠΑΙΑ )
Τριάδης Νικόλαος (ΜΥΓΔΑΛΙΑ Αρκαδίας)
Τρουπής Θεόδωρος (Σέρβου)
Τσίτσος Ιωάννης (Δόξα του Δήμου Τροπάιων)
Χρυσοχός Ηλίας (Λεωνίδιο Αρκαδίας )

[Αρκάδες] Συγγραφείς Ιστορικοί

Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος. Ήταν ιστορικός που χαρακτηρίζεται από τους σύγχρονους ιστορικούς ως ο "πατέρας" της ελληνικής ιστοριογραφίας. Γεννήθηκε το 1815 στην Κωνσταντινούπολη και ήταν γιος του Δημήτριου Παπαρρηγόπουλου, τραπεζίτη απο τη Βυτίνα και προκρίτου της ελληνικής κοινότητας της Κωνσταντινούπολης. Απεβίωσε το 1891 στην Αθήνα.
Περισσότερα Τάσος Γριτσόπουλος (Δόξα του Δήμου Τροπάιων)
Τάσος Γριτσόπουλος Δημήτρης Λαγός Θανάσης Μητσόπουλος Νίκος Κωστάρας Ιωάννης Αρβανίτης Αρετή Αναστοπούλου Φώτης Φουρνόδαυλος Ευάγγελος Μαχαίρας Γεώργιος Δόγας Ευγενία Κανδηλώρου Απόστολος Καστραντής Νατάσα Πετρούλα--> [Αρκάδες] Επιστήμονες και Πανεπιστημιακοί

'Aγγελος Αγγελόπουλος, οικονομολόγος, καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Ακαδημαϊκός, (γεννήθηκε στο Βλαχοράφτη της Αρκαδίας το 1904 και πέθανε το 1995)
Ηλίας Μαριολόπουλος, φυσικός-μετεωρολόγος, πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών, (γεννήθηκε στην Αθήνα το 1900 όπου και πέθανε το 1991. Η καταγωγή του ήταν από τα Μαγούλιανα)
Νίκος Βέης, Βυζαντινολόγος, νεοελληνιστής, καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Ακαδημαϊκός, (Γεννήθηκε το 1883 στην Τρίπολη Αρκαδίας Πέθανε στην Αθήνα το 1958)
Βασίλειος Οικονομίδης, νομικός, καθηγητής και πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών, (Βυτίνα Γορτυνίας, 1814 - Αθήνα, 1894)
Γεώργιος Μερίκας, ιατρός, Ακαδημαϊκός, (Γεννήθηκε το 1911, στον Αγιο Ανδρέα Κυνουρίας και πέθανε το1996 )
Γεώργιος Βαλκανάς, χημικός, καθηγητής του Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου, (γεννήθηκε στους Χράνους Αρκαδίας το 1927)
Γεώργιος Μιστριώτης, φιλόλογος, καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών (Γεννήθηκε στη Τρίπολη 1840 και πέθανε το 1916)
Κωνσταντίνος Ρωμαίος, Αρχαιολόγος, Ακαδημαϊκός, (Γεννήθηκε στα Βούρβουρα Κυνουρίας το 1874 και πέθανε στην Αθήνα το 1966 σε ηλικία 92 ετών.)

[Αρκάδες] Καλλιτέχνες

Στάθης Ρέππας, Σκηνοθέτης (γεννήθηκε στο χωριό Βαλτεσινικο της Αρκαδίας,)
Βασίλης Παπακωνσταντίνου, συνθέτης και τραγουδιστής (γεννήθηκε στο χωριό Βάστα της Αρκαδίας, στις 21 Ιουνίου 1950)
Γιώργος Μιχαλόπουλος , Ηθοποιός (Γεννήθηκα στην Αθήνα, αλλά είμαι Αρκάς, από μάνα και από πατέρα. Είμαι από το Βαλτεσινίκο. Ο πατέρας μου, πολύ μικρός, ήρθε, με τον παππού μου, οικογενειακώς, στην Αθήνα. Η δουλειά, του πατέρα, ήταν Μαρκόνης στα καράβια. Και η μητέρα μου, κι αυτή, από το Βαλτεσινίκο, ήταν. Δεν εργαζότανε· ήταν νοικοκυρά στο σπίτι· βλέπεις μεγάλωνε τρία κορίτσια και εμένα.)
Γιάννης Μπέζος , Ηθοποιός και τραγουδιστής (γεννήθηκε στο χωριό Κεραστάρι της Αρκαδίας, στις 10 Σεπτεμβρίου το 1956)
Κώστας Τουρνάς, συνθέτης, ποιητής και τραγουδιστής (Γεννήθηκε στην Τρίπολη της Αρκαδίας στις 23 Σεπτεμβρίου 1949 )
Σταύρος Τσιώλης, σκηνοθέτης (γενν. στην Τρίπολη το 1937)
Δημήτρης Μητρόπουλος, (Αθήνα, 1 Μαρτίου 1896 - Μιλάνο 2 Νοεμβρίου 1960) διευθυντής ορχήστρας, με καταγωγή από την Μελισσόπετρα Γορτυνίας
Κώστας Γαβράς, σκηνοθέτης (γεννήθηκε στα Λουτρά Ηραίας στις 12 Φεβρουαρίου 1933)
Αρκάς, σκιτσογράφος
Μίμης Φωτόπουλος μεγάλος ηθοποιός και λογοτέχνης (20 Απριλίου 1913 - 29 Οκτωβρίου 1986) γεννήθηκε στη Ζάτουνα Γορτυνίας
Λαμπροπούλου Καίτη Ηθοποιός Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1926 και έχει καταγωγή από το Καρδαρίτσι
Αλέξανδρος Παπαηλιού σκηνοθέτης. Γεννήθηκε στην Αθήνα με καταγωγή από τα Δολιανά Αρκαδίας.
Γιάννης Τσαρούχης Ζωγράφος. Γεννήθηκε στον Πειραιά (1910 - 1989) ο πατέρας του καταγόταν από την Αρκαδία
Δημήτρης Ταλαγάνης Ζωγράφος. γεννήθηκε στην Τρίπολη της Αρκαδίας



[Αρκάδες] Πολιτικοί Α'

Βιογραφικά Αρκάδων πολιτικών της Μανιώ Μάνεση

ΣΕ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΑ ΑΞΙΩΜΑΤΑ

Αρκάδες πολιτικοί. Με πλούσια δραστηριότητα και δυναμική παρουσία, από το πρώτο κυβερνητικό σχήμα της ελεύθερης Ελλάδας μέχρι σήμερα. Ως πρωθυπουργοί, υπουργοί, πρόεδροι κομμάτων, έγραψαν τη δική τους ιστορία στις σελίδες αυτού του τόπου. Επιχειρούμε μια πρώτη καταγραφή τους. Κριτήριο, η συμμετοχή τους σε κάποιο κυβερνητικό σχήμα.

Βιογραφικά

     Α   
ΑΒΡΑΜΟΠΟΥΛΟΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Διπλωμάτης, κατάγεται από το Ελληνικό Γορτυνίας. Το Μάρτιο του 2004 στην κυβέρνηση του Κώστα Καραμανλή, ανέλαβε για πρώτη φορά κυβερνητικό αξίωμα ως υπουργός Τουρισμού, στο νεοσύστατο υπουργείο. Το 2006 μετακινήθηκε στο υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης όπου παρέμεινε μέχρι τις εκλογές του 2009.

ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΑΓΓΕΛΟΣ Οικονομολόγος – καθηγητής Πανεπιστημίου, Ακαδημαϊκός, γεννημένος στο Βλαχορράφτι το 1904, διορίστηκε το 1944 υφυπουργός Οικονομικών στην πρώτη μεταπολεμική κυβέρνηση του Γεωργίου Παπανδρέου. Το 1974, μετά την πτώση της δικτατορίας ανέλαβε διοικητής της Εθνικής Τράπεζας έως το 1979. Πέθανε το 1995.

ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ Αγωνιστής του 1821, δικαστικός, γεννημένος στα Λαγκάδια, διετέλεσε υπουργός Οικονομικών το διάστημα 1881-1882.

ΑΘΑΝΑΣΟΠΟΥΛΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ Δικαστικός, γεννήθηκε στο Νεοχώρι το 1923. πολιτεύτηκε με το ΠΑΣΟΚ και διετέλεσε αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών το 1985.

ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ ΣΠΗΛΙΟΣ Δικηγόρος, γεννήθηκε στην Τρίπολη το 1821. Συμμετείχε στις κυβερνήσεις του Δημητρίου Βούλγαρη ως υπουργός Ναυτικών και του Επαμεινώνδα Δεληγεώργη ως υπουργός Εκκλησιαστικών και Δημόσιας Εκπαίδευσης. Το διάστημα 1865-1885, ανέλαβε τέσσερις φορές το υπουργείο Δικαιοσύνης στις κυβερνήσεις των Επαμεινώνδα Δεληγεώργη, Δημητρίου Βούλγαρη και Θεόδωρου Δηληγιάννη. Πέθανε το 1891.

ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ ΗΛΙΑΣ Γεννήθηκε το 1889 στο χωριό Απόσκια (Βελημάχι). Στρατιωτικός γιατρός , εξελέγη βουλευτής Αρκαδίας με το ψηφοδέλτιο του Κόμματος Ενώσεως Φιλελευθέρων. Διετέλεσε υπουργός Υγιεινής, Πρόνοιας και Αντιλήψεως στην κυβέρνηση Γεωργίου Κονδύλη (1926) και υπουργός Γενικός Διοικητής Κρήτης στην κυβέρνηση Παναγή Τσαλδάρη (1934-1935).

ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Γεννήθηκε το 1911 στο χωριό Βελημάχι. Σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή Αθήνας, Πολιτικές Επιστήμες και Παιδαγωγικά στα Πανεπιστήμια Βερολίνου, Ιένας και Βιέννης. Βουλευτής της ΕΡΕ, διετέλεσε υφυπουργός Παιδείας στην κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας το 1974, μετά την κατάρρευση της δικτατορίας των συνταγματαρχών. Πέθανε το 2006.

ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΣ Γιατρός, χειρουργός, γεννήθηκε στην Αλωνίσταινα το 1927. Ιδρυτικό μέλος του ΠΑΣΟΚ, χρημάτισε υπουργός Υγείας και Πρόνοιας το διάστημα 1981-1984 και στη συνέχεια ανέλαβε υπουργός 'Aνευ Χαρτοφυλακίου για θέματα κοινωνικής πολιτικής.

    Β  
ΒΑΡΒΟΓΛΗΣ (ΜΠΑΡΜΠΟΓΛΗΣ ή ΜΠΑΡΜΠΟΓΛΟΥ) ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ Δικαστικός, γεννήθηκε στην Τρίπολη το 1799. Διετέλεσε πρόεδρος της Βουλής την περίοδο 1853-1854. Έλαβε μέρος στις κυβερνήσεις του Αντώνιου Κριεζή, ως υπουργός Εκκλησιαστικών και Παιδείας, του Αλέξανδρου Μαυροκορδάτου ως υπουργός Δικαιοσύνης, του Γενναίου Κολοκοτρώνη ως υπουργός Οικονομικών και του Δημητρίου Βούλγαρη, ως υπουργός Δικαιοσύνης. Πέθανε το 1870.

ΒΑΡΒΟΓΛΗΣ ΦΙΛΙΠΠΟΣ Γιος του πρώην υπουργού και προέδρου της Βουλής Παναγιώτη Βάρβογλη, γεννήθηκε στην Τρίπολη το 1835. Έλαβε μέρος στην κυβέρνηση του Θεόδωρου Δηλιγιάννη ως υπουργός δικαιοσύνης. Πέθανε το 1907.

ΒΑΧΛΙΩΤΗΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Στρατιωτικός γιατρός, γεννημένος το 1888 στη Βάχλια Γορτυνίας, υπήρξε βουλευτής του Κόμματος των Φιλελευθέρων και της Ένωσης Κέντρου. Το 1950, έγινε υπουργός Δημόσιας Τάξης στην κυβέρνηση Σοφοκλή Βενιζέλου.

ΒΟΖΙΚΗΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ Δικηγόρος, γεννήθηκε το 1862 στον 'Aγιο Πέτρο Κυνουρίας. Γόνος οικογένειας αγωνιστών του 1821, διετέλεσε υπουργός Εκκλησιαστικών και Δημόσιας Εκπαιδεύσεως στην κυβέρνηση Δημητρίου Γούναρη (1915), υπουργός 'Aνευ Χαρτοφυλακίου στις κυβερνήσεις Νικόλαου Καλογερόπουλου και Δημητρίου Γούναρη (1921-1922), υπουργός Επισιτισμού και Πολιτικός Διοικητής Θράκης και αργότερα υπουργός 'Aνευ Χαρτοφυλακίου στην κυβέρνηση Γούναρη (1922) και υπουργός Γενικός Διοικητής Θράκης στην κυβέρνηση Πέτρου Πρωτοπαπαδάκη (1922). Πέθανε το 1937.

   Γ 
ΓΕΙΤΟΝΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Πολιτικός μηχανικός, γεννήθηκε στα Λαγκάδια το 1939. Μέλος του ΠΑΣΟΚ από την ίδρυσή του, διετέλεσε υφυπουργός ΠΕΧΩΔΕ, Δημόσιας Τάξης, αναπληρωτής υπουργός ΠΕΧΩΔΕ, υπουργός Δημόσιας Τάξης, Υγείας και Πρόνοιας, Επικρατείας, στις κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ από το 1985 μέχρι το 2000.

ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Γεννήθηκε το 1890 στην Τρίπολη. Δικηγόρος, άρχισε να ασχολείται με την πολιτική το 1928 με το Λαϊκό Κόμμα. Το 1935 ανέλαβε υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ στην κυβέρνηση Δεμερτζή, το 1936 του ανατέθηκε το υπουργείο Εθνικής Παιδείας στην κυβέρνηση Ιωάννου Μεταξά, αλλά παραιτήθηκε διαφωνώντας. Το Μάρτιο του 1958, ο βασιλιάς Παύλος του ανέθεσε το σχηματισμό υπηρεσιακής κυβέρνησης, για τη διενέργεια εκλογών. Πέθανε το 1973.

ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Γεννήθηκε το 1887 στη Δήμητρα Γορτυνίας. Δικηγόρος, έλαβε μέρος στις κυβερνήσεις του Παναγή Τσαλδάρη ως υπουργός Εσωτερικών (1934) και του Γεωργίου Κονδύλη ως υπουργός Δικαιοσύνης (1935). Πέθανε το 1953.

ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ Δικηγόρος, γεννημένος στη Μυγδαλιά Γορτυνίας το 1918. Ιδρυτικό μέλος του ΠΑΣΟΚ, βουλευτής του κόμματος από το 1981, διετέλεσε Υπουργός Συγκοινωνιών, Εργασίας, Εμπορικής Ναυτιλίας, Αιγαίου, Δικαιοσύνης στις κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ από το 1981 – 2000. Πέθανε το 2003.

ΓΟΝΤΙΚΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Γεννήθηκε στα Μαγούλιανα το 1888. Δικηγόρος, εκλεγόταν βουλευτής με το Κόμμα των Φιλελευθέρων από το 1932 και μετά το 1961 με την ΕΡΕ. Το Νοέμβριο του 1958 ανέλαβε προσωρινά την ηγεσία του Κόμματος των Φιλελευθέρων. Διετέλεσε υπουργός Εφοδιασμού και Διανομών και υπουργός 'Aνευ Χαρτοφυλακίου (Στρατιωτικών) για μικρά διαστήματα την περίοδο 1948-1950. Πέθανε το 1967.

ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ ΘΕΟΔΩΡΟΣ Εγγονός του οπλαρχηγού της Επανάστασης Γρηγορίου Λιακάκου, γεννήθηκε το 1880 στο Μεσορράχι Κυνουρίας. Σπούδασε στην Ιατρική και τη Νομική Σχολή Αθηνών. Εξελέγη βουλευτής με το κόμμα του Ελευθέριου Βενιζέλου. Υπήρξε από τους ιδρυτές του Κόμματος Δημοκρατικής Ενώσεως υπό τον Αλέξανδρο Παπαναστασίου.

     Δ    
ΔΑΡΒΕΡΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ Γεννήθηκε το 1879 στα Βέρβαινα Κυνουρίας. Σπούδασε νομικά και εγκαταστάθηκε στη Θεσσαλονίκη. Το 1935 έλαβε μέρος στην κυβέρνηση Γεωργίου Κονδύλη ως υπουργός Εθνικής Οικονομίας. Πέθανε το 1946.

ΔΑΣΚΑΛΑΚΗΣ ΓΙΩΡΓΟΣ Γεννημένος το 1936 στα Λαγκάδια, υπήρξε ιδρυτικό μέλος του ΠΑΣΟΚ, στις κυβερνήσεις του οποίου διετέλεσε υφυπουργός Εμπορίου, Εσωτερικών, Μεταφορών και αναπληρωτής υπουργός Εσωτερικών.

ΔΕΚΑΖΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ Γεννήθηκε στην Τρίπολη το 1879. Γεωπόνος, διετέλεσε υπηρεσιακός Υπουργός Γεωργίας (1934), υπουργός Κρατικής Υγιεινής και Αντιλήψεως (1935) και στη συνέχεια υπουργός Εθνικής Οικονομίας.

ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ ΕΠΑΜΕΙΝΩΝΔΑΣ Δικηγόρος – δημοσιογράφος, γεννήθηκε το 1829 στην Τρίπολη. Ανέπτυξε πλούσια αντιμοναρχική δράση. Συμμετείχε ως υπουργός Δημόσιας Εκπαιδεύσεως στην επαναστατική κυβέρνηση της τριανδρίας Δημητρίου Βούλγαρη, Μπενιζέλου Ρούφου και Κωνσταντίνου Κανάρη. Πρωθυπουργός έγινε πρώτη φορά στις 20 Οκτωβρίου του 1865 σε ηλικία 36 ετών (ο νεότερος πρωθυπουργός της Ελλάδας), αναγκάστηκε ωστόσο να παραιτηθεί μόλις ένα μήνα μετά. Ανέλαβε εκ νέου την πρωθυπουργία το 1870, το 1872 και για μικρό χρονικό διάστημα το 1876. Συμμετείχε στην οικουμενική κυβέρνηση του Κωνσταντίνου Κανάρη ως υπουργός Οικονομικών. Πέθανε το 1879.

ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ Γόνος της ιστορικής οικογένειας της Γορτυνίας, γεννήθηκε στα Λαγκάδια το 1826. Ως υπουργός Εξωτερικού της κυβέρνησης Διομήδη Κυριακού, ήταν υπεύθυνος των διαπραγματεύσεων για την πλήρωση του θρόνου μετά την απομάκρυνση του Όθωνα. Συμμετείχε σε πολλές κυβερνήσεις ως υπουργός Εξωτερικών, Οικονομικών, Εκκλησιαστικών και Δημόσιας Εκπαιδεύσεως, Στρατιωτικών, Εσωτερικών. Ανέλαβε για πρώτη φορά την πρωθυπουργία ως αρχηγός του Εθνικού Κόμματος, το διάστημα 1885 -1886. Επόμενες πρωθυπουργικές θητείες του Δηλιγιάννη, τα διαστήματα 1890-1892, 1895-1897 οπότε διοργανώθηκαν οι πρώτοι Ολυμπιακοί Αγώνες στην Αθήνα, 11/1902-6/1903, 12/1904-5/1905. Την 1η Ιουνίου 1905 δολοφονήθηκε στην Αθήνα από έναν χαρτοπαίκτη επειδή είχε διατάξει το κλείσιμο των λεσχών.

ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ Δικηγόρος, γεννημένος στην Καρύταινα το 1864 εξελέγη για πρώτη φορά βουλευτής Αρκαδίας το 1910 και αμέσως διετέλεσε υπουργός Δικαιοσύνης. Αποχώρησε το 1912, λόγω διαφωνίας του με τον πρόεδρο της κυβέρνησης Ελ. Βενιζέλο και ίδρυσε το «Προοδευτικό Κόμμα» το οποίο στις εκλογές του 1915 έλαβε 7 έδρες. Ένα χρόνο μετά, έλαβε από το βασιλιά Κωνσταντίνο εντολή σχηματισμού κυβέρνησης, εντολή που αποποιήθηκε στη συνέχεια λόγω διαφωνιών του με την αγγλική πρεσβεία. Πέθανε το 1921.

      Ζ    
ΖΕΒΓΟΣ - ΤΑΛΑΓΑΝΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Γεννήθηκε το 1897 στη Δόριζα Μαντινείας. Δάσκαλος – δημοσιογράφος, υπήρξε υψηλόβαθμο στέλεχος του ΚΚΕ. Συμμετείχε ως υπουργός Γεωργίας στην κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας του Γεωργίου Παπανδρέου, το 1944. Δολοφονήθηκε το Μάρτιο του 1947, στη Θεσσαλονίκη, όπου είχε μεταβεί με κλιμάκιο του ΟΗΕ ως εκπρόσωπος του ΚΚΕ.

ΖΕΡΒΑΣ ΛΕΩΝΙΔΑΣ Ο σημαντικότερος Έλληνας χημικός, γεννήθηκε το 1902 στη Μεγαλόπολη. Διετέλεσε υπηρεσιακός υπουργός Βιομηχανίας το διάστημα 31/12/1963 – 19/2/1964. Πέθανε το 1980.

     Κ  
ΚΑΛΤΕΖΙΩΤΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ Πολιτικός μηχανικός, γεννημένος στην Τρίπολη το 1942, διετέλεσε υφυπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων το 1980.

ΚΑΡΑΤΖΑΦΕΡΗΣ ΓΙΩΡΓΟΣ
Δημοσιογράφος, γεννημένος στην Τρίπολη το 1947, εξελέγη το 1993 για πρώτη φορά βουλευτής με τη Νέα Δημοκρατία. Το Μάιο 2000, τέθηκε εκτός Κοινοβουλευτικής Ομάδας και αποκλείστηκε από όλα τα κομματικά όργανα. Αφορμή, συνέντευξή του με την οποία επέρριπτε ευθύνες στην ηγεσία της ΝΔ για την ήττα στις εθνικές εκλογές. Το Σεπτέμβριο του 2000 παρουσίασε την ιδρυτική διακήρυξη του κόμματός του με την επωνυμία ΛΑΟΣ (Λαϊκός Ορθόδοξος Συναγερμός). Στις ευρωεκλογές του 2004, εξελέγη για πρώτη φορά ευρωβουλευτής με το ψηφοδέλτιο του ΛΑΟΣ. Στις βουλευτικές εκλογές του 2007 εξέλεξε 10 βουλευτές στο Κοινοβούλιο.

ΚΑΤΡΙΒΑΝΟΣ ΗΛΙΑΣ Γεννήθηκε στο Λεοντάρι, το 1914. Δικηγόρος, πολιτεύτηκε με την Ένωση Κέντρου. Διετέλεσε υφυπουργός Εσωτερικών το 1984. Πέθανε το 1993.

ΚΑΤΡΙΒΑΝΟΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ Δικηγόρος, γεννήθηκε στο Λεοντάρι το 1919. Υπουργός Εσωτερικών επί Οικουμενικής Κυβέρνησης 11/1989 – 4/1990.

ΚΟΦΙΝΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Δικηγόρος – οικονομολόγος, γεννήθηκε το 1869 στην Τρίπολη. Ήταν υπουργός Οικονομικών στην κυβέρνηση του Στυλιανού Γονατά, όπως και στην κυβέρνηση του Ανδρέα Μιχαλακόπουλου. Πέθανε το 1949.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Γεννημένος στη Μαντινεία, το 1832, σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και πολιτεύτηκε με το κόμμα του Θεόδωρου Δηλιγιάννη. Έλαβε εντολή σχηματισμού κυβέρνησης από τον Γεώργιο Α’ μετά την παύση της κυβέρνησης Δηλιγιάννη από τα ανάκτορα. Διετέλεσε πρωθυπουργός για ένα εξάμηνο το 1892, μέχρι τις εκλογές που ανέδειξαν νικητή τον Τρικούπη. Πέθανε το 1910.

ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Γεννημένος στην Τρίπολη το 1909, στρατιωτικός γιατρός, έλαβε μέρος σε τρεις διαδοχικές κυβερνήσεις του Σοφοκλή Βενιζέλου (1950-1951).

     Λ  
ΛΑΛΙΩΤΗΣ ΚΩΣΤΑΣ Γεννημένος το 1951 στα Δολιανά, υπήρξε ιδρυτικό μέλος του ΠΑΣΟΚ. Ανέλαβε για πρώτη φορά κυβερνητικό αξίωμα τον Ιούλιο του 1982, ως υφυπουργός Προεδρίας αρμόδιος για τη Νέα Γενιά. Το διάστημα 1985-1987, παρέμεινε εκτός πολιτικής, λόγω διαφωνιών του με την πολιτική του ΠΑΣΟΚ. Από τις εκλογές του 19933 έως τον Οκτώβρη του 2001 ήταν υπουργός Περιβάλλοντος Χωροταξίας Δημόσιων Έργων.

ΛΑΜΠΡΑΚΗΣ ΓΡΗΓΟΡΗΣ Γιατρός, γεννημένος το 1918 στην Κερασίτσα, με πλούσια κοινωνική και φιλανθρωπική δράση, εξελέγη για πρώτη φορά βουλευτής το 1961 με το ψηφοδέλτιο της ΕΔΑ. Πήρε μέρος σε διεθνείς ειρηνιστικές συναντήσεις και κινητοποιήσεις, ενώ το 1963 πραγματοποίησε παρά την απαγόρευση, Πορεία Ειρήνης από τον Μαραθώνα στην Αθήνα. Στις 22 Μαΐου 1963, μετά το τέλος ομιλίας του για την ειρήνη στη Θεσσαλονίκη δέχτηκε δολοφονική επίθεση από παρακρατικούς. Ο θάνατός του προκάλεσε τεράστιο πολιτικό θέμα, με τον τότε αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης Γεώργιο Παπανδρέου να κατηγορεί ως «ηθικό αυτουργό» τον τότε πρωθυπουργό. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής απέκρουσε τις κατηγορίες, ωστόσο η κυβέρνησή του παραιτήθηκε ένα μήνα αργότερα μετά από διαφωνία με το βασιλιά.

ΛΥΚΟΥΡΕΝΤΖΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ Πολιτικός επιστήμονας, γεννήθηκε στο 1957 στην Τρίπολη. Βουλευτής Αρκαδίας της Νέας Δημοκρατίας, ανέλαβε για πρώτη φορά κυβερνητικό αξίωμα το Σεπτέμβριο 2007 ως υφυπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων στην κυβέρνηση του Κώστα Καραμανλή.

     Μ  
ΜΑΝΕΤΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ Γιος του Παναγιώτη Μανέτα και εγγονός του Γενναίου Κολοκοτρώνη, γεννήθηκε στην Τρίπολη το 1881. Αντιστράτηγος, συμμετείχε στην κυβέρνηση του Ελευθερίου Βενιζέλου ως υπουργός Στρατιωτικών (1928-1929), στην υπηρεσιακή κυβέρνηση του Αλέξανδρου Οθωναίου ως υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Γεωργίας (1933), ενώ το διάστημα 1945-1946, συμμετείχε στις κυβερνήσεις των Θεμιστοκλή Σοφούλη και Νικολάου Πλαστήρα. Πέθανε το 1947.

ΜΑΝΕΤΑΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Εγγονός του οπλαρχηγού της Επανάστασης και πρώην προέδρου της κυβέρνησης, Γενναίου Κολοκοτρώνη, γιος του Παναγιώτη Μανέτα, γεννήθηκε στην Τρίπολη το 1878. Ο δικηγόρος Ιωάννης Μανέτας εξελέγη βουλευτής με το Κόμμα των Φιλελευθέρων και το 1925 ανέλαβε το υπουργείο Εκκλησιαστικών και Δημόσιας Εκπαιδεύσεως στην κυβέρνηση του Ανδρέα Μιχαλακόπουλου.

ΜΑΝΕΤΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Αντιστράτηγος, γεννήθηκε το 1879 στην Τρίπολη. Εγγονός του Γενναίου Κολοκοτρώνη, γιος του Παναγιώτη Μανέτα, συμμετείχε το 1933, στην κυβέρνηση του Αλέξανδρου Οθωναίου ως υπουργός Συγκοινωνιών. Στην κυβέρνηση Πλαστήρα, το 1950, ήταν υπουργός Εφοδιασμού και Διανομών.

ΜΑΝΕΤΑΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ Γεννήθηκε στην Τρίπολη το 1837. Δικηγόρος, ανήκε πολιτικά στο Κόμμα του Χαριλάου Τρικούπη και αργότερα του Γεωργίου Θεοτόκη. Χρημάτισε υπουργός Εκκλησιαστικών και Δημόσιας Εκπαιδεύσεως, στην κυβέρνηση Τρικούπη, την τριετία 1886 - 1889.

ΜΑΝΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Διαπρεπής χειρουργός, γεννήθηκε το 1905 στην Τρίπολη. Διετέλεσε υπηρεσιακός υπουργός Κοινωνικών Υπηρεσιών στην υπηρεσιακή κυβέρνηση Ιωάννη Παρασκευόπουλου (1963-1964). Πέθανε το 1998.

ΜΑΝΤΖΩΡΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ Γεννήθηκε το 1935 στη Μεγαλόπολη. Δικηγόρος, βουλευτής Αρκαδίας με τη ΝΔ από το 1977 έως το 1993, οπότε προσχώρησε στην Πολιτική ¶νοιξη του Αντώνη Σαμαρά. Διετέλεσε Υφυπουργός Βιομηχανίας, Ενέργειας, Τεχνολογίας και Υφυπουργός Εμπορίου στην κυβέρνηση Μητσοτάκη.

ΜΕΡΙΚΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Γιατρός παθολόγος, καθηγητής Πανεπιστημίου, γεννήθηκε το 1911 στον ¶γιο Ανδρέα Κυνουρίας, διετέλεσε υπηρεσιακός Υπουργός Υγείας-Πρόνοιας & Κοινωνικών Ασφαλίσεων στην Οικουμενική Κυβέρνηση του Ξενοφώντα Ζολώτα (1989). Πέθανε το 1996.

ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Δικηγόρος, με σπουδές και στο Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ, γεννήθηκε το 1887 στα Αγεωργίτικα. Πολιτεύτηκε για πρώτη φορά το 1926 και εξελέγη βουλευτής Αρκαδίας με το Λαϊκό Κόμμα. Το διάστημα 1948-1949, έλαβε μέρος στην κυβέρνηση του Θεμιστοκλή Σοφούλη ως υπουργός Εργασίας. Το 1949, μετείχε στο Συνέδριο των Υπουργών της Ευρώπης για την εισδοχή της Ελλάδας ως ιδρυτικού μέλους της Πανευρώπης που έγινε στο Λονδίνο. Ήταν πρόεδρος της Επιτροπής Αναθεώρησης του Συντάγματος η οποία κατήρτισε το Σύνταγμα του 1952. Πέθανε το 1975.

ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Αντιστράτηγος, γεννημένος το 1889 στη Μαντινεία, έλαβε μέρος στις κυβερνήσεις Κωνσταντίνου Δεμερτζή και Ιωάννη Μεταξά ως υπουργός Γενικός Διοικητής Κρήτης και υφυπουργός Εσωτερικών, το διάστημα 1935-1936. Πέθανε το 1950.

     Ν  
ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ Δικαστικός, γεννήθηκε στην Καρύταινα το 1816. Γαμπρός του υδραίου πολιτικού Δημήτριου Βούλγαρη ο οποίος διετέλεσε οκτώ φορές πρωθυπουργός της Ελλάδας, συμμετείχε σε κυβερνήσεις των Βούλγαρη και Μπενιζέλου Ρούφου την περίοδο 1862-1875, ως υπουργός Εκκλησιαστικών και Δημόσιας Εκπαιδεύσεως, Εσωτερικών, Δικαιοσύνης, Ναυτικών. Πέθανε το 1887.

     Π  
ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ ΡΗΓΑΣ Εισοδηματίας – συγγραφέας, γεννήθηκε στην Τρίπολη το 1794. Αγωνιστής της Επανάστασης του 1821, δημιούργησε επί Όθωνα το κίνημα της 3ης Σεπτεμβρίου 1843. Ανέλαβε το υπουργείο Εσωτερικών σε πολλές κυβερνήσεις, κατά διαστήματα από το 1843 έως το 1860.

ΠΑΠΑΓΙΑΒΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Δικηγόρος, γεννήθηκε το 1911 στο Δρακοβούνι Γορτυνίας. Βουλευτής της Ένωσης Κέντρου, διετέλεσε υφυπουργός Γεωργίας στην Κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας το διάστημα 26/7/1974 – 9/10/1974.

ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Γιατρός, γεννημένος το 1895 στο Βαλτέτσι. Το 1951, εξελέγη για πρώτη φορά βουλευτής Αρκαδίας με το ψηφοδέλτιο του Ελληνικού Συναγερμού. Συμμετείχε στις κυβερνήσεις του Κωνσταντίνου Τσαλδάρη ως υπουργός Μεταφορών (1946-1947), του Ηλία Τσιριμώκου ως υπουργός Βιομηχανίας (1965) και του Στέφανου Στεφανόπουλου ως υφυπουργός Οικονομικών και Εθνικής Αμύνης (1965-1966).

ΠΑΠΑΔΟΓΓΟΝΑΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Αξιωματικός του Πολεμικού Ναυτικού, γεννημένος στην Τρίπολη το 1931, ήταν ένας από τους ηγέτες του κινήματος του Ναυτικού το 1973 εναντίον της δικτατορίας των συνταγματαρχών. Εξελέγη βουλευτής της ΝΔ και διετέλεσε υπουργός Εμπορικής Ναυτιλίας και Συγκοινωνιών στις κυβερνήσεις του Κωνσταντίνου Καραμανλή, αναπληρωτής υπουργός Εθνικής 'Aμυνας και υπουργός Εμπορικής Ναυτιλίας στην κυβέρνηση Μητσοτάκη την τριετίας 1990 – ’93.

ΠΑΠΑΗΛΙΟΥ ΗΛΙΑΣ Δικηγόρος, γεννημένος στη Δήμητρα Γορτυνίας, ανέλαβε κυβερνητικό αξίωμα, για πρώτη και μοναδική φορά το 1977, ως υφυπουργός Εθνικής 'Aμυνας στην κυβέρνηση Κωνσταντίνου Καραμανλή. Πέθανε το 1985.

ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Ο «πατέρας της Δημοκρατίας», όπως αποκάλεσαν τον ιδρυτή της Πρώτης Ελληνικής Δημοκρατίας γεννήθηκε το 1876 στην Τρίπολη. Με σπουδές νομικών, οικονομικών, φιλοσοφίας και κοινωνιολογίας στην Αθήνα, τη Γερμανία, το Λονδίνο και το Παρίσι, ο Αλέξανδρος Παπαναστασίου εξελέγη για πρώτη φορά βουλευτής Αρκαδίας το 1910. Συμμετείχε ως υπουργός Συγκοινωνιών στην κυβέρνηση Βενιζέλου. Το 1922 και αφού ο Βενιζέλος είχε αποφασίσει την αποχώρησή του από την πολιτική, ίδρυσε νέο κόμμα τη «Δημοκρατική Ένωση», που το 1928 μετονομάστηκε σε «Αγροτικό και Εργατικό Κόμμα». Έγινε πρωθυπουργός στις 12 Μαρτίου 1924. Η θητεία του κράτησε μέχρι τις 27 Απριλίου το διάστημα όμως ήταν αρκετό για να περάσει από τη Βουλή το «περί εκπτώσεως της Δυναστείας και ανακηρύξεως της Δημοκρατίας» ψήφισμά του, που οδήγησε στο Δημοψήφισμα της 13ης Απριλίου και την καθιέρωση της Αβασίλευτης Δημοκρατίας. Επόμενη ολιγοήμερη επίσης πρωθυπουργική θητεία, το 1932. Σε πολλές κυβερνήσεις διετέλεσε υπουργός Οικονομικών, Γεωργίας, Εξωτερικών, Εθνικής Οικονομίας, Στρατιωτικών – Ναυτικών – Αεροπορίας. Πέθανε σε ηλικία 60 ετών, βλέποντας να διαλύεται το αβασίλευτο καθεστώς.

ΠΟΥΡΝΑΡΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δικαστικός – Αρεοπαγίτης, γεννήθηκε στη Δημητσάνα το 1877. Την περίοδο 1943-1944, διετέλεσε υπουργός Δικαιοσύνης και Εθνικής Οικονομίας και υφυπουργός Εργασίας.

     Ρ  
ΡΑΜΜΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Με πλούσιες σπουδές νομικών σε Αθήνα, Λωζάνη, Λειψία, Αμβούργο, ο καθηγητής Πανεπιστημίου Γ. Ράμμος γεννήθηκε στο Κορακοβούνι Κυνουρίας το 1902. Διετέλεσε υπουργός Παιδείας και Θρησκευμάτων στην υπηρεσιακή κυβέρνηση του Κωνσταντίνου Γεωργακόπουλου (1958). Πέθανε το 1987.

ΡΕΠΠΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Οδοντίατρος, γεννήθηκε το 1952 στο Λεωνίδιο. Το 1981 εξελέγη για πρώτη φορά βουλευτής Αρκαδίας του ΠΑΣΟΚ. Διετέλεσε υπουργός Τύπου - Κυβερνητικός εκπρόσωπος και υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων στις κυβερνήσεις του Κώστα Σημίτη.

     Σ  
ΣΕΧΙΩΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Δικηγόρος, γεννημένος το 1875, συμμετείχε στην κυβέρνηση του Θεόδωρου Πάγκαλου ως υπουργός Εθνικής Οικονομίας (1925-1926). Πέθανε το 1936.

ΣΕΧΙΩΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ Δικηγόρος, γεννημένος το 1922 στην Τρίπολη, διετέλεσε το 1974 γενικός γραμματέας του υπουργείου Κοινωνικών Υπηρεσιών στην κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας. Συμμετείχε στις κυβερνήσεις του Ανδρέα Παπανδρέου ως υφυπουργός Εθνικής 'Aμυνας, Εσωτερικών και υπουργός Δημόσιας Τάξης απ’ όπου παραιτήθηκε στις 7 Νοεμβρίου 1988, λόγω ευθιξίας, ύστερα από την παράνομη φυγή του επιχειρηματία Γιώργου Κοσκωτά στο εξωτερικό. Πέθανε το 2003.

ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΡΟΒΕΡΤΟΣ Γεννημένος το 1947 στην Τρίπολη, εντάχθηκε στο ΠΑΣΟΚ από το 1974 και διετέλεσε υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων στην κυβέρνηση του Κώστα Σημίτη το 2001.

     Τ  
ΤΑΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΑΓΙΣ Δικηγόρος, γόνος οικογένειας στρατιωτικών και πολιτικών από την Αρκαδία, γεννήθηκε το 1892. Το διάστημα 1938-1941, συμμετείχε στις κυβερνήσεις Ιωάννη Μεταξά και Αλεξάνδρου Κοριζή ως υπουργός Δικαιοσύνης. Επί υπουργίας του δημοσιεύθηκε ο Αστικός Κώδικας και ο Στρατιωτικός Ποινικός Κώδικας.

ΤΑΤΟΥΛΗΣ ΠΕΤΡΟΣ Γιατρός χειρουργός, γεννήθηκε το 1953 στο Καστρί Κυνουρίας. Το 1990 εξελέγη για πρώτη φορά βουλευτής Αρκαδίας με το ψηφοδέλτιο της ΝΔ. Το Μάρτιο του 2004, ανέλαβε για πρώτη φορά κυβερνητικό αξίωμα ως υφυπουργός Πολιτισμού στην κυβέρνηση του Κώστα Καραμανλή. Το 2008 διεγράφη από την Κοινοβουλευτική Ομάδα της ΝΔ οπότε έχασε κάθε κομματική ιδιότητα.

ΤΟΥΝΤΑΣ ΧΡΗΣΤΟΣ Δικηγόρος, γεννήθηκε το 1901 στη Μεγαλόπολη. Έλαβε μέρος στην κυβέρνηση του Θεμιστοκλή Σοφούλη, ως υπουργός ΤΤΤ. Πέθανε το 1984.

ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ Δικηγόρος, γεννημένος στην Αλωνίσταινα το 1891, ο Τουρκοβασίλης συμμετείχε ως υπουργός Δικαιοσύνης σε δύο κυβερνήσεις συνασπισμού υπό τον Αλέξανδρο Ζαΐμη (1927-1928) και ως υπουργός Εθνικής Παιδείας & Θρησκευμάτων στις κυβερνήσεις Παναγή Τσαλδάρη (1933) και Γεωργίου Κονδύλη (1935). Ως υπουργός Παιδείας αντικατέστησε τους τρεις κύκλους της εκπαίδευσης, με εξατάξιο δημοτικό και εξατάξιο γυμνάσιο, εισήγαγε τη διδασκαλία της λατινικής γλώσσας στα γυμνάσια και καθιέρωσε τη δημοτική στο δημοτικό και την καθαρεύουσα στο γυμνάσιο. Πέθανε το 1975.

ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ Γόνος ιστορικής αρκαδικής οικογένειας, γεννήθηκε στην Τρίπολη το 1855. διετέλεσε υπουργός Δικαιοσύνης στην κυβέρνηση Δημητρίου Ράλλη (1897), Εξωτερικών στην κυβέρνηση Αλεξάνδρου Ζαΐμη (1898-1899), Εσωτερικών στις κυβερνήσεις Ζαΐμη (1901-1902), Κυριακούλη Μαυρομιχάλη (1909) και Δημητρίου Γούναρη (1915), 'Aνευ Χαρτοφυλακίου στην κυβέρνηση Γούναρη (1922). Πέθανε το 1939.

ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΣΠΥΡΙΔΩΝ Γεννημένος το 1884, γιατρός, συμμετείχε στην κυβέρνηση του Παναγή Τσαλδάρη ως υφυπουργός Υγιεινής και στην κυβέρνηση του Καΐρου του Εμμανουήλ Τσουδερού ως υπουργός 'Aνευ Χαρτοφυλακίου (1944). Πέθανε το 1947.

* Ευχαριστούμε την εκλεκτή συνάδελφο και αρκαδοπούλα Μανιώ  Μάνεση εκδότρια και δημοσιογράφο - πολιτική συντάκτρια της ΝΕΤ,  για την καλή δουλειά της  στην ηλεκτρονική εφηφερίδα "Αρκάδων Χρόνοι" από όπου είναι και τα παραπάνω στοιχεία.
Αναρτήθηκε από Πανος Σ. Αϊβαλης 0 σχόλια






..Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΑΡΚΑΔΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΡΚΑΔΙΚΟΥ ΛΑΟΥ ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΟΤΕΡΑ ΤΟΥ ΕΘΝΟΥΣ
ΟΜΙΛΙΑ: στην Παναρκαδική για τα ΕΓΚΑΙΝΙΑ ΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΤΗΣ Π.Ο.Ε. Αγαπητοί συμπατριώτες και συμπατριώτισσες Αρκάδες και φίλοι της Αρκαδίας,

Με ιδιαίτερη χαρά σας καλωσορίζουμε στην Παναρκαδική Ομοσπονδία Ελλάδας, και στην εκδήλωσή μας που έχει διπλό σκοπό: αφενός να εγκαινιάσουμε τη Βιβλιοθήκη της ΠΟΕ, η οποία συγκροτείται από έργα Αρκάδων Συγγραφέων, που προβάλλουν την Αρκαδία και προσφέρουν στην ιδιαίτερη πατρίδα τους, αλλά και από έργα μη Αρκάδων Συγγραφέων που αγάπησαν, μελέτησαν και έγραψαν για την Αρκαδία, και αφετέρου να τιμήσουμε τους συγγραφείς εκείνους που αφιέρωσαν μεγάλο μέρος της ζωής τους στην επιστημονική έρευνα και τη συγγραφή.Όσο για τη σημαντικότητα του βιβλίου στην κοινωνική ζωή, μια σοφή Κινέζικη παροιμία λέει: «Χαρίζοντας ένα βιβλίο δίνεις ζωή για χίλια χρόνια».

Πράγματι, η θαυμαστή για την ανθρωπότητα και τεκμηριωμένη ιστορική παρουσία και διάρκεια της Ελληνικής φυλής οφείλεται αναμφισβήτητα στα διασωζόμενα διαχρονικά γραπτά κείμενα, τα οποία μας κληροδότησαν οι γίγαντες διανοητές της Ελληνικής αρχαιότητας. Αν δεν έγραφε ο Πλάτωνας, δε θα γνωρίζαμε τίποτα για το Σωκράτη, αν δεν έγραφε ο Αρριανός, πώς θα γνωρίζαμε για το Μέγα Αλέξανδρο, αν δεν έγραφαν οι Ευαγγελιστές, δε θα γνωρίζαμε το Χριστιανισμό. Ο Όμηρος, συγκεντρώνοντας και γράφοντας τα δημοτικά τραγούδια της εποχής του, έμεινε ο αρχαιότερος και ανυπέρβλητος Δάσκαλος της ανθρωπότητας.

Ο καθοριστικός ρόλος της παιδείας γενικότερα δηλώνεται και από το λόγο του Κολοκοτρώνη, ο οποίος μιλώντας σε μαθητές στην Πνύκα χρησιμοποίησε μια λέξη, μια έννοια που τόσο μίσησε, τη σκλαβιά, για να δείξει τουναντίον, ότι η σκλαβιά στα γράμματα είναι που φέρνει την ελευθερία: «Παιδιά μου, να σκλαβωθείτε στα γράμματά σας».

Το βιβλίο μάς φωτίζει για τα περασμένα, για να παίρνουμε μαθήματα στην τωρινή ζωή μας, οδηγώντας μας σ� ένα καλύτερο μέλλον. Αποτελεί το πιο προσιτό και πιο πρόσφορο μέσο για τη γόνιμη πνευματική επικοινωνία ανθρώπων και λαών και είναι άμεσα συνδεδεμένο με την προώθηση της ανθρώπινης σκέψης. Γι� αυτό και ο πνευματικός καθοδηγητής του Εικοσιένα, ο Αδαμάντιος Κοραής, έχοντας ως πρωταρχικό στόχο την πνευματική αφύπνιση του υπόδουλου Ελληνισμού, προέβη στην έκδοση και κυκλοφορία των συγγραμμάτων της Ελληνικής αρχαιότητας, εμπλουτίζοντάς τα με τους εξαιρετικά διαφωτιστικούς Προλόγους.

Οι μεγάλοι πολιτισμοί της ανθρωπότητας άνθισαν με την οργάνωση, διατήρηση και λειτουργία Βιβλιοθηκών που αποτέλεσαν σταθμούς στην εξέλιξη της γνώσης. Ο όρος βιβλιοθήκη είναι ελληνικός και χρησιμοποιήθηκε από τους Έλληνες και τους Ρωμαίους για να δηλώσει είτε ένα μεγάλο αριθμό βιβλίων, είτε ένα χώρο μέσα στον οποίο ήταν τοποθετημένα βιβλία. Αυτή η συσσωρευμένη γνώση, χαραγμένη σε αναθηματικές στήλες ή σε ταφικά συγκροτήματα, ή καταγραμμένη σε βιβλία από πάπυρο και σε περγαμηνούς κώδικες ή αργότερα τυπωμένη σε χαρτί, η εκφραζόμενη μέσα από ποικίλες γλώσσες και διαλέκτους, αποτελεί την κιβωτό της ανθρώπινης σκέψης και διανόησης. Υπόψη και ο βαρυσήμαντος λόγος του Διδασκάλου του Γένους Κ. Ασωπίου («Ερμής ο Λόγιος», 1817): «Τόσον περισσότερον θέλομεν προκόψει, όσον τελειοτέρας βιβλιοθήκας συστήσωμεν».

Η τόνωση της πνευματικής ζωής του λαού μας έχει ως συνακόλουθο την ανάπτυξη σε όλους τους παραγωγικούς τομείς. Η παιδεία εξάλλου αποτελεί και την κατεξοχήν δύναμη μιας πραγματικά ιδεώδους παγκοσμιοποίησης, η οποία μπορεί να προσεγγίσει με κατανόηση τους ανθρώπους, ενώνοντάς τους ψυχικά, πνευματικά και ιδεολογικά. Και εναπόκειται κατά κύριο λόγο στην Πολιτεία, η έμπρακτη δραστηριοποίησή της για την αναζωογόνηση της παιδείας, από τις μεγάλες πόλεις ώς και το πιο απόμερο χωριουδάκι της Ελλάδας και ώς και το πιο απόμακρο σημείο της γης με Ομογενείς μας.

Στην Αρκαδία, η ανάγκη για εκπαίδευση και για δημιουργία βιβλιοθηκών ήταν ιδιαίτερα έντονη, ήδη από τα δύσκολα χρόνια της Τουρκοκρατίας. Υπάρχουν μαρτυρίες και στοιχεία για τη λειτουργία σχολείων, όλων των βαθμίδων, από την Τρίπολη έως και σε μικρά χωριά. Ενδεικτικά επιβάλλεται να αναφερθούν εδώ η Σχολή της Μονής Φιλοσόφου και η Σχολή της Δημητσάνας, με πλούσιες βιβλιοθήκες, οι οποίες συνενώθηκαν το 1816, καθώς και η Σχολή Δημητρίου Καρυτσιώτη στον Αγιάννη και το Άστρος, το 1798 και το 1805 αντίστοιχα.

Η Βιβλιοθήκη της ΠΟΕ δημιουργήθηκε από την αγάπη των συγγραφέων και την πρόθεσή τους να συμβάλουν στη δημιουργία μιας αρκαδικής βιβλιοθήκης, στην Αθήνα, ελεύθερα προσβάσιμης στους ενδιαφερόμενους αναγνώστες και ερευνητές.

Περιλαμβάνει προς το παρόν περί τα 600 βιβλία (ανάτυπα, μονογραφίες, συλλογικούς τόμους, τουριστικούς οδηγούς, λευκώματα, νομικά συγγράματα και άλλα επιστημονικά έργα), 200 περίπου συγγραφέων

Η βιβλιογραφία για την Αρκαδία είναι αλογάριαστη σε ποσότητα και καλύπτει ευρύτατη θεματολογία. Έχουν γραφεί έργα με περιεχόμενο ιστορικό, αρχαιολογικό, λαογραφικό, εξειδικευμένοι τουριστικοί οδηγοί και σύντομα τουριστικά έντυπα, ειδικά λευκώματα, λογοτεχνικά έργα, καθώς και άμετρα επιμέρους άρθρα, δημοσιευμένα σε επιστημονικά περιοδικά ευρύτερου ενδιαφέροντος, αλλά και σε περιοδικές εκδόσεις που έχουν ως κέντρο αναφοράς την Αρκαδία ή γενικότερα την Πελοπόννησο. Επίσης, καλύπτουν μια μεγάλη περίοδο από την απώτατη αρχαιότητα έως τη σύγχρονη εποχή.

Οι Αρκάδες είναι κατεξοχήν άνθρωποι του πνεύματος και της δημιουργίας. Εργάζονται συστηματικά και ακούραστα και προκόβουν, τόσο στο εσωτερικό, όσο και στο εξωτερικό, χωρίς να ξεχνούν την Αρκαδία για την οποία είναι περήφανοι. Διατηρούν τις αρετές των προγόνων τους και φροντίζουν πραγματικά για την πρόοδο της γενέτειράς τους. Έχουν προσφέρει τεράστιο πνευματικό έργο για την ιδιαίτερη πατρίδα τους την Αρκαδία, η οποία και τους έθρεψε πνευματικά και πάντα τους εμπνέει.

Για να αναφερθεί κανείς ενδεικτικά σε ορισμένους συγγραφείς � λογοτέχνες � ποιητές και επιστήμονες είναι μάλλον άδικο, γιατί όλοι μαζί, άλλος περισσότερο και άλλος λιγότερο, έχουν προσφέρει στην αναβάθμιση του πνευματικού επιπέδου της κοινωνίας. Θα αναφερθώ σε ήδη «απελθόντες», των οποίων μένει το έργο τους για να μας φωτίζει για πάντα.

Ο περιηγητής Παυσανίας, γοητευμένος από την ομορφιά της Αρκαδίας, έμεινε σ� αυτήν περισσότερο από κάθε άλλη περιοχή και την περιέγραψε, στα «Αρκαδικά» του, με κάθε λεπτομέρεια. Ο Πολύβιος ο Μεγαλοπολίτης, αρχίζοντας την Ιστορία του, επισημαίνει την παιδαγωγική σημαντικότητα της Ιστορίας: «αληθινωτάτην μεν είναι παιδείαν και γυμνασίαν προς τα πολιτικάς πράξεις την εκ της ιστορίας μάθησιν � την πιο αληθινή πράγματι παιδεία και προγύμναση για την πολιτική δραστηριότητα εξασφαλίζουν τα μαθήματα από τη γνώση της Ιστορίας».

Ιστορικοί: Κων/νος Παπαρηγόπουλος από τη Βυτίνα, Θάνος Βαγενάς από τον Άγιο Πέτρο. Αρχαιολόγοι: Κων/νος Ρωμαίος (Βούρβουρα), Νίκος Βέης (Τρίπολη), Ανδρέας Ξυγγόπουλος (Καστάνιτσα). Ποιητές και λογοτέχνες: Κώστας Ουράνης (Λεωνίδιο), Κώστας Καρυωτάκης (Τρίπολη), Άγγελος Τερζάκης (Άγιος Πέτρος), Μελισσάνθη (Παραδείσια), Μήτσος Κατσίνης (Κερασίτσα), Νίκος Γκάτσος (Ασέα). Επιστήμονες: Ιωάννης Κοκκώνης (Καστρί), θεμελιωτής της δημόσιας Ελληνικής παιδείας και ιδρυτής της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρείας και του Αρσακείου, Γεώργιος Ράμμος (Κορακοβούνι), από τις σπουδαιότερες νομικές προσωπικότητες, Υπουργός και Νομικός Σύμβουλος της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Δρακόπουλος (σεισμολόγος � Βλαχέρνα/Καστρί), Δημήτριος Σακαλής (Καθηγητής Παν/μίου � Άστρος).

Και το έργο των Αρκάδων συνεχίζεται αδιαλλείπτως, σε κάθε τομέα της επιστήμης. Αξίζει να αναφέρουμε τιμητικά τον σχεδόν αιωνόβιο Τάσο Γριτσόπουλο, Πρόεδρο της Εταιρείας Πελοποννησιακών Σπουδών, ο οποίος πέρα από το μεγάλο συγγραφικό έργο του, επιτελεί και εξ ίσου σημαντικό έργο διοργανώνοντας τοπικά και διεθνή Συνέδρια και εκδίδοντας τα Πρακτικά των Συνεδρίων αυτών καθώς και την επιστημονική έκδοση «Πελοποννησιακά». Έτσι δίνει το βήμα στους ερευνητές να παρουσιάσουν τα πορίσματα των μελετών τους. Η Εταιρεία διαθέτει επίσης, μια σημαντική βιβλιοθήκη με έργα για όλη την Πελοπόννησο.

Αγαπητοί συμπατριώτες και συμπατριώτισσες,

Τα προβλήματα που αντιμετωπίζει ο σύγχρονος άνθρωπος, από τα καθημερινά, μικρά και προσωπικά, έως τα μεγάλα και οικουμενικά, όπως η καταστροφή του περιβάλλοντος, οι ανεξέλεγκτες επιπτώσεις της τεχνολογικής προόδου, κάνουν επιτακτική στις μέρες μας την ανάγκη να στραφούμε πάλι στον Αρκαδισμός, στην Αρκαδική αντίληψη περί της ζωής, σε μια ιδεατή πατρίδα, την Αρκαδία, έναν τόπο ιδανικό, ειρηνικό, ευτυχισμένο, ένα καταφύγιο από την οδυνηρή πραγματικότητα, όπως συνέβη κατά τον Μεσαίωνα, όταν επηρεάστηκε όλος ο πνευματικός κόσμος. Η γαλήνια και ιδεατή - ρομαντική Αρκαδία θα είναι πηγή έμπνευσης για τον κόσμο των Γραμμάτων και των Τεχνών.

Και μάλιστα ένα αναζωογονητικό και πάλι Πανευρωπαϊκό πνεύμα Αρκαδισμού � et in Arcadia ego- θα μπορούσε να συμβάλει αποτελεσματικά στην αποθεραπεία από τις ψυχοφθόρες υλιστικές αντιλήψεις περί ζωής, με την επανάκτηση της ανθρωπιάς και την ειρήνευση της ανθρωπότητας.

Κατάρα η Ξενομανία!

Δεν είναι, ότι, απλά, πολλές φορές το παρακάνουμε... αλλά, με τις πράξεις μας, γινόμαστε και προκλητικοί... Έτσι, ουκ ολίγες φορές, το καλό κι ωραίο το 'χουμε δίπλα μας κι εμείς,κι εμείς δεν το βλέπουμε... Π.χ. η γυναίκα μας είναι πανέμορφη σε σημείο που να τη "χαλβαδιάζουνε" οι πέριξ κι εμείς, εμείς "πέρα βρέχει"· κοιτάζουμε τις άλλες! Έχουμε ένα παιδί με μυαλό και χαρακτήρα πραγματικό διαμάντι, και ουδέποτε αναφερόμαστε σ� αυτό, αλλά το ξεπερνάμε και πάμε στο παιδί του γείτονα, και το εκθειάζουμε, αν και είναι κατώτερο του δικού μας! Είναι ο γείτονάς μας ή ο συμπατριώτης μας πανάξιος για μία ανώτερη θέση κι εμείς, κι εμείς προτιμάμε τον ανίκανο ξένο! Και τα παραδείγματα αυτού του είδους είναι πάμπολλα... δείγματα της δουλοπρέπειας που μας ακολουθεί από τα χρόνια της Τουρκιάς αλλά και μιας κακεντρέχειας και μιας ωμής κακότητας και ζήλειας που μας διακατέχει... και που μας φτάνει στο σημείο να επαινούμε και να επιβραβεύουμε" τον κατώτερο ξένο" κι όχι "ανώτερο δικό μας"! Και, τελοσπάντων, τότε που λέγαμε «είναι ευρωπαϊκό;», εννοώντας το κασμίρι που ψωνίζαμε, δηλ. αν είναι εγγλέζικο, ολόμαλλο και..., τότε, είχα με δίκαιο αφού, τα ελληνικά..., όμως, μετά τόσα χρόνια, και η Ελλάδα έχει ολόμαλλα, και "ορίτζιναλ"... οπότε, δε χρειάζεται να εκθειάζουμε τα "απέξω" αφού, τα δικά μας, είναι εφάμιλλα κι ανώτερα των έξω...
Παίρνω αμπάριζα, από κάτι τελευταίες αλλά και, κατά καιρούς, παράτες που γίνονται από διάφορους φορείς... προς κάποιους οι οποίοι δηλώνουν και είναι από άλλο Κράτος... δηλώνουν "φιλέλληνες" και δεν έχουμε λόγους να μην τους πιστέψουμε· γράφουν ένα σύγγραμμα για την Ελλάδα και την Αρκαδία, το παίρνει κάποιος επώνυμος Εκδοτικός Οίκος περισσότερο από εμπορικούς λόγους κι όχι γιατί διαπιστώνουν... και το κάνει ελκυστικό βιβλίο (ιλλουστρασιόν χαρτί, χοντρά εξώφυλλα, ολοσέλιδες φωτογραφίες, χρώματα...) και προχωρούμε σε τιμές, δόξες και παράτες προς τον Κύριο Συγγραφέα του, όχι Έλληνα και όχι Αρκάδα..., δόξες που ούτε στο όνειρό του τις έχει ιδεί! Οι φορείς αυτοί, παθιάζονται τόσο πολύ, λες και βρήκαν "φλέβα χρυσού" οπότε, νά οι συνάξεις και νά οι ομιλίες, νά τα δαφνοστέφανα και οι τιμητικές πλάκες, και νά τα συμπόσια, και νά...
Δε λέω· ένας ξένος, όταν ασχοληθεί με την Αρκαδία, δε λέω ότι δεν είναι καλό και τιμητικό... Είναι μια συνέχεια της Αναγέννησης στην οποία η Αρκαδία μεσουρανούσε πανευρωπαϊκά, και ήτανε ένα όνειρο, μια μαγεία, τρόπος ζωής! Ένας, λοιπόν, Ευρωπαίος, που εμφανίζεται, σήμερα, και γράφει ή μιλάει για την Αρκαδία μας, "είναι καλός κι Άγιος"· όχι, όμως, και να το παρακάνουμε, βρε παιδιά... κάνοντας τέτοιες εκδηλώσεις, γι� αυτόν, που λες "αυτός είναι κι άλλος κανείς"! Όταν, μάλιστα, τέτοια βιβλία, και με τέτοιο περιεχόμενο, έχουν γραφεί πάμπολλα, από Αρκάδες και μη, και που, όμως, έμειναν στ� αζήτητα από αντιζηλία δική μας... κι επειδή, οι συγγραφείς τους, «δεν ήταν Άγγλοι, Γάλλοι, Πορτογάλλοι...» αλλά απλοί πολίτες της Αρκαδίας... Δικηγόροι, Δάσκαλοι, Γιατροί, Καθηγητές... και οι οποίοι δεν είχανε τη δύναμη να τα εκδώσουνε σε ιλουστρασιόν χαρτί με επαγγελματικές φωτογραφίες!
Κάποια άτομα και κάποιες φορές, υπερεκτιμούν, κατά πολύ, αυτούς τους "ξένους", και τους βάζουν πάνω από δικούς μας οι οποίοι έχουν κάνει κι έχουν γράψει σπουδαία πράγματα, πλην, όμως, μοιάζουν με τ� αηδόνια που, ενώ έχουν φωνή, δεν έχουν ντυμασιά ελκυστική... Σήμερα, όμως, δεν πρέπει να πέφτουμε σε τέτοια ουτοπίματα...
Παίρνω, λοιπόν, αμπάριζα από δυο τρεις τέτοιες εκδηλώσεις � παράτες που έγιναν, από κάποια Άτομα και Φορείς για έναν τέτοιο "ξένο"... Για, σιγά, βρε παιδιά· μας βλέπει κι ο Θεός! Τέτοιους, και πολύ ανώτερος, έχουμε ουκ ολίγους στην Αρκαδία μας! Τι κάνουμε γι� αυτούς; Εσείς, τι κάνατε και τι κάνετε; γιατί εθελοτυφλείτε;
Με τον αιωνόβιο Τάσο Γριτσόπουλο, ούτε έχουμε ούτε είχαμε και ποτέ ιδιαίτερες σχέσεις... Προσωπικά, τον θεωρώ δύστροπο χαρακτήρα και ίσως να με θεωρεί κι αυτός το ίδιο κι εμένα... Όμως, δεν μπορώ να μην "υποκλιθώ στον Άνθρωπο"! Δεν μπορώ "να μην υποκλιθώ στο Γίγαντα των Γραμμάτων και της Ιστορίας της Πατρίδας μας, της Αρκαδίας, αλλά και παραπέρα, του Μοριά! Τι έχει γράψει αυτός ο Άνθρωπος! Και τι δεν έχει γράψει! Δυστυχώς, είναι ελάχιστοι αυτοί που έχουν μελετήσει, όχι αναμασήματα, αλλά τους 10άδες πρωτογενούς δουλειάς πολυσέλιδους τόμους! Δυστυχώς, είναι ελάχιστοι οι κάτοχοι της "Ιστορίας του Φαλάνθου" ένα ογκώδες έργο και από αυτούς ελάχιστοι όσοι το έχουν διαβάσει... όπως, ελάχιστοι είναι οι κάτοχοι και μελετηρές της 3τομης «Ιστορίας την Τριπολιτσάς»! Ελάχιστοι, μέχρι, απειροελάχιστοι είναι οι κάτοχοι αναγνώστες των 70 και πλέον τόσων έργων του όπως και όσοι παρακολούθησαν τα Συνέδρια Πελοποννησιακών Σπουδών... της Εταιρίας που ίδρυσε ο ίδιος, στα οποία 4ήμερα Συνέδρια παρουσιάστηκαν μόνο πρωτότυπες και πρωτόγνωρες εργασίες! Ο αειθαλής και ακούραστος αυτός Δημητσανίτης άνθρωπος των Γραμμάτων, σήμερα, είναι ίσως, πριν τα 100, είναι 100, ίσως λίγο μετά τα 100... Βλέπει αυτές τις άνευ νοήματος και περιεχομένου παράτες γι� ασήμαντους ανθρώπους και γι� ασήμαντα πράγματα και κουνάει το κεφάλι του... τι κατάντια μάς δέρνει και οποία ξενομανία...
Κατά διαστήματα έχει τιμηθεί, ο Τάσος Γριτσόπουλος, εντελώς τυπικά κι ανόρεχτα, θα λέγαμε... Όμως, ήρθε η στιγμή, που, ο Άνθρωπος Τάσος Γριτσόπουλος, πρέπει να τιμηθεί ως Γίγαντας! Μια προτομή του, στην Τριπολιτσά, είναι λίγο, πολύ λίγο: ένας ανδριάντας του στο κέντρο της Πόλης του αρμόζει! Η Νομαρχία Αρκαδίας, ο Δήμος Τρίπολης, η ΤΕΔΚΑ, η Παναρκαδική Ομοσπονδία Ελλάδος, οι Σύλλογοι, οι Ομογενείς... όλοι, από κοινού, ας συσκεφτούν και ας συναποφασίσουν για μια μεγαλειώδη 3ήμερη ή 4ημερη Γιορτή � Συνέδριο, προς τιμή του Τάσου Γριτσόπουλου, στο οποίο θα παρουσιαστούν τα έργα του με κατακλείδα την αποκάλυψη του Ανδριάντα του στο κέντρο της Τριπολιτσάς!
Ας πετάξουμε, επιτέλους, το μανδύα της ξενομανίας, που, μας καταδυναστεύει· ας διώξουμε, επιτέλους, τη ζήλεια από πάνω μας· ας πρυτανεύσει η αξιοκρατία και η ντοπιοσίνη και ας υποκλιθούμε στον Ογκόλιθο της Ιστορίας και των Γραμμάτων, εδώ στην Αρκαδία, τον Πρώτο όλων των Ελλήνων Ιστορικών αυτή τη στιγμή: τον Τάσο Γριτσόπουλο!

Ν.Γ.
Πηγή Μηνιαία εφημερίδα "Οδός Αρκαδίας" ΦYΛΛO 172 ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2008

Ο Λόγος του Κολοκοτρώνη
στην Πνύκα
Παιδιά μου!

Εις τον τόπο τούτο, οπού εγώ πατώ σήμερα, επατούσαν και εδημηγορούσαν τον παλαιό καιρό άνδρες σοφοί, και άνδρες με τους οποίους δεν είμαι άξιος να συγκριθώ και ούτε να φθάσω τα ίχνη των. Εγώ επιθυμούσα να σας ιδώ, παιδιά μου, εις την μεγάλη δόξα των προπατόρων μας, και έρχομαι να σας ειπώ, όσα εις τον καιρό του αγώνος και προ αυτού και ύστερα απ' αυτόν ο ίδιος επαρατήρησα, και απ' αυτά να κάμωμε συμπερασμούς και δια την μέλλουσαν ευτυχίαν σας, μολονότι ο Θεός μόνος ηξεύρει τα μέλλοντα. Και δια τους παλαιούς Έλληνας, οποίας γνώσεις είχαν και ποία δόξα και τιμήν έχαιραν κοντά εις τα άλλα έθνη του καιρού των, οποίους ήρωας, στρατηγούς, πολιτικούς είχαν, δια ταύτα σας λέγουν καθ' ημέραν οι διδάσκαλοί σας και οι πεπαιδευμένοι μας. Εγώ δεν είμαι αρκετός. Σας λέγω μόνον πως ήταν σοφοί, και από εδώ επήραν και εδανείσθησαν τα άλλα έθνη την σοφίαν των.

Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΕΖΟΣ ΓΙΑ ΔΕΚΑ ΒΡΑΔΙΕΣ ΣΤΟ «ΒΙΚΤΩΡΙΑ»

Εκτός από τις μουσικές ...του
κομμωτηρίου υπάρχει και ο Γκάτσος

Της ΝΑΤΑΛΙ ΧΑΤΖΗΑΝΤΩΝΙΟΥ

Επαγγελματίας ηθοποιός, με ταλέντο και έφεση στους κωμικούς ρόλους. Ερασιτέχνης τραγουδιστής, με πολύ καλή φωνή και αγάπη στο έντεχνο. Η πρώτη ιδιότητα του Γιάννη Μπέζου τον έχει κάνει μια πολύ οικεία φυσιογνωμία των θεατρικών και τηλεοπτικών πραγμάτων μας, με πιο πρόσφατη εκδοχή της τη συμμετοχή του στο σίριαλ «Ευτυχισμένοι μαζί» και αμέσως επόμενο σχέδιο τον συμπρωταγωνιστικό ρόλο μαζί με τον Σταμάτη Φασουλή στο διάσημο γαλλικό μιούζικαλ «Το κλουβί με τις τρελές» του Ζαν Πουαρέ.


Το πρώτο τραγούδι που άκουσε στη ζωή του ο Γιάννης Μπέζος ήταν το «Βρέχει ο Θεός» των Νίκου Γκάτσου - Δήμου Μούτση, με τη φωνή του Κόκκοτα. Τώρα συμπεριλαμβάνει αυτό το τραγούδι στο πρόγραμμά του
Η δεύτερη ιδιότητά του, που έβρισκε διέξοδο σε μουσικές παραστάσεις ή περιοδικές συνεργασίες και δισκογραφικές συμμετοχές (σε δίσκους του Χατζηνάσιου, του Μαυρουδή και του Μικρούτσικου), διατήρησε τη σχέση του με το τραγούδι στο επίπεδο ενός γοητευτικού «πάρεργου».

Αυτή τη φορά όμως δοκιμάζει κάτι τολμηρό και εξαιρετικά ενδιαφέρον: εγκαινιάζει τη χειμερινή σεζόν του θεάτρου «Βικτώρια» με δέκα βραδιές (31/10 έως 9/11) αφιερωμένες εξ ολοκλήρου στο ρεπερτόριο του Νίκου Γκάτσου. Τίτλος της παράστασης «Στον ουρανό σαν άστρο θα χαθώ». Δεν χρειάζεται παρά δύο φωνές (μαζί με τον Μπέζο τραγουδά η Ελένη Κοκκίδου), ένα πιάνο (Ανδρέας Ζαφειρόπουλος) και μερικές πινελιές οπτικο-ακουστικού υλικού.

Από τα δεκάδες αριστουργηματικά τραγούδια του Γκάτσου και τις συνεργασίες του με τον Μάνο Χατζιδάκι πρώτα πρώτα, αλλά και με τον Μίκη Θεοδωράκη, τον Σταύρο Ξαρχάκο και τον Δήμο Μούτση, ο Μπέζος επέλεξε 22. Κι αυτά θα ερμηνεύσει. Ή μάλλον θα τα τραγουδήσει, όπως προτιμά να λέει. Δεν συμπαθεί τον όρο «ερμηνεία». Στην πορεία της συζήτησης μας εξηγεί γιατί...

- Γιατί ένα πρόγραμμα αφιερωμένο ειδικά στον Γκάτσο;

«Επειδή ο Γκάτσος είναι μια ολόκληρη ιστορία και μια προσωπικότητα που εκπέμπει πνευματικότητα. Αλλά καθώς έχει πεθάνει εδώ και 17 χρόνια και έχει περάσει στη σφαίρα του μύθου, αυτή η πνευματικότητα ίσως να τρομάζει όσους ακούνε το όνομά του αλλά δεν τον ξέρουν. Και εμείς όμως νομίζουμε ότι τον ξέρουμε, χωρίς να είναι σίγουρο· μας συμβαίνει συχνά με όσους είναι γνωστοί».

- Ο στόχος σας ποιος είναι;

«Δεν είναι βέβαια να αναλύσω το έργο του. Αλλά μια κι αυτοί οι περίεργοι καιροί ευνοούν τα... "του κομμωτηρίου", ήθελα να κάνω κάτι διαφορετικό, αλλά όχι βαρύγδουπο. Απ' ό,τι έχω αντιληφθεί, ο Γκάτσος ήταν ένας άνθρωπος που δεν μιλούσε πολύ. Ενα μεγάλο του προτέρημα ήταν ότι δεν ήταν καθόλου σοβαροφανής και είχε ένα φοβερό, υπόγειο χιούμορ. Αυτά τα τρία στοιχεία θα προσπαθήσω να τα κάνω ανάγλυφα. Εύχομαι να 'ρθεί το κοινό και έτσι, χωρίς πολλά νταβαντούρια, να επικοινωνήσουμε, να πάμε λίγο στο παρελθόν και να θυμηθούμε όσα αξίζει να τα μάθουν και οι νεότεροι».

- Τον είχατε γνωρίσει προσωπικά;

«Οχι, αν και ήμασταν και συμπατριώτες. Ο Γκάτσος ήταν από την Ασέα, εγώ κατάγομαι από το γειτονικό Κεραστάρι. Με τον πατέρα μου είχαν γνωριστεί. Ηταν κοντοχωριανοί και συνομήλικοι».

- Πότε τον ανακαλύψατε;

«Το πρώτο πρώτο μου άκουσμα ήταν στο παλιό μας πικάπ -εκείνο που το καπάκι ήταν και ηχείο- ένα δισκάκι με το "Βρέχει ο Θεός" σε μουσική του Μούτση, με τον Κόκκοτα. Αργότερα γνώρισα το έργο του από τη δισκογραφία, από το θέατρο και τη δουλειά του πάνω στον Λόρκα και από την "Αμοργό". Σκέφτομαι ότι μπορεί η ποιητική του δραστηριότητα να εξαντλείται σ' αυτήν, αλλά οι ποιητές δεν χρειάζεται να είναι πολυγραφότατοι».

- Η σχέση σας με το τραγούδι ποια είναι τελικά;

«Ασφαλώς δεν είναι επαγγελματική με την έννοια της δισκογραφίας. Με ενδιαφέρει να τραγουδώ τον στίχο, να καταλαβαίνω τι λέω και όλο αυτό να φτάνει στον ακροατή».

- Πότε πρωτοτραγουδήσατε δημοσίως σε κοινό;

«Νομίζω ότι ήταν στο Κηποθέατρο "Αλίκη" στην παράσταση της "Εβίτα Περόν". Τραγουδούσα στη χορωδία αλλά την επόμενη χρονιά είχα ένα μεγάλο ρόλο στην "Εύθυμη χήρα". Εκτοτε τραγουδούσα συχνά σε επιθεωρήσεις, σε έργα πρόζας και σε πολλά μιούζικαλ».

- Ενας ηθοποιός ερμηνεύει διαφορετικά ένα τραγούδι από έναν τραγουδιστή;

«Το θέμα της ερμηνείας είναι ένα μεγάλο κόλπο και στο θέατρο και στο τραγούδι. Εγώ θεωρώ ότι τα πράγματα δεν χρειάζονται "ερμηνεία". Τι να ερμηνεύσεις όταν όλα είναι δεδομένα; Στο θέατρο οι μεγάλοι ρόλοι ρεπερτορίου ανήκουν σε συγγραφείς που τα 'χουν πει όλα. Γι' αυτό προτιμώ τη λέξη "ενσαρκώνω" που, σε αντίθεση με την "ερμηνεία", δεν υπαινίσσεται την έννοια της εξήγησης. Το ίδιο ισχύει και για το τραγούδι. Εκεί ίσως περισσότερο, γιατί ο στίχος και η μελωδία είναι στοιχεία ακόμα πιο ανάγλυφα και δεδομένα και δεν χρειάζονται παρά να τα "πακετάρουμε" και να τα μεταδώσουμε στο κοινό. Δεν είναι καθόλου εύκολο. Μεγάλο ρόλο παίζει η προσωπικότητα του τραγουδιστή, γιατί ακούς πολλούς να ερμηνεύουν σωστά αλλά χωρίς αληθινό αίσθημα».

- Αφού παρακολουθείτε το τραγούδι, ποια είναι η άποψή σας για τα καινούργια;

«Είναι πια τόσα πολλά, που δεν ξέρεις τι να πρωτακούσεις. Υπάρχουν όμως τραγουδοποιοί που έχουν ενδιαφέρον όπως ο Πορτοκάλογλου ή ο Δεληβοριάς. Αλλά αυτό που νομίζω ότι λείπει είναι το λεγόμενο λαϊκό τραγούδι και ο στίχος, που κάπου χωλαίνει. Εχουμε κι ένα κακό εδώ: Είμαστε όλο κλάμα και πόνο βαθύ και δυσανάλογο με τη ζωή των σημερινών Ελλήνων...»

- Και όταν βρίσκεστε με την παρέα σας, τι προτιμάτε να τραγουδάτε;

«Οσα μας φέρνουν σε επαφή με εκείνο το παρελθόν που μου είναι ακόμα αποκαλυπτικό: Τσιτσάνη, Παπαϊωάννου, Χατζιδάκι, Ξαρχάκο, Λοΐζο, αλλά και Σουγιούλ και Γιαννίδη. Αλλά δεν μπορώ να τραγουδήσω σε ξένη γλώσσα. Θα ένιωθα ότι δεν είμαι ό,τι λέω...» *

Εις τον τόπον, τον οποίον κατοικούμε, εκατοικούσαν οι παλαιοί Έλληνες, από τους οποίους και ημείς καταγόμεθα και ελάβαμε το όνομα τούτο. Αυτοί διέφεραν από ημάς εις την θρησκείαν, διότι επροσκυνούσαν τες πέτρες και τα ξύλα. Αφού ύστερα ήλθε στον κόσμο ο Χριστός, οι λαοί όλοι επίστευσαν εις το Ευαγγέλιό του, και έπαυσαν να λατρεύουν τα είδωλα. Δεν επήρε μαζί του ούτε σοφούς ούτε προκομμένους, αλλ' απλούς ανθρώπους, χωρικούς καί ψαράδες, και με τη βοήθεια του Αγίου Πνεύματος έμαθαν όλες τες γλώσσες του κόσμου, οι οποίοι, μολονότι όπου και αν έβρισκαν εναντιότητες και οι βασιλείς και οι τύραννοι τους κατέτρεχαν, δεν ημπόρεσε κανένας να τους κάμη τίποτα. Αυτοί εστερέωσαν την πίστιν.

Οι παλαιοί Έλληνες, οι πρόγονοί μας, έπεσαν εις την διχόνοια και ετρώγονταν μεταξύ τους, και έτσι έλαβαν καιρό πρώτα οι Ρωμαίοι, έπειτα άλλοι βάρβαροι καί τους υπόταξαν. Ύστερα ήλθαν οι Μουσουλμάνοι και έκαμαν ό,τι ημπορούσαν, δια να αλλάξη ο λαός την πίστιν του. Έκοψαν γλώσσες εις πολλούς ανθρώπους, αλλ' εστάθη αδύνατο να το κατορθώσουν. Τον ένα έκοπταν, ο άλλος το σταυρό του έκαμε. Σαν είδε τούτο ο σουλτάνος, διόρισε ένα βιτσερέ [αντιβασιλέα], έναν πατριάρχη, καί του έδωσε την εξουσία της εκκλησίας. Αυτός και ο λοιπός κλήρος έκαμαν ό,τι τους έλεγε ο σουλτάνος. Ύστερον έγιναν οι κοτζαμπάσηδες [προεστοί] εις όλα τα μέρη. Η τρίτη τάξη, οι έμποροι και οι προκομμένοι, το καλύτερο μέρος των πολιτών, μην υποφέρνοντες τον ζυγό έφευγαν, και οι γραμματισμένοι επήραν και έφευγαν από την Ελλάδα, την πατρίδα των, και έτσι ο λαός, όστις στερημένος από τα μέσα της προκοπής, εκατήντησεν εις αθλίαν κατάσταση, και αυτή αύξαινε κάθε ήμερα χειρότερα� διότι, αν ευρίσκετο μεταξύ του λαού κανείς με ολίγην μάθηση, τον ελάμβανε ο κλήρος, όστις έχαιρε προνόμια, ή εσύρετο από τον έμπορο της Ευρώπης ως βοηθός του ή εγίνετο γραμματικός του προεστού. Και μερικοί μην υποφέροντες την τυραννίαν του Τούρκου και βλέποντας τες δόξες και τες ηδονές οπού ανελάμβαναν αυτοί, άφηναν την πίστη τους και εγίνοντο Μουσουλμάνοι. Καί τοιουτοτρόπως κάθε ήμερα ο λαός ελίγνευε καί επτώχαινε.

Εις αυτήν την δυστυχισμένη κατάσταση μερικοί από τους φυγάδες γραμματισμένους εμετάφραζαν και έστελναν εις την Ελλάδα βιβλία, και εις αυτούς πρέπει να χρωστούμε ευγνωμοσύνη, διότι ευθύς οπού κανένας άνθρωπος από το λαό εμάνθανε τα κοινά γράμματα, εδιάβαζεν αυτά τα βιβλία και έβλεπε ποίους είχαμε προγόνους, τι έκαμεν ο Θεμιστοκλής, ο Αριστείδης και άλλοι πολλοί παλαιοί μας, και εβλέπαμε και εις ποίαν κατάσταση ευρισκόμεθα τότε. Όθεν μας ήλθεν εις το νου να τους μιμηθούμε και να γίνουμε ευτυχέστεροι. Και έτσι έγινε και επροόδευσεν η Εταιρεία.

Όταν αποφασίσαμε να κάμωμε την Επανάσταση, δεν εσυλλογισθήκαμε ούτε πόσοι είμεθα ούτε πως δεν έχομε άρματα ούτε ότι οι Τούρκοι εβαστούσαν τα κάστρα και τας πόλεις ούτε κανένας φρόνιμος μας είπε «πού πάτε εδώ να πολεμήσετε με σιταροκάραβα βατσέλα», αλλά ως μία βροχή έπεσε εις όλους μας η επιθυμία της ελευθερίας μας, και όλοι, και ο κλήρος μας και οι προεστοί και οι καπεταναίοι και οι πεπαιδευμένοι και οι έμποροι, μικροί και μεγάλοι, όλοι εσυμφωνήσαμε εις αυτό το σκοπό και εκάμαμε την Επανάσταση.

Εις τον πρώτο χρόνο της Επαναστάσεως είχαμε μεγάλη ομόνοια και όλοι ετρέχαμε σύμφωνοι. Ο ένας επήγεν εις τον πόλεμο, ο αδελφός του έφερνε ξύλα, η γυναίκα του εζύμωνε, το παιδί του εκουβαλούσε ψωμί και μπαρουτόβολα εις το στρατόπεδον και εάν αυτή η ομόνοια εβαστούσε ακόμη δύο χρόνους, ηθέλαμε κυριεύσει και την Θεσσαλία και την Μακεδονία, και ίσως εφθάναμε και έως την Κωνσταντινούπολη. Τόσον τρομάξαμε τους Τούρκους, οπού άκουγαν Έλληνα και έφευγαν χίλια μίλια μακρά. Εκατόν Έλληνες έβαζαν πέντε χιλιάδες εμπρός, και ένα καράβι μιαν άρμάδα...

Εγώ, παιδιά μου, κατά κακή μου τύχη, εξ αιτίας των περιστάσεων, έμεινα αγράμματος και δια τούτο σας ζητώ συγχώρηση, διότι δεν ομιλώ καθώς οι δάσκαλοι σας. Σας είπα όσα ο ίδιος είδα, ήκουσα και εγνώρισα, δια να ωφεληθήτε από τα απερασμένα και από τα κακά αποτελέσματα της διχονοίας, την οποίαν να αποστρέφεσθε, και να έχετε ομόνοια. Εμάς μη μας τηράτε πλέον. Το έργο μας και ο καιρός μας επέρασε. Και αι ημέραι της γενεάς, η οποία σας άνοιξε το δρόμο, θέλουν μετ' ολίγον περάσει. Την ημέρα της ζωής μας θέλει διαδεχθή η νύκτα του θανάτου μας, καθώς την ημέραν των Αγίων Ασωμάτων θέλει διαδεχθή η νύκτα και η αυριανή ήμερα. Εις εσάς μένει να ισάσετε και να στολίσετε τον τόπο, οπού ημείς ελευθερώσαμε� και, δια να γίνη τούτο, πρέπει να έχετε ως θεμέλια της πολιτείας την ομόνοια, την θρησκεία, την καλλιέργεια του Θρόνου και την φρόνιμον ελευθερία.

Τελειώνω το λόγο μου. Ζήτω ο Βασιλεύς μας Όθων! Ζήτω οι σοφοί διδάσκαλοι! Ζήτω η Ελληνική Νεολαία!


Kostas Douridas Oakville Ontario Canada
kostas@douridasliterature.com /
Since 1996
Μικρο απάνθισμα στίχων και φράσεων
Κ. Δουρίδας
Προηγούμενη Ενότητα..Γράμμα στον Έλληνα της Διασποράς
Aν ήταν να σου ειπώ το πόσο υπερήφανος είμαι για την καταγωγή μου, θα σου έλεγα: Mη το ψάχνεις, γιατί μπορείς και μόνος σου να βρεις, αρκεί και μόνο, να κλείσεις για μια στιγμή τα μάτια σου και να σκεφτείς, ψιθυρίζοντας την λέξη Πατρίδα! κι' ακόμη την λέξη που ονομάζεται το χωριό σου!..

If you asked me to tell you how proud I am of my origins, I would say you do not need to ask: all you have to do is shut your eyes for a moment and whisper to yourself the words "homeland" and the name of your village!..

Και ότι είδα, και ότι έμαθα όλα αυτά τα χρόνια, τίποτα μα τίποτα, δεν άγγιξε την ψυχή μου τόσο ιερά, τόσο μυσταγωγικά, όσο τα ευλογημένα εκείνα παιδικά μου χρόνια στο ΑΓΑΠΗΜΕΝΟ ΜΟΥ ΧΩΡΙΟ, το ΚΑΡΔΑΡΙΤΣΙ!!!

And everything I have seen, everything I have learned all these years, none of it, nothing at all, has touched my soul in such a sacred, mystic way as those blessed childhood years at MY BELOVED VILLAGE KARDARITSI!!!

Πεντηκοστή ήρθε ξανά *πλαντάζουν τα νταούλια πανηγυριάζει το χωριό.. Οι βλάχοι στα καλά τους *Κακούρης έχει την σειρά, *Τσιούτης *παραπερούλια Κολοβελώνης *τσαντιριό, έστησε στην χαρά τους.

The Pentecost is here again The tabor drums loudly beating The villages are full of joy The peasants dressed so finely Kakouris with his clarinet is next Then Tsioutis with his band Kolovelonis has set up a tent To host the merry feasting

Σήμερα ο τόπος καίγεται στο χάϊ στο τουφεκίδι.. Η βλαχουριά γλεντοκοπά βροντάνε τα κλαρίνα. Του Βέλου ο γιος παντρεύεται φέρτε *θρακιάρικο γίδι, φέρτε της *Ντάριζας κρασιά κι απ'τα *Βαρκά ρετσίνα.

Today the land rings far and wide with shots of merry rifles The peasantry is full of joy the clarinets rejoicing. Velos's son will wed today bring goat roasted on charcoal, from Dariza bring blood red wine Retsina from the vineyard.

Πήρες τα *σόγια τα καλά -τρανοί νοικοκυραίοι: Που είναι ο Ροδόπουλος ο Γιώργης; ο Νίκος ο Ηλιόπουλος, του Βελοχρήστου τα παιδιά, του Τύρου οι Τσικαίοι 'Ολους τους πήρες ξένη γης, και κλαίει ο δικός μου τόπος.

You stole away the families -of rich and mighty houses: Where is Rodopoulos Giorgis? and Nick Iliopoulou, the children of Velochristos, The family of Tyros? The foreign soil devoured them and my homeland is mourning.

Ρημοκοπήθει το χωριό Νεκροτοπιά σα να'ναι Στοιχειώσανε τ'αρχοντικά *λοθριάσαν τα μποστάνια λαλιά ανθρώπου δεν ακώ πουλιά δεν κελαηδάνε, λες και κατάρα θεϊκιά το'πνιξε στην *αφάνεια.

The village is a waste land now A graveyard full of ghosts The wealthy houses are bereft the orchards desiccated no human voice can now be heard the birds have ceased their chirrup, as if a mighty curse divine has choked it into oblivion.

Μου *γαλαριάσαν τα βουνά με σίδερο μ' ατσάλι.. Φράξαν τις στράτες στο Χελμό, στο Ρούσιο στον Αλπούξο, στην Ζήρια στην Μπαλαλονιά στο Διάρχο στον Διχάλι, και μώβαλαν φρόγκο στον λαιμό να μη μπορώ να σκούξω.

The mountains are closed off to me with iron and with steel. The roads at Helmos blocked, at Rousios and Alpouxos, at Ziria and Balalonia, Diarchos and Dichali, a gag wound tight around my throat to stop me crying out.


Στις στράτες σας η δόλια *γνεύει πάντα για μένα αγναντεύει, μη και φανώ απ' την ξενιτιά θολή της μάνας η ματιά.. όποιον ειδεί να ξαναφάνει λεει: Να το παιδί μου που έρχεται και κλαιει..

My mother wanders in the streets looking to try and find me, lest from afar her son appears. Her aged eyes are dim with years her heart leaps when a stranger appears. Here is my boy come home, she weeps

Κι' ως να'τανε ο χαμός πανήγυρη, κι ο θανατάς *κανισκιοφόρης, ήρθε το ξέφραγο παράπονο, και γλεντοκόπησε τ'άσπρα μαλλιά, μες την στερνή την γλυκερή την ώρα, μες το κατάλοιπο της ροζιασμένης προσμονής, διαφέντεψε η απόγνωση την λήθη, και ήρθε το σούρουπο..

And as if loss was a carnival and death was carrying a wicker basket unbounded grief rose up, and celebrated greying hair, in that final sweet hour, in the remains of gnarled expectation, despair triumphed over oblivion, and evening fell.

Κι' επειδή στ' Oντάριο οι μήνες είναι σκληροί.. Tα καραούλια απ' τις ψηλές τους τις κορφές στο Καρδαρίτσι: Ο 'Αγιος Γεώργιος, η Αγία Παρασκευή μαζί κι' ο 'Aγιος Κωνσταντίνος, Σου στέλνουν γράμμα και γραφή, μαζί κι' ένα ματσάκι δεντρολίβανο να το κρατάς στον κόρφο Σου να μην Σε πιάνει αβάσκαμα.

And because in Ontario the (winter) months are harsh, from the highest peaks of Kardaritsi, Saint George and Saint Paraskevi look out Saint Constantine as well, They send you notes and letters too a bunch of rosemary for you to ward off the evil eye.

Να σου πηδώ απ το 'να βουνό στ' άλλο να φέρνω *φούρλες, και με του Ζάχου την φωνή να σου λέω την "Βοσκοπούλα"... Κι εσύ κυρά η Κιτσιαρέλαινα να σου χτενίζει τα μαλλιά και η παναγιά να σου φοράει *γιορντάνια.

I leap from mountain ridge to ridge performing dancing figures, and in Demetris Zachos voice I sing you "Voskopoula"... And Kitsiarelaina will comb your hair The Virgin will adorn you, with necklace made of precious gold and coins of shining silver

Σαν τον Χριστό ή σαν τον Διγενή να ρθω στην Αυστραλία, εκεί που πας για λίγο χίλιες φορές στην αστραπή, να σου το πω μ' ένα φιλί, τρελή, το σ' αγαπώ κι' απέ να φύγω.

Like Jesus or like Dhigenis I'd come to seek you in Australia faster than lightning thousand times, to tell you with a kiss, how much I love you, and then leave.

Μάλωσα χθες με την καρδιά μου. Με κατηγόρησε, ότι είμ' αδρανής για σε που λείπεις. Τ' ακούς; Και η άμυαλη η τρελή παιδούλα, η πεισματάρα, μ' άφησε κι' έφυγε κλαημένη, και με τα πόδια μες τα χιόνια, από τα τώρα να πάει λέει, στο αεροδρόμιο και να σε περιμένει.

My heart and I had a fight yesterday. It said I wasn't thinking about you now that you are away, do you hear? And like a crazed, mad, stubborn child, it left me here and ran off sobbing, through the snow to get to the airport and await your return.

Πέσε προσκύνησε των άλλων το μεγάλο. Σαν φεύγεις, προσκύναγε τον μεγαλειώδη ήχο των βημάτων σου!.

Kneel down, pay tribute to others' greatness. As you leave, bow down to the magnificent sound of your footsteps!

Αν μπορείς κράτησε αυτό που έχεις. Το έχασες; συμπόνεσε την ώρα που το έχασες.

If you are able, hold on to what you have. Have you lost it? Have pity on the hour you lost it.


'Οταν ο πόνος ξεφαντώνετε στα στήθια σου, μην καρτερείς απέξω την γιατρειά.. Πλησίασέ τον, μέσα σου, και γίνου φίλος του. Και σαν τον καταφέρεις, παρακαλεσέτονε να μείνει..

When pain makes merry in your breast do not look for the cure outside. Approach it inside you, become its friend. And when you have won it over ask it to stay.

'Οταν ζεις, για τους άλλους, αυτό είναι μια συμβατικότητα και αδιαφορούν. 'Οταν πεθαίνεις... θυμούνται τον δικό τους θάνατο και ..κλαίνε.

When you live for others, that is conciliatory and they are indifferent. When you are dying, they recall their own death and weep.

Η γλώσσα μου η ελληνική μελωδικός, γλυκύς, ανυπροσπέλαστος αχανής, μεγαλειώδης, γίγας κόσμος! Η μητρική μου η γλώσσα η ελληνική!.

My language Greek melodious, sweet, unapproachable, vast magnificent, a huge world! My mother tongue Greek

Μην πετάς στον χαμό, αυτό που δεν μπορείς μ' ευκολία να κερδίσεις. Κράτα γερά τον χαλινό, του νου και της ψυχής. Είσαι παιδί και θα μετανοήσεις.

Do not reject what is not easy. Hold tight to the reins of the mind and the soul. You are a child and you'll be sorry.

Σκέψου το αύριο για νάχεις το σήμερα δικό σου. Διώξε την χίμαιρα, κι ας το μυαλό σου τα έλη να σκάψει! Καθάριο το αίμα σου σταλιές να στάξει, στην άγονη γη! Και ύστερα θρέμμα σου να πεις ότι βγει

Think of tomorrow And make today your own. Throw off illusions And let your mind dig deep in the marshes! On to the barren earth let your blood gently flow. Only then will what grows be truly your own.

Παιδί της εποχής -της σημερινής- Ω ! κλαιω πώς φεύγεις απ' την πραγματικότητα κι από κοντά μας.. Στις ψευδαισθήσεις ζεις! Κι αθέλητά σου φέρεις αυτό που κάνει σάπια στην γενιά μας...

Child of the times child of today O, I weep as you stray from the truth and from us. You are living a lie! Unwittingly you carry the rot of our generation

Μια μαργαρίτα στo 'να χέρι στ' άλλο το φως της αστραπής στα χείλη κόκκινο μαχαίρι στα μάτια ο ήλιος της αυγής. Τα περιστέρια στην αυλή μου ο Μάης στα σκόρπια μου μαλλιά φύτρωσε αγάπη στην ψυχή μου τρέξτε φωνάξτε τα παιδιά

A daisy in one hand in the other lighting's flash on the lips a blood red knife in the eyes the rising sun. In the garden snow-white doves May in my flowing hair love budding in my soul Run and call the children

Περνάει η τσιγγάνα βεργολυγερή -θέλει να πάρει ένα τσιγάρο- Στέκει, μου παίρνει την ψυχή φεύγει, και μένω μόνος.

The gipsy walks by lean and lithe -looking for a cigarette- She stops, takes my soul and leaves. And I am left alone.


Πες μου Που 'χαν χαθεί τα περιστέρια πριν να σε βρω; Κι όταν σε βρήκα, πέσε μου τι έγινε η άνοιξη;

Tell me where had the doves gone before I found you? And when I found you, tell me what happened to the spring?

Και πάλι τελευταίος ήρθα. Ω τι μαρτύριο τούτο.. Τούτο κοπάδι των ανθρώπων, Σίφουνας χάνεται μπροστά μου. Κουτσοί, τυφλοί, όλοι αλαργεύουν, και μόνο εγώ μένω αποπίσω..

Once again I am last. What an ordeal it is. This herd of men, lost before me like a whirlwind. The deaf and blind all move away and only I am left behind.

Ενα παιδί με λένε οι φίλοι, που θέλει να λεπτολογεί τις υποψίες. Θρηνεί στον οίκτο η αδελφή, για το μικρό το παιδικό μου κλάμα. Και η μάνα με σφιχταγκαλιάζει -αγάπη και στοργή- σαν μάνα που τον γιο της βλέπει όπως τον θέλει και μπορεί. Μα ποιος ποτέ του ένιωσε την αρετή που γέννησαν οι τύψεις;

My friends say I am a child, quibbling over the tiniest suspicion. My sister weeps in pity, over my small childish sobs. Mother holds me tight with love and tenderness like a mother seeing her son as she wants him to be and as he can be. But who has ever felt the virtue born of remorse?

Ο έξω κόσμος χάθηκε απ'τα μάτια μας. και μέσα ο πόνος στοίχειωσε ! στα βαλτονέρια της ψυχής. Aγριμικό! Σπέρνει τον άνεμο, λυώνει τον θάνατο στο κάθε μας κύτταρο. στήνει σταυρούς στην κάθε μας ίνα. Απέραντο νεκροταφείο οι τύψεις μας. Κι' ο απέξω κόσμος χάθηκε. Βαθιά σιγή. Bαθιά πληγή το χάσμα του απείρου.

The outside world is lost from our eyes. And inside is haunted by pain! In the marshy waters of the soul. Wild beasts sowing the wind, melting death in our every cell, raising crosses in our every fibre. Our remorse an endless cemetery, and the outside world is lost. Deep silence The gulf of infinity a deep wound

Περνούν οι κάργες. Αδέσποτη φάλαγγα. Σκίασε ότι ήταν δυνατόν να ζει. Σκότωσε ότι ήταν δυνατόν να ζει. ο θάνατος κραδαίνει την τσιμπίδα . Και όλα ήταν μία ήττα, Και όλα ήταν μία ριπή, ενας θάνατος..

In unfettered file the jackdaws fly. Obscure that which could live. Kill that which could live. Death brandishes the tongs. And all was defeat, And all was a volley of gunfire, A death

Φτωχέ μικρέ τραγουδιστή, τι ανασκαλεύεις στην πληγή να βρεις; Τι κλαις μπροστά στους σκοτωμένους να σου πουν; Κείνοι "τους πήρε μαύρο σύννεφο" κι' η χλαλοή του μίσους! Τους πήρε ο φθόνος της ντροπής, δεν έχουν να σου δώσουν οίκτο.

Poor little singer, What will you find as you scratch the wound? What will the dead tell you as you weep to them? A 'black cloud has taken them' And the babble of hate! The envy of shame has taken them, They have no pity for you.

Μαντρότοιχος, μεσωροφή χρωστήρας πέρα η δύση. Δυο περιστέρια μια πυγμή ένα τραγούδι, μια φωνή. Λόγος η πρώτη λέξη. Ποιος το 'λπιζε την αρετή την αρετή την αστραπή, την αστραπή τον ήλιο με την καρδιά να ζέψει;

Sheep fold wall, high loft coloured by the far-off west. Two doves, one fist one song, one voice the first word is the Word. Who would have thought that virtue virtue with lightning, lightning with the sun with the heart would harness?

Γιατί όταν η δίψα συνοδοιπόρος γίνει στον καημό σου, Κι όταν ο πόνος σου κατασταλάξει σίδηρο. Περνάει ψηλά, πέρα από την Hiroshima ο πόνος σου και γίνεται όνειρο, και γίνεται πραγματικότητα.

Because when thirst becomes companion to your grief, and your pain is set in iron high flows your pain beyond Hiroshima and becomes a dream, and becomes reality.


Στης γης το δακτυλίδι, θα στροβιλίσει ο έρωτας λεβεντοτσάμικο χορό, κι ο Πάνας ο ανοικτοπόδαρος την βλάστρινη κορομηλιά θα βάλει στο κανίσκι του, μετρώντας τους σφυγμούς ανάλογα με την παράσταση.

On the earth's ring, love will whirl and spin in a dashing tsamiko dance, and Pan with feet wide open the βλάστρινη sprouting?? plum tree into his basket will place, counting the beat according to the performance.

....Φίλοι μου:
Όπου και να συναντήσετε τον Έλληνα στην διασπορά θα τον βρείτε να σας περιμένει με ένα πλατύ χαμόγελο και μια πλούσια καρδιά φιλοξενίας!. Αν είναι γερουσιαστής ή επιστήμονας, ηθοποιός ή λογοτέχνης, απλός εργάτης ή "μύθος" των ειδήσεων -News legend- της αμερκάνικης τηλεόρασης και ραδιοφωνίας, φτωχός ή πλούσιος το ίδιο κάνει.. Θα σας μιλήσει σα να σας ξέρει από χρόνια.. Θα σας αγκαλιάσει σαν όπως η μάνα σας όταν γυρνούσατε στο χωριό.. Και με στοργή και την φροντίδα του αδελφού θα σας χαϊδέψει με το βλέμμα του από πάνω ως κάτω, θέλοντας να μάθει τα πιο πολλά για εσάς και αν είστε καλά!.

Και είναι καταπληκτικό σαν περπατάτε στους δρόμους των μεγαλουπόλεων.. και αν έχετε και την τύχη να βρίσκεστε κοντά στα αγαπημένα και φημισμένα στέκια του μετανάστη, καθώς εγώ που κάθε φορά όταν κατεβαίνω στο "Ελληνικό Χωριό" (The Greek Village) της Ντάνφορθ εδώ στο Τορόντο του Καναδά, είναι λες, και μέσα μου γίνεται σαματάς! Γίνεται Απρίλης και χαρά!!.. Λέτε και γνωρίζω τον κόσμο όλον!.. Kαι έχω την αίσθηση, θαρρείτε και περπατάω στα γνωστά και αγαπημένα μου σοκάκια τα Καρδαριτσιώτικα στα χρόνια που ήμουνα παιδί.., και το χωριό έσφυζε από ζωή και κόσμο.. Τα ίδια και εδώ..

Το σίγουρο είναι στον Έλληνα της διασποράς, σαν του μιλήσετε στην γλώσσα του ..πανηγυριώτικα και με καλοσύνη, εκείνος για εσάς, θα σφάξει και το ...γουρούνι!!.. Έτσι λέγανε οι παλιοί σε ένδειξη ενθουσιασμού για την καλή παρέα πάνω στο κέφι του γλεντιού.. (Tο χοιρινό ήταν τότε το κρέας για όλη την χρονιά στο σπίτι και το έσφαζαν στις απόκριες κάνοντάς το παστό.. Aλλά στο γλέντι απάνω κάθε τόσο) ο νοικοκύρης φώναζε: "Φέρτε κι' άλλο κρασί!! Να σφάξουμε και το γουρούνι!.." Εννοώντας τέτοια καλή παρέα που έχουμε, το γλέντι και η διασκέδαση να μην τελειώσουν ποτέ!!.. Τέτοια είναι πάντα και η καρδιά τ' Αϊ μετανάστη.. Χαιρετισμούς και να είστε πάντα καλά!

τα Μικρά ενθυμήματα:
* * * τα Ενθυμήματα είναι μικρά αφιερώματα σε γνωστούς και φίλους -παλιά και τώρα- απ' την καθημερινότητα... Γενικότερα τα ενθυμήματα αφιερώνονται στον αγιασμένο όπου γης Ελλληνισμό... Συνοδευμένα πάντα με εικονοφωτογράφηση και μικρές προσβάσεις στην λογοτεχνία, δοσμένα για τα Δ Ε Κ Α Χ Ρ Ο Ν Α της LAND of GODS. Η μόνη διαφορά με αυτή την σειρά είναι ότι κάθε φορά που θα μας έρθει στο μυαλό κάποιος γνωστός ή φίλος μια ακόμη σελιδούλα θα συμπληρώνεται!.. Για ετούτο και σας προτείνουμε πως αφού την φυλλομετρήσετε και την χαρείτε Θα είναι καλό ΚΑΙ να επανέρχεστε εδώ κι' εκεί για τα καινούρια πρόσθετα!...Να είστε καλά!. κδ.
Αρκαδική Ανθολογία:
* * *Αρκάδες και ιδιαίτερα Γορτύνιοι λογοτέχνες καταθέτουν αποσπάσματα από το έργο τους μέσω της εξαίρετου λογοτέχνιδας, ποιήτριας και κριτικού, της κυρίας Ζαχαρούλας Γαϊτανάκη.
Στην άκρη του ματιού:
* * *Είναι η σειρά από μικρές απόπειρες του γράφοντα να εκφράσει δικά του οράματα πάνω στον κρίκο μιας αθώας εναλλασσόμενης και ίσως επαναλαμβανόμενης στιγμής μέσα από χρώματα, φωτογραφίες από Landscape και άλλα όπου του έρχονταν μέσα από το διαδίκτυο και άλλες πηγές, καθώς η λογοτεχνία κλπ.. Αξίζει να δείτε και αυτή την σειρά, αλλά μονάχα στο "Microsoft Windows Internet Explorer" ...Και αν προσπαθήσετε να την δείτε αλλού.. τότε και με το δίκιο σας θα πείτε "τρελός παπάς τους βάφτισε αυτούς που έφτιαξαν την σειρά" Αλλά και εμείς έχουμε δίκιο αφού, αυτοδίδακτοι καθώς που είμαστε και στα χρόνια που τα φτιάξαμε όλα αυτά.. Το "Microsoft Windows Internet Explorer" ήταν το πιο διαδεδομένο Browser.. Ύστερα πήραν μπροστά η Αpple.com.. με τα IPhone, ta IPad, η Google, με το Google Chrome, η Mozilla Firefax και άλλα Browsers που δεν την δέχονται την ..τεχνική που χρησιμοποιήσαμε τότε.. Φυσικά το πρόβλημα είναι μόνον στην σειρά αυτή και -ευτυχώς- όχι σε όλα τα τεύχοι όπως θα διαπιστώστε και εσείς: Όλες οι άλλες ενότητες της Land of Gods μπορείτε να τις δείτε με οποιοδήποτε Browser θέλετε και έχετε. Να είστε καλά! κδ.
Mια Φωτογραφία και ένας τόπος:
* * *Μια φωτογραφία και ένας τόπος φορτωμένος με την νοσταλγία της μακρινής πατρίδας αλλά και τους μεγάλους φόβους για την επιβίωση του μετανάστη μέσα απ' το "Καπνόν Αποθρώσκοντα".. Το βιβλίο του Διονύση Δουζένη, τον Αλέξανδρο Παπαδάκη, τον Νίκο Γκάτσο στην Αμοργό, τον Ζωγράφο Γιάννη Σταύρου στην συνομιλία του με τα γλυκύτατα τοπία και θαλασσογραφίες του -μην τις χάσετε- συνεχίζουμε μια μικρή παγκόσμια παρουσίαση καλλιτεχνικής φωτογραφίας, ζωγραφικής και άλλα διάφορα.. Όλα σε μια ..σελίδα..

το Δημοτικό τραγούδι και η παράδοση:
* * *Αξίζει έστω και μια γρήγορη ματιά σας -από επάνω έως κάτω- αυτό το παράθυρο για την δημοτική μας μουσική. Οι πληροφορίες είναι πλούσιες και ξεκινάνε με μια πλειάδα Ιστοσελίδων με ζωντανά δημοτικά τραγούδια που μπορείτε να ακούσετε.. Γίνεται πλατειά παρουσίαση μεγάλων καλλιτεχνών.. Καταγραφή παράδοσης και πάρα πολλά άλλα ενδιαφέροντα Καλή σας επίσκεψη λοιπόν..
ποιήματα τ' αγαπημένα:
* * * Όλα σε μια σελίδα : Ποιητές και ποιήματα τ' αγαπημένα απ' τα σχολικά μας χρόνια.. Είναι μια ανάμνηση ή μια επίσκεψη πέστε σε ένα παλιό αγαπημένο μας πρόσωπο.. Ίσως και στον ίδιο τον εαυτό μας. Τέτοια ποιήματα αν έχετε κι' εσείς στην μνήμη σας γράψτε μας για να τα δημοσιεύσουμε!.
Έλα να δεις:
* * *Η πιο παλιά σειρά της LAND of GODS.. Θα μπορούσε να είχε τον τίτλο: Στα αχνάρια των Ελλήνων (λογοτεχνών) της διασποράς.. όμως φιλοξενεί και πολλούς διακεκριμένους συγγραφείς, ποιητές-ποιήτριες από την πατρίδα, δημοσιογράφους κριτικούς κ.α..
...Δώσε μου χαιρετίσματα στους ανθρώπους και γλυκοφίλησε μου τα αγιασμένα μας χώματα! (Από email στον Θανάση Λαμπρόπουλο από Houston Texas καθώς επισκέπτεται το Καρδαρίτσι!. July 13, 2009)

...Give my greetings to people and kiss our blessed soils.. (By email to Thanasis Lambropoulos from Houston Texas. As he is visiting Kardaritsi!. July 13, 2009)

...ΕΙΣΑΙ το πρώτο μόριο από το σώμα μου και στην δική σου πνοή αναπνέω!. Υπάρχω κι' ευρίσκομαι ζωντανός και θριαμβεύω ή εξαφανίζομαι, ή απλώς ζω κι' αργοπεθαίνω....

...YOU ARE the first molecule of my body and in your breath I breathe! I exist and am still alive and triumphant or vanish, or merely exist and slowly perish...

...Ο κόσμος του «Καπνόν ποθρώσκοντα» δεν είναι μύθος και ιστορία αδελφέ μου, παρά μικρά σπασμένα γυαλιά από καθρέφτη που μέσα εκεί παραστατικά, θα με βρεις αποσπασματικά και με εξουθενωμένη φωνή, να σου δίνω την αναφορά μου με λόγια απλά να καταλάβεις: 'Οτι η μικρή και τεθλασμένη γραμμή που εσύ και εγώ ακολουθήσαμε στην ξένη γης δεν ήταν εύκολος δρόμος...

...The world of 'And Smoke Rising' is not myth and fable, my brother; It is just shards of broken glass from a mirror where you will find my fragmented and weakened voice trying to reproduce my story for you in simple terms so that you can see for yourself that this small and broken path you and I have followed in the alien land was not an easy road...

..Τις μέρες μου τις έχω μετρήσει πάνω στις χάντρες του κομπολογιού.. Mία τη μία κι' ένα το βήμα. Βήμα τα βήματα, στο παρά πέντε.. Κόμβο τον κόμβο και με τα αρθριτικά.. Μίλια τα μίλια -Χιλιάδες μίλια μακριά από την θάλασσα και τον γαλάζιο ουρανό της πατρίδας! ...Ποιος τον θυμάται τώρα τον μετανάστη...

...I have counted my days on the beads of the rosary One by one and step by step.. Just in time, knot by knot with my arthritis Mile by mile - a thousand miles from the sea and the blue sky of home! ..Who remembers the migrant now...

..Κοινότητα ΕΙΣΑΙ ΕΣΥ κι' ΕΓΩ, μην το ξεχνάς! μαζί η ΘΡΗΣΚΕΙΑ ΣΟΥ ! και η ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΟΥ!.. Είναι της γαλανής πατρίδας μας το αρχαίο πνεύμα. Αυτοί που θυσιάστηκαν! Αυτοί που έφυγαν μαζί και κείνοι που θα ρθούνε!...

...Community is YOU and I, don't forget that! And with that, YOUR RELIGION and YOUR HISTORY. It is the ancient spirit of our sky-blue land. It is the people who sacrificed themselves. It is those who have gone and those who are still to come...

...Πήρες τα χρόνια παγανιά και την ζωή μια μπαταριά τα έδωσες όλα μια ζαριά και εκεί στα ξημερώματα εχάθηκες στα αστέρια...

...You hunted down the years, gambled your life on a roll of the dice and at dawn was lost in the stars...

...Γράψε μου αν θέλεις, σαν εύρεις τον καιρό. Το γράμμα σου μου δίνει κείνη την αίσθηση της γλυκιάς επιστροφής στην πατρίδα, όταν ακόμα ζούσαν οι γονείς -που πια δεν ζούνε-, κι' αποκομμένος σήμερα καθώς που είμαι, η πρώτη μου πατρίδα έγινες εσύ! Για τούτο και σε σκέφτομαι αδελφέμου! Νάσαι καλά!!...

...Write to me if you like, when you find the time. Your letter gives me a sense of that sweet return home, at a time when my parents were still living. Now that they are no longer alive and I am cut off from home, you have become my first motherland! That is why I think of you, my brother! Be well always!...

..Θυμήσου: 'Ενα παιδί της διασποράς, ήταν τότε, είκοσι χρονών, που γύρισε στην πατρίδα γύρω στα 1820, και δεν μιλούσε καλά ελληνικά, -καθώς κι' εσύ- και όμως στον ίδιο καιρό, έγγραψε τον εθνικό μας ύμνο, ήταν ο Διονύσιος Σολωμός που έγγραψε επίσης και τούτο: «Κλείσε στην ψυχή σου την Ελλάδα και θα νιώσεις μέσα σου κάθε είδους μεγαλείο»!!...

...Remember, it was a child of the Diaspora back then, aged only twenty, who went back home, spoke Greek poorly, -like you-, and yet he wrote our national anthem: he was Dionysios Solomos who also wrote: "Close Greece up inside your soul and you will feel within you all kinds of splendour...

.Σήμερα ο εχθρός του 'Ελληνα δεν είναι ορατός, γιατί δεν έχει πρόσωπο ούτε σάρκα όμως υπάρχει παντού σαν τον αγέρα!. Μερικοί τον είπαν καλοπέραση. 'Αλλοι ..πολιτισμό και παγκοσμιοποίηση.. Οι πιο τολμηροί τον είπαν αφομοίωση...

...Today the enemy of the Greeks is not visible, he does not have a face, nor is he made of flesh and blood?He is everywhere like the wind! Some have called him the good life, others culture and globalisation?The boldest have called him assimilation...

..Στο μεταξύ κι' αφού τελείωσε το στρατιωτικό, η δικτατορία του Παπαδόπουλου και συντρόφων του, μια νύχτα ανοιξιάτικη σκόρπισαν σαν την αστραπή την αίσθηση, που όσοι ήξεραν απ' το λαό, την είπαν φόβο και αβεβαιότητα - κακό χαμπέρι...

...Meantime, after he finished his national service, on a fine spring night, the dictatorship of Papadopoulos and his companions spread everywhere like lightning the feeling which those who knew called fear and uncertainty - bad news...

..Με την Ελλάδα να σου στέλνει χαιρετίσματα για να μην ξεχαστείς στα καταράχια της οικουμένης... 'Οτι εσύ αδελφέ μου δεν εγεννήθηκες να γίνεις πολίτης του κόσμου επειδή η καρδιά σου είναι σημαδεμένη την Ελλάδα!...

...With Greece sending you greetings so you did not forget in the rocky wilds of the world That you my brother were not born to be a citizen of the world because your heart has Greece branded upon it!...

..Δωσμου θεέ μου μια στιγμή φούρλα να φέρω τη ζωή μέσα απ' το τσάμικο κι' όπως θα σειέμαι θα λυγώ και σμίξω τον Έλληνα ..θεό... Σαν αστραπή να γεννηθώ ξανά στην γη κι' αφού αισθανθώ την πασχαλιά ως άνω! Μαζί και την Ελλάδα!!! Ύστερα ας ..πεθάνω!!...

...Give me O Lord one moment life to bring in the gyrations of the dance and as I swoop and sway I will become one with the Greek God, In a flash to be reborn on earth and having felt the spirit of Easter as in heaven and with it the soul of Greece - then let me die!...

..Μάθε, στην γαλανή πατρίδα όταν μιλούν για μετανάστες εννοούν μονάχα: Τυχοδιώχτες και ύποπτους!. Η λέξης Αϊ Μετανάστης που σούλεγα.. θυμάσαι?? Τώρα, κατάντησε βρομιά?? στο στόμα του λαού. Και το δικό σου όνομα αδελφέ μου ..για λίγο ακόμα.. και να γράφοταν στην.. ιστορία!...

...Listen: in the blue homeland when they speak of migrants now they mean crooks and fortune hunters! Remember that phrase I used to say: sainted migrant? Now it is an insult in people's mouths. And your name too my brother..Just a little longer and it would have gone down in history!...


..Εγώ κι' εσύ πορεύουμε την ιστορία στον ώμο μας. Κι' επά στην κορφή του 'Ολυμπου για δώδεκα χιλιάδες χρόνια φιλάμε σκοπιά το ανθρώπινο γένος...

...You and I march on with history on our shoulders. And on Olympus' peak for twelve thousand years we keep watch over the human race...

..Βάνω σουρίχτρα και σφυρώ και χαλασμό σηκώνω.. Βλέπω βουνά, βλέπω λογγιά κι' αντάριασμα στα πλάγια. Χιλιάδες γιδοπρόβατα περνούν στα βοσκοτόπια κι' ακούω τα κυπροκούδουνα κι' εγώ λαλώ φλογέρα...

...I find a whistle and loudly blow and whip up mighty storm-cloud. I see the hills I see the dales, I see the mists around them. The sheep and goats in thousands pass their bells so sweetly chiming and on my flute I play a tune...

..Ο απόδημος Ελληνισμός, στο σύνολό του υπολογίζεται ότι υπερβαίνει τα 6.000.000. Ο Ελληνογεννής πληθυσμός ανά τον κόσμο (η αφομοίωση που λέμε) πλησιάζει τα 100. 000.000. λένε οι ειδικοί. Ο πληθυσμός της πατρίδας πλησιάζει τα 11.000.000. Και κάποιοι άλλοι λένε...

...It is estimated that the total number of Greeks living abroad exceeds 6,000,000. Experts say that the number of people of Greek origin (assimilated) is close to 100,000,000. The population of our country is almost 11,000,000. And some others say...

..Και κάποιοι άλλοι λένε: Είστε 'Ελληνας; Απάντηση: 'Οχι. Μιλάτε ελληνικά; Απάντηση: Ναι.! Και πώς να μην μιλάνε ελληνικά αφού ο πολιτισμός της ανθρωπότητας είναι κτισμένος πάνω από τον πολιτισμό της αθάνατης Ελλάδας μας;...

...And some others say: Are you Greek? Answer: No. Do you speak Greek? Answer: Yes! And how could they not speak Greek, when the civilisation of humanity is built on the civilisation of our immortal Greece?...

..Τι είναι η Διασπορά? Είναι ο ακαταπόνητος Οδυσσέας που από τον καιρόν της Τροίας ίσως και ακόμα νωρίτερα, πλανιέται σε όλα τα πλάτη της γης. Κτίζει το σπίτι του. Δημιουργεί αποικίες και παροικίες. Ο ακούραστος και ονειροπόλος ωραίος 'Ελληνας της δεύτερης πατρίδας του που λέγεται ΔΙΑΣΠΟΡΑ...

...What is the Diaspora? He is a tireless Odysseus who since the time of Troy, and even earlier perhaps, has roamed the earth, building homes, creating colonies and communities. The tireless dreamer, the beautiful Greek of the second motherland called the DIASPORA...

..Μία σωστά οργανωμένη κοινότητα, ξεκινάει με πρώτα τα εργαλεία της δηλ. το «εμένα» και «εσένα», για να καταλήξει στους πολλούς και εν συνεχεία στους ηγέτες της, όπου εύκολα όλοι μας πια λέμε, εάν κάτι δεν πάει καλά: Αυτοί φταίνε... Ενώ στην ουσία φταίμε εμείς... δηλαδή εγώ κι' εσύ αδελφέ μου...

...A well-organised community begins with its tools, namely 'you' and 'me' and then moves on to larger numbers and finally to its leaders. If something goes wrong, it is easy for us to say: It's their fault?whereas in fact it is actually our fault?yours and mine, my brother...


..Σε ψάχνω στους τηλεφωνικούς καταλόγους της διασποράς...

...I seek you in the phone books of the Diaspora...

..'Εγραφε τα ποιήματά του με βιασύνη και προχειρότητα: Κτύπαγε τις λέξεις στην γραφομηχανή καθώς ο χτίστης πετάει με το μυστρί την λάσπη πάνω στον γυμνό τοίχο.. Θαρρείς και υπνωτισμένος έγραφε την διαθήκη του...

...He wrote his poems roughly and hastily: Punching the words out on the typewriter like a builder slinging mud with his trowel against the bare wall, As if mesmerised writing his will...

...Κάθε χρόνο στη "Μεγάλη Έξοδο" παίρνει στην πλάτη του τούς δώδεκα θεούς και πάει έως το Μεσολόγγι. Εκεί, αφού ντυθεί την φουστανέλα και βάλει το τσαρούχι στα πόδια, ρίχνεται στο τσάμικο ως μέχρι οι θεοί να κατεβούν απ' την πλάτη του και να ριχτούν κι' αυτοί στον χορό...

...Every year at the 'Great Exodus' lifts onto his shoulders the twelve gods and goes to Mesolongi. And there puts on the foustanella and with tsarouchia on his feet, He throws himself into the tsamiko Until the gods climb down from his broad shoulders And join the dance...

..Απ' τ' ανοιχτό παράθυρο, ένα ραδιόφωνο στην διαπασών να παίζει τ' αφιερώματα των ξενιτεμένων.. Kι' εγώ με το ποδήλατό μου, σπίτι το σπίτι κτύπαγα, πόρτα την πόρτα τον καημό μου.. Πήρα από λάθος το ονειρό μου, και έγραψα στον βερεσέ τον ξενιτεμό μου...

...Through an open window, a radio blaring out emigrants' requests. And I on my bicycle, going from house to house, Knocking on door after door in my sorrow my dreams went astray And I put My migration on credit...

..Και τότε, οι μεν πήραν τους δρόμους για τις φυλακές και τα ξερονήσια.. Και οι δε -οι απλοί και ανώνυμοι- πήραν τους δρόμους για την ξενιτιά...

...And then, some were marched off to prisons and barren islands... And others -the ordinary nameless ones- took off for foreign lands...

..Το πιο γλυκό χαμόγελο στον πλανήτη είναι το χαμόγελο του Έλληνα καθώς υποδέχεται τον επισκέπτη του. (Ολυμπιακή Φιλοξενία 2004)...

...The sweetest smile on the planet is the smile of the Greek as he welcomes his guests. (Olympic Hospitality 2004)...


..πουλιά φοβισμένα; και αραγμένα τωρα στην μνήμη μας. Θα μείνουν εκεί περιμένοντας το δικό μας τελευταίο ταξίδι και ύστερα πια θα χαθούν...

...Like frightened birds Now seared upon our memory There to await our final journey And then lost for ever...

..Στους κάμπους και στα βουνά της πατρίδας αχ και να σ' έπαιρνα απ' το χέρι, στιγμή - στιγμή, βήμα το βήμα! Κρυφό Σχολειό να σου έκανα την ιστορία του Έλληνα παππού σου...

...In the valleys and the hills of home if only I could take your hand moment by moment, step by step! In a Secret School I'd teach you your Greek grandfather's history...

..Και η γης που πριν σε τρόμαζε το αχανές.. Τώρα χωριό στα πόδια σου, δες, Στις παραλίες του Sydney Πεντέξι στήσαν το χορό Απ τα ελληνάκια σου Για τα μεράκια σου Αι μετανάστη. Στο τραπεζάκι Ουζάκι.. Για την Ελλάδα μας μωρέ παιδιά.. 'Αντε μας γεια! Στον Καναδά ..Καλή καρδιά...

...And the world whose vastness scared you is now a village at your feet. See, on the beaches of Sydney a handful of Greeks strike up the dance to your longing for home, sainted migrant. A little ouzo on the table For Greece, you guys Drink to our health! To Canada? with a good heart...

..'Ομως σήμερα βλέπω, και πολύ φοβάμαι Κύριε, πως οι εχθροί του 'Ελληνα τελικά τα κατάφεραν.. κι' αλυσοδεμένο τον έχουν.. Και γδυτόν!! Ως αμνό τον πάνε -και με άλλους λαούς, ποιος να πιστέψει.. με μια Κοκα Κόλα στο χέρι, στο Θείο Σταυρό του Μαρτυρίου Σου! και στην δική του την εξαφάνηση...

...But today I see, and greatly fear, Lord, that the enemies of the Greek have finally succeeded they keep him chained and naked Like a lamb they lead him - together with other peoples - who would have believed it - with a coca cola in hand, to the Holy Cross of your Passion! and to his extinction...

..'Όπου ψυχούλα ελληνική στις γειτονιές του κόσμου, μπρούσκο κρασί κι' αρνιά στην σούβλα!.. Λουλούδια ανθρώποι και πουλιά πάνω απ' τους φράχτες της ολόλαμπρης αυλής, καρτερικά κι' ευλαβικά γλυκοκοιτούν -θαρρείς προσεύχονται στον Πλάστη...

...Wherever a Greek soul lives, in the neighbourhoods of the world, full-bodied wine and lambs on the spit Flowers, people and birds over the fences of the resplendent yard, patiently and devoutly sweetly gaze -as if in prayer- to the Lord...

..Τραγούδι για την ξενιτιά και για τα πρώτα χρόνια: Τότε που τα καράβια μας άλλο δεν φόρτωναν παρά μονάχα μετανάστες... Το θυμάσαι?? Τώρα και τα καράβια μας τα.. κάψαμε. Και τα όνειρά μας τα στοιβάξαμε σε μια παλιοαποθήκη...

...A song about foreign lands and the early years when our ships were loaded with nothing but migrants.. Do you remember? Now we have burnt those ships and locked up our dreams in an old warehouse...


..Μια Ελλάδα βαριά τόσο, όσο η ευχή των πατέρων σου! Βαριά τόσο, όσο μια πετρούλα απ' το θείο της το σώμα... Θα σε βαραίνει... Όσο που ζεις θα σε πικραίνει, όπου κι' αν βρίσκεσαι μακριά της, θα σε πεθαίνει... Μα νάσαι σίγουρος θα σ' ανασταίνει μονάχα η σκέψη της...

...A Greece as heavy as your fathers' blessing! As heavy as a tiny pebble from its sacred body. It will sit heavy on you.. As long as you live it will grieve you, wherever you are, if you are far from home, it will be your death. But the mere thought of it will bring you to life...

..Μαζί με τους καλούς πατριώτες σ' αυτήν την ιδέα, πήγαν και στάθηκαν δίπλα τους από την πρώτη στιγμή οι καιροσκόποι, οι χασομέρηδες, οι άσχετοι αν θέλετε, μαζί κοντά και οι πλακανζήδες...

...The good patriots were joined from the first moment by the opportunists, the wastrels, the losers, and the jokers...

..Μερικοί απ' τους παλιούς που ήσαν καλοί πατριώτες και πίστευαν με πάθος την ιδέα για την σωστή οργάνωση του Ελληνισμού στην παροικία παρέμειναν! Και αφού έριξαν στάχτη στα μάτια τους, πιστέψανε για μια στιγμή, ότι όχι μόνο οι ίδιοι θα φέρουν αλλαγή στα πράγματα προς το καλύτερο, αλλά και πως θα μετατρέψουν τους πλακανζήδες σε αγνούς ..πατριώτες. Και εδώ είναι που ο λαός μας έχει πει εκείνο το «...Κούνια που σε κούναγε» Ελληναρά μου...

...Some of the old ones who were good citizens and passionately believed in the virtues of good organisation in the Greek community, stayed on. And they managed to convince themselves for a short while that not only would they succeed in bringing about a change for the better, but also that they would convert those jokers into pure patriots. As the saying goes: "yeah, right...

..Το ξέρετε ότι σαν εθνικότητα -κι' ανάλογα τον πληθυσμό- η ελληνική, είναι η πρώτη με το μεγαλύτερο ποσοστό φοιτητών στα πανεπιστήμια του Καναδά;; Από την άλλη όμως μεριά στην κοινοτική ζωή απέτυχε οικτρά...

...Did you know that as an ethnicity, and proportional to its population, the Greek community has the largest number of university students in Canada? On the other hand, however, we have failed miserably as far as community life is concerned...

..'Ετσι αυτό βλέποντας ο κόσμος, όχι μόνο δεν έκανε συμμετοχή αλλά φύγανε κι' εκείνοι που απ' την αρχή είχαν πάρει μέρος και είχαν σκοπό να βοηθήσουν: Δυναμώνοντας έτσι την υπεροχή των πλακανζήδων κι' απογυμνώνοντας την ίδια την κοινότητα από κάθε ελπίδα επιβίωσης και επιτυχίας...

...When people saw that, not only did they not participate, but even those who had joined originally and were willing to help went away as well. This gave more power to the opportunists and the jokers and stripped the community of any hope of survival and success...

..Και κρίμα στον υπόλοιπο λαό της διασποράς που στέκει πίσω και λεει μονάχα: "Δεν πανε να κουρεύονται.." Όμως έτσι γίνεται πάντα!.. Και έτσι γράφεται η ιστορία του 'Ελληνα στη διασπορά αλλά και στην πατρίδα...

...And shame on the rest of the Diaspora who just stand back and say: 'To hell with them!' But that's how it has always been! And this is how the history of the Greeks in written - at home and abroad! January1998...


..Ο 'Ελληνας της διασποράς και μιλάμε ειδικά για την πρώτη γενιά του μετανάστη. Ξεκίνησε από την πατρίδα με μια βαλίτσα στο χέρι και όχι μόνο που τα κατάφερε να προοδεύσει, αλλά και να προσθέσει επί πολλή, στην δημιουργία αλλά και ευημερία της καινούριας του πατρίδας...

...The Greeks of the Diaspora, particularly the first generation, set out with just a suitcase in hand to seek a better life. Not only did they manage to make good, but they also contributed greatly to the prosperity of their new homeland...

..Η νέα γης, θαρρείς σαν να μην πάτησε τα χωματά της, σαν να μην έζησε ποτέ σε αυτήν. Σαράντα χρόνια λες και πέρασαν πνοή. Μοιάζει με κείνο το αεροπλάνο, που περιστρέφεται επάνω από το αεροδρόμιο, έτοιμο να προσγειωθεί. Και όμως σαράντα χρόνια πέρασαν και ακόμα ..περιστρέφεται...

...It was as if he had never set foot on this new land, as if he had never lived there. Forty years went by like a gust of wind. He was like a plane circling round the airport ready to land and forty years later, has still has not landed...

..Και είναι αυτή η ίδια η αθάνατη γενιά του 'Αϊ μετανάστη που απ' τους αρχαίους χρόνους πήγε το φως της γαλανής πατρίδας του στα πέρατα της οικουμένης, και έλαμψε η γης! Και οι άγριοι γίναν ήμεροι, κι' ομόρφυνε ο κόσμος! Ύστερα και για πολλή.. Μνηστήρες οργισμένοι ήρθαν και πειραματίστηκαν την βαρβαρότητανα βγει στον άνθρωπο! -γιατί μαθές αυτήν την έλεγαν Ελλάδα κι' είχε το φως της γης...

...And it is this, the same Immortal generation of the sainted migrant That from most ancient times took the light Of its sky-blue homeland to the ends of the earth and the light shone everywhere! And the wild became tame, and the world was beautiful. And then for a long time, enraged suitors came and worked their experiments until barbarity emerged in man! - Perhaps because they called it Greece and it shone with the light of the world...

..-«Δεν παίρνω μέρος στην κοινότητα (σου λέει με απίστευτη σιγουριά), γιατί ..όλοι τρελοί..». Τον είπαν πολυμήχανο -και το πιστεύει κι' ο ίδιος- κι' έτσι, έχει χίλια δυο να σου πει, για τους άλλους που ..φταίνε, εκτός τον ίδιον!...

...-"I refuse to participate in the community (he says with great certainty), because they are all insane...". He has been told that he is clever and resourceful, so he always has a great deal to say and blames everyone except himself...

..Και οι άλλοι οι απλοί αλλά και κείνοι που το παίζουν πλουτοκράτες. Οι αριστοκράτες ή και οι μικροί και οι άλλοι οι μεγάλο-ιδεάτες και οι εγώπαθοι. Ας σκύψουν ταπεινά στην Ιστορία τους με ευλάβεια αρχαιοελληνική να σημαδέψουν την πορεία τους...

...And the others, the ordinary people, the plutocrats, the aristocrats, those possessed of the great patriotic idea, and the egomaniacs as well. They should bow humbly down to their past and mark their history with ancient Greek piety...

..* * * (Σημείωσης: Σε αυτό το πρώτο μου γράμμα που έγραψα (στον Έλληνα της Διασποράς) το Φθινόπωρο του '97.. Γράφτηκε όλως τυχαία αλλά κι' αυθόρμητα και το κομμάτι που αργότερα ονομάτισα "ο Ύμνος του Μετανάστη".. Το παραχωρώ εδώ ολόκληρο το γράμμα εκείνο στην αρχική μορφή του)...

...* * * (Note: In this letter, the first I wrote (to the Greek of the Diaspora) in the autumn of 97, spontaneously I also wrote the piece which I later called 'Hymn to the Migrant'. I quote that letter as a whole in its original form)...


..Καβάλα πάνω στο άλογο τον Θοδωρή* σιμώνω και τον ρωτώ για να μου πει πως πάει τ' αρματολίκι κι' αυτός με ένα χαμόγελο και με τρανό καμάρι, ρίχνει λεφτά στα όργανα για μένα που χορεύω...

...There's Thodoris* upon his steed, I swiftly go to find him I ask to see how I should go and join his band of fighters. And with a smile bursting with pride he throws the players money so they will play their instruments as I complete my dancing...

..Με το τραγούδι το δημοτικό, και τον Παπασιδέρη.. Σαν τραγουδάει κλέφτικο με πάει στην ιστορία.. Σαν τραγουδάει το συρτό, στης νιότης τα λημέρια.. Σαν τραγουδάει τσάμικο... μανούλα το μαντήλι!! ...

...With the demotic song and with Papasideris, * As kleftiko I hear him sing, I go far back in time. When the syrto he sings to us, I'm back in youthful pastures And when the tsamiko rings out, o mother I need a kerchief! ...

..Τα αχνάρια μου να περιμαζέψω, όπου δειλά θαρρώ λίγο κι' ακόμη, να μου αργοφαίνονται: Μικρές τύψεις, μικρά αποτυπώματα στην απεραντωσύνη Σου και στην μεγαλωσύνη Σου Κύριε!...

...To gather up my traces where timidly I think, a little more, gradually appear: traces of remorse tiny prints in your infinity and greatness, Lord!...

..Δέκα χρονών παιδί το θυμάσαι? και με τον πατέρα σου να κοιμάσαι στ' αραποσίτια έχοντας τα μάτια σου καρφωμένα με επιμονή στον ουρανό να προσπαθείς να βάλεις σειρά στ' αστέρια: Κάθε αστέρι και ένα όνειρο. Κάθε όνειρο και χιλιάδες μίλια μακριά απ' την πατρίδα...

...A ten year old child, remember? Sleeping with your father amid the corn, with your eyes fixed firmly on the heavens trying to make sense of the stars. Each star a dream. Each dream a thousand miles from home...

..Μάνα σεπτή, Μάνα σεμνή, Μάνα κεχαριτωμένη!.. Μάνα του Ελύτη και του Σολωμού, Μάνα του μετανάστη! Μάνα του Ρήγα!! Πάρε τους δρόμους κι' έλα να με βρεις!...

...Revered mother, modest mother, Mother full of grace! Mother of Solomos and of Elytis, Migrant's mother Mother of Rigas!! Take to the streets, come find me...

..Mε την ευκαιρία της ελληνικής νίκης στο Ευρωπαϊκό πρωτάθλημα του 2004 σ' ολάκερο τον πλανήτη Ελληνικές σημαίες και σημαιούλες ξεφύτρωσαν παντού στα μπαλκόνια και καρφώθηκαν στα παράθυρα των αυτοκινήτων.. Για πολλές μέρες οι γειτονιές του κόσμου πνίγηκαν στην γαλανόλευκη...

...On the occasion of the victory of Greece in the European championship of 2004, all over the world Greek flags large and small appeared on balconies and car windows. For days the neighbourhoods of the whole world were flooded with the blue and white flag?...


..Σήμερα ο μετανάστης (απ' τις δεκαετίες του '50-60) αν και αργο - πεθαίνει- έχει πάρει προ πολλού την θέση του παλαιού χωριάτη.. για ετούτο τον αποκαλούν "πιατά" και άλλα τέτοια πολλά του λένε..

Today, poor migrants -though dying - are treated like peasants in the past they call them 'piatas' and dishwashers and much more besides.

..Τότες, ήταν που πια στην γαλανή πατρίδα μας ήρθαν τα χρόνια δίσεκτα και την κρατήσαν στο σκοτάδι.. Στο μεταξύ ο 'Αϊ μετανάστης θύμωσε! και πήρε πένα και χαρτί κι' αντίς μελάνι, με αίμα! έγραψε απάνω το όνομά του: Ρήγας Φεραίος, Φιλικοί, 1821, Διονύσιος Σολωμός, Υψηλάντης, και άλλοι πολλοί...

...And then to the sky-blue land came the difficult years and kept it in darkness. And then the sainted migrant was angry! And he took up pen and paper And instead of ink he wrote in blood! And he wrote down his name: Rigas Feraios, Filiki Etaireia, 1821, Dionysios Solomos, Ypsilantis and many more...

..Μην Λησμονείς: H Κοινότητα ξεκίνησε με εσένα! Στηρίζεται σε εσένα! και το γνωρίζει: θα επιτύχει ή θα αποτύχει με ΕΣΕΝΑ και ΕΜΕΝΑ αδελφέ μου...

...Do not forget: the Community started with you. It relies on you. And it knows it: it will succeed or fail with YOU and ME my brother...

..Στην πιο ψηλή κορφή της γης ο πρώτος καβαλάρης και σταυραϊτός Δίπλα μου ο ήλιος χαμογελαστός Σπέρνει τραγούδια, αγάπης λουλούδια. Χιλιάδες άγγελοι στήνουν χορό και σφάζονται μες την ποδιά σου...

...On earth's highest peak, stavraetos and mighty rider Next to me smiling, the sun Sows songs and flowers of love Thousands of angels dance and are slaughtered in your lap!...

..Να ξέρεις, η κάθε τρώκλα σπιθαμή από την γη της γαλανής, είναι Αίμα, Πνεύμα, και Πηλός...

...I would tell you that every last inch of this land of peace is imbued with Blood, Spirit, Stone and Clay!...

..Πήρε μια χούφτα χώμα απ' τα Καλάβρυτα.. Το έσμιξε με κείνο της γης του Σύδνεϋ και έκανε το περβόλι της!.. Τώρα στην άκρη του περιβολιού κάθεται και μας τραγουδάει με ένα τραγούδι που οι άνεμοι ξετρελαμένοι απ' το παράπονο και της φωνής τη γλύκα! Την παίρνουν στα ταξίδια τους ως τα Καλάβρυτα, τη Κρήτη, την Νέα Υόρκη.. Το Ώκβιλλε Οντάριο...

...She took a handful of Kalavryta earth mixed it with Sydney's soil and created her little garden! Now she sits at the garden's end and sings to us, a song which the winds crazed with longing and the sweetness of her voice, carry with them on their journeys to Kalavryta, to Crete, New York, and Oakville Ontario...


..Τα απόμακρα κι' ερημικά χωριά της πατρίδας μου κάθε φορά στο ηλιοβασίλεμα στέλνουν την μοναξιά τους με το δισάκι του ξενιτεμένου στα πέρατα της γης να παν χαιρετισμούς στον μετανάστη μέσα στις πλάζες και στα ντονατσάδικα καθώς που το ρολόι κτυπάει ρυθμικά τα βήματα στα κουρασμένα πόδια ανιχνεύοντας τον ουρανό της τρίτης ηλικίας...

...Every evening at sunset the distant and deserted villages of home send out their loneliness to the ends of the earth with the emigrant's backpack to take greetings to the emigrant On the beaches and the doughnut shops as the clock beats to the rhythm of the steps of tired feet seeking the haven of old age...

..Πατρίδα μου, στις εκκλησιές της διασποράς -ελπίδα μου ! - Μέσα απ' του ψάλτη τη φωνή και του παπά ακούω την φωνή σου και ραγίζω βλέπω τριγύρω καταχνιά την απουσία απ' τις καινούργιες γενιές.. δακρύζω...

...My homeland, in the churches of the Diaspora -my hope! - In the voice of the chanter and the priest I hear your voice and my heart breaks. I see fog all around the absence of new generations And I weep...

..'Ετσι τα περισσότερα χωριά στη Γορτυνία έχουν απομείνει με έναν ..Κολοκοτρώνη στην πλατεία και οκτώ ανθρώπους να τραγουδούν την μοναξιά με ένα τραγούδι κλέφτικο για την επιστροφή του ξενιτεμένου...

...And so most of the villages in Gortynia are left with a single Kolokotronis in the square and eight people singing of loneliness a rebel's song for the migrant's return...

..'Υστερα και λίγο πριν πάει για τον στρατό. Μια μέρα και μέσα σε λίγες ώρες, από παιδί που ήταν κι αισθανότανε, στα ξαφνικά ωρίμασε και έγινε άνδρας καθώς που βρήκε τον εαυτόν του κρατημένο γερά, κειδά, από το φέρετρο του αγωνιστή και ήρωα της ειρήνης Γρηγόρη Λαμπράκη...

...Later, one day shortly before he joined the army, in just a few hours he grew from the child that he was and felt, and became a man as he found himself holding tightly on to the coffin of the hero of peace, Grigoris Lambrakis...

..απ' την Μητρόπολη ως μέχρις το πρώτο νεκροταφείο η Ελλάδα, είχε διπλώσει σε ένα μικρό σεντόνι την ιστορία της, και με τα χέρια της τεντωμένα σε χιλιάδες μπουνιές, φοβέριζε τους ουρανούς μαζί και τους θεούς της. 'Ηταν τα χρόνια δίσεκτα και μέρες οργισμένες...

...And all the way from the Metropolitan Cathedral to the First Cemetery, Greece had folded up its entire history in a small white sheet, and with hands clenched into a myriad fists threatened the heavens and their gods: The years were ominous and the days enraged...

..Η γριά μου η *βάβω η παναγιά στην ερημιά με το *φακιόλι της αλαφιασμένη ψάχνει στα διάσελα κλαημένη να βρει τσοπάνηδες.. Όμως στα σταυροδρόμια χωρίς κερί τα εικονοστάσια παντού ερημιά πυκνή καταχνιά στην εκκλησιά του Αϊ Νικόλα βουβή η καμπάνα.. Δόλια μου η μάνα...

...My old grandmother, Like the holy mother Searching desperately in the wilderness for shepherds. But at the crossroads No candles in the church all is deserted fog covers all And silent is the bell in St Nicholas church. My poor mother alone...


..Φεύγοντας ο μετανάστης πήρε μαζί του από την πατρίδα το "κάτι τι" όπου στις δύσκολες στιγμές το είχε φυλαχτό και τον βοηθούσε, σαν φάρος τον οδηγούσε!...

...As they leave, migrants take that little 'something' from home as a talisman for difficult times to guide them like a beacon...



Γρηγόρης Λαμπράκης
1912 – 1963

Γιατρός, αθλητής, πολιτικός, μα πάνω απ' όλα αγωνιστής της Δημοκρατίας και της Ειρήνης. Γεννήθηκε στην Κερασίτσα Αρκαδίας στις 3 Απριλίου 1912. Μετά το τέλος των εγκύκλιων σπουδών του μετέβη στην Αθήνα και εισήλθε στην Ιατρική. Από τα εφηβικά του χρόνια ασχολήθηκε με τον αθλητισμό και αναδείχθηκε δέκα φορές βαλκανιονίκης στο άλμα εις μήκος, ενώ επί 23 χρόνια (1936-1959) κατείχε το πανελλήνιο ρεκόρ του αγωνίσματος.

Έλαβε ενεργό μέρος στην Εθνική Αντίσταση, κατά την περίοδο της γερμανικής κατοχής. Το 1943 ίδρυσε την «Ένωση των Ελλήνων Αθλητών» και διοργάνωσε αγώνες, από τα έσοδα των οποίων τροφοδοτούσε τα λαϊκά συσσίτια. Μετά την απελευθέρωση ολοκλήρωσε τις σπουδές του στην Ιατρική και το 1950 αναγορεύθηκε υφηγητής στην έδρα της Μαιευτικής και Γυναικολογίας.

Στις εκλογές «της βίας και της νοθείας», όπως έμεινε στην ιστορία η εκλογική διαδικασία της 29ης Οκτωβρίου 1961, πολιτεύθηκε με το ΠΑΜΕ (Πανδημοκρατικό Αγροτικό Μέτωπο Ελλάδος), έναν συνασπισμό αριστερών δυνάμεων με επικεφαλής την ΕΔΑ και εξελέγη βουλευτής Πειραιά. Τον ίδιο χρόνο δραστηριοποιήθηκε στο ειρηνιστικό κίνημα και με δική του πρωτοβουλία ιδρύθηκε η «Ελληνική Επιτροπή για τη Διεθνή Ύφεση και Ειρήνη» (ΕΕΔΥΕ).

Στις 21 Απριλίου 1963 η ΕΕΔΥΕ διοργάνωσε Πορεία Ειρήνης από τον Μαραθώνα στην Αθήνα. Η αστυνομία απαγόρευσε την πορεία και συνέλαβε πολλούς από τους διαδηλωτές, μεταξύ των οποίων και τον Μίκη Θεοδωράκη. Ο Λαμπράκης προστατευόμενος από τη βουλευτική του ασυλία, πραγματοποίησε μόνος την πορεία, κρατώντας ένα μικρό πανό με το σύμβολο της ειρήνης. Αμέσως μετά συνελήφθη από την αστυνομία.

Στις 22 Μαΐου 1963 ο Γρηγόρης Λαμπράκης παρέστη και μίλησε για την ειρήνη στη Θεσσαλονίκη. Μετά το τέλος της εκδήλωσης δέχθηκε δολοφονική επίθεση σε κεντρικό δρόμο της πόλης από τρίκυκλο, στο οποίο επέβαιναν οι ακροδεξιοί Σπύρος Γκοτζαμάνης και Εμμανουήλ Εμμανουηλίδης. Τραυματίστηκε σοβαρά και πέθανε στις 27 Μαΐου 1963, σε ηλικία 51 ετών. Ο θάνατός του προκάλεσε αγανάκτηση στην κοινή γνώμη, οξύτατη πολιτική κρίση, αλλά και διεθνή κατακραυγή.

Την επομένη ένα πλήθος 500.000 ανθρώπων συγκεντρώθηκε στο Α' Νεκροταφείο για το «Ύστατο Χαίρε». Γρήγορα, η συγκέντρωση μετατράπηκε σε διαδήλωση καταδίκης της δεξιάς κυβέρνησης του Κωνσταντίνου Καραμανλή και του Παλατιού.

Φυσικοί αυτουργοί της δολοφονίας Λαμπράκη ήταν ο Σπύρος Γκοτζαμάνης και ο Εμμανουήλ Εμμανουηλίδης, αλλά η δικαστική έρευνα που διεξήγαγαν ο εισαγγελέας Παύλος Δελαπόρτας και ο νεαρός ανακριτής Χρήστος Σαρτζετάκης έφεραν στο φως σχέσεις των αρχών με ένα ακροδεξιό παρακράτος. Ο ανακριτής Σαρτζετάκης απήγγειλε, μάλιστα, κατηγορίες και εναντίον ανώτατων αξιωματικών της Χωροφυλακής. Οι φυσικοί αυτουργοί καταδικάσθηκαν τον Δεκέμβριο του 1966 σε πολυετή φυλάκιση και απελευθερώθηκαν κατά τη διάρκεια της δικτατορίας.

Η δολοφονία Λαμπράκη επιτάχυνε τις πολιτικές εξελίξεις. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, αφού διερωτήθηκε «Ποιος κυβερνάει αυτό τον τόπο;» εγκατέλειψε την πρωθυπουργία και την πολιτική τον Ιούνιο του 1963 και αποσύρθηκε στο Παρίσι. Χιλιάδες νέοι ίδρυσαν τον πολιτικό οργανισμό «Δημοκρατική Νεολαία Λαμπράκη», που έπαιξε καθοριστικό ρόλο στο προοδευτικό κίνημα της δεκαετίας του '60. Πρώτος γραμματέας της οργάνωσης ανέλαβε ο Μίκης Θεοδωράκης.

Η ζωή και ο θάνατος του Γρηγόρη Λαμπράκη ενέπνευσε τον συγγραφέα Βασίλη Βασιλικό στο περίφημο πολιτικό του μυθιστόρημα με τον τίτλο Ζ (Εκδόσεις Λιβάνη). Το 1969 μεταφέρεται με μεγάλη επιτυχία στη μεγάλη οθόνη από τον σκηνοθέτη Κώστα Γαβρά, με πρωταγωνιστές τον Υβ Μοντάν, τον Ζαν Λουί Τρεντινιάν και την Ειρήνη Παπά.

Ο Γρηγόρης Λαμπράκης με την προσωπικότητα και τη δράση του παραμένει και σήμερα ένα σύμβολο της Δημοκρατίας και του αγωνιζόμενου ανθρώπου κατά της πολιτικής καταπίεσης.



Απ' την μηνιαία εφημερίδα ΟΔΟΣ ΑΡΚΑΔΙΑΣ

Η ΑΡΚΑΔΙΑ χθες - σήμερα - αύριο
Του Παν. Λαμπρόπουλου Πολιτ. Μηχαχ. - τ. Γ.Γ.Π.Π.

Προκειμένου να προβλέψει κανείς το "ΑYPIO" ενός τόπου, είναι ανάγκη να γνωρίζει έστω και στοιχειωδώς το «ΧΘΕΣ».
Απ' την μηνιαία εφημερίδα ΟΔΟΣ ΑΡΚΑΔΙΑΣ
Μαύρη μέρα: 4-2-1843!

Ο ΓΕΡΟΣ toy Moριά έπαψε να υπάρχει πριν από 160 χρόνια: Στις 4 Φεβρουαρίου 1843 πέθανε από συμφόρηση στο σπίτι του στην Αθήνα. Ήταν τότε 73 χρόνων. Λίγο πριν από τον θάνατό του πρόλαβε να δει τo στερνoπαίδι του Koλίνο να παντρεύεται με τη Ραλλού Καρατζά, εγγονή του ηγεμόνα της Βλαχίας Ιωάννη. Ήταν τότε που είπε το περίφημο «εσυμπεθέρευσεν η κάπα με τη γούνα».

Η είδηση του θανάτου του συγκλόνι- σε, την Ελλάδα. Στην οθωνική Aθήνα το Υπουργικό Συμβούλιο κήρυξε τριήμερο Πένθος. Κατά τις περιγραφές της εποχής τον έντυσαν με τη στολή του αντιστράτηγου, τον ζώσανε με το σπαθί που είχε όταν πρωτoξεκίνησε τoν εθνικoαπελευθερωτικό αγώνα. Του έβαλαν τσαρούχια και κάτω από το φέρετρο, όπως λέγεται, στο σημείο των ποδιών, έβαλαν μια τουρκική σημαία. Από τη μια πλευρά της σορού τοποθέτησαν την περικεφαλαία του και από την άλλη τον θώρακά του.

Η νεκρώσιμη πομπή διέσχισε την Ερμού και μέσω της Αιόλου κατέληξε στην Aγία Ειρήνη.

Ήταν τόσο το πλήθος, ώστε όταν η αρχή της πομπής έφτανε στην εκκλησία, οι τελευταίοι που ακολουθούσαν από το κολοκοτρωναίικο σπίτι δεν είχαν ακόμη μπει στην Ερμού. Η μούσα αποτύπωσε το γεγονός με στίχους:

«Τρία πουλάκια μοιργιολογούν ψηλά στο Λιμποβίσι, μοιργιολογούσαν κι έκλαιγαν το Γέρο-Θοδωράκη... Τον κλαίνε φίλοι κι εδικoί τον κλαίνε κι οι οχτροί του!»

Τα οστά του μεταφέρθηκαν αργότερα στην Τρίπολη και τοποθετήθηκαν σε κρύπτη στο μνημείο της πλατείας Άρεως. Ο Γ. Τερτσέτης, στη σκιαγραφία του Κολοκοτρώνη σχετικά με τη στάση του απέναντι στις αρρώστιες, επισημαίνει: «...Έως τα 56 έτος της ηλικίας του, μίαν φοράν ήτον άρρωστος.

Επήγε εις το Λεβίδι με τους ιατρούς του να ησυχάση. Τούτο ήταν μετά την μάχην του Δράμαλη. Είχε ένα σφάκτην εις την πλάτην του δυνατόν. Του επήραν αίμα τότε διά πρώτην φοράν και δεν ήθελε. Ο πόνος εξηκολούθη. Χωρικός τι, γνώριμος του, του είπε να βάλη απάνω εις τον πόνον το υνί του ζευγολάτη να γιάνη...»


Σε ό,τι αφορά την Αρκαδία μας, οι ιστορικοί έχουν περιγράψει περίπου τα γενόμενα, στο τόπο μας, από αρχαιοτάτων χρόνων, χωρίς, βεβαίως, και να ερμηνεύσουν, πλήρως, τα θαύματα που είχαν εκτελεσθεί, παράλληλα, προς τις υφιστάμενες τεχνικές, εδαφολογικές και επιστημονικές γνώσεις των αντιστoίχων εποχών.

Όλως, συνοπτικά, θα αναφερθούμε στο απώτερο παρελθόν προκειμένου, να ερμηνεύσουμε, τη διαγραφόμενη πορεία ενός τόπου, με σπάνια παγκόσμια ιστορία και προσφορά στο Έθνος μας, όπως η Αρκαδία.

Πριν από είκοσι και πλέον αιώνες, η Αρκαδία είχε να επιδείξει φαινόμενα πολιτισμού και τέχνης αλλά και σοφίας, όπως το Λύκαιον όρος με το γειτονικό του Ναό του Επικουρείου Απόλλωνος, τα θέατρα της Μεγαλόπολης και της Μαντινείας, τον Ορχομενό, το Ναό της Αλέας Αθηνάς και το θέατρο της Τεγέας, το αρχαίο Παλλάντιο, τα Ψηφιδωτά της Αλέας, το Μουχλί και άλλα αριστουργήματα, που, ακόμη δεν μπορούν οι ειδικοί να ερμηνεύσουν, τα μέσα και τη δυνατότητα της εποχής εκείνης, για τη δημιουργία αυτών των έργων τέχνης στην Αρκαδία, τα ίχνη, των οποίων, μελετούνται, σήμερα, από έμπειρους αρχαιολόγους και τεχνικούς όλου του κόσμου.

Επακολούθησαν, παγκοσμίως, πολεμικές αναταραχές με εσωτερικούς αλλά και παγκόσμιους πολέμους, οι αυτοκρατορίες που δημιούργησαν φτωχούς και πλούσιους, άρχοντες και πληβείους, δούλου ς και αφέντες, τυράννους και υποτακτικούς για να φθάσουμε στον δέκατο ένατο αιώνα μ. Χ. όπου, η Ελλάδα, απέκτησε τμηματικά την ελευθερία της και, η Αρκαδία, βρέθηκε πάλι στο προσκήνιο και ανέδειξε φυσιογνωμίες σε όλους τους τομείς δράσης, όπως:

α) τους ήρωες των Εθνικών μας αγώνων, τον απελευθερωτή του γένους Θεόδωρο Κολοκοτρώνη με τους συνεργάτες του Πλαπούτα, Νικηταρά, Δούνια, Κεφάλα κ.λ.π.

β) τους πνευματικούς δασ κ ά λ ο υ ς Π α π α ρ η γ ό π ο υ λ ο , Οικονομίδη, Πολύβιο, Μιστριώτη, Γουδή, Ρουσόπουλο, Κυδωνιάτη, Μουτσόπουλο, Παπαδημητρίου, Κωνσταντόπουλο, Κανδυλώρο, Σινανιώτη κ.λ.π. που, με τις διδασκαλίες τους και τη βιβλιογραφία τους, λάμπρυναν την πανεπιστημιακή κοινότητα της χώρας.

γ) τους επιχειρηματίες Αγγελόπουλο, Στασινόπουλο, Γιαννόπουλο, Σβώλο, Παπαγεωργίου, Δούρο, Μαρτίνο, Λεμονή, Βάρδα κ.λ.π. όπου, με την εμπορική τους δραστηριότητα, Πανελληνίως αλλά και εκτός Ελλάδας, διέδωσαν το δαιμόνιο εμπορικό τους πνεύμα και, ταυτοχρόνως, πολλαπλώς βοήθησαν την Αρκαδία μας.

δ) τους πολιτικούς ηγέτες Παπαναστάση, Δεληγιάννη, Τουρκοβασίλη, Τσιακόπουλο , Μπακόπουλο, Τριανταφυλλάκο κ. λ. π . που συνέδεσαν την υπουργική τους δραστηριότητα με αξιόλογα έργα στην Αρκαδία και

ε) στον καλλιτεχνικό και πνευματικό τομέα τους Μητρόπουλο, Γκάτσο, Καρώνη, Τσαρούχη, Καρυωτάκη κ.λ.π.

Και όλα αυτά σε μια εποχή όπου, σε όλη την Ελλάδα και, ιδιαίτερα, στην Αρκαδία, επικρατούσε η φτώχεια και η παντελής έλλειψη μέσων επικοινωνίας και επαγγελματικών εργαλείων για την άσκηση οιουδήποτε επαγγέλματος και, κυρίως, της αγροτικής καλλιέργειας που αποτελούσε το 75% της απασχόλησης του πληθυσμού του Νομού.

Μέχρι το 1950, τα περισσότερα από τα 224 χωριά του Νομού, δεν είχαν δρόμο για μετάβαση αυτοκινήτου, δεν υπήρχε ηλεκτρικό ρεύμα, δεν υπήρχαν γεωργικά μηχανήματα, τρακτέρ, θεριστικά, αλωνιστικά κ.λ.π.

η καλλιέργεια της φτωχής γης εγένετο με τα ζώα και τα ξινάρια και, κυρίως, με την προσωπική εργασία των αγροτών οι οποίοι, παράλληλα, είχαν και την μικρή κτηνοτροφία, τις κότες, τα κουνέλια και άλλα κατοικίδια ζώα προς συμπλήρωση του ετήσιου οικογενειακού εισοδήματος. Περιττόν να αναφερθεί ότι, τα ψυγεία, οι ηλεκτρικές κουζίνες, τα καλοριφέρ, τα ραδιόφωνα, οι τηλεοράσεις, τα πλυντήρια κ.λ.π. ήταν άγνωστα στον αγροτικό πληθυσμό της Αρκαδίας.

Λειτουργούσαν 235 Δημοτικά Σχολεία και 12 γυμνάσια στις πόλεις και κωμοπόλεις στα οποία πήγαιναν ελάχιστοι απόφοιτοι μαθητές των χωριών διότι, μετά τα δώδεκα χρόνια, έπρεπε να αναλάβουν υπηρεσία στις οικογενειακές λοιπές απασχολήσεις, στο σπίτι, στα ζώα, στα χωράφια· δίπλα στους γονείς και τα μεγαλύτερα αδέλφια τους είχαν αναλάβει τακτική συμμετοχή στην εν γένει λειτουργία του νοικοκυριού, ώστε να καθίστανται, κατά το δυνατόν, οικονομικά αυτάρκεις, πάντα στην κατηγορία του φτωχού αλλά τίμιου και εργατικού αγρότη. Δεν ξεπερνούσε το ποσοστό το 10% των αποφοίτων του Δημοτικού Σχολείου που συνέχιζαν σπουδές στα γυμνάσια της πλησιέστερης, προς το χωριό του, κωμοπόλεως και όσοι είχαν και κάποια οικονομική δυνατότητα προχωρούσαν προς τα πανεπιστήμια.

Ο πληθυσμός της Αρκαδίας ήταν 180.000 και στη Βουλή των Ελλήνων πήγαιναν έξι και αργότερα επτά βουλευτές.

Μετά το δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο και τον ανταρτοπόλεμο, άνοιξαν οι δρόμοι για μετανάστευση στην Ευρώπη, την Αμερική και την Αυστραλία με στόχο πάντα την καλυτέρευση των όρων διαβίωσης.

Ας σημειωθεί εδώ ότι, μέχρι τότε, τα χωριά μας κατοικούντο από οικογένειες με πέντε, έξι και ακόμη περισσότερα παιδιά και αυτό αποτελούσε ένα κίνητρο για την ξενητιά αφού, η περαιτέρω κατάτμιση της αγροτικής περιουσία, δυσκόλευε την δυνατότητα αντιμετώπισης των αναγκών της ζωής, η οποία όλο και γινότανε πιο δύσκολη, μετά από τόσες καταστροφές που επεσώρευσαν οι πόλεμοι.

Στη συνέχεια επακολούθησε η εσωτερική μετανάστευση, από τα χωριά προς τις πόλεις και κυρίως προς Αθήνα και Τρίπολη, για καλύτερους όρους διαβίωσης. Με ευθύνη, βεβαίως, της πολιτείας, η μετανάστευση αυτή πήρε τη μορφή ατάκτου φυγής και εγκατάλειψης του πατρώου εδάφους, των αγροτικών περιουσιών και οι περισσότεροι, από νοικοκυραίοι έγιναν εργάτες ή ιδιωτικοί υπάλληλοι και ουσιαστικά δεσμεύτηκαν κατ� ανάγκη να μην επιστρέψουν στην πατρώα γη, στο αγαπητό τους χωριό, στην όμορφη και ιστορική Αρκαδία, για να φθάσουμε στη σημερινή κατάσταση με πληθυσμό 50% του προπολεμικού, με 50 Δημοτικά Σχολεία, με πλήρη εγκατάλειψη της αγροτικής παραγωγής, με ερήμωση των περισσοτέρων οικιών στα χωριά μας και, γενικά, με οικογένειες που έχουν ένα ή δυο το πολύ παιδιά, με πληθυσμό κάτω του 50% του προπολεμικού και με εκπροσώπηση στη Βουλή μόνο με τρεις βουλευτές. Και να σκεφθεί κανείς ότι, οι συνθήκες παραμονής και διαβίωσης σήμερα στα χωριά μας, καμμιά σύγκριση δεν έχει με την παλιά εποχή και σε τίποτα δεν υστερούν τα χωριά μας από τους όρους διαβίωσης μιας πόλης με μόνη τη διαφορά του εισοδήματος αφού, ο ενεργός αγροτικός πληθυσμός, δυστυχώς, ανωμάλως και κακώς, έχει εκκλείψει . Η μερική καλλιέργεια ελαχίστων εκτάσεων γίνεται, από οικονομικούς μετανάστες και είναι πιθανόν, αν δεν ληφθούν ριζικά μέτρα προστασίας των αγροτών, να γίνουν ιδιοκτήτες της πατρώας γης και να διαφοροποιήσουν την σύνθεση του πληθυσμού στη μορφή των μεγάλων χωρών όπου επικρατεί η πανσπερμία των φυλών και τα γνωστά κοινωνικά και οικονομικά φαινόμενα.

Η Αρκαδία μας μπορεί να διατηρήσει την αγροτική της μορφή, παράλληλα και προς τον χειμερινό της τουρισμό, κυρίως από Αρκάδες μετανάστες του εξωτερικού αλλά και από τον εγχώριο πληθυσμό, αφού από την Αθήνα, το μητροπολιτικό κέντρο του τουρισμού, η Αρκαδία με τα ελατόφυτα βουνά της και την ιστορική της κληρονομιά, απέχει ολιγότερο των δυο ωρών και, μάλιστα, μέσω ενός συγχρόνου, άνετου και ασφαλούς αυτοκινητοδρόμου. Χρειάζεται μόνο βοήθεια και προστασία η αγροτική παραγωγή και η κτηνοτροφία στην Αρκαδία μας και η περαιτέρω ενίσχυση της ΒΙ.ΠΕ. Τριπόλεως για την εργατική απασχόληση και την ενίσχυση του εισοδήματος του επαγγελματικού κόσμου του Νομού μας.




Απ' την μηνιαία εφημερίδα ΟΔΟΣ ΑΡΚΑΔΙΑΣ

Με το Γορτύνιο μεγάλο Ηθοποιό...
Γιώργο Μιχαλακόπουλο
του Σούλη Παπανικολάου

Γιώργος Μιχαλακόπουλος
03 Απριλίου 2009

Γεννήθηκε στην Αθήνα. Απόφοιτος της Δραματικής Σχολής Θεάτρου Τέχνης-"Κάρολος Κουν" (1961).

Iδρυτής του Θεάτρου Σάτιρας. Δίδαξε στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου, στο Τμήμα Θεάτρου της Σχολής Καλών Τεχνών του Α.Π.Θ. και στο Θεατρικό Εργαστήρι Ποινικών των Φυλακών Κορυδαλλού.

Έχει κερδίσει το Α'Βραβείου ανδρικού ρόλου (Καρόλου Κουν), Βραβείο Ελληνικής Τηλεόρασης (1992). Υπήρξε Δημοτικός Σύμβουλος Αθηναίων, Αντιπρόεδρος ΚΕ.Θ.Ε. (Ιθάκη-Έξοδος-Στροφή-Παρέμβαση).

Έχει λάβει μέρος στις παραστάσεις, Όρνιθες, Αρτούρος Ούι, Νέα Παιδιά, Ρινόκερως ("Θέατρο Τέχνης"), Θέμα της Ημέρας, Φώτο Φίνις, Άνθρωπος για όλες τις εποχές, Τρεις Αδελφές-Σαλιόνι (Θέατρο Μουσούρη), Εκκλησιαάζουσες-Χρέμης, Αντιγόνη (Θέατρο Λυκαβηττού-Άννας Συνοδινού), Αγία Ιωάννα-Γουώρικ, Πέπσυ (Θέατρο Διονύσια-Έλλης Λαμπέτη), Δον Ζουάν-Σγαναρέλος (Θίασος Δημήτρη Χορν), Ένας Ιππότης για τη Βασούλα, Ζήτησε τη Βίκυ, Έντα Γκάμπλερ-Τέσμαν (Θέατρο Καρέζη), Τέσσερις Συνταγματάρχες, Επικίνδυνο φορτίο, Καληνύχτα Μαργαρίτα, Διάσημος 702, (Θέατρο Άλφα). Το 1973 ίδρυσε το θέατρο Σάτιρας και έπαιξε στα έργα, Ω, Τι κόσμος μπαμπά του Κ. Μουρσελά, Ας παίξουμε τους δολοφόνους, Σάκκο και Βαντζέττι, Συνεργός του Ντύρενματτ, Αίτηση σε γάμο, Βλαβερές συνέπειες του καπνού. Επίσης εργάστηκε στα: Θέατρο ΚΑΠΠΑ, 1975-1981 Γλάρος (Σόριν), Ανταπόκριση (Τομάζελο), Ψηλά απ'τη Γέφυρα. Θέατρο ΑΘΗΝΑΙΟ, Καινούρια σελίδα. Θέατρο ΑΛΙΚΗΣ Καμπαρέ, Άννυ. Θέατρο ΔΙΟΝΥΣΙΑ Τσάο. Θέατρο ΑΛΑΜΠΡΑ Επιστάτης (Άστον). ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΘΗΝΩΝ 1985-ΗΡΩΔΕΙΟ, Ειρήνη (Τρυγαίος). ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΕΠΙΔΑΥΡΟΥ 1986 Βάτραχοι (Διόνυσος). Εθνικό Θέατρο, ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ 1986, Αχ! Αυτά τα φαντάσματα (Πασκουάλε), 1987 Γλάρος του Τσέχωφ (Τριγκόριν), ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΕΠΙΔΑΥΡΟΥ 1989 Θεσμοφοριάζουσαι (Μνησίλοχος).

Εθνικό Θέατρο: 1988 Περιποιητής φυτών, 1989-1990 Δωδέκατη Νύχτα (Μαλβόλιο), 1991 Ερρίκος ο Δ'του Πιραντέλλο (Ερρίκος), Ιππής (Αλαντοπώλης). Φεστιβάλ Αθηνών, Εθνικό Θέατρο 1992 Κατά φαντασίαν ασθενής (Αργκάν). Εθνικό Θέατρο: 1992 Ο Βασιλιά πεθαίνει (Μπερανζέ), 1993 Η τρέλα του Γεωργίου του Γ'του Άλαν Μπένετ, 1994 Νεφέλες (Στρεψιάδης). Φεστιβάλ Επιδαύρου, Εθνικό Θέατρο (Κοτοπούλη) 1995 Ο έμπορος της Βενετίας (Σάυλοκ). Εθνικό Θέατρο, Φεστιβάλ Αθηνών 1995 Αχαρνείς (Δικαιόπολις). Εθνικό Θέατρο (Κοτοπούλη) 1996 Αρτούρο Ούι. Εθνικό Θέατρο, Φεστιβάλ Επιδαύρου 1996 Εκκλησιάζουσες (Πραξαγόρα). Εθνικό Θέατρο 1997 Ρινόκερως Μπερανζέ-Ιονέσκο. Θέατρο Μουσούρη 1997-98 Κάτω απ'τη σκάλα (Τσαρλς Ντάιερ). Θέατρο Μουσούρη 1998-99 Καρέκλες του Ιονέσκο.

Σκηνοθέτησε στο θέατρο Τα παιδιά στο Δάσος του Ρομπέν του Τζ. Κρόκερ, Τα μονόπρακτα Ιοονέσκο, Καρέκλες, Μάθημα (εθνικό Θέατρο), Πάρτυ στη Σαχάρα (Θέατρο Καρέζη-με την Μίρκα Παπακωνσταντίνου), Διπλό παιχνίδι (Θέατρο Άλφα -με τον Δάνη Κατρανίδη), Loot του Τζ. Ορζου (Θέατρο Αθηνά, θίασος Πέτρου Φιλιππίδη). Στο ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Βέροιας Μια πρόταση αρκούδας του Ά. Τσέχωφ, Αίτηση σε γάμο, Αρκούδα, Ο Πάππος μου ήτο Ασιάτης του Ιονέσκο, Μάθημα, Καρέκλες, Η Φαλακρή Τραγουδίστρια (Θέατρο Μουσούρη).

Με το Θέατρο "Διαδρομή" συνεργάστηκε στα έργα Θεσμοφοριάζουσες και Εκκλησιάζουσες του Αριστοφάνη (στο δεύτερο και σκηνοθεσία), Κάθε Πέμπτη κύριε Γκριν και Επιστάτης (συσκηνοθεσία με την Ι. Μιχαλακοπούλου).

Στον κινηματογράφο έπαιξε στις ταινίες, Ασυμφωνία (σκηνοθεσία Ν. Μαυρουδή), Ξύπνα Βασίλη του Δ. Ψαθά (σκηνοθεσία Γ. Δαλιανίδη), Ένας Ιππότης για τη Βασούλα, Το φράγμα του Λ. Πλασκοβίτη (σκηνοθεσία Μακρή), Οι φτωχοδιάβολοι, Το βλέμμα του Οδυσσέα (σκηνοθεσία Θ. Αγγελόπουλου), Μερικοί το προτιμούν χακί (σκηνοθεσία Κ. Φέρη), Ο κλοιός (σκηνοθεσία Κ. Κουτσομύτη), Ο γύρος του θανάτου (σκηνοθεσία Ε. Θαλασσινού), Καπετάν Μεϊντανός (σκηνοθεσία Κ. Θέου), Η ωραία του κουρέα (σκηνοθεσία Ντ. Δημόπουλου), 5 γυναίκες για έναν άντρα, Ο κύριος με τα γκρι (σκηνοθεσία Π. Χούρσογλου). Στην τηλεόραση έχει παίξει στα μονόπρακτα του Κώστα Μουρσελά Εκείνος και Εκείνος (Σόλων), Χατζημανουήλ (Αντρέ), Καπνισμένος Ουρανός (Χαράλαμπος), Σιγά η πατρίδα κοιμάται, Κίτρινος φάκελος (Κωστής Ρούσσης), Βαμμένα κόκκινα μαλλιά (Κριτσίνης), Α'Βραβείο Ελληνικής Τηλεόρασης, Η Εκτέλεση (Εμ. Μπενάκης), Ο μεγάλος θυμός.

Πηγή in.gr

Μ ε το Γιώργο Μιχαλακόπουλο συναντηθήκαμε στο φουαγιέ του θεάτρου ΑΛΜΑ, λίγο πριν την παράσταση όπου πρωταγωνιστεί στο έργο του ΧΕΝΡΙΚ ΙΨΕΝ "ΤΖΟΝ ΓΑΒΡΙΗΛ ΜΠΟΡΓΚΜΑΝ" που παίζεται για δεύτερη συνεχή χρονιά.


Όταν ένας ηθοποιός ανεβάζει ΙΨΕΝ, που, ως γνωστόν, είναι από τους δύσκολους συγγραφείς και παίζεται, με επιτυχία, για δεύτερη συνεχή χρονιά, ή μάλλον όχι απλά παίζεται, αλλά το θέατρο να είναι κάθε βράδυ κατάμεστο, αυτό σημαίνει, ότι, ο πρωταγωνιστής δεν είναι απλά ένας ηθοποιός αλλά, ένας μεγάλος ηθοποιός! Και στη δική μας περίπτωση, ο Αρκάς, Γιώργος Μιχαλακόπουλος, είναι πολύ μεγάλος ηθοποιός!

Με ό,τι έχει "καταπιαστεί", ο Γιώργος Μιχαλακόπουλος, έβαλε τη σφραγίδα του, είτε είναι θέατρο, είτε κιν/φος, είτε τηλεόραση.

Στο Θέατρο ερμήνευσε έργα μεγάλων συγγραφέων από Αριστοφάνη μέχρι Τσέχωφ, από Μολιέρο μέχρι Μουρσελά, από Ευριπίδη μέχρι Μίλλερ, από Σέξπηρ μέχρι Ψαθά, από Ιονέσκο μέχρι Σταύρου.

Στο Θέατρο, ο Γιώργος Μιχαλακόπουλος, δεν υπήρξε μόνο ηθοποιός αλλά δοκίμασε και στη Σκηνοθεσία και πέτυχε· άλλωστε, στο έργο που πρωταγωνιστεί, έχει κάνει και τη σκηνοθεσία.

Ο Κιν/φος δεν άφησε αμέτοχο, το Γιώργο Μιχαλακόπουλο... Συμμετείχε σε αρκετές ταινίες, και του παλιού αλλά και του νέου κιν/φου... Ακόμη, και ο καλύτερος ευρωπαίος σκηνοθέτης, ο Θόδωρος Αγγελόπουλος, χρησιμοποίησε τον Γιώργο Μιχαλακόπουλο!

Ο Γιώργος Μιχαλακόπουλος πέρασε και από την Τηλεόραση και άφησε και εκεί το στίγμα του, ένα στίγμα που δεν έχει σχέση μ� εκείνα τα ελαφρά, ευκολοχώνευτα και "χαζά", θα 'λεγα, πολλές φορές, εμπορικά προϊόντα. Το τηλεοπτικό προϊόν, του Γιώργου Μιχαλακόπουλου, είναι πολιτιστικό προϊόν, είναι προϊόν τέχνης. Ποιος δε θυμάται εκεί το ανεπανάληπτο «Εκείνος κι Εκείνος»!

Έτσι, απολαμβάνοντας το καφεδάκι μας, πιάσαμε την κουβέντα. Μια κουβέντα ζεστή, Αρκαδική, μ� έναν άνθρωπο που, αν και δεν είναι γέννημα της Αρκαδίας, νιώθει πιο Αρκάς απ� όλους μας.

-Λοιπόν, κ. Μιχαλακόπουλε, ας ξεκινήσουμε την κουβέντα μας, από την καταγωγή.

-Γεννήθηκα στην Αθήνα, αλλά είμαι Αρκάς, από μάνα και από πατέρα. Είμαι από το Βαλτεσινίκο. Ο πατέρας μου, πολύ μικρός, ήρθε, με τον παππού μου, οικογενειακώς, στην Αθήνα. Η δουλειά, του πατέρα, ήταν Μαρκόνης στα καράβια. Και η μητέρα μου, κι αυτή, από το Βαλτεσινίκο, ήταν. Δεν εργαζότανε· ήταν νοικοκυρά στο σπίτι· βλέπεις μεγάλωνε τρία κορίτσια και εμένα.

-Από τα τέσσερα αδέλφια μόνο, εσείς, ασχοληθήκατε με την τέχνη;

-Ναι· μόνο εγώ. Τελείωσα στα Εξάρχεια το 4ο Γυμνάσιο αρρένων και, μετά, παρακολούθησα τη Σχολή του Κουν στο Θέατρο Τέχνης.

-Θυμόσαστε, πού εργαστήκατε, σε ποια θέατρα και με ποιους θιάσους;

-Δύσκολα πράγματα μου βάζεις· θέλεις να σου απαριθμήσω μια ζωή· ας είναι· δεν θα σου χαλάσω το χατήρι. Θα προσπαθήσω να βάλω σε μια σειρά τα περασμένα. Ας αρχίσουμε σιγά σιγά. Πρώτα στο Θέατρο Τέχνης με τα έργα: "Όρνιθες" "Αρτούρο ουί", "Νέα παιδιά", "Ρινόκερως". Θέατρο Μουσούρη: "Θέμα της ημέρας", "Φώτο φίνις", "Άνθρωπος για όλες τις εποχές", "Τρεις αδελφές", "Κάτω από τη σκάλα", "Ο παππούς μου ήτο Ασιάτης", "Οι καρέκλες". Θέατρο Λυκαβηττό: "Εκκλησιάζουσες", "Αντιγόνη". Θέατρο Διονυσία (Έλλη Λαμπέτη): "Αγία Ιωάννα", "Πέπσυ". Θίασος Δημήτρη Χορν: "Δον Ζουάν", "Τσάο". Θέατρο Καρέζη: "Ένας ιπ- πότης για τη Βασούλα", "Ζητείστε τη Βίκυ", "Έντα Γκάμπλερ". Θέατρο Άλφα: "Τέσσερις συνταγματάρχες", "Επικίνδυνο φορτίο", "Καληνύχτα Μαργαρίτα", "Διάσημος 702". Το 1973 ίδρυσα το Θέατρο της Σάτιρας και ανέβασα τα έργα "Ω τι κόσμος μπαμπά", "Ας παίξουμε τους δολοφόνους", "Σάκκο και Βατζέττι", "Συναγερμός", "Αίτηση σε γάμο", "Οι βλαβερές συνέπειες του καπνού". Με την Παιδική Σκηνή ανέβασα "Τα παιδιά στο δάσος του Ρομπέν".

-Στη συνέχεια;

-Θ έ α τ ρ ο Κ Α Π Π Α : " Γλ ά ρ ο ς " , "Ανταπόκριση", "Ψηλά απ� τη Γέφυρα". Θέατρο ΑΘΗΝΑΙΟΝ: "Καινούργια Σελίδα". Θέατρο ΑΛΙΚΗ: "Καμπαρέ", "Άννυ". Θέατρο ΑΛΑΜΠΡΑ: "Επιστάτης". Θέατρο ΡΟΕΣ: "Κάθε Πέμπτη κύριε Γκριν". Θέατρο ΔΙΑΔΡΟΜΗ: "Εκκλησιάζουσες". Θεάτρο ΒΑΣΙΛΑΚΟΥ: "Ο Επιστάτης", "Ο θάνατος του Εμποράκου", "Το παράξενο ζευγάρι", "Da". Εθνικό θέατρο: "Αχ αυτά τα φαντάσματα", "Ο Γλάρος", "Περιποιητής Φυτών", "Δωδέκατη Νύχτα", "Ερρίκος ο Δ�", "Κατά φαντα- σίαν Ασθενής", "Ο Βασιλιάς πεθαίνει", "Η τρέλλα του Γεωργίου του Γ�", "Ο έμπορος της Βενετίας", "Αρτούρο Ουί", "Ρινόκερως". ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΘΗΝΩΝ: "Ιππείς", "Αχαρνείς". ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΕΠΙΔΑΥΡΟΥ: "Ειρήνη", "Βάτραχοι", "Θεσμοφοριάζουσες", "Νεφέλες", "Εκκλησιάζουσες". Χρονολογίες, βέβαια, είναι αδύνατο να θυμηθώ.

-Έχετε εμφανιστεί σε αρχαία θέατρα;

-Έχω παίξει όλες τις κωμωδίες του Αριστοφάνη, στην Επίδαυρο.

-Πολλές φορές ακούμε ότι ο ένας ηθοποιός είναι κωμικός, ο άλλος δραματικός... Ο Γ.Μ. εντάσσεται σε τέτοια καλούπια;

-Ο Γ.Μ. είναι ηθοποιός και παίζει όλα τα είδη ή μάλλον πρέπει να δώσει αυτό που απαιτεί ο σκηνοθέτης. Μ' ενδιαφέρει πάντα το καλό θέατρο.

-Ο Γ.Μ. δεν είναι μόνο ο ηθοποιός· ο πρωταγωνιστής είναι και πολλές φορές σκηνοθέτης, στο θέατρο... Ο ηθοποιός � σκηνοθέτης, όπως συμβαίνει να είμαι εγώ, ωφείλει να έχει κα- λή αίσθηση της ομάδας, με τους ηθοποιούς, να αναδεικνύει τα κείμενα που αναλαμβάνει και, από την άλλη μεριά, να ξέρει καλά το εργαλείο που λέγεται ηθοποιός. Έχω σκηνοθετήσει πάμπολλες παραστάσεις, όπως: "Τα παιδιά στο δάσος του Ρομπέν", "Καρέκλες", "Μάθημα", "Πάρτι στη Σαχάρα", "Διπλό παιχνίδι", "Λουτ", "Ο παππούς μου ήτο Ασιάτης", "Κάθε Πέμπτη κύριε Γκριν" (πήρε και βραβείο σκηνοθεσίας), "Εκκλησιάζουσες", "Λυσσιστράτη", "Το παράξενο Ζευγάρι", "Απόστολος και μόνος".

-Με τον κινηματογράφο: Και στον κινηματογράφο έχω σημαντική παρουσία· και με τον παλιό και με τον νέο. Να θυμηθούμε τις ταινίες: "Ασυμφωνία" (Ν. Μαυρουδή), "Ξύπνα Βασίλη" (Γ. Δαλιανίδη), "Ένας ιππότης για τη Βασούλα", "Το Φράγμα" (Δ. Μακρή), "Οι φτωχοδιάβολοι", "Με το βλέμα του Οδυσσέα (Θ. Αγγελόπουλος), "Μερικοί το προτιμούν χακί" (Κ. Φέρη), "Ο Κλοιός" (Κ. Κουτσομύτη), "Ο Γύρος του Θανάτου" (Ερ. Θαλασσινού), "Καπετάν Μεϊντάνος" (Κ. Θέου), "Η ωραία του Κουρέα (Ντ. Δημόπουλος), "Πέντε γυναίκες για έναν άνδρα", "Ο Κύριος με τα γκρι" (Περ. Χούρσογλου).

-Να έρθουμε λίγο στην τηλεόραση. Απ� ό,τι έχω διαπιστώσει, δεν κάνατε συμβιβασμούς, και το λέω αυτό γιατί, δεν είδαμε το Μιχαλακόπουλο σε εκπομπές ή τηλεοπτικά εμπορικά προϊόντα, απ� αυτά που κατακλύζουνε την τηλεόραση και, ιδιαίτερα, την ιδιωτική. Αυτό που έχουμε εισπράξει, από εσας, στην τηλεόραση, είναι αυτό που λέμε ποιότητα, αυτό που λέμε πολιτιστικό προϊόν. Τι λέτε;

-Γενικά, είχα μια αδυναμία στις καλές επιλογές, από συστάσεως ελληνικής τηλεόρασης, γιατί από τότε αρχίζω μ� εκείνη την ιστορική εκπομπή "Εκείνος κι εκείνος" με το Βασίλη Διαμαντόπουλο. Εκείνο που χαρακτηρίζει τη δουλειά μου, στην τηλεόραση, είναι οι επιλογές μου. Μάλιστα, έχω βραβευθεί από την ελληνική τηλεόραση για την προσφορά μου και την ποιότητα των σειρών που έχω συμμετάσχει.

-Μπορείτε, να θυμηθείτε, δουλειές από την τηλεόραση; "Εκείνος κι Εκείνος", "Χατζηεμανουήλ", "Καπνισμένος ουρανός", "Σιγά η πατρίδα κοιμάται", "Κίτρινος φάκελλος", "Βαμμένα κόκκινα μαλλιά", "Η εκτέλεση", "Ο μεγάλος θυμός", "Με θέα το πέλαγο", "Απόστολος και μόνος", "Ο ψεύτης παππούς".

-Αν θυμάμαι, έχετε ασχοληθεί και με τα κοινά.

-Βεβαίως, ήμουν τρεις τετραετίες Αντιδήμαρχος Νεολαίας στο δήμο της Αθήνας.

-Με ποιους δημάρχους;

-Μία με τον Παπαθεοδώρου και δύο με τον Μπέκ. Επίσης, υπήρξα αντιπρόεδρος του ΚΕΘΕΑ, και το 1981 οργάνωσα, στις φυλακές Κορυδαλλού, Θεατρικό Εργαστήρι με ποινικούς.

-Μήπως, ήρθε η ώρα, να μιλήσουμε, και για Βαλτεσινίκο;

-Βεβαίως· υπάρχουν συγγενείς εκεί· υπάρχει, θα 'εγα, καθημερινή επαφή. Σπίτι, δεν έχω, εκεί· όμως, επισκέπτομαι συχνά το Βαλτεσινίκο.

-Το σκηνοθέτη, της τηλεόρασης, Στάθη Ρέππα, από το Βαλτεσινίκο, τον ξέρετε;

-Όχι, μόνο, τον ξέρω, αλλά έχουμε κάνει και ένα ντοκιμαντέρ για το Βαλτεσινίκο. Γνωρίζω τον βαθύφωνο, Κώστα Σφυρή.

-Τους ξυλογλύπτες, στο Βαλτεσινίκο, τους ξέρετε;

-Έναν, έναν· πώς, θα 'λεγα, ότι, είμαι από το Βαλτεσινίκο αν δεν ήξερα όλους τους διάσημους;

-Μιλήστε μου, για, την τωρινή, οικογένειά σας.

-Έχω δύο κόρες και δύο εγγόνια. Η σύζυγος είναι από τον ίδιο επαγγελματικό χώρο. Γνωριστήκαμε στο θέατρο Κουν. Ηθοποιός και αυτή, έπαιζε με το όνομα Μιχαλακοπούλου. Τώρα, όμως, όχι πια. Οι κόρες μου ασχολούνται, και αυτές, με την τέχνη· η μία είναι σκηνοθέτης και η άλλη Ζωγράφος.

-Είπατε, ότι, έχετε και δύο εγγόνια· να ρωτήσω αν «είναι ψεύτης ο παπ- πούς»;

-Με την έννοια, που, υπάρχει στο σίριαλ, είναι ψεύτης, γιατί, λέει, μεγάλες αλήθειες, και οι μεγάλες αλήθειες είναι ψέματα.

-Αν και δεν γεννηθήκατε στο Βαλτεσινίκο, πόσο Αρκάς αισθάνε ται ο Γ.Μ.; Αυτό το ET IN ARKADIA EGO, έχει περάσει στο DNA του;

-Απολύτως· όχι μόνο αισθάνομαι Αρκάς αλλά, το λέω, πάντα, με καμάρι.

-Μετά το "ΤΖΩΝ ΓΑΒΡΙΗΛ ΜΠΟΡΓΚΜΑΝ", τι σχεδιάζει ο Γ.Μ.;

-Πολλά τα σχέδια αλλά δεν είναι ώριμα ν'ανακοινωθούν. Εύχομαι, και το επόμενο έργο, να έχει την ίδια επιτυχία που έχει και το "ΤΖΩΝ ΓΑΒΡΙΗΛ ΜΠΟΡΓΚΜΑΝ". Ευχαριστώ πολύ και χάρηκα που συναντιόμαστε μ' ένα έντυπο της Αρκαδίας, την Ο.Α., που, τόσο νοιάζεται για τα πολιτιστικά πράγματα.

-Πώς, θα θέλατε, να κλείσει αυτή η κουβέντα;

-Να υπάρχει υγεία, ηρεμία στον κόσμο και, για τους συμπατριώτες μου, Αρκάδες, εύχομαι πρόοδο και ό,τι καλύτερο γι� αυτούς, και για την Αρκαδία, γενικότερα.

-Σας ευχαριστώ, κ. Μιχαλακόπουλε και, προσωπικά, και εκ μέρους των αναγνωστών της Ο.Α., που, μας δώσατε την ευκαιρία, να γνωρίσουμε έναν σπουδαίο καλλιτέχνη, έναν αγαπητό συμπατριώτη, έναν επιφανή Αρκάδα.

Σούλης Παπανικολάου




Η ιστορία της Βυτίνας
Από την σελίδα της Βυτίνας:

Η ιστορία της Βυτίνας χάνεται στα πανάρχαια χρόνια, τότε που στα βουνά της, στο φημισμένο Μαίναλο, στη θέση Τριόδους, πέθανε στο κυνήγι και ενταφιάσθηκε εκεί, ο γιος της νύφης Καλλιστώς, ο Αρκάς, απ� τον οποίο πήραν και το όνομά τους όλοι οι κάτοικοι της ευρύτερης περιοχής που λέγεται Αρκαδία. Η κώμη αρχικά δημιουργήθηκε δίπλα στις κύριες πηγές του Μαινάλου και πήρε την ονομασία Μεθύδριο, αργότερα διευρύνθηκε και κατέλαβε τη θέση που είναι σήμερα με το όνομα Βυτίνα, αρχαιοελληνικό γυναικείο όνομα όπως αποδεικνύεται από την επιτύμβια επιγραφή που σώζεται στο Μουσείο Ερμουπόλεως.

Βυτίνα
Ο περιηγητής Παυσανίας στα αρκαδικά του την αναφέρει όπως αναφέρει την Νυμφασία πηγή της και τις διαδρομές μέσω αυτής προς άλλες κώμες που άκμαζαν τότε. Λείψανα της περιόδου αυτής σώζονται πάμπολλα, τόσo στο χώρο της αρχαίας πόλεως όσο και στις θέσεις Αμπέλια Πυργακίου, Ελληνικό κλπ.

Οι κάτοικοί της ασχολούντο κυρίως με την κτηνοτροφία και δευτερευόντως με τη γεωργία, ενώ ζούσαν σε «πατριές», δηλαδή συγγενικούς γεωργοκτηνοτροφικούς οικισμούς, που όλοι μαζί συνενωθέντες αργότερα έδωσαν τη σημερινή μορφή στην κωμόπολη. Στη μορφή των πατριών και της παρακμής πέρασε η Βυτίνα της ρωμαιοκρατίας, του Βυζαντίου και της ενετοκρατίας, με μοναδικά δείγματα τη Μονή Κερνίτσας που ιδρύθηκε τον 14ο αιώνα και τη Μονή Αγίων Θεοδώρων που ιδρύθηκε από τους Παλαιολόγους, για να εξελιχθεί σε σπουδαίο κέντρο στην υπόδουλη στους Τούρκους πατρίδα, λόγω των ειδικών προνομίων που είχε σαν δώρο της Σουλτάνας και του γεγονότος ότι εντός των ορίων της απαγορεύετο η παρουσία Τούρκων (βακούφι), ενώ οι κάτοικοι ήταν απαλλαγμένοι του κεφαλικού φόρου (χαράτσι). Την περίοδο αυτή ακμάζει η περίφημη σχολή των γραμμάτων. Στην προεπαναστατική περίοδο αποτελεί κέντρο προετοιμασίας του αγώνα, διατηρώντας μυστικά εργαστήρια ρούχων και κρύπτες-αποθήκες όπλων και πυρομαχικών. Στους Αγίους Αποστόλους της ορκίσθηκαν φιλικοί οι Κολοκοτρώνης, Φωτάκος, Κουρδούρος και Κακλαμάνος, ενώ σημαντικό ρόλο έπαιξαν οι στις παραδουνάβιες χώρες και Κωνσταντινούπολη διαβιούντες Βυτιναίοι, με επικρατέστερους τους Αθανάσιο Ξόδηλο, Αφούς Παπαρρηγόπουλους, Ταμπακόπουλους κλπ. Στην εθνική παλιγγενεσία έλαβε μέρος και πλήρωσε βαρύ φόρο αίματος, καθώς κάηκε ολοσχερώς και κατ� επανάληψη από τον Ιμπραήμ.

Η Βυτίνα είναι η γενέτειρα των Κωνσταντίνου Παπαρρηγόπουλου, ιστορικού του Έθνους, του νομομαθούς Βασιλείου Οικονομίδη και του ιατροφιλόσοφου εξερευνητή Αφρικής και Ασίας Παναγιώτη Ποταγού.



Tο αλφαβητάρι του Γέρου του Μωριά
Το Γένος ποτέ δεν υποτάχτηκε στον Σουλτάνο. Είχε πάντα το βασιλιά του,το στρατό του, τα κάστρα του.
Βασιλιάς του, ο Μαρμαρωμένος Βασιλιάς,  στρατός του οι Aρματολοί και οι Κλέφτες, κάστρα του η Μάνη και το Σούλι...
(λόγοι Θ.κολοκοτρώνη)

Α Άνδρας. Συμπεριφέρθηκε αντρίκια σε όλη τη ζωή του. Με ανιδιοτέλεια και μεγαλοψυχία προς τους εχθρούς του.

Δήμητρα Αρκαδίας

Β Βουνό. Μία ζωή στα βουνά την έζησε. Εκεί γεννήθηκε, εκεί μεγάλωσε και ανδρώθηκε. Κλεφτόπουλο στην αρχή, Αρματολός στη συνέχεια, κυνηγημένος μετά, τρομερός Στρατηγός της Ελληνικής Επανάστασης στο τέλος, πάντοτε στο βουνό …

Γ Γέρος. Από νέος που ήταν, ο λόγος του είχε βαρύτητα και ήταν μεστός νοημάτων, όπως ενός σοφού γέροντα. Γι� αυτό και τον ονόμασαν Γέρο του Μωριά.

Δ Δερβενάκια. Καλοκαίρι του 1822. Η Επανάσταση κινδυνεύει να καταπνιγεί από την στρατιά των 30.000 ανδρών του Δράμαλη πασά. Ο Κολοκοτρώνης μετατρέπει τους πανικόβλητους χωρικούς σε τρομερούς τουρκομάχους, που υπό την αρχηγία του συντρίβουν τον τουρκικό στρατό στα Δερβενάκια της Κορινθίας και εδραιώνουν την Επανάσταση στο Μωριά.

Ε Ελλάδα. Ελευθερία. Λέξεις και έννοιες που ταύτισε μεταξύ τους και πολέμησε και έχυσε το αίμα του γι� αυτές.

Ζ Ζηλοφθονία. Η μεγάλη φήμη του ονόματος του, οι επιτυχίες του στον πόλεμο, στερούν επίζηλους τίτλους δόξας από τους επαγγελματίες πολιτικούς που ήθελαν να καρπωθούν τα αποτελέσματα του Αγώνα και το αίμα των Πολεμιστών και του Κολοκοτρώνη. Η διχόνοια, σαν εθνικό ελάττωμα, ακολουθεί τους έλληνες. Τον πρόδωσαν οι κοτζαμπάσηδες στους Τούρκους, τον κυνήγησαν οι πολιτικοί, σκότωσαν τον γυιό του και φυλάκισαν τον ίδιο, τον κατεδίκασαν σε θάνατο.

Η Ήθος. Μεγαλοψυχία. Συγχώρησε τους εχθρούς του όλους. Δεν τιμώρησε �παρά το ότι το είχε ορκισθεί- εκείνους που ευθύνονταν για τον θάνατο των συγγενών του και αργότερα του γυιού του.

Θ Θεός. �Έλληνες, ο Θεός υπέγραψε για την ελευθερία της πατρίδος και δεν την παίρνει πίσω την υπογραφή του !�, συνήθιζε να λέει και να εμψυχώνει τους Έλληνες.

Ι Ικανότητα. Μοναδική ήταν η ικανότητά του να παραπλανά τον αντίπαλο, να εφευρίσκει και να τελειοποιεί μεθόδους στρατιωτικής τακτικής, να εμψυχώνει τα παλληκάρια του.

Κ Καπετάνιος. Ο τίτλος σύμφωνα με τον οποίο τον προσφωνούσαν τα παλληκάρια του. Καπετάνιος λεγόταν ο αρχηγός μιάς κλέφτικης ομάδας, ο οπλαρχηγός.

Λ Λάμψη. �Λάμπουν τα χιόνια στα βουνά, κι ο ήλιος στα λαγκάδια, έτσι λάμπει κι η Κλεφτουριά, οι Κολοκοτρωναίοι…� λέει ένα δημοτικό τραγούδι που εξυμνεί την παλληκαριά και την δόξα της οικογένειας των Κολοκοτρωναίων, την οικογένεια που ταύτισαν με τα κατορθώματα και την ανυπακοή των Κλεφτών.

Μ Μαγιώρος. Ο Κολοκοτρώνης, προεπαναστατικά, είχε υπηρετήσει στο Ελληνικό Σύνταγμα του Αγγλικού στρατού στα Επτάνησα, ως Ταγματάρχης (Μαγιώρος). Στη διάρκεια της θητείας του αυτής έμαθε πολλά για την στρατιωτική τέχνη και τα εφάρμοσε αργότερα στον πόλεμο της Ανεξαρτησίας.

Ν Ναύπλιο. Στην πρώτη πρωτεύουσα του ελεύθερου ελληνικού κράτους, το Ναύπλιο, και στο μεσαιωνικό του κάστρο, το Παλαμήδι, παρέμεινε φυλακισμένος ο μεγάλος Στρατηγός. Συκοφαντημένος από τους εχθρούς του, που δεν σεβάστηκαν την ηλικία του (ήταν τότε 63 ετών) και την προσφορά του στον Αγώνα, δικάστηκε και καταδικάστηκε σε θάνατο. Τον Μάιο του 1835, όταν ο βασιλιάς Όθων ενηλικιώθηκε και ανέλαβε τα καθήκοντά του, αμέσως υπέγραψε για την αποφυλάκιση του ήρωα.

Λεβίδι

Ξ Ξένοι. Ο Κολοκοτρώνης πάντα πίστευε πως οι Έλληνες έχουν χρέος να πολεμήσουν μόνοι τους για την Ανεξαρτησία τους χωρίς τη βοήθεια ξένων. Πίστευε πως οι ξένοι απλώς εξυπηρετούσαν τα συμφέροντά τους χρησιμοποιώντας φθηνό (γι� αυτούς) ελληνικό αίμα. Έβλεπε με δυσπιστία την ανάμειξή τους στις εσωτερικές υποθέσεις της Ελλάδος.

Ο Ομόνοια. Για την ομόνοια μεταξύ των ελλήνων πάλευε ο Κολοκοτρώνης. Στις προδοσίες και τις ραδιουργίες των κοτζαμπάσηδων και των πολιτικών που είχαν στόχο εκείνον, ποτέ δεν αντέδρασε ωθούμενος από προσωπικά κίνητρα. Δεν ήθελε να χύνεται ελληνικό αίμα από ελληνικά χέρια. Σαν καλός πατριώτης έπαιρνε τις αποφάσεις εκείνες που ήταν οι αρμόζουσες για το γενικό καλό και την Επανάσταση.

Π Παλληκάρια. Έτσι ονομάζονταν από τους αρχηγούς τους τα νεώτερα σε ηλικία μέλη των κλέφτικων ομάδων. Συχνά διοργάνωναν μεταξύ τους αγωνίσματα για την ανάδειξη του καλύτερου σκοπευτή, του πιο γρήγορου στο τρέξιμο, του πιο δυνατού στην πάλη, στο λιθάρι κ.ο.κ.

Ρ Ραμοβούνι Μεσσηνίας. Κάτω από μια βελανιδιά του βουνού αυτού, η καπετάνισσα μάνα του τον έφερε στον κόσμο, τον Φεβρουάριο του 1770.

Σ Συνείδηση. Στην εθνική συνείδηση των ελλήνων έχει ριζώσει η εικόνα της Επανάστασης ταυτισμένη με αυτήν του θρυλικού Γέρου του Μωριά.

Τ Τριπολιτσά. Η Τρίπολη ήταν τότε η πρωτεύουσα της Πελοποννήσου. Ο Κολοκοτρώνης διαπίστωσε πως ήταν ανάγκη να καταληφθεί η πόλη από τους Επαναστάτες για να αποδυναμωθεί η παρουσία των τούρκων στο Μωριά. Το καλοκαίρι του 1821, οι Έλληνες υπό την καθοδήγηση του αλώνουν την πόλη και παίρνουν εκδίκηση για τις τουρκικές αγριότητες 400 χρόνων.

Click on it
Λεοντάρι

Υ � Ο Κολοκοτρώνης δεν επεδίωξε προσωπικά οφέλη και ανταλλάγματα από την συμμετοχής του στον Εθνικό Αγώνα. Πέθανε φτωχός από υλικά αγαθά, πλούσιος όμως από την αγάπη του απλού λαού, ευτυχής που είδε μέρος της Πατρίδας του, για την οποία αγωνίσθηκε σκληρά, ελεύθερο.

Φ Φωτιά. �Φωτιά στα σπίτια και τσεκούρι στην περιουσία και το λαιμό εκείνων που κάνουν τα χατίρια των Τούρκων. Φωτιά και τσεκούρι στους προσκυνημένους ! � Και πού να ήξερε ο Γέρος πόσο επίκαιρα θα ήταν τα λόγια του 180 χρόνια μετά την εισβολή του Ιμπραήμ στο Μωριά !!!

Χ Χαστούκι. Όταν ήταν μικρός κουβαλούσε ξύλα στο σπίτι με το γαϊδουράκι του. Είχε βρέξει και το φορτωμένο ζωντανό γλίστρισε και έπεσε μέσα σε μία λούμπα με λασπόνερα, λερώνοντας κάποιον τούρκο που περνούσε τυχαία από εκεί Ο τούρκος χαστούκισε τον μικρό Θοδωρή με περιφρόνηση. Κοκκινίζοντας από την ντροπή και την αγανάκτηση, ο μικρός Κολοκοτρώνης ορκίσθηκε να γυρίσει διπλά και τρίδιπλα εκείνα τα χαστούκια στην Τουρκιά. Το�πε και το 'κανε !

Ψ Ψυχή και παλληκαριά…

Ω Ωραίος. Ο Κολοκοτρώνης ήταν �ωραίος ως Έλλην�. Συγκέντρωνε όλα τα θετικά χαρακτηριστικά της φυλής μας. Ανιδιοτέλεια, μεγαλοψυχία, ήθος, πατριωτισμό, αγωνιστικότητα, πίστη.

 



ΣΤΗ ΜΝΗΜΗ ΤΟΥ Εθνομάρτυρα Γρηγορίου Ε' Πατριάρχη της οδύνης

Δ εν πρέπει να ξεχνάμε τις ηρωικές μορφές που θυσιάστηκαν για να ζούμε εμείς ελεύθεροι. Ακόμη να μην απομυθοποιούμε τη δράση τους και ν' αμφισβητούμε την προσφορά τους.
Ο εθνάρχης των σκλαβωμένων Ελλήνων και μάρτυρας της ελευθερίας είναι μια πολύπλευρη προσωπικότητα με πολύμορφο έργο. Το όνομά του συνδέθηκε με τα πιο δραματικά γεγο νότα του Γένους μας. Την προσφορά του στο Γένος και την εκκλησία, ο εθνο μάρτυρας Γρηγόριος Ε', Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως, επισφράγισε με τη θυσία του. Για να τονίσει ο Σπ. Τρικούπης: «Η ανεξαρτησία δεν εγρά φη πρώτον εν τω Συντάγματι του 1843 αλλά το 1821... δια του αίματος τον Πατριάρχου Γρηγορίου του Ε'».
Στις 10 Απριλίου 1821, ανήμερα του Πάσχα, απαγχονίσθηκε από τους Τούρκους, κρεμάστηκε στη μεσαία από τις τρεις εξωτερικές θύρες του Πατριαρχείου, που από τότε παραμένει κλειστή. Ο Σουλτάνος δεν τον κρέ μασε επειδή ήταν Πατριάρχης, αλλά επειδή ήταν ο πιο επικίνδυνος για την Πόλη εθνάρχης των Ραγιάδων, σαν υπεύθυνος «μιλέτμπασης». Αφού «έδρασε κρυφίως ως αρχηγός της επαναστάσεως» όπως αναγραφόταν στα «γιαφτά» του Σουλτάνου, καρφω μένο στο στήθος του. Μετά τριήμερο ξεκρεμάστηκε και σύρθηκε στο λιθό στρωτο από τον φανατισμένο όχλο για να ριχτεί στη θάλασσα του Κερατίου κόλπου. Το ιερό σκήνωμα του ανήλθε στην επιφάνεια και παρασύρθηκε από τα κύματα μέχρι του Γαλατά κατά του Καρά Κιόϊ όπου λιμενιζόταν το κεφαλ λονίτικο πλοίο του καπετάν Νικόλα Σκλάβου. Περισυνέλεξε το λείψανο του Πατριάρχη της Οδύνης και έφτασε στην Οδησσό, λόγω κακοκαιρίας, στις 11 Μαΐου 1821. Η κηδεία ταυ έγινε στις 17 Ιουνίου με εξαιρετική λαμπρότητα ενώ τον επικήδειο εξεφώνησε «εις των μεγάλων δασκάλων του Γένους» ο ιε ροκήρυκας Κωνσταντίνος Οικονόμου. Στις 19 Ιουνίου ετάφη στο ναό της Αγίας Τριάδας. Το θείο του λείψανο στοίχειω σε τα θεμέλια της ελευθερίας.
Ο Γρηγόριος γεννήθηκε στη Δημητσάνα Αρκαδίας το 1745 από φτωχούς γονείς. Πατέρας του ο Ιωάννης Αγγελόπουλος και μητέρα του η Ασημίνα Παναγιωτοπούλου, το δε κατά κόσμον όνομά του ήταν Γεώργιος. Ασκήτευσε στη Μονή Στροφάδων στη Ζάκυνθο. Μαθήτευσε στην Εισαγγελική Σχολή της Σμύρνης. Και το 1785 έγινε αρχιερέας στη Σμύρνη ακόμη και μητροπολίτης για να εκλεγεί το 1797 Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως.
Τρεις φορές πατριάρχισε, την πρώτη {1707 1799), τη δεύτερη (18061808) και το 1819 καλείται εκ νέου στο θρό νο, που θα τον βάψει με το αίμα του. Τόπος εξορίας του ήταν το Άγιο Όρος, η Μονή Ιβήρων, ενίοτε και η Μεγίστη Λαύρα, όπου έδειξε ιδιαίτερο ενδι αφέρον για την αναμόρφωση της θρησκευτικής ζωής των μοναχών. Τον Αύγουστο του 1818 πήγε στο Άγιο Όρος ο φιλικός Εμμανουήλ Ξάνθος, όπου συνάντησε τον εξόριστο Πατριάρχη. Ο σεβάσμιος γέρων έδειξε ενδιαφέρον, «ηυχήθη εκ καρδίας και λέγων: «Εμένα έχετε που μ' έχετε» και δεν θέλησε να ορκομωτήσει κατά την διδασκαλία όπως επιβεβαιώνει ο Ιωάν. Φιλήμων.
Ο Γρηγόριος ως άτομο και ως Έλληνας στήριζε και βοηθούσε την Επανάσταση αλλ' ως Πατριάρχης νόμιζε ότι συνέ φερε να την αγνοεί. Μέλημα του ήταν η προστασία του Γένους. Γνώριζε το μυστικό του Αγώνος και την ύπαρξη της Φιλικής Εταιρείας με την οποία συνεργάστηκε, αν και δεν έγινε μέ λος, για λόγους ευνόητους. Οι ίδιοι οι Φιλικοί τον θεωρούσαν φίλο τους και τον αποκαλούσαν συνθηματικά
«Παλαιότερον». Με τον εικονικό αφορισμό του ο Γρηγόριος επιχείρησε να προστατεύσει τον ελληνισμό της Πόλης. Ο αφορι σμός εκδόθηκε κάτω από την απειλή των περιστάσεων και με την ελπίδα της αποτροπής γενικών σφαγών. Άλλωστε τον πραγματικό λόγο του αφορισμού τον αντιλήφθηκε και ο ίδιος ο Αλέξανδρος Υψηλάντης. Δεν πίστευε ότι τα κείμενα αυτά εξέφραζαν τη βούληση του Πατριάρχη. Γι' αυτό έγραψε στο Θεόδωρο Κολοκοτρώνη: «Ο μεν Πατριάρχης βιαζόμενος παρά της Πόρτας σας αποστέλλει αφοριστικά και εξ αρχής παρακινώντας σας να ενωθείτε: με την Πόρτα. Εσείς όμως να θεωρείτε πάντα ως άκυρα καθότι γίνονται με βίαν και δυναστείαν και άνευ θελήσεως τον Πατριαρχείου». (Ι. Φιλήμονος: Δοκ. Ιστ. Ελλ. Επαν. Τ.Α.Σ. 320). Ο ίδιος ο Πατριάρχης με δάκρυα στα μάτια παρακαλεί το Ρήγα Παλαμήδη να μεταφέρει στην Πελοπόννησο τα παραινετικά έγγραφα και να τονίζει την εικονικότητα, του αφορισμού λέγοντας: «Εξεδώσαμεν αφορισμόν κατά του ενόπλου Γένους, φοβούμενοι τη σφαγήν του αό πλου Γένους. Πορεύεσθε προς την Πελοπόννησον και αναγγείλατε εις τον Η. Πατρών και τους άλλους ιεράρχες ότι η ευλογία εμού επί τα έργα των χει ρών του ελληνικού λαού. Πολεμείστε τον Αγαρηνόν» (Αιών. Φ. 1260, 24/5/1853).
«Επικρίθηκε ο Πατριάρχης επειδή έστερξε στον αφορισμό και έστειλε νουθετικές εγκυκλίους. Οι επικριτές όμως δεν αναλογίζονται τι θα πάθαινε το Έθνος, αν ο Πατριάρχης τηρούσε αρνητική στάση απέναντι στις αξιώσεις του Σουλτάνου», γράφει ο ιστορικός Αλ. Δεσποτόπουλος (Ιστ. Ελλ. Έθνους. ΙΒ' σ. 36). Και δεν άργησε η ημέρα που αποδείχτηκε ότι ο Πατριάρχης διακατεχόταν από τον Εθνικό παλμό. Ο τραγικός θάνατος του Γρηγορίου συνέ βαλε αποφασιστικά στην Εθνεγερσία. Η ανάμνηση του Πατριάρχη ενίσχυσε τη μαχητικότητα και τον ηρωισμό των πολεμιστών. Ο μαρτυρικός θάνατος του Γρηγορίου Ε' δεν συγκίνησε μόνο τους Έλληνες, είχε αντίκτυπο και στους χριστιανικούς λαούς της Ευρώπης. «Τα παρακάτω είναι μερικές λεπτομέρειες από τη βάρβαρη εκτέ λεση του Πατριάρχη: Εγκλήματα της αποτρόπαιης περιγραφής, που κάνουν την ανθρωπότητα να ανατριχιάσει, δια πράχθηκαν πάνω στο σώμα αυτού του σεβάσμιου Γέροντα που ήταν ακριβώς 80 χρονών. Μετά τον απαγχονισμό, μια ομάδα από αξιοθρήνητους κουρε λήδες διατάχθηκε να κόψει το σκοινί και να τον σύρει δεμένο από τα πόδια στο Ναύσταθμο, από όπου ο εκτε λεστής τον πέταξε στο Βόσπορο…» (The Times Λονδίνου, φυλ. 11269, 1η Ιουνίου 1821).
Η αναγνώριση του έργου και της θυ σίας του εθνομάρτυρα Γρηγορίου Ε', η κατάταξή του στο χορό των αγίων από τη συνείδηση της εκκλησίας και τη μαρτυρία του λαού επιβεβαιώνουν ότι ο Πατριάρχης του αφορισμού υπήρξε πατέρας του λαού, εθνάρχης, μάρτυρας του έθνους και άγιος της εκ κλησίας. Η αγιοποίηση του Γρηγορίου Ε' υπήρξε εκπλήρωση υψίστου χρέ ους. Αναγνωρίστηκε τυπικά με πράξη της Ι. Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος κατά την 8η Απριλίου 1921. Στη γενέτειρά του Δημητσάνα ανοικο δομήθηκε ναός που φέρει το όνομα του (1924) ενώ στήθηκε ο ανδριάντας. Το ιερό σκήνωμα εναποτέθηκε στο Μητροπολιτικό ναό των Αθηνών ενώ ο ανδριάντας του στήθηκε μπροστά στο Εθνικό Πανεπιστήμιο το 1872. Έτσι, την 25η Μαρτίου 1872 ο ποιητής Αριστοτέλης Βαλαωρίτης. απάγγειλε το γνωστότατο ποίημα του: «Πώς μας θωρείς ακίνητος... Πού τρέχει ο λογι σμός σου» ενώ ως κοινή ιαχή πλανάται η επωδός: «Χτυπάτε πολεμάρχοι: Μη λησμονείτε το σχοινί παιδιά του Πατριάρχη!»




Σελίδες για τον μεγάλο στρατηλάτη και το 21
το Εικοσιένα
Βαρούν τουφέκια στα βουνά
γλεντοκοπούν στις ράχες.
Πανηγυριάζουν στα χωριά,
έπαψαν πια οι μάχες

Η λευτεριά 'πλωσε φτερά
πέρα για πέρα στην Γραικιά..
Ζήτω το Εικοσιένα!!
Κώστας Δουρίδας
τα Απομνημονεύματα του Θεόδ. Κολοκοτρώνη (Φωτοτυπία) από την LAND of GODS Θεόδωρος Κολοκοτρώνης wikipedia Θεόδωρος Κολοκοτρώνης www.matia.gr Θεόδ. Κολοκοτρώνης ΚΟΛΛΕΓΙΟ ΑΘΗΝΩΝ, ΔΗΜΟΤΙΚΟ Δάσκαλος: Π. Κοράκης Θεόδωρος Κολοκοτρώνης. O Θρυλικός "Γέρος του ΟΔΥΣΣΕΙΑ ... Θεόδωρος Κολοκοτρώνης. Ήρωες - Θεόδωρος Κολοκοτρώνης Πορτρέτα Αγωνιστών Ήρωες του 1821 Ο Κολοκοτρώνης στη φυλακή του Ναυπλίου (1833) Το Λιμποβίσι Αρκαδίας Κολοκοτρώνης Θεόδωρος (1770 - 1843) ΤΟ ΧΡΟΝΙΚΟ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ ΤΟΥ 1821 Θ.ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΗΣ Πολεμικά γεγονότα Αναλυτική παρουσίαση βιβλίου "Σώπα, μάνα," της είπε. "Αυτό είναι το καλύτερο μνημόσυνο που κάνουμε του σκοτωμένου." ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΗΣ 1821-1833] ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΡΥΤΑΙΝΑ Επιφανείς Έλληνες Ελευθεροτέκτονες Περιόδου 1800 - 1950 Πως είδαν οι τούρκοι το 21





Μοριά λεβενταρώνα!..

Εσύ που πας στα πατρικά
τα χώματα καημένε,
χαιρέτα μου τα γονικά,
τ' αδέλφια τα ξαδέλφια,
τις θειές και τα μπαρπάδια μου
κι όλους τους Μοραϊτες.

Τα λεβεντόκορμα βουνά
τις κρουσταλοβρυσούλες,
και τις απόσκιερες πλαγιές
τα κλέφτικα λαγούμια.

Και πέστους ένα τσάμικο,
λεβέντικο τραγούδι
ένα τραγούδι του Μοριά,
που να μιλά γι' αρμάτες,
για φουστανέλα για σπαθιά
γι' αρματολών λημέρια.
Για δόξες για παλικαριές,
για νίκες στο Βαλτέτσι..
Στου Λάλα στην Τροπολιτσά
στα Δερβενάκια πέρα.

Γιάσου χαρά σου αθάνατε
Μοριά λεβενταρώνα!..

Κώστας Δουρίδας
Στρατιωτικό ' 63 / ' 65

ο θρυλικός Κολοκοτρώνης,
η 'Aλωση της Τρoπολιτσάς
και ο Κολοκοτρώνης

Αντίκρα στην Τρoπολιτσά
ψηλά στην βουνοτέντα,
κάθεται κει ένας Γραικός
μονάχος στο κοτρώνι..
Κοιτάει πέρα την Τουρκιά
και μόνος εκουβέντα.
Είναι των σκλάβων ο αρχηγός
τον λέν Κολοκοτρώνη.

Βγήκε στην ράχη για να δει
ο "γέρος" τους αγάδες.
Το πως γλεντούν και χαίρονται..
κι ήρθε η στερνή τους ώρα!
Αύριο σαν έρθει η χαραυγή
θα βρει τους τουρκαλάδες
σαν γιδερά να σέρνονται,
θα ξεπαστρέψει η Χώρα.

Κώστας Δουρίδας

Ο καημένος ο "Γέρος", ο θρυλικός Κολοκοτρώνης, το καύχημα του σημερινού 'Ελληνα και της Ιστορίας του '21. Ως μέχρι τα 52 του χρόνια έτρεχε σαν άγριο τσακάλι από κορφούλα σε κορφή γιατί τον κυνηγούσαν στο Μοριά οι τούρκοι με την βοήθεια ακόμη και των δικών του ..φίλων και ..κουμπάρων (βλέπε Απομνημονεύματα), για να του πάρουν το κεφάλι -και γενιές ολόκληρες του είχαν ξεκληρίσει... Δεν είναι ραχούλα στο Μοριά που να μην είναι θαμμένος εκεί Κολοκοτρώνης... 'Ετσι στο τέλος αφού κατάφερε και γλίτωσε απ' τα κυνηγητά και την βασανισμένη του ζωή, στα 52 του χρόνια μπήκε στην επανάσταση! Και φυσικά μπήκε "στο πόστο που ήρμοζε εις τέτοιον άνδρα": Να είναι ο αρχηγός του σκλαβωμένου λαού. "Σαν παλικάρι πολεμούσε και σαν φιλόσοφος οδηγούσε.." Και έτσι βοήθησε για την λευτεριά της πατρίδας στα 1821. Σήμερα για τους 'Ελληνες, αλλά και για όλο τον ελεύθερο κόσμο, ο Κολοκοτρώνης αποτελεί σηματωρό της αιώνιας ελπίδας από τον άνθρωπο και για τον άνθρωπο! 'Οτι δηλαδή για οτιδήποτε συμβαίνει γύρω σου φέρεις κι' εσύ ευθύνη και όσο και αδύναμος και αν είσαι, μην κάθεσαι παρατηρητής στα γεγονότα, πάρε μέρος σε ότι και με όποια δύναμη μπορείς, για την αξιοπρέπεια, την ελευθερία και τον σεβασμό των συνανθρώπων σου.

Κώστας Δουρίδας



Εκδήλωση Μνήμης για τον Πάνο Κολοκοτρώνη πρωτότοκο γιο του Γέρου του Μοριά
Πολιτιστικός Σύλλογος Θανιωτών "Ο Αγιος Γεώργιος"

Σήμερα 13 Νοεμβρίου 2006, ακριβώς εκατόν ογδόντα δύο "182" χρόνια από τον θάνατο του Πάνου Κολοκοτρώνη. Επιτέλους, στο μέρος που φονεύθηκε στήθηκε ένα μνημείο, μια αναμνηστική πλάκα, να μας θυμίζει τον άδικο χαμό του λαμπρού αυτού νέου.
Ο πολιτιστικός Σύλλογος Θανιωτών "Άγιος Γεώργιος" και το τοπικό Συμβούλιο τίμησαν τη Μνήμη του σε μια σεμνή τελετή, που συντελέσθη στο πνευματικό κέντρο του χωριού, την Κυριακή 12 Νοεμβρίου και ώρα 12 μ μ. Παρευρέθησαν Πολιτικοί Άρχοντες του τόπου, Εκλησσία, Αρκάδες λογοτέχνες, εκπρόσωποι δημοτικών διαμερισμάτων, και πλήθος κόσμου. Κεντρικός ομιλητής ήταν ο αξιόλογος Αρκάς λογοτέχνης, διδάσκαλος, ποιητής κύριος Αναστάσιος Κωνσταντούρος. Με πολλή σαφήνεια περιέγραψε το κλίμα της εποχής, τα πολιτικά δρώμενα και την τραγική κατάληξη αυτών, για το ελληνικό έθνος…

Ο Πάνος Κολοκοτρώνης πρωτότοκος γιος του Γέρου του Μοριά, φονεύθηκε σε μια χρονική στιγμή, που η Πατρίδα μας τον είχε απόλυτη ανάγκη. Ικανότατος στρατηγός, αγαπητός σε όλη την επικράτεια, άλλαξε τον ρου της ιστορίας με τον απροσδόκητο χαμό του…Ενώ ο Αιγύπτιος Ιμπραήμ αποβίβαζε στρατό στην Κρήτη και ήταν έτοιμος να εισβάλει στην ηπειρωτική χώρα, οι πολιτικοί μας με τους Κωλλέτη, Μαυροκορδάτο, Κουντουριώτη, έπαιζαν το παιχνίδι των ξένων δυνάμεων (Αγγλίας, Ρωσίας, Αυστρίας- Μέτερνιχτ). Διψώντας για δύναμη και εξουσία παραγκώνισαν τους αγωνιστές σπρώχνοντας τους προς την επαιτεία, μοιράζοντας "λουφέδες" στους ανάξιους, κατασπαταλώντας τα δάνεια της Αγγλίας που είχαν συνάψει, με απεχθείς όρους για τον Ελληνικό λαό. Αυτοί που έχυσαν το αίμα τους στην Τριπολιτσά, Βαλτέτσι, Δερβενάκια, Χάνι της Γραβιάς κ.λ.π., βρέθηκαν αντιμέτωποι ξαφνικά με την φαυλότητα, την αδικία και όχι μόνο. Κατηγορήθηκαν, ελεεινολογήθηκαν και εκδιώχθηκαν ως κακούργοι, από τα υποτιθέμενα κυβερνητικά στρατεύματα.

Σ' αυτόν τον κυκεώνα βρέθηκε κι ο Πάνος Κολοκοτρώνης, να σηκώνει στους ώμους του ένα τόσο βαρύ όνομα, που τη λάμψη του ακολουθούσε ο φθόνος, το μίσος και η κακία. Ένα αξιαγάπητο παλικάρι, συνετό, ευγενικό, μορφωμένο, προικισμένο ήθος, ευπρέπεια, εντιμότητα…Η αντίδραση των αγωνιστών ήταν δεδομένη κι ως ήταν φυσικό ακολούθησε το αιματοκύλισμα και τόσες μιαρές πράξεις…Η διχόνοια είχε συντελέσει για μία ακόμη φορά το έργο της. Ο θάνατος του Πάνου έφερε και τον" θάνατο" του Γέρου του Μοριά…"Από την υπερβολική του λύπη, απενεκρώθη κι έπεσε σ' ένα λήθαργο ώστε έχασε τις αισθήσεις του" γράφει ο Κανέλλος Δεληγιάννης.

Μέγα κέρδος για εμάς τους νεότερους Έλληνες, θα αποτελέσει η σωστή μελέτη της ιστορίας μας, προς αποφυγήν τέτοιων λαθών και ολισθημάτων… Σήμερα εν έτι 2006 τίθεται το ερώτημα: Είμαστε καλύτεροι άνθρωποι από τότε; Μάθαμε καθόλου από τα λάθη του παρελθόντος; (δολοπλοκίες, άκρατους εγωισμούς, δουλοπρέπεια, φιλοτομαρισμό κ.α.; Με το χέρι στην καρδιά τολμώ ν' απαντήσω: ΟΧΙ. Παραμένουμε ίδιοι, μίζεροι, ακολουθώντας την πολιτική του βολέματος, ενδιαφερόμενοι μόνο για τον εαυτό μας, αδιαφορώντας πολλές φορές για το κακό που προξενούμε στον τόπο μας…Γι' αυτό λοιπόν το μνημείο που στήθηκε εις μνήμην του ΔΙΚΑΙΟΥ, ΤΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ, ΤΗΣ ΑΥΤΟΘΥΣΙΑΣ, ΤΗΣ ΕΝΤΙΜΟΤΗΤΑΣ, ας γίνει φάρος για όλους εμάς, και ας πορευθούμε βαδίζοντας το δρόμο της αρετής. Σήμερα Πάνο, που η συγκίνηση είναι διάχυτη στα πρόσωπα των συντοπιτών μου, ένοιωσα την ψυχή τους να γονατίζει στον τόπο που ξεψύχησες, και να ψιθυρίζουν:

From: E Delis E.Delis@dei.com.gr
To: kostas@douridasliterature.com
Sent: Friday, November 24, 2006 6:26 AM
Subject: Εκδήλωση Μνήμης για τον Πάνο Κολοκοτρώνη πρωτότοκο γιο του Γέρου του Μοριά

Κύριε Δουρίδα είδα την ιστοσελίδα σας, είναι πολύ ενδιαφέρουσα και σημαντική για την παρουσίαση του Ελληνισμού Παγκόσμια. Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Θανιωτών (Θάνα είναι ένα χωριουδάκι 5 χιλ απο την Τρίπολη) στον οποίο ανήκω, οργανώσε μία εκδήλωση μνήμης για τον Πάνο Κολοκοτρώνη πρωτότοκο γιό του Γέρου του Μοριά, στη τοποθεσία που φονεύθηκε, με βάση τις μαρτυρίες του Θεοδ. Ρηγόπουλο (Αυτόπτη μάρτυρα και γραμματέα του Πάνου). Σου στέλνω μερικά συνημμένα αρχεία, που αφορούν την εκδήλωση, άν κρίνετε σκόπιμο δημοσιοποιησε τα. Αναζητώ επίσης πληροφορίες ιστορικές, για τον Πάνο Κολοκοτρώνη, βέβαια έχω στην διάθεση μου τα απομνημονεύματα του Φωτάκου και το Ημερολόγιο του Θ. Ρηγόπουλου.

Σε ευχαριστώ για την φιλοξενία
Δελής Ηλίας

ΟΡΚΙΖΟΜΕΘΑ να υπερασπιζόμαστε τα δίκαια παντός ανθρώπου.
ΟΡΚΙΖΟΜΕΘΑ να είμαστε ταπεινοί, φιλαλήθεις και να διώκουμε το ψεύδος, την κακοήθεια και την φαυλότητα.
ΟΡΚΙΖΟΜΕΘΑ ότι θ' απέχουμε κάθε συνομωσίας, δολοπλοκίας, διασποράς ψευδών ειδήσεων, συκοφαντιών και κάθε μιαράς πράξεως.

Και τέλος ΟΡΚΙΖΟΜΕΘΑ να προασπίζουμε το δικαίωμα της ελεύθερης γνώμης και να εργαζόμαστε αφιλοκερδώς για το καλό του τόπου…Σήμερα Πάνο, όλοι εμείς ΟΡΚΙΖΟΜΕΘΑ εδώ ,που το αθώο αίμα πότισε αυτά τα ξερολίθια…Θα βγαίνω τις νύχτες, ψηλά στο "Ραχανάκι" ν' ακούσω τον καλπασμό του "Μαύρου Καβαλάρη" στην κακοτράχαλη Χίμιζα…Θα κάθομαι ακουμπισμένος, στο μεγάλο ξύλινο Σταυρό, να σου τραγουδώ…

Πώς να σου πλέξω στα μαλλιά, της δάφνης το στεφάνι
Απ' το θλιμμένο βλέμμα σου, και της ψυχής τα μύχια
Ίριδα γοργοπόδαρη, Νεφέλη αχνοστρατούσα
σε πετρονυχτολούλουδο, την πίκρα σου ν' αφήσουν…

Πολιτιστικός Σύλλογος Θανιωτών "Ο Αγιος Γεώργιος"
Τάκης Δημητρακόπουλος.



Δείτε την Αρκαδία με τα μάτια ενός φωτογράφου
Φύση (Λάδωνας, Μαίναλο, Λούσιος...)   Αναβίωση των Αρχαίων Λυκαίων   Δήμος Βαλτετσίου   Δήμος Βόρειας Κυνουρίας   Δήμος Βυτίνας   Δήμος Γόρτυνος   Δήμος Δημητσάνας   Δήμος Ηραίας   Δήμος Κλείτορος   Δήμος Κοντοβαζαίνης   Δήμος Κορυθίου   Δήμος Λαγκαδίων   Δήμος Λεβιδίου   Δήμος Λεωνιδίου   Δήμος Μαντινείας   Δήμος Μεγαλόπολης   Δήμος Σκυρίτιδας   Δήμος Τεγέας   Δήμος Τρικολώνων   Δήμος Τρίπολης    Δήμος Τροπαίων   Δήμος Τυρού   Δήμος Φαλαισίας       Δήμος Φαλάνθου


Κοντοβάζαινα Αρκαδίας

Video της ΕΡΤ για την Κοντοβάζαινα
στην εκπομπή "Μένουμε Ελλάδα"

Αρκαδία Γενικά

Ιστορική γη διαποτισμένη με τους θρύλους, τις παραδόσεις, τους αγώνες αλλά και τις καλλιτεχνικές αναζητήσεις των κατοίκων της. Έχει έντονη και συνεχή παρουσία από τους αρχαίους έως τους βυζαντινούς και τους νεότερους ιστορικούς χρόνους. Πάνω σ' αυτή τη γη μπορείς να μελετήσεις τη συνέχεια όλης της ελληνικής ιστορίας αφού κανένας κρίκος της δε λείπει. Μνημεία - μάρτυρες αυτής της παρουσίας είναι διάσπαρτα σε όλη την Αρκαδική γη.

Στην Αρκαδία διακλαδίζονται οι δύο οροσειρές, του Μαινάλου και του Πάρνωνα. Στις πλαγιές τους είναι ακροβολισμένα τα μαγευτικά χωριουδάκια της Αρκαδίας  - πολύχρωμες πινελιές σε καταπράσινο καμβά - και τα «άγια» Αρκαδικά Μοναστήρια, ανεκτίμητοι θησαυροί απ' το βάθος των αιώνων! Στο κέντρο της, και στο χαρακτηριστικό οροπέδιο της Μαντινείας, δεσπόζει η Ιστορική Τριπολιτσά.  Τα ποτάμια, o Λάδωνας, ο Αλφειός και ο Λούσιος, κυλούν ήρεμα τα νερά τους, κάτω από πετρόκτιστα γεφύρια και κατά μήκος «φιορδικών» πολύχρωμων όχθεων!

Στα νοτιοανατολικά παράλια του Νομού αγκαλιάζεται η ονειρεμένη θάλασσα με τις πεντακάθαρες αμμουδιές, τουριστικοί τόποι για ήσυχες διακοπές... Αναμφίβολα, τα τρία τέταρτα της Ελληνικής Μυθολογίας έχουν τη ρίζα τους ή το χώρο δράσης τους, στην Αρκαδία! Ξεφυλλίζοντας κανείς τη Μυθολογία και την Ιστορία μας θα διαβάσει, πως Γενάρχης των Αρκάδων θεωρείται ο Πελασγός ο οποίος ήταν ο πρώτος άνθρωπος, γενάρχης των ανθρώπων. Έζησε προτού εμφανιστεί η Σελήνη, γι' αυτό και οι Αρκάδες λέγονταν και Προσέληνοι ή Προσελήνιοι. Γιος του Πελασγού ήταν ο Λυκάονας, ο οποίος έκτισε τη Λυκόσουρα στο ιερό όρος των Αρκάδων, το Λύκαιο, που θεωρείται η αρχαιότερη γνωστή πόλη του κόσμου! Στην ψηλότερη κορυφή του Λυκαίου, την Κρητέα, κατέφυγε η ετοιμόγεννη Ρέα, η γυναίκα του Κρόνου, και γέννησε το Δία. H Ρέα παρέδωσε το νεογέννητο Δία σε τρεις νύμφες, την Αγνώ, τη Θεισόα και τη Νέδα και τον έλουσαν στο Λούσιο ποταμό. Στην ιερή αυτή κορυφή ανατράφηκε ο Λύκαιος Δίας, εκεί τον λάτρευσαν και προς τιμήν του οργάνωναν αγώνες, τα λεγόμενα Λύκαια που τελούνται και σήμερα σε ανάμνηση των Αρχαίων Λυκαίων. Κατά τη μυθολογία, ο Λυκάονας είχε πενήντα γιους και μία θυγατέρα, την πανέμορφη Καλλιστώ την οποία ερωτεύθηκε ο Ζευς. Η ζηλότυπη όμως, Ήρα, μεταμόρφωσε την ετοιμόγεννη Καλλιστώ σε άρκτο και όταν γεννήθηκε το παιδί ονομάστηκε Αρκάς, παιδί της άρκτου. Και η χώρα που γεννήθηκε ο Αρκάς, άλλαξε όνομα, και από Πελασγία ή Απία (χώρα των απιδιών) που λεγόταν, μετονομάστηκε σε, Αρκαδία.  Αλλά η Αρκαδία είχε και το δικό της θεό, τον Πάνα τον κατ' εξοχήν θεό των Αρκάδων που ήταν το σύμβολο της μουσικής και του έρωτα. Ο τραγόμορφος αυτός θεός, με την παράξενη όψη του και τη σύριγγα (αυλό) που έπαιζε στις κατάφυτες πλαγιές του Μαινάλου, βρισκόταν σε συνεχή και ανοιχτό διάλογο, συνήθως ερωτικό, με τις χαριτωμένες νύμφες των ποταμών και των δασών.

Η Αρκαδία εθεωρείτο ανέκαθεν ο επίγειος παράδεισος του ποιμενικού και ανέμελου βίου, η περιοχή της βουκολικής αμεριμνησίας και της απόλυτης ελευθερίας. Έτσι, στις ευρωπαϊκές χώρες μετά την Αναγέννηση, επικράτησε η φράση «Et in Arcadia ego» (Έζησα κι εγώ στην Αρκαδία) που βρέθηκε γραμμένη στον πίνακα του Πουσσέν «οι βοσκοί της Αρκαδίας» ως επίγραμμα σε έναν τάφο βοσκού στην Αρκαδία. Από τότε και μετά το όνομα της Αρκαδίας, συνδέθηκε σταθερά με την ευτυχισμένη βουκολική ζωή της υπαίθρου και συνετέλεσε στη σύνθεση και διάδοση του περίφημου «Αρκαδικού ιδεώδους», του «Αρκαδισμού», που σημαίνει μια νοσταλγική ενατένιση και αναφορά στη μυθική κοινωνία των Αρκάδων ποιμένων, ένα εξωπραγματικό όνειρο φυγής από τον ταραγμένο κόσμο της βίας και της εκμετάλλευσης και την επιστροφή σ' έναν κόσμο αιώνιας αθωότητας και γαλήνης που θα στηρίζεται στην αμοιβαία αγάπη, την αγαθή συνεργασία και την ευγενική άμιλλα των μελών της...

Στα νεότερα χρόνια, η Λευτεριά της Ελλάδας ξεκίνησε από την Αρκαδία, την Τριπολιτσά και το Φάλανθο, την Καρύταινα και τη Δημητσάνα. Ονόματα όπως: Κολοκοτρώνης, Νικηταράς, Γρηγόριος Ε', Παλαιών Πατρών Γερμανός, Δεληγιάννης, Κεφάλας, Φωτάκος... Βαλτέτσι, Βέρβενα, Δολιανά, Γράνα... είναι αυτά που από μέσα τους πήγασε η Επανάσταση του '21! Αργότερα, ο «πατέρας της Δημοκρατίας» Αλεξ. Παπαναστασίου καθώς και σύγχρονοι Πολιτικοί, πατρίδα έχουν την Αρκαδία! Όμως, η Αρκαδία, γέννησε και τις μεγάλες Μορφές των Γραμμάτων και των Τεχνών: Μητρόπουλος, Βάρβογλης, Τσαρούχης, Μπουζιάνης, Καρυωτάκης, Συνοδινός, Γκάτσος, Ουράνης...

Η Αρκαδία, τελικά, δεν είναι απλά μία περιοχή της Ελλάδας με πλούσια ιστορία και παράδοση, είναι τρόπος ζωής!
Το «et in arcadia ego» υπάρχει μέσα στην ψυχή όλων των ανθρώπων.
Η Αρκαδία δεν είναι απλά ένας Νομός είναι προορισμός.
Το αρκαδικό τοπίο λατρεύτηκε έντονα και ταυτίστηκε με την ισορροπία και τη γαλήνη.

Το αρκαδικό ιδεώδες - ο Αρκαδισμός έγινε παγκόσμιο κίνημα και αγκάλιασε την ίδια τη φύση του ανθρώπου υπογραμμίζοντας τη σχέση της ανθρώπινης ύπαρξης με το φυσικό περιβάλλον. Με κύρια χαρακτηριστικά την απλότητα των τοπίων, τη γνησιότητα των ανθρώπων και την παραδοσιακή φιλοξενία, η Αρκαδία και οι άνθρωποι της, συνεχίζουν την πορεία τους στο χρόνο. Αυτή είναι η Αρκαδία μας: Είναι η ήρεμη δύναμη που εμπνέει διαχρονικά και προκαλεί με την ομορφιά της. Προκαλεί και σας προσκαλεί να τη γνωρίσετε. Μόνο τότε θα καταλάβετε την ομορφιά που κρύβει μέσα της.

Από την σελίδα:
http://www.arcadia.gr/view_tourism.php?artid=168



Αρκαδική Παράδοση
Αρκαδικές Παραδοσιακές Συνταγές

ΓΛΩΣΣΑΡΙ

Από την Ιστοσελίδα: www.isiomakaryon.gr

 

Για ότι αφορά την προφορά της γλώσσας στην ευρύτερη περιοχή, θα πρέπει να πούμε ότι αυτή είναι από τις πλέον ορθές στην Ελλάδα, με πολύ μικρές ιδιομορφίες. Προφέρεται αρκετά παχύ το νι και το λι, καθώς και το σι. Ακόμα προστίθεται μερικές φορές και γίνεται έντονα αντιληπτό, ανάμεσα σε δύο σύμφωνα ένα ι, π.χ.  σταθιμός, καπινός και ακόμα  σε διάφορους ρηματικούς τύπους αντικαθίσταται τι ε με ου π.χ. Τι κάνουτε; Πότε θα ρθούτε; Θα φύγουτε; Πηγαίνουτε στο σπίτι; Επίσης πολύ συχνά στην καθομιλουμένη επαναλαμβάνεται η λέξη χάμω, χάμου.

Οπωσδήποτε υπάρχουν και πολλοί λεκτικοί ιδιωματισμοί, οι οποίοι καταγράφονται πιο κάτω, με μόνο την ερμηνεία. Αυτό γιατί η προέλευσή του κάθε ενός απαιτεί ιδιαίτερη μελέτη και έρευνα.


             Α Β Γ Δ Ε Ζ Η Θ Ι Κ Λ Μ Ν Ξ Ο Π Ρ Σ Τ Υ Φ Χ Ψ Ω

- Α -

αβανιά, η           η συκοφαντία

αβέρτα πάγκο        ανοικτός

αβερτοσύνη,η        άμετρη ελευθερία

αβίζο               είδηση, γνώση. Το πήρε αβίζο (το κατάλαβε)

αγ(κ)λέουρας,ο      είδος βοτάνου φαρμακευτικού και δηλητηριώδους

αγάλι-αγάλι         σιγά-σιγά

άγαρμπος,ο          ο χωρίς τακτ,ο χοντροκομμένος στους τρόπους ανθρωπος

αγγειά,τα           οι όρχεις

αγγελοφοριέμαι      ψυχορραγώ

αγιάζι,το           η νυχτερινή διαπεραστική ψύχρα και υγρασία

αγκομαχάω           βογκάω από κόπο ή από πόνο

αγκουσιάζω          ζεσταίνομαι πολύ, αισθάνομαι δυσφορία

αγκριθωτός,η,ο      αυτός που έχει αγκρίθεια,ακίδες

αγκωνάρι,το         ο ακρογωνιαίος λίθος

αγκωνή,η (ψωμί)     μικρό κομμάτι ψωμί από άκρη καρβελιού

αγνάντια            απέναντι έχοντας οπτική επαφή

αγουρίδα,η          το άγουρο,το ανώριμο φρούτο,κυρίως το ξινό σταφύλι

άγουρος             νεαρός αναπτυγμένος αλλά άπειρος,ανώριμος

αγουρογερασμένος,η  ο πρόωρα γερασμένος

αγουροξενητεμένος,ο αυτός που ξενιτεύτηκε πολύ νέος

αγουροξυπνημένος,ο  ξύπνησε χωρίς να χορτάσει τον ύπνο

αγριάδα η           είδος αγριόχορτου, κατάσταση θυμού και οργής

αγρικώ              καταλαβαίνω,αντιλαμβάνομαι,νιώθω

αδειά,η             σχόλη, ευκαιρία

αδειάζω             ευκαιρώ. Δεν αδειάζω, δεν ευκαιρώ.

άδουλος, η, ο       Τόπος αδούλευτος, χέρσος. Ο ακαμάτης, ο οκνηρός άνθρωπος.

αδρασκελιά, η       το άνοιγμα των σκελών. Μία 'δρασκελιά, ένα βήμα.

αδρασκελάω          διαβαίνω, περνώ κάποιο εμπόδιο. Αδρασκέλησε το χαντάκι.

αδράχνω             πιάνω κάτι με ορμή. Ταρακουνάω κάποιον. Πιάνω την ευκαιρία

αδράχτι, το         εξάρτημα της ρόκας, όπου μαζεύεται το γνέμα

αερικό,το           δαιμονικό, νεράιδα, φάντιασμα

ακαμάτης,ο          ο τεμπέλης,ο οκνηρός

ακεφαλίλα, η        ανοησία, απερισκεψία

ακόνι,το            ειδική πέτρα που ακονίζουν κοφτερά εργαλεία

ακουμπέτι           παρά ταύτα

ακουμπάω            στηρίζομαι. Ακούμπησα να ξαποστάσω

άκουρος,η, ο        ακούρευτος

ακούτραφας,ο        ο αυχένας

αλαφιασμένος-η-ο    τρομαγμένος

αλαφροϊσκιωτος,η,ο  αυτός που βλέπει φαντιάσματα και αερικά

άλειμμα, το         το χοιρινό λίπος

αλικοντάω           δυσκολεύω, καθυστερώ, εμποδίζω

αλισίβα,η           απόσταγμα στάχτης χρήσιμο για πλύσιμο, θελόσταχτη

αλισιβερίσι,το      δοσοληψία

αλλαξιά, η          φορεσιά, στολή, ανταλλαγή, τράμπα

αλάργα              μακριά

αλαργεύω            απομακρύνομαι

αλαργινός, η, ο     μακρινός

αλλοσούσουμος-η-ο   αυτός που έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά

αλέγρος, ο          εύθυμος, ευχάριστος

αλογοσούρτης, ο     αλογοκλέφτης

αλογοχόρτι το       είδος αγριοχόρταρου

αλουποπορδή η       είδος μανιταροειδούς φυτού που αναδύει άσχημη οσμή

αλπογανίζω          χασομεράω, χαζεύω, σπαταλάω το χρόνο μου άσκοπα

αλύχτημα,το         γάβγισμα σκύλου όταν έχει μυριστεί θήραμα

αλωνάρης,ο          ο Ιούλιος μήνας

αλωνιάτικο,το       το δικαίωμα σε είδος για το αλώνισμα

αλάλητο, το         αλάλητο κοτόπουλο. Αλάλητο πουλί δεν τρώμε

αματτυά, η          είδος λουκάνικου από τα χονδρά έντερα του χοιρινού

άμε-αμέτε           πηγαίνετε

αμέτι-μουχαμέτι     το 'βαλε αμέτι μουχαμέτι :το 'βαλε πείσμα, σκοπό

αμή,αμέ,αμηδά       αλλά,πως όχι;

αμμουδέρα η         το αμμώδες έδαφος

αμολάω              αφήνω κάποιον ή κάτι ανεμπόδιστο, ελεύθερο. Απολύω

άμπακος,ο           γεμάτο πιάτο, πολύ φαϊ, έφαγε τον άμπακο.

αμπελοκουτσούρα,η   το κλήμα του αμπελιού

αμποδένω            με μάγια κάνω το νιόγαμπρο ανίκανο

αμποδιέται          απαγορευμένο στη βοσκή από ξένα ζώα

αμπράζικος, η, ο    βάναυσος, ανεπιτήδευτος, ασουλούπωτος

άμωρος, η, ο        άδικος, τεμπέλης, ράθυμος

αναβροχιά,η         ανομβρία

αναγελάω            γελάω δυνατά, περιγελώ, χλευάζω

ανάγερτα            ανάδιπλα, ανάποδα

αναγκαίος,ο         το αποχωρητήριο

αναγούλα,η          τάση για εμετό, αποστροφή

ανάγυρα             από μακρινό δρόμο, γύρω-γύρω όχι απ' ευθείας

ανεβατίζω           ζυμώνω

ανεβατό, το         το ψωμί το ένζυμο, με μαγιά ή προζύμι

ανακαψίλα,η         κάψιμο στο στομάχι, καούρα

ανακλαδίζομαι       τεντώνομαι με ταυτόχρονο χασμουρητό

ανάμμα,το           το κόκκινο κρασί, το κρασί της θείας κοινωνίας

ανανίδα,η           είδος αγκαθωτού θάμνου

αναπιάνω            αναπιάνω το προζύμι, το ανακατεύω με αλεύρι και νερό

ανάργια             αραιά

αναρραχός, ο        η τύχη, το ποδαρικό

ανασγρουπώνω        αναλαμβάνω δυνάμεις μετά από αρρώστια, ξεγερεύω

ανασταίνω           ανατρέφω κάποιον από μικρό παιδί, επαναφέρω απ'το θάνατο

ανατσουτσουρώνουμαι αγριεύω με επιθετικές διαθέσεις

αναχαράζω           μηρυκάζω

αναχρικό,το         χρήσιμο αντικείμενο του νοικοκυριού

ανεβάσταγος, η, ο   ο ανυπόμονος, ο ασυγκράτητος

ανεσίφταγος, ο      ο λαίμαργος

ανεμπαίζω           περιγελώ, χλευάζω

ανερώτηγα           χωρίς άδεια

αντάμα              μαζί

αντάρα,η            καπνός από πυροβολισμούς, καταχνιά

ανταρεύομαι         φωνάζω δυνατά, κάνω φασαρία

άνταφλα             απρόσεχτα

άνταφλος, ο         ο απρόσεχτος

αντί,το             εξάρτημα του αργαλειού όπου τυλίγεται το νήμα

αντρομίδα,η         μάλλινο υφαντό κλινοσκέπασμα, είδος μπαντανίας

ανυφάντρα, η        η υφάντρα

ανέκοπα             χωρίς κόπο

απάγγειο,το         το απάνεμο

απαντάω             συναντάω

απαυτώνω            αντί του κακόηχου ρ. της σεξουαλικής πράξης

απέκει              κατόπι

απιθώνω             αφήνω κάπου αυτό που κρατώ

αποίκου             έτοιμος για να ξεκινήσει

απίστομα            ανάποδα, με το στόμα προς τα κάτω

απόβραδο,το         το σούρουπο

αποβραδίς           χθες το σούρουπο

απόζερβα            παράμερα

αποκά               από κάτω

αποκούμπι, το       το καταφύγια, το άσυλο

αποπανίτσα          λίγο πιο πάνω

απόπατος ο          το αποχωρητήριο

αποπαίδι, το        το αποκηρυγμένο, αποκληρωμένο παιδί

αποπαίρνω           επιπλήττω, κατσαδιάζω

απόσκιο,το          ο ανήλιος τόπος

αποσπερού           απόψε

αποσταίνω           αποκάμνω, κουράζομαι

αποστασίλα,η        κούραση

αποσώνω             τελειώνω, ολοκληρώνω κάτι, προσθέτω μέχρι να γεμίσει

αποφαγούδι, το      Τα αποφάγια, τα υπολείμματα του φαγητού

αποχτώ              τελειώνω το χτίσιμο, κάνω δικό μου, αποχτώ ,γεννώ παιδί

απόβροχα            μετά τη βροχή

άρα-μάρα,η          ελευθεροστομία, αχαλίνωτη και ακατάληπτη φλυαρία

αραδίζω             περνοδιαβαίνω

αραποσάβανος,η,ο    βρώμικος, λερωμένος

άρβαλος, ο          ο θόρυβος

αρβαλάω             κάνω θόρυβο

αρβάλια,τα          μεταλλικές κινητές χειρολαβές

αρβαλοτεσούλα,η     μετάλλινος κουβάς με μεταλλικές χειρολαβές

αργάζω              κατεργάζομαι μτφ ξυλοκοπώ

αργιεύω             αραιώνω

αργιολόϊ το         το κόσκινο που χρησιμοποιούν για τα δημητριακά

αριάνι, το          το αποβουτυρωμένο γάλα

αρίδα,η             το πόδι

αρίδι το            το χειροκίνητο τρυπάνι

αριολόγι-αριολογάω  το μάζεμα των αριών ελιών, καρυδιών, κοκολόγι- κοκολογάω

αρκουδόβατο το      είδος ακανθώδους θάμνου,χρησιμεύει για φράχτης σε περιβόλια

αρλούμπα,η          κουταμάρα, ανοησία σε κουβέντα

αρμαθιά,η           σύνολο ομοειδών πραγμάτων περασμένων σε κλωστή, μπουκέτο

αρμακάς,ο           σωρός, στοίβα

άρνη,η              η άρνηση, η λησμονιά

αρνόκουρα τα        κουρεμένα μαλλιά από αρνιά

αρούκατος,ο         απεριποίητος, ατημέλητος, ατσούμπαλος

αρουλιέμαι          ουρλιάζω

αρτσίδι             μούσκεμα, ο βρεγμένος μέχρι το κόκαλο

αρύς-ια-υ           αραιός-α-ο

ασίκης,ο            λεβέντης, νέος αξιέραστος, γενναίος

ασκέρι,το           παρέα, οικογένεια, σύνολο ανθρώπων

ασκί,το             το τουλούμι

ασκοφυσάω           βγάζω με δύναμη τον αέρα λόγω κούρασης ή θυμού

ασουλούπωτος,η,ο    ατημέλητος, απεριποίητος, αυτός που έχει κακή εμφάνιση

ασπρόγειο,το        το έδαφος από ασπρόχωμα

ασπρόκωλος,ο        είδος πουλιού με άσπρη ουρά

αστράχα,η           ο μεταξύ τοιχίου και στέγης χώρος

αστρίτης,ο          η αρσενική οχιά, είδος οχιάς

αστροφεγγιά,η       το φέγγισμα των άστρων τη νύχτα χωρίς φεγγάρι

ασύφταγος, η, ο     Ο λαίμαργος, ο αδηφάγος

άταρος,η,ο          ο ανώριμος,ο αδύναμος,ο νωθρός

αυγατάω             αυξάνω

αφαλαρίδα,η         είδος χορταριού με αγκάθια

άφερτος,ο           αυτός που δεν έχει έρθει ακόμα

αφορμή η            αιτία για δράση

αφόρμησε            ερεθίστηκε (η πληγή)

άφραγκος,ο          αυτός που δεν έχει χρήματα

άφταιγος,η,ο        εκείνος που δεν φταίει σε τίποτα

άφτουρος,η,ο        εκείνος που δεν φτουράει, δεν επαρκεί

αχαϊρευτος,ο        ο ανεπρόκοπος

αχαμνός,η,ο         ο αδύνατος

αχεργιά η           ο αχυρώνας

άχερο,το            το άχυρο

αχεροκαλύβα,η       καλύβα από ξερόχορτα

αχιβάδα,η           το κοίλωμα της καπνοδόχου ή του ιερού της εκκλησίας

αχνιά, η            η σιγανή φωνή

αχορταγίλα,η        αχορταγία, λαιμαργία

αχούρι,το           στάβλος αλόγων ή γαϊδάρων μτφ το ακατάστατο σπίτι

άχτι, το            εκπλήρωσις τιμωρίας ή εκδικήσεως

αψύς-ια-υ           δριμύς, τσουχτερός

άϊ                  άιντε, πήγαινε

 

- Β -

βαγιόλι,το          πετσέτα φαγητού

βαλαντώνω-ουμαι     στενοχωριέμαι, φλέγομαι από ερωτικό πάθος,αρρωσταίνω

βαρβάτο,το          αρσενικό ατίθασο και δυνατό, με πολλές ορμές

βαργκομισμένος,ο    ο λυπημένος,ο δύσθυμος ρ. βαρυγκομώ

βαρκό το            ελώδης τόπος, βάλτος, βούρκος

βασταγό, το         το γαϊδούρι

βατοκόπι, το        κλαδευτήρι που έχει πίσω μεγάλο ξύλο

βεδούρα,η           ξύλινος κάδος, κουβάς

βελάζω              φωνάζω δυνατά χωρίς να λέω τίποτε

βελάνι,το           το βελανίδι

βέλασμα,το          φωνή αιγοπροβάτου

βελέντζα,η          μάλλινο υφαντό που δεν έχει πάει νεροτριβή

βίγλα,η             σκοπιά σε ύψωμα, παρατηρητήριο

βίκα,η              η στάμνα, πήλινο δοχείο για πόσιμο νερό

βίκος, ο            ο μπιζελοειδές φυτό κατάλληλο για κτηνοτροφή

βιλαέτι,το          η επαρχία

βιλάρι,το           ο αργαλειός με το νήμα

βισγάντι το         κατάπλασμα από βισγαντόμυιγες, θεραπευτικό για ρευματισμούς

βισγαντόμυγα η      είδος μυίγας με κιτρινόμαυρες ρίγες

βίτσα,η             βέργα λεπτή, μαστίγιο

βλογάει (δε)        δεν υπάρχει ούτε για δείγμα

βοϊδομάτης ο        αυτός που έχει μεγάλα μάτια

βολές,οι            φορές

βουρλίζομαι         περιστρέφομαι σαν σβούρα, βρίσκομαι σε έξαλλη κατάσταση

βρακοζώνι,το        η ζώνη του πανταλονιού

βρούντζος ο         η χρυσόμυγα

βρωμίστρα η         το χωράφι απ' όπου θερίστηκε μόλις βρώμη

 

- Γ -

γαύρο το            άγριο δέντρο με μικρά πριονωτά φύλλα

γάγκλα, η           η στροφή

γαϊδουράγκαθο το    είδος ακανθώδους θάμνου

γαϊδουρεύω          γίνομαι ανάγωγος, με κακούς τρόπους συμπεριφοράς

γαϊδουριά,η         απρεπής συμπεριφορά, παλιανθρωπιά, αναισθησία

γαϊδουρογουστέρα,η  η μεγάλη πράσινη σαύρα

γαϊδουροκυλίστρα,η  όπου κυλίστηκε γάιδαρος, μτφ μεγάλη ακαταστασία

γάϊδουροφαγωμένος,ο ο δαγκωμένος από γάιδαρο, μτφ ο ακανόνιστος, ακαλαίσθητος

γαλίφης,ο           ο κόλακας, ο γλείφτης

γαλιφιά,η           κολακεία, μαλαγανιά

γανίλα, η           αγανωσιά, σκουριά

γδυτός,η,ο          ο γυμνός

γελέκο, γελέκι, το  αμάνικο επανωφόρι, στηθόρουχο.

γέννημα,το          γενικώς τα δημητριακά αλλά κυρίως το σιτάρι

γεντέκι,το          ο εύσωμος και γερός άνθρωπος

γεράνια, η          η γαλάζια

γεροκομάω           φροντίζω, περιποιούμαι ηλικιωμένο άνθρωπο

γητεύω              γιατρεύω με μάγια

γιαργούτη,η         το γιαούρτι

γιατάκι,το          το κατάλυμα, ο τόπος διαμονής ,το κλινοσκέπασμα

γιδοξούρι,το        αυτός που είναι κουρεμένος σαν γίδι

γιδοτόμαρο,το       το ασκί, το τουλούμι

γιόμα,το            το μεσημεριανό γεύμα το μεσημέρι

γιοματάρι,το        βαγένι γεμάτο κρασί που δεν το έχουν ανοίξει ακόμα

γιορντάνι,το        περιδέραιο από αργυρά και χρυσά νομίσματα

γιούκος,ο           στοίβα από χοντρικά ρούχα, κλινοσκεπάσματα

γιουρντάω           ορμάω, αντεπιτίθεμαι

γιουρντί,το         βαρύ επανωφόρι από τραγόμαλο χωρίς μανίκια

γιουρούκι,το        ο χοντροφτιαγμένος και δυσκίνητος άνθρωπος, ο γέρος

γκαβαλίνα,η         η κοπριά του γάιδαρου

γκαβίζω             αλληθωρίζω

γκαβός,ο            ο αλλήθωρος

γκαλιουρίζω         αλληθωρίζω, κοιτάζω κάπως στραβά

γκαλντερίμι,το      λιθόστρωτος δρόμος

γκανιάζω            διψάω πολύ

γκάργκανο,το        ο ξερός και άνυδρος τόπος

γκαρδιακός,ο        φίλος αληθινός, αγαπημένος και έμπιστος

γκεστάω             αγανακτώ από κούραση

γκλαφουνάω          ζητάω με κλάματα

γκουβούνα,η         κοπριά ζώου, μικρός σωρός από ακαθαρσίες

γκουμούλα,η         σωρός από σκουπίδια ή ακαθαρσίες

γκράς,ο             είδος όπλου εμπροσθόγιομο

γκρεμίλα,η          επικίνδυνα επικλινές και άγονο έδαφος

γκριτζάλα,η         ξύλινος τάκος με δόντια όπου τρίβουν το αραβοσίτι

γλαντζινιά,η        είδος αειθαλούς δέντρου

γλάρα,η             νύστα, υγρασία

γλαρός,ο            ο μαλακός

γλιέπω              βλέπω

γλυκάδι,το          το ξίδι

γλύνα, η            ο άργιλος

γνέθω               φτιάχνω νήμα για ύφανση στη ρόκα

γνέμα,το            το προϊόν του γνεσίματος, το νήμα

γνώρα, η            γνώριση, δεν του 'δωκα γνώρα: έκανα πως δεν τον γνώρισα

γομάρι,το           το φορτίο, κατ' επέκταση ο γάιδαρος

γουβαλοσκάστης,ο    ο βουβαλοσκάστης, ο ανυπόφορος άνθρωπος

γούβης,ο            είδος πουλιού, μτφ.ο άνθρωπος ο σκυθρωπός και λιγόλογος

γουβίτσα,η          το κοίλωμα στο πίσω μέρος του κεφαλιού, παιχνίδι παιδικό

γούβρα,η            η περίοδος ζευγαρώματος των γουρουνιών

γουβράω             ζητάω ζευγάρωμα

γουλισιά,η          η λάσπη που φέρνει το ποτάμι όταν φουσκώνει

γούλισμα το         το έδαφος που έγινε από την γουλισιά που έφερε το ποτάμι       

γούπατο,το          το χαμήλωμα του εδάφους, το βαθύπεδο

γουργουλιάνα,η      πολτοποιημένη μάζα

γουρμάζω            ωριμάζω

γουρμοφάγος,ο       ο ωριμοφάγος

γούρνα,η            λακκούβα φυσική ή τεχνιτή όπου μαζεύεται νερό

γουρνί,το           το πίσω μέρος της εστίας όπου μαζεύεται η στάχτη

γουρνοκατσίλα,η     η κοπριά του γουρουνιού

γουστέρα,η          η σαύρα

γραμμένη,η          ζωγραφιστή, καλλίγραμμη, ωραία

γρανίτσα η          ένα είδος βελανιδιάς, ρουπάκι

γρέκι,το            μαντρί γιδοπροβάτων

γρουμπούλι,το       το καρούμπαλο, το εξόγκωμα από κάποιο χτύπημα, ο σβώλος

γράνα, η            βαθύ χαντάκι, αυλάκι

γωνιά,η             η εστία στο σπίτι

 

- Δ -

δα                  μόλις

δασιά,τα            πυκνά

δαυλίτης ο          παράσιτο που καταστρέφει τα αραποσίτια

δεκριάνι,το         ξύλινο εργαλείο σε σχήμα πιρουνιού για συλλογή σανού

δεματικό, το        το περίδεμα από στάχυα, με το οποίο δένουν πολλά χερόβολα

δεματοπούλα,η       πολλά χειρόβολα δεμένα μαζί

δεμάτι, το          το χειρόβολο, μία χεριά στάχυα

δεντρογαλιά,η       είδος φιδιού

δεφτέρι,το          κατάστιχο, τετράδιο

διάη, διάκε        διάβηκε, πήγε

διάζω               ετοιμάζω το διασίδι (στημόνι) για την ύφανση, ιδιάζω ιδιάζω

διακονιάρης,ο       ο ζητιάνος

διάσελο,το          το ξέφωτο σε κάποιο ύψωμα

διαταή, διάτα       διαταγή

διάτανος, ο         ο σατανάς

διβολάω             οργώνω για δεύτερη φορά για καλύτερη απόδοση

διβόλισμα,το        το δεύτερο χέρι οργώματος πριν τη σπορά

δικολάβος,ο         ο δικηγόρος, ο διπλωμάτης και καταφερντζής άνθρωπος

διμούτσουνος,η,ο    ο διπρόσωπος

διπλό,το            εργαλείο που στουμπάν' το καλαμπόκι

διφόρια,τα          καρποί που γίνονται μετά τη συγκομιδή της σοδιάς

δόγα,η              η μία από τις πολλές τάβλες του βαγενιού

δόλιος,α,ο          ο φτωχός και αξιολύπητος άνθρωπος

δοξαπατρί,το        κατακούτελα

δραγάτης,ο          ο αμπελοφύλακας

δραγουμάνος,ο       ο αγγελιαφόρος

δραπέτσι, το        Το πολύ δρυμό ξίδι

δριμόνι,το          το μεγάλο κόσκινο για το ξεκαθάρισμα των δημητριακών

δρυμός,η,ο          ο οξύς, ο σκληρός, ο καυστικός

δροτσίλα, το        εξάνθημα

δυχατέρα,η          η θυγατέρα, η κόρη

 

- Ε -

έγκομος,η,ο         ο παχύς, ο ευτραφής

εδεφτού, εδεκεί     εκεί ακριβώς

είναιτος            αυτός υπάρχει

έλαχε               έτυχε

ελόγιασα            αντιλήφθηκα, είδα

έμπα,το             η είσοδος

εμπατή, η           η είσοδος του σπιτιού

εξαποδώ,ο           ο διάβολος

εξεπιτούτου         ακριβώς γιαυτό το σκοπό

εξηνταβελώνης,ο     ο τσιγκούνης, ο σπαγκοραμμένος...

επιπόνου            με πολύ στεναχώρια

επρογκίξανε         τρόμαξαν και τράπηκαν σε φυγή

ερμοκκλήσι,το       το εξωκκλήσι

έστησε              συνέλαβε μετά το μάρκαλο

ετώρα               τώρα

εφούμισε            εκαλλωπίσθηι, εδοξάσθη

εφτούνος εφτού      αυτός εκεί

έχι,το              το βιός, η περιουσία

 

- Ζ -

ζα,τα               τα ζώα

ζάβαλη, η           η καημένη

ζαβλακωμένος        ο ζαλισμένος, ο αδιάθετος

ζαγάρι,το           κυνηγετικό σκυλί

ζάγκλα, η           η στροφή

ζακόνι,το           η συνήθεια, το έθιμο

ζαλιά,η             το φορτίο

ζαλιακό, το         ζάλη, σκοτοδίνη

ζαλούκα,η           η μεταφορά ανθρώπου από άνθρωπο στους ώμους

ζαλώνω              φορτώνομαι

ζαμάν φου           λαϊκιστική έκφραση περιφρόνησης

ζαμάνι,το           μεγάλο χρονικό διάστημα

ζαμπλαρίκος,ο       ο τραχανάς με μπουκιές τσιγαρισμένος με χοιρινό λίπος

ζαμπούνης           κακόκεφος, ζαμπουνιασμένος

ζάπι,το             το δάμασμα

ζαπίζω              χτυπώ κάποιον,το χαλιναγωγώ

ζαπίτης, ο          αυτός που επιβάλλει την τάξη με τη βία

ζαράρικος, η, ο     ο ελαττωματικός

ζαρούγκλα, η        η πτυχή, η πιέτα, η ζάρα

ζάφτω               πίνω

ζεβζέκης, ο         ο αναποδιάρης, ο σκανταλιάρης

ζεματάω             είμαι πολύ ζεστός,υπερθερμαίνω κάτι

ζεματίζουμαι        υπερθερμαίνομαι

ζεμπερέκι,το        το πόμολο της πόρτας

ζευγάρι,το          ζευγάρι βοδιών που όργωναν τη γη,μτφ το όργωμα

ζευγολάτης,ο        ο γεωργός

ζεύλα,η             εξάρτημα του ζυγού που ζεύουν τα βόδια

ζευλώνω             ζεύω,περνάω τη ζεύλα,μτφ,παντρεύω,πειθαναγκάζω     

ζέχνω               μυρίζω άσχημα, βρωμάω, είμαι λερωμένος βρώμικος

ζηώ                 ζώ, είμαι εν ζωή

ζιακουτάω           χτυπάω, σπρώχνω κάποιον ελαφρά

ζιζί,το             το φόβητρο των παιδιών

ζόμπολα,τα          μικρές στρογγυλές πέτρες

ζούδι,το            το άγριο ζώο,ειδικά ο λαγός

ζουλάπι,το          το αγρίμι

ζουλάω              σπρώχνω

ζουμπουνιάζω        σπρώχνω ασφυκτικά

ζουνάρι,το          η ζώνη, ο ζωστήρας

ζουπάω              πιέζω, ζουλάω

ζούριξε             ταλαιπωρήθηκε μέχρι να πεθάνει

ζουρλοκοπέλλες οι   τα άγρια μανιτάρια

ζυγάλετρα,τα        το σύνολο των εργαλείων του οργώματος

ζυγιά,η             το ζεύγος, η δίπλα του χορού

ζυγώνω              πλησιάζω κοντά

 

- Η -

ηλιακός.ο           τοποθεσία που τη βλέπει πολύ ο ήλιος

ημεράδι το          ένα είδος βελανιδιάς, ρουπάκι

ημιπληγία           το εγκεφαλικό επεισόδιο, όπου παραλύει κατά το μισό

 

- Θ -

θαμπίζω             μόλις που βλέπω

θανατικό,το         θανατηφόρα επιδημία, λοιμός

θανατικός,ο         ο πολύ φανατικός για κάτι

θανατίκι, το        η δαπάνη για την ταφή

θειακούλα,η         η θειούλα, θείτσα

θελά                ήθελα

θέλημα,το           κάτι που αποφεύγεται να κατονομαστεί, η παραγγελία

θελόσταχτη,η        η αλυσίβα

θελός,η,ο           θολός

θεριακωμένος, ο     ο υπερφυσικός, ο τεράστιος

θεριό,το            το θηρίο

θεριστής,ο          ο μήνας Ιούνιος

θερμαίνομαι         ριγώ, κρυώνω

θέρμη, η            ρίγος από πυρετό, η ελονοσία

θημωνιά,η           σωρός από στάχυα έτοιμα για αλώνισμα

θράσιος,α,ο         ο ψόφιος, ο άνοστος μτφ. ο άνθρωπος που χαραμίζεται

θροϊζομαι           ριγώ, κατά μία έννοια και φοβάμαι, αγριεύομαι

θροϊλα,η            το σύγκρυο ,η ανατριχίλα από φόβο ή φρίκη

θρόϊσμα,το          το ελαφρό χάδι που προκαλεί ελαφρό ρίγος

θρύψαλα,τα          πολύ μικρά κομματάκια από σπάσιμο, θραύσματα

θυγατέρα,η          η κόρη

 

- Ι -

ιορδάνης ποταμός    ο γαλαξίας

ίσκα,η              είδος παράσιτου των δέντρων, χρήσιμο για το άναμμα φωτιάς φωτιάς

ιταίρι, το          σύζυγος, να χαίρεσαι το ιταίρι σου

ινάτι, το           το πείσμα, το καπρίτσιο

 

- Κ -

κα                  κάτω

καββουρομάνα η      η καββουρίνα

καγιανάς,ο          είδος φαγητού, παστό χοιρινό με αυγά και ντομάτα

καδένα,η            η αλυσίδα, κατά μία έννοια το κόσμημα

κάδη,η              ξύλινος κάδος όπου χτυπούσαν το γάλα για να βγει το βούτυρο

καζάντια,τα         τα υπάρχοντα, τα πλούτη, τα κέρδη

καζαντώ             αποκτώ πλούτη, κερδίζω

καζάρμα,η           η φυλακή

καϊλα,η             αίσθημα καύσου, σφοδρή επιθυμία, παίδεμα, ταλαιπωρία

κακαράντζα,η        η κοπριά των γιδοπροβάτων

κακαφορμίζω         ερεθίζομαι άσχημα, πρήζομαι

κακαϊδή, η          κακή νύφη στο είδος και στη μορφή

κακογραμμένος,η,ο   ο κακορίζικος που έχει κακό τέλος, ο δύσμοιρος

κακοζάκανος, ο      ο κακοφτιαγμένος

κακοντέλης,α,ικο    ο  φουκαράς, ο έχων κακό τέλος

κακορίζικος,η,ο     αυτός που του έχει γράψει η μοίρα ατυχίες και δυστυχία

κακοτρέχω           κακολογώ κάποιον με κάθε ευκαιρία

καλαμάρι,το         η θήκη των κοντυλοφόρων

καλαμιά,η           ο κορμός των δημητριακών μέχρι το στάχυ, το θερισμένο χωράφι

καλαμίζω            μασουρίζω, τυλίγω το νήμα στο καλάμι

καλαμιώνας,ο        φυτεία καλαμιών

καλαμοβύζα,η        η προβατίνα που έχει χοντρά βυζιά δύσκολα στο θηλασμό

καλαμοδόντα,η       το στοιχειό της λίμνης ή του ποταμού

καλαμωτή η          καλαμένιο χώρισμα, εργαλείο για ψάρεμα

καλιάζω             σκαρφαλώνω, γαντζώνομαι

καλιακούδα,η        η καρακάξα, η κάργια

καλιγώνω            πεταλώνω

καλικούτσια         καβαλικευτά τα παιδιά στους ώμους των μεγάλων με τα

                    πόδια ανοιχτά

καλιμάνα η          είδος αποδημητικού πουλιού που έρχεται όταν πιάσουν τα κρύα

καλμπάτσα, η        αρρώστεια των προβάτων που βόσκουν στα έλη.

καλντερίμι,το       λιθόστρωτο δρομάκι, ή χώρος

καλοσκαιρίζω        γεύομαι για το καλό του χρόνου

καλοφάγανος,ο       ο εύκολος στο φαγητό αντιθ. κακοφάγανος

κάλπικος,η,ο        ο ψεύτικος, ο κίβδηλος

καμάτι το           το όργωμα, η σπορά

καμούσι, το         το σώσμα, το τελευταίο κρασί στο βαρέλι

καμτσί,το           το μαστίγιο

κανα                κανένα

κανακεύω            χαϊδεύω, χαϊδολογάω

κανάκια,τα          τα χάδια

κάνουλα,η           η βρύση, κυρίως του βαγενιού

κάνω                γεννώ

κάνω (χωράφι)       οργώνω, σπέρνω

κάπα,η              χοντρό μάλλινο επανωφόρι των βοσκών με κουκούλα

καπάτσα,η           η πολύ δραστήρια και καταφερτζού γυναίκα

καπελιάνα,η         η γυναίκα η καπάτσα, η δραστήρια

καπινός ,ο          ο καπνός

καπίστρι,το         το χαλινάρι  του γάιδαρου

καπίτσα,η           η λέρα, η σωματική βρωμιά

καπρίτσιο,το        το πείσμα

καπροδόντης,α,ικο   αυτός που έχει στραβά δόντια

καρακαηδόνα,η       η κοπέλα η πεταχτή, η λογού και τσαχπίνα

καρακούσι,το        γενικά η αρρώστια

καραμπαλίκια,τα     τ'αχαμνά, οι όρχεις

καραμπουζουκλής,ο   ο λεβέντης, με διάθεση αστειότητας

καραούλι,το         η σκοπιά, το παρατηρητήριο

κάργα               πολύ

καργιά,η            η καρυδιά

καρδαμώνω           γερεύω μετά από αρρώστια, γίνομαι εύρωστος, δυνατός

καρδάρα,η           ξύλινο δοχείο που χρησιμεύει για να μετρούν το γάλα κυρίως

καρκάσελος, ο       ο ολόγυμνος

καρλαύτης,ο         αυτός που έχει μεγάλα αυτιά

κάρμα,το            το ψοφίμι, το ψόφιο ζώο

καρμηροσάκκουλος ο  ο τσιγκούνης

καρμίρης,ο          ο τσιγκούνης, ο στυγνός ατομιστής

καρμπούσι,το        το κοτσάνι του αραβόσιτου

καρούτζαφλας, ο     ο λάρυγγας

καρούλα η           πληγή από κάψιμο ή μαστίγωμα

καρούτα,η           ξύλινος δίαυλος για να περνά νερό για άρδευση κυρίως, σκάφη

καρτερώ             περιμένω, εμποδίζω να περάσει κάποιος ή κάτι

καστραβέτσι, το     το αγγούρι

κατάλακα            εντελώς φανερά και αδικαιολόγητα

κατάραχα            στην κορυφή στη ράχη, στον λόφο

καταράχι,το         ο λόφος

κατάσαρκα           ακριβώς επάνω στη σάρκα

κατάχαμα            ολότελα χάμω

καταχερίζω          δέρνω κάποιον κατεβάζοντας επάνω του το χέρι μου

κατής,ο             ιεροδίκης των Τούρκων, που δίκαζε σύμφωνα με τη θρησκεία    

κάτινου             κάποιου

κατουρλοκάνατο το   το ουροδοχείο, μτφ. χλευαστικά ο ανήμπορος άνθρωπος

κατραπακιά,η        χτυπώ κάποιον στο κεφάλι με την παλάμη μου

κατράκι, το         δυσάρεστο συμβάν

κατσάβραχα,τα       τα βραχολίθαρα με πολλές αυλακώσεις από τη διάβρωση

κατσιαπλιάς,ο       ο κλέφτης που φυγοδικεί ρακένδυτος

κατσικόδρομος ο     μικρό και δύσβατο μονοπάτι

κατσικοπόδαρος ο    ο γρουσούζης

κατσικώνομαι        πεισμώνω, συμπεριφέρομαι ιδιότροπα

κατσιούλα η         η κουκούλα της κάπας

κατσιουλιέρα,η      το πουλί κορυδαλλός

κατσιφάρα,η         η καταχνιά, η ομίχλη

κατσούλα,η          η γάτα

κατώι,το            το ισόγειο στις παραδοσιακές κατοικίες

καυκαλίθρα,η        είδος αγριόχορτου

καύκαλο το          κοκάλινο περίβλημα, καβούκι ζώου

κάφυρο, το          το ρουθούνι

καψαλιά,η           τόπος καμένος από πυρκαϊά

καψερός ,ο          έκφραση συμπάθειας σε κακότυχο

καψοκαλύβας,ο       εκείνος που τα θυσιάζει όλα για τη φιλοξενία

κειάφι,το           το θειάφι

κελάρης,ο           ο αρμόδιος, ο υπεύθυνος για την αποθήκη τροφίμων

κεραλοιφή,η         φαρμακευτικό παρασκεύασμα ειδικό για δερματοπάθειες

κερατάς,ο           αυτός που έχει κέρατα, ο απατημένος σύζυγος.

κερατούκλης,ο       ο κατεργάρης

κιβούρι,το          το μνήμα, ο τάφος

κιλίμι,το           λεπτό χαλί

κιούπι,το           πήλινο σταμνί που μέσα παστώνουν το χοιρινό κρέας

κιρκινέζι το        είδος γερακιού που ζυγιάζεται στον αέρα

κιώσανε             τελειώσανε

κλαρί το            κομμένα κλαδιά δέντρων για τροφή ζώων, κλαδί

κλαψοπούλι,το       νυχτοπούλι με κλαψιάρικη λαλιά

κλιμαντήρα,η        η έντονη επιθυμία να φάω κάτι συγκεκριμένο...ρ.κλημαντηρίζω

κλιματσίδα η        η κλιματόβεργα

κλινάρι το          μτφ.ο αδύνατος, ο άρρωστος, ο σκελετωμένος άνθρωπος ή ζώο

κλουβιά η           εργαλείο με το οποίο φτιάχνουν τα κεριά

κλωθογυρίζω         γυρίζω γύρω σαν την κλώσα

κλωνά,η             η ίνα, η κλωστή

κλωσσόπλο το        το κοττοπουλάκι όταν βγαίνει από το αυγό

κογιόνης,ο          το πειραχτήρι, αυτός που κάνει καλαμπούρια και φάρσες

κότσια              οι αστράγαλοι, κουράγιο, ηθικό, τόλμη, παιδικό παιχνίδι

κοκκινογούλι,το     το ραπανάκι

κοκκολόγημα,το      το μάζεμα

κοκκόσια η          ένα καρύδι

κοκκολόγια,τα       καρύδια ή αμύγδαλα που έμειναν κάτω μετά το μάζεμα

κοκκοσιέλι το       το χαλάζι

κολίνα,ο            η λεπτή φέτα των εσπεριδοειδών, η σκελίδα του σκόρδου
κολιτσάκι το
  μεταλλικός γάντζος στο σαμάρι

κολάνια,τα          ιμάντες που δένουν το σαμάρι του γάιδαρου

κολαντρίζω          περιποιούμαι τον άντρα μου για να 'ναι όμορφος

κόλεθρο,το          το μόλις πεσμένο από την κοιλιά της μάνας του παιδί

κολοκουρίζω         κουρεύω τα οπίσθια των προβάτων

κολορίζι το         η δυνατή ρίζα δέντρου

κωλώνω              εμποδίζω, καρτεράω, δειλιάζω

κολόστρα,η          το πρώτο γάλα μετά τη γέννα των ζώων, τρώγεται τηγανητό

κομπωτής,ο          ο απατεώνας

κονάκι το           το σπίτι, το νοικοκυριό, το κατάλυμα

κονάκι το           φίδι μαύρο, τυφλό, δηλητηριώδες που τσιμπάει μόνο Σάββατο

κοντοκαρτέρει       σιγοβάδιζε και περίμενε

κοντομοίρι,το       ένα κομμάτι ξύλο που χρησιμεύει και για όπλο ή μπαστούνι

κοντύλι,το          ο κοντυλοφόρος, κομμάτι σχιστολίθου που έγραφαν στην πλάκα

κοπιάζω             έρχομαι

κοπρίτης,ο          ο βρωμιάρης, ο ανεπρόκοπος και τεμπέλης άνθρωπος

κορακιάζω           υποφέρω πολύ από δίψα, τρώω λαίμαργα, αποπατώ δημοσίως

κορακοζώητος,ο      αυτός που ζεί πολλά χρόνια

κόρδα,η             χορδή, νεύρο, ξύλινο δοκάρι, βασικό στήριγμα της στέγης

κορδελλάκια,τα      τα τσαλιμάκια

κορδονούρα, η       η υπερήφανη

κορήτα,η            πέτρινη ή ξύλινη γούρνα για πότισμα ή τάισμα ζώων

κορκολίκι το        το πικρό στη γεύση ,το δηλητήριο

κορκοφίγκι,το       το πρωτόγαλα που γίνεται στερεό όταν βράσει

κόρμπα,η            η μαύρη γίδα

κορφολογάω          κόβω τις κορυφές τρυφερών βλαστών, κυρίως αμπελιού

κορώνω              βρωμάω

κοτάω               τολμάω

κοτζάμ              τόσο μεγάλος

κοτρώνι,το          ογκόλιθος, μεγάλη πέτρα

κουβέλι,το          κυψέλη σε κουφάλα δέντρου

κούγελο,το          ο χαζός, ο ξεμωραμένος, ο αφελής

κουκουνιάζω         ερεθίζομαι από κάτι, αφηνιάζω

κουμάσι, το         ακάθαρτο υπόγειο, στάβλος

κουμούτσι ,το       ξεροκόμματο ψωμί

κουνενές,ο          το μωρό

κουνημένος,η,ο      μτφ. εκείνος που ξενιτεύτηκε και πέρασε θάλασσα

κουνιάδα,ος         η αδελφή -ος της -του συζύγου

κουνούκλα η         είδος αγρίου θαμνώδους φυτού με όμορφα μωβ λουλούδια

κουντίνα,η          κίνδυνος, αρρώστια

κουπαδέλι το        η κούπα

κούρβουλο,το        το ξερό κλήμα, μτφ το σακατεμένο χέρι ή πόδι

κουριάζω            κόβω σε τεμάχια

κουρκούτι,το        ο χυλός από σιτάλευρο μτφ.το θολωμένο μυαλό

κουρμπέτι,το        το ταξίδι, σεριάνι

κούρνια,η           το κοτέτσι, ο ύπνος των κοτών

κουρνιαχτός,ο       η σκόνη, ο μπουχός

κουρούνα,η          η κάργια, η καρακάξα

κουρούτα, η         προβατίνα με κέρατα

κούτελο,το          το μέτωπο

κουτουλάω           νυστάζω

κουτουπώνω          σκεπάζω, μτφ για τη σεξουαλική πράξη

κούτρα,η            το κεφάλι

κουτρούλι, το       βουναλάκι από χώμα που συσσωρεύεται με το σκάψιμο της αμπέλου

κούτσικος,η,ο       ο μικροκαμωμένος, το παιδάκι

κουτσούνα,η         η κούκλα

κούτσουρο το        κοντοκομμένος κορμός δέντρου, μτφ. ο έρημος, ο μοναχικός  

κοψοχολιάζω         ανησυχώ κάποιον για κακό που τελικά αποφεύχθηκε

κοψοχρονιά          μισοτιμή

κοψίδι, το          κομμάτι κρέας

κράζω               καλώ, φωνάζω

κραίνω              λέγω, μιλώ, απαντώ

κράνη,η             η μεγάλη πείνα

κριθαριά η          το χωράφι απ'όπου μόλις θερίστηκε σιτάρι

κρικέλι,το          ο κρίκος

κρίμα,το            το αμάρτημα

κριτσέπι το         άνυδρος κακοτράχαλος και πετρώδης τόπος

κρουστός,η,ο        ο σφιχτός και πυκνός στην ύφανση

κρυγιαίνω           κρυώνω

κυράτσα,η           η αρχόντισσα

κύρης,ο             ο αρχηγός της οικογένειας, ο πατέρας αφέντης

 

- Λ -

λαβδαριά,η          μεγάλος ξύλινος δοκός που στηρίζει τον όροφο του σπιτιού

λάβρα,η             η σπίθα που πετάγεται, η μεγάλη ζέστη

λαβροτανάω          ταλαιπωρώ, βασανίζω κάποιον παίζοντας μαζί του

λάγανο, το          κούραση από φασαρία, ή πολύ δουλειά

λάγαρο,το           το υπογάστριο ζώου

λαγγεύει (το μάτι)  σκιρτάει, παίζει, κάνει νευρικό τικ

λάγιος,α,ο          το μαύρο πρόβατο ή γίδα

λαγκοδέρνει         κάνει προθανάτιους σπασμούς

λαγομηζύθρα η       είδος αγριόχορτου

λαγομηλιά η         ακανθώδης θάμνος που φυτρώνει στα δάση

λαδοκατόσταρο το    δοχείο που χωράει εκατό δράμια λάδι

λάζο,το             απάνεμο λιβάδι με πλούσιο χορτάρι για βοσκή

λαθουρός, η, ο      ο πετρωτός, ο σταχτόχρωμος με στίγματα λευκά

λαήνα η             το λαγήνι, το κιούπι

λάκα,η              επίπεδο τμήμα εδάφους, ισιάδα

λακάω               φεύγω κυνηγημένος τρέχοντας

λακιτός,η,ο         ο βιαστικός κάτω από πιεστικές συνθήκες

λάκκος,ο             μτφ. ο αργαλειός

λακριντί,το         ιδιαίτερη συζήτηση....κατά μια έννοια το κουτσομπολιό

λαλαγκίδες,οι       είδος λουκουμάδων, οι τηγανίτες

λάμια,η             δράκαινα ανθρωποφάγος, στρίγγλα

λαμπίκου            πολύ καθαρά, αστραφτερά

λαναρίζω            ξαίνω μαλλί με τα λανάρια

λαπάντι,το          το καθαρό, το γνήσιο

λαρμανίζω           ταλαιπωρώ, κάνω κάποιον ότι θέλω, τον κακομεταχειρίζομαι

λατανάω             θηλάζω τα αρνοκάτσικα σε άλλες μανάδες που δεν αρμέχτηκαν

λαφτακάω            λεηλατώ

λεβέτι,το           μεγάλο δοχείο υγρών από χαλκό, το καζάνι

λεημόνι,το          το λεμόνι

λειριασμένος,η,ο    μτφ. ο μαραμένος

λεμές,ο             άνθρωπος κατώτερης στάθμης, κάθαρμα, παλιάνθρωπος

λέσι το             το ψοφίμι

λεσιάρα,η           το γιδοπρόβατο με πολύ πυκνά μαλλιά και βρωμιά

λεφούσι,το          το πολύ πυκνό πλήθος από ανθρώπους ή ζώα

λεχρίτης,ο          ο βρωμιάρης και ρακένδυτος άνθρωπος

λεχωνούδι,το        το μόλις γεννημένο βρέφος

λησμονάω            ξεχνώ

λιάρτζα,η           είδος πουλιού που κοιτά κατά τον ήλιο όταν κάθεται

λιάρος,ο            ο παρδαλός, ο πλουμιστός, ο άσπρος και μαύρος

λιθαροπάτι          τραύμα στην πατούσα, στο πέλμα του ποδιού

λιμαντέρα η         η μεγάλη, η βασανιστική πείνα

λιμοτάγαρο, ,το     μτφ ο πειναλέος, ο ζητιάνος περιφρονητικά

λίμπα,η             μεγάλο πήλινο δοχείο, μτφ ο πλημμυρισμένος νερά

λιμπί,το            το ροϊ, το δοχείο αποθήκευσης του λαδιού

λιμπίζουμαι         επιθυμώ πολύ, λαχταρώ

λιοκρίζει           (το φεγγάρι) είναι σαν ήλιος, η πανσέληνος

λιοντίρι το         μικρό ερπετό όμοιο με τη σαύρα, το σαμιαμίδι

λιτρίβα,η           κυλινδρική πέτρα που αλέθουν τις ελιές ή κόβουν αλάτι κλπ

λιχνάω              ξεχωρίζω το σιτάρι από το άχυρο με τη βοήθεια του αέρα

λογγιά η            δασώδης έκταση

λόζος,ο             θολωτό κτίσμα, ο χώρος όπου στεγάζεται το γουρούνι

λόπια,τα            είδος φασολιών

λόρδα,η             η πείνα

λούζα,η             δέντρο με πυκνό φύλλωμα που προστατεύει απ' τη βροχή

λουμάκι,το          το ευθυτενές, λείο και τρυφερό βλαστάρι ενός

                    φυτού

λούμπα,η            η λακκούβα με σκοτεινά ή θολά νερά

λουμπούσι,το        ο κωνοειδής καρπός, το στάχυ του καλαμποκιού

λουμώνω             κρύβομαι και σιωπώ συστελόμενος

λούρα,η             η βέργα, η υγρή ατμόσφαιρα

λυγιά,η             η λυγαριά

λυγερή,η            κόρη λεπτή, ψηλή, ευκίνητη, κομψή

λυκοφάγωμα,το       το δαγκωμένο από λύκο ζώο, μτφ το πολύ σκληρό

                    και ατίθασο

λυκοφαμελιά,η       μτφ η μεγάλη οικογένεια που δε χορταίνει ούτε το ψωμί

λυκώνω              διαπερνώ

λυσσιακό,το         το στοιχείο της λύσσας, η λύσσα

λυχνοστάτης ο       σανίδα απ'όπου κρεμούσαν το λυχνάρι

λοβός, ο            ο ελαττωματικός, ο καχεκτικός, ο αδύνατος

 

 

- Μ -

μαγάρα,η            η ακαθαρσία, το σκατό

μαγαρισμένος,η,ο    ο ανήθικος, ο αρνησίθρησκος

μάγκανα,τα          τα μαλώματα, οι τσακωμοί, οι φιλονικίες

μαγκούφης,ο         ο μοναχικός, ο έρημος, ο μόνος στον κόσμο

μαδός,η ο           ο μαλακός, η ψίχα του ψωμιού

μαέρεμα,το          το μαγέρεμα, το φαγητό